Tibetan
ལ་སོ་སོར་ངེས་པ་མེད་པ་བཞིན་ནོ། །ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ལ་ནི་ཡུལ་སོ་སོར་ངེས་པ་འདི་ལྟ་བུ་ཡོད་དེ་འདི་ལྟ་སྟེ། ལྟ་དང་ཉན་དང་སྣོམ་པ་དང༌། །མྱོང་བར་བྱེད་པ་དང་རེག་པར་བྱེད་པ་དང་ཡིད་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་གཟུགས་དང་སྒྲ་དང་དྲི་དང་རོ་དང་རེག་བྱ་དང་ཆོས་རྣམས་ཡིན་པར་གོ་རིམས་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ཇི་སྐད་སྨོས་པས་ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་སྐྱེ་བ་ཁོ་ནར་གཟུང་བར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་དང༌། འགྲོ་བ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ་བྱ་བའི་འབྲས་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཟུགས་ལ་ལྟ་བ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་པས་སྐྱེ་བ་དང་འགྲོ་བ་ཡོད་པ་དེའི་དཔེར་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཡུལ་རྣམས་དང་ལྟ་བ་ལ་སོགས་པ་དབང་པོ་རྣམས་ཉེ་བར་གཞག་པ་ལས་ལྟ་བ་དང་གཟུགས་ཅི་ལྟར་མི་འཐད་པར་བསྟན་པ་བཞིན་དུ། ཉན་པ་ལ་སོགས་པ་དང་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་དཔེ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་གཞག་པ་དག་ཀྱང་ལྟ་བ་དང་གཟུགས་མི་འཐད་པར་ཇི་སྐད་བསྟན་པའི་ཚུལ་གྱིས་འདྲ་བར་བཞེད་ནས་སློབ་དཔོན་གྱིས་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ་འདི་གསུངས་པས་སྐྱེ་མཆེད་ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱང་མི་འཐད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏོ། །ཉན་པ་དང་སྣོམ་པ་དང༌། མྱོང་བར་བྱེད་པ་དང༌། རེག་པར་བྱེད་པ་དང༌། ཡིད་དང༌། ཉན་པ་པོ་དང༌། མཉན་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དག་གི་ལན་ཀྱང་བཏབ་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །གང་གིས་ཤེ་ན། ལྟ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཏེ་ལྟ་བ་དགག་པ་བཞིན་དུ་ཉན་པ་ལ་སོགས་པ་དག་དགག་པ་ཡང་ཅི་རིགས་པར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་རྒྱས་པར་སྤྲོས་པ་དང་བཅས་ཏེ་བསྟན་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཅི་ལྟར་ལྟ་བ་དགག་པའི་སྐབས་སུ། ལྟ་བ་རང་གི་བདག་ཉིད་ན། །ད་ནི་དེ་ལ་མི་ལྟ་ཉིད། །གང་ཚེ་བདག་ལ་མི་ལྟ་བ། །དེ་གཞན་དག་ལ་ཇི་ལྟར་ལྟ། །ཞེས་བྱ་བར་དོན་དམ་པར་མིག་གི་དབང་པོ་ནི་གཟུགས་ལ་ལྟ་བར་མི་བྱེད་པ་ཉིད་དེ། རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་ལྟ་བར་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ དཔེར་ན་རྣ་བ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་དོན་དམ་པར་གཟུགས་མིག་གི་དབང་པོའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ཏེ་བསགས་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་མིག་གི་དབང་པོའི་བདག་ཉིད་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་བརྒལ་བའི་ལན་དང་བཅས་པ་དག་གིས་ལྟ་བ་དང་ལྟ་བ་པོ་དང་བལྟ་བར་བྱ་བ་བཀག་པ་བཞིན་དུ། འདིར་ཡང༌། ཉན་པ་རང་གི་བདག་ཉིད་ན། །དེ་ནི་དེ་ལ་མི་ཉན་ཉིད། །གང་ཚེ་བདག་ལ་མི་ཉན་པ། །དེ་གཞན་དག་ལ་ཅི་ལྟར་ཉན། །ཞེས་བྱ་བས་དོན་དམ་པར་རྣ་བའི་དབང་པོ་ནི་སྒྲ་ཉན་པར་མི་བྱེད་པ་ཉིད་དེ། རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་ཉན་པར་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་སྣ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དང༌། དོན་དམ་པར་སྒྲ་རྣ་བའི་དབང་པོའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ཏེ། བསགས་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་རྣ་བའི་དབང་པོའི་བདག་ཉིད་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་བརྒལ་བའི་ལན་དང་བཅས་པ་དག་གིས་ཉན་པ་དང་ཉན་པ་པོ་དང་མཉན་པར་བྱ་བ་དགག་པར་བྱའོ། །སྣོམ་པ་རང་གི་བདག་ཉིད་ན། །དེ་ནི་དེ་ལ་མི་སྣོམ་ཉིད། །གང་ཚེ་བདག་ལ་མི་སྣོམ་པ། །དེ་གཞན་དག་ལ་ཇི་ལྟར་སྣོམ། །ཞེས་བྱ་བས་དོན་དམ་པར་སྣའི་དབང་པོ་ནི་དྲི་སྣོམ་པར་མི་བྱེད་པ་ཉིད་དེ་རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་སྣོམ་པར་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་ལྕེ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དང༌། དོན་དམ་པར་དྲི་སྣའི་དབང་པོའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ཏེ་བསགས་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་སྣའི་དབང་པོའི་བདག་ཉིད་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་བརྒལ་བའི་ལན་དང་བཅས་པ་དག་གིས་སྣོམ་པ་དང་སྣོམ་པ་པོ་དང་བསྣམ་པར་བྱ་བ་དགག་པར་བྱའོ། །མྱོང་བྱེད་རང་གི་བདག་ཉིད་ན། །དེ་ནི་དེ་ལ་མི་མྱང་ཉིད། །གང་ཚེ་བདག་ལ་མི་མྱང་བ། །དེ་གཞན་དག་ལ་ཇི་ལྟར་མྱང༌། །ཞེས་བྱ་བས་དོན་དམ་པར་ལྕེའི་དབང་པོ་ནི་རོ་མྱོང་བར་མི་བྱེད་པ་ཉིད་དེ་རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་མྱོང་བར་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་ལུས་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དང༌། དོན་དམ་པར་རོ་ལྕེའི་དབང་པོའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ཏེ་བསགས་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་ལྕེའི་དབང་པོའི་བདག་ཉིད་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་བརྒལ་བའི་ལན་དང་བཅས་པ་དག་གིས་མྱོང་བར་བྱེད་པ་དང་མྱང་བ་པོ་དང་མྱང་བར་བྱ་བ་དགག་པར་བྱའོ། །རེག་བྱེད་རང་གི་བདག་ཉིད་ན། །དེ་ནི་དེ་ལ་མི་རེག་ཉིད། །གང་ཚེ་བདག་ལ་མི་རེག་པ། །དེ་གཞན་དག་ལ་ཇི་ལྟར་རེག །ཅེས་བྱ་བས་དོན་དམ་པར་ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་ནི་རེག་བྱ་ལ་རེག་པར་མི་བྱེད་པ་ཉིད་དེ། རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་ རེག་པར་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་ཡིད་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དང༌། དོན་དམ་པར་རེག་བྱ་ལུས་ཀྱི་དབང་པོའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ཏེ་བསགས་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་ལུས་ཀྱི་དབང་པོའི་བདག་ཉིད་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་བརྒལ་བའི་ལན་དང་བཅས་པ་དག་གིས་རེག་པར་བྱེད་པ་དང༌། རེག་པ་པོ་དང༌། རེག་པར་བྱ་བ་དགག་པར་བྱའོ། །སེམས་བྱེད་རང་གི་བདག་ཉིད་ན། །དེ་ནི་དེ་ལ་མི་སེམས་ཉིད། །གང་ཚེ་བདག་ལ་མི་སེམས་པ། །དེ་གཞན་དག་ལ་ཇི་ལྟར་སེམས། །ཞེས་བྱ་བ་དོན་དམ་པར་ཡིད་ཀྱི་དབང་པོ་ནི་ཆོས་སེམས་པར་མི་བྱེད་པ་ཉིད་དེ། རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་སེམས་པར་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་མིག་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དང༌། དོན་དམ་པར་ཆོས་ཡིད་ཀྱི་དབང་པོའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་
Chinese
就像对外境各自没有确定的情况一样。内部的生处各自有确定的对境，就像这样：看和听和嗅，感受和触碰和意各自的对境，依次是色和声和香和味和触和法。因此，正如前面所说的理由，内部的生处应当仅仅理解为生，并且应当知晓存在行，因为是行为的果，就像看色等一样。说了生和行存在，就像以色等对境和看等根作为例子，就像显示看和色如何不合理一样。听等和声等也同样作为例子，就像看和色不合理那样，以所显示的方式相同地理解，导师说了这个偈颂，由此也显示了剩余的生处也是不合理的。听和嗅和感受，触碰和意，以及听者和所听等，也应当知晓已经回答了。因为什么呢？因为仅仅是看，就像否定看一样，否定听等也应当各自以理，通过详细的阐述和扩展来显示，就像在否定看的时候，说：看自身之体性，如今不观彼，何时不观自，彼如何观他。这样，从胜义谛上来说，眼根是不看色的，因为不看自己的体性，例如耳等。并且从胜义谛上来说，色不是眼根的对境，因为是积聚的，例如眼根的体性。就像以驳斥和回答，否定了看和看者和所看一样。在这里也说：听自身之体性，彼不听于彼，何时不听自，彼如何听他。这样，从胜义谛上来说，耳根是不听声音的，因为不听自己的体性，例如鼻等。
English
Just as there is no certainty about external objects individually. The internal sources of arising each have definite objects, like this: the objects of seeing, hearing, smelling, feeling, touching, and mind are, in order, form, sound, smell, taste, touch, and phenomena. Therefore, as the reason stated earlier, the internal sources of arising should be understood only as arising, and it should be known that there is going, because it is the fruit of action, like seeing form, etc. Having said that arising and going exist, like taking form, etc., as examples of objects and seeing, etc., as examples of faculties, just as it is shown how seeing and form are unreasonable. Hearing, etc., and sound, etc., are also taken as examples, just as seeing and form are unreasonable, understanding in the same way as the manner shown, the teacher spoke this verse, thereby also showing that the remaining sources of arising are also unreasonable. It should also be known that the answers to hearing, smelling, feeling, touching, and mind, as well as the hearer and what is heard, etc., have been answered. Because of what? Because it is only seeing, just as denying seeing, denying hearing, etc., should also be done reasonably, by showing it with detailed explanation and expansion, just as when denying seeing, it is said: The nature of seeing itself, now does not see it, when it does not see itself, how does it see others. Thus, from the ultimate point of view, the eye faculty does not see form, because it does not see its own nature, for example, the ear, etc. And from the ultimate point of view, form is not the object of the eye faculty, because it is accumulated, for example, the nature of the eye faculty. Just as by refuting and answering, seeing, the seer, and what is seen are denied. Here it is also said: The nature of hearing itself, it does not hear it, when it does not hear itself, how does it hear others. Thus, from the ultimate point of view, the ear faculty does not hear sound, because it does not hear its own nature, for example, the nose, etc.
Chinese
以及，从胜义谛上来说，声音不是耳根的对境，因为是积聚的缘故，譬如耳根的自性一样。以这些包含辩驳之答复，应当遮止听、听者和所听。嗅者自己的自性中，它不对自己嗅。当自己不嗅时，它如何嗅其他？以这个道理，从胜义谛上来说，鼻根不是嗅气味的，因为它不对自己的自性嗅，譬如舌头等一样。以及，从胜义谛上来说，气味不是鼻根的对境，因为是积聚的缘故，譬如鼻根的自性一样。以这些包含辩驳之答复，应当遮止嗅、嗅者和所嗅。尝者自己的自性中，它不对自己尝。当自己不尝时，它如何尝其他？以这个道理，从胜义谛上来说，舌根不是尝味道的，因为它不对自己的自性尝，譬如身体等一样。以及，从胜义谛上来说，味道不是舌根的对境，因为是积聚的缘故，譬如舌根的自性一样。以这些包含辩驳之答复，应当遮止尝、尝者和所尝。触者自己的自性中，它不对自己触。当自己不触时，它如何触其他？以这个道理，从胜义谛上来说，身根不是触所触的，因为它不对自己的自性触，譬如意等一样。以及，从胜义谛上来说，所触不是身根的对境，因为是积聚的缘故，譬如身根的自性一样。以这些包含辩驳之答复，应当遮止触、触者和所触。思者自己的自性中，它不对自己思。当自己不思时，它如何思其他？以这个道理，从胜义谛上来说，意根不是思法的，因为它不对自己的自性思，譬如眼睛等一样。以及，从胜义谛上来说，法不是意根的对境，因为法
English
And, from the ultimate point of view, sound is not the object of the ear faculty, because it is accumulated, just like the nature of the ear faculty itself. With these answers including refutations, listening, the listener, and what is to be listened to should be refuted. In the nature of the smeller itself, it does not smell itself. When it does not smell itself, how does it smell others? With this reasoning, from the ultimate point of view, the nose faculty does not smell odors, because it does not smell its own nature, just like the tongue and so on. And, from the ultimate point of view, odors are not the object of the nose faculty, because they are accumulated, just like the nature of the nose faculty itself. With these answers including refutations, smelling, the smeller, and what is to be smelled should be refuted. In the nature of the taster itself, it does not taste itself. When it does not taste itself, how does it taste others? With this reasoning, from the ultimate point of view, the tongue faculty does not taste flavors, because it does not taste its own nature, just like the body and so on. And, from the ultimate point of view, flavors are not the object of the tongue faculty, because they are accumulated, just like the nature of the tongue faculty itself. With these answers including refutations, tasting, the taster, and what is to be tasted should be refuted. In the nature of the toucher itself, it does not touch itself. When it does not touch itself, how does it touch others? With this reasoning, from the ultimate point of view, the body faculty does not touch what is to be touched, because it does not touch its own nature, just like the mind and so on. And, from the ultimate point of view, what is to be touched is not the object of the body faculty, because it is accumulated, just like the nature of the body faculty itself. With these answers including refutations, touching, the toucher, and what is to be touched should be refuted. In the nature of the thinker itself, it does not think itself. When it does not think itself, how does it think others? With this reasoning, from the ultimate point of view, the mind faculty does not think dharmas, because it does not think its own nature, just like the eye and so on. And, from the ultimate point of view, dharmas are not the object of the mind faculty, because dharmas