Tibetan
ལྟོས་ནས་མ་རིག་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་བ་ཡོད་ལ། མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་ཡང་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་བར་མི་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་གཉི་ག་ཡང་མཚུངས་པར་རང་བཞིན་གྱིས་མ་སྐྱེས་པ་ལ་གཅིག་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བར་མཐོང་ལ་ཅིག་ཤོས་ནི་མ་ཡིན་འདི་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་ཁོ་ན་ལ་དྲི་བར་བྱའི། ཁོ་བོ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་ན་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་སོ། །གང་དག་རང་བཞིན་གྱིས་མ་སྐྱེས་པར་མཉམ་པ་ཁ་ཅིག་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བར་མཐོང་ལ་ཅིག་ཤོས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རིགས་པས་ནི་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་མ་བརྟགས་ལ། ཅུང་ཟད་རྟོག་པར་བྱེད་པས་ན། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་རྣམ་པར་གཞག་སྟེ། འདི་ལྟར་རབ་ རིབ་ཅན་གྱིས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་སྐྲ་ལ་ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་མི་འཐད་པས། ཇི་ལྟར་རབ་རིབ་མེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་བརྟགས་པ་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་མཐོང་བ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་ན་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་སྨན་པ་ཆེན་པོ་ལྟར་རང་བཞིན་མེད་པ་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ལ་སྟོན་པར་མཛད་དེ། གང་ཞིག་དེའི་རྒྱུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་དོན་དུ་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་མཚན་ཉིད་ལས་བཟློག་པར་མཛད་དོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་ཡོངས་སུ་བཟློག་ནས་ཡང་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་གནས་སོ། །དེ་ལ་གནས་ནས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་སྒྲོ་མི་འདོགས་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པ་ལ་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཞེས་བརྗོད་དོ།། །།འདི་ལྟར་དེ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་ཞུགས་པའི་ཕྱིར། མ་རིག་པ་དང་འདུ་བྱེད་དག་གི་རང་བཞིན་མེད་ལ། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་འདི་གཉིས་རང་བཞིན་མེད་ལ་རང་བཞིན་མེད་པ་དག་ཡོད་ན། ཇི་ལྟར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང༌། །ཇི་ལྟར་འདི་དག་རང་བཞིན་མེད་པ་དག་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་དེ་ལྟར་སློབ་དཔོན་གྱིས་དཔེས་གསལ་བར་མཛད་པས་གསུངས་པ། ཇི་ལྟར་རྨི་ལམ་ཡུལ་བརྟེན་པའི། །བདེ་སྡུག་མེད་བཞིན་དེ་ཡུལ་ཡང༌།། བརྟེན་ནས་གང་སྐྱེས་མེད་དེ་བཞིན། །བརྟེན་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ཡོད་མིན། །ཇི་ལྟར་གང་ཁོ་ན་ལས་རྨི་ལམ་དུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བཞིན་པ་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་དག་རྨི་ལམ་དུ་དངོས་པོ་ཉེ་བར་ཐོབ་པའི་གཟུགས་དང་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་དེ་སྐྱེད་པའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ལས་བརྟེན་ནས་བྱུང་ངོ་ཞེས་རྨི་ལམ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་འཇོག་ལ། དེ་ལས་སྐྱེས་པ་ལ་རང་བཞིན་ཡང་མེད་ལ་རྨི་ལམ་ཡང་སད་པ་ན
Chinese
观待于无明等而有生，因为对于石女之子，也不会认为颠倒是由它而生的。又为何二者同样是自性未生，而一个却被视为缘起，另一个则不然呢？这应该问世间人，而不是问我。因此，缘起是世间的颠倒。哪些自性未生而相同的，有些被视为缘起，有些则不然。以理而言，一切法都像石女之子一样未被完全考察，稍微考察时，便被安立为颠倒。例如，患有眼翳的人不应完全执著于非真实的毛发。正如没有眼翳的人所考察的那样，被称为颠倒所见。因此，佛陀薄伽梵如大医王般向众生宣说无自性，从而使那些对非其因的事物执著为实有的分别念，从颠倒的体性中解脱出来。从分别念中完全解脱出来后，又安住于诸法的法性如是之境。安住于此，不妄加增益非真实，因此获得寂灭，被称为解脱。 如此，由于它已进入颠倒，所以无明和行等没有自性。如果这样，这二者没有自性，而无自性者存在，那又如何缘起呢？这些无自性者如何缘起呢？对此，导师以譬喻清楚地说明，如是说： “如梦所依处， 乐苦无有性，彼处亦如是。 何者依于生，无有如是性， 依性之自体，彼亦非有性。” 就像仅仅在梦中所体验的乐受和苦受，在梦中对事物亲近获得的色和声等，是随顺于产生它的因缘而生起的，在梦中这样安立。从它所生起的，也没有自性，而且梦在醒来时
English
Birth exists in dependence on ignorance and so forth, because one would not conceive that the perversion of a barren woman's son arises from it either. Furthermore, why is it that although both are equally unoriginated by nature, one is seen as arising dependently, while the other is not? This should be asked of worldly people alone, not of me. Therefore, dependent arising is the perversion of the world. Some of those that are equally unoriginated by nature are seen as arising dependently, while others are not. Logically, all phenomena are not fully examined like the son of a barren woman, but when examined slightly, they are established as perverse. For example, it is not proper for someone with cataracts to be completely attached to unreal hairs. Just as those without cataracts examine, it is said to be seen as perverse. Therefore, the Buddha, the Bhagavan, like a great physician, teaches beings about the absence of inherent existence, thereby causing the conceptualizations that grasp as real things that are not their cause to be reversed from the nature of perversion. Having completely reversed from conceptualization, one abides in the suchness of the dharmata of phenomena. Abiding in that, one does not falsely impute what is not real, therefore obtaining nirvana, which is called liberation. Thus, since it has entered into perversion, ignorance and formations do not have inherent existence. If that is so, these two do not have inherent existence, and if those without inherent existence exist, how can there be dependent arising? How can these things without inherent existence arise dependently? To this, the teacher clearly explained with an example, saying: "Like the place relied upon in a dream, Pleasure and pain have no nature, that place is also like that. Whatever arises in dependence, Does not have such a nature, By the very nature of dependence, That itself is also not existent." Just as the pleasure and pain experienced only in a dream, the forms and sounds, etc., obtained closely to things in a dream, arise in dependence on following the cause that produces it, it is established in the dream itself. What arises from it also has no inherent existence, and the dream also when awakened
Tibetan
་དེ་བཞིན་དུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་བདེན་པ་ཉིད་དུ་མི་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་འབའ་ཞིག་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྨི་ལམ་གྱི་ཡུལ་ཡང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་ལ། ཡུལ་དེ་ཡང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་མེད་པའོ། །ཇི་ལྟར་རྨི་ལམ་གྱི་ཡུལ་དང་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་གང་ཞིག་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ཉེ་བར་སྐྱེ་བ་དེ་དང་དེ་ནི་གཉི་ག་བརྫུན་ལ། དེ་བཞིན་དུ་སད་པ་ན་ཡང་མ་རིག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རྒྱུ་ གང་ལས་འདུ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བ་དག་མེད་དེ། རྨི་ལམ་ཉེ་བར་ཐོབ་པའི་ཡུལ་བཞིན་དུ་དེའི་རྒྱུ་མ་རིག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གང་དང་དེ་གཉིས་རྟག་ཏུ་མངོན་པར་འབྲེལ་བའི་ཕྱིར། གང་གི་སྒྲ་ཡིན་དེའི་སྒྲ་ཉེ་བར་འཇོག་པར་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་ཡང་རྨི་ལམ་དུ་ཉེ་བར་ཐོབ་པའི་དཔེས་རྒྱུ་མ་རིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་མེད་ལ། དེ་བཞིན་དུ་རྨི་ལམ་དུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དཔེས་གང་དེའི་འབྲས་བུ་འདུ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ཉིད་ཀྱང་མ་རིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་བས་དེ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་འདི་དང་འབྲེལ་ཏོ། །དེ་འདི་ལྟར་རྨི་ལམ་དུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་བཞིན། བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཡུལ་ཡང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་བཞིན་པས་མ་རིག་པ་དང་འདུ་བྱེད་དག་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་གྲུབ་པ་མེད་དོ་ཞེས་གནས་སོ། །འདིར་ཁ་ཅིག་གིས་སྨྲས་པ། རྨི་ལམ་གྱི་གཟུགས་དང་སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་རྣམ་ཤེས་ལས། ཕྱི་རོལ་གྱི་རང་བཞིན་སྟོབས་ཅན་དུ་ཡོད་བཞིན་པ་ཡིན་པས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་མེད་ལ་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་བདག་ཉམས་སུ་མྱོང་བཞིན་པའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་དག་རང་གི་མཚན་ཉིད་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཇི་སྐད་དུ་གསུངས་པའི་རིགས་པས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་བཞིན་མེད་པ་མི་འཐད་དོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་མ་གྲུབ་པ་ལ། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང༌། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ལས་སོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཙམ་དུ་སྒྲུབ་པ་ན་རྨི་ལམ་གྱི་དཔེ་འཐད་དེ། རྨི་ལམ་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་ཡུལ་མེད་ལ། རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འདིར་སྨྲས་པ། གང་འདི་སྐད་དུ་སྨྲས་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ
Chinese
同样，因为不认为体验是真实的。仅仅快乐和痛苦并非没有自性，梦境之境也是缘起，境也是缘起的，因此没有自性。如同梦境之境以及依赖于此而产生的快乐和痛苦，两者都是虚假的。同样，在醒来时，也没有从无明之因产生行之果。如同梦中获得的境一样，其因就是无明。因为两者总是显现相关联，所以哪个声音存在，就将那个声音放在附近。同样，以梦中获得的例子来说明没有无明之因，同样，以梦中体验的快乐和痛苦的例子来说明，其果行也是依赖于无明之因产生的，因此它也不是真实存在的，这与此相关。因此，如同梦中体验的快乐和痛苦的缘起一样，快乐和痛苦的因，境也是缘起的一样，无明和行并非颠倒错乱地成立。这里有些人说，梦中的色和声等境，从识之外，以外在的自性强有力地存在，因此没有缘起，而快乐和痛苦是我正在体验的自己的自性，缘起的事物存在于自己的自性中。如所说，以理智来说，如同缘起一样不存在是不合理的。因为因和果的自性没有成立，所以没有缘起，缘起是从自己的自性成立的。如果仅仅成立为识，那么梦的例子是合理的，因为梦中没有与识不同的境，仅仅有识，所以这样说。这里回答说，谁这样说，即识
English
Similarly, because the experience is not regarded as true. It is not that mere happiness and suffering are without essence, the realm of dreams is also interdependent, and that realm is also interdependent, therefore it is without inherent existence. Just as the realm of dreams and whatever arises from it, happiness and suffering, both are false. Similarly, even when awake, there is no cause called ignorance from which the result called action arises. Like the realm attained in a dream, its cause is the meaning of ignorance. Because the two are always manifestly related, the sound of whatever is there, that sound is placed nearby. Likewise, by the example of what is attained in a dream, there is no cause called ignorance, and similarly, by the example of happiness and suffering experienced in a dream, the result of that, action, also arises dependent on the cause of ignorance, therefore it is also not truly existent, this is related to this. Therefore, just as the interdependence of happiness and suffering experienced in a dream, the cause of happiness and suffering, the realm, is also interdependent, ignorance and action are not established without being inverted. Here some say, the realm of forms and sounds etc. in dreams, from consciousness, exists powerfully as an external nature, therefore there is no interdependence, and happiness and suffering are my own nature that I am experiencing, interdependent things exist in their own nature. As it is said, it is unreasonable to be non-existent like interdependence by reason. Because the self-nature of cause and effect is not established, there is no interdependence, and interdependence is established from its own self-nature. If it is only established as consciousness, then the example of a dream is reasonable, because in a dream there is no realm different from consciousness, there is only consciousness, so it is said. Here it is said, whoever says this, that is consciousness