Tibetan
བགྱི་བ་དེ་ཅིའི་སླད་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཞེས་བགྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ གསུངས་ཏེ། སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་ཚིག་གི་དོན་བཤད་པ་འདི་ཡང་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཤད་པ་དང༌། འཕགས་པ་ཤཱ་རིའི་བུས་བཤད་པ་དང༌། རབ་འབྱོར་གྱིས་བཤད་པ་དང༌། གང་བོས་བཤད་པ་དང་བཞི་སྟེ། དེ་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་ཚིག་གི་དོན་བཤད་པ་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་སེམས་ཅན་གྱི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་ངེས་པའི་ཕུལ་བྱེད་པར་འགྱུར་བས་དེའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། རབ་འབྱོར་ཆོས་དེ་དག་ལ་གནས་ཤིང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་ངེས་པའི་ཕུལ་བྱེད་པས་དེའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་གསུངས་པ་སྟེ། དེ་ལ་རབ་འབྱོར་སེམས་ཅན་གྱི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་ངེས་པར་ཕུལ་བྱེད་པར་འགྱུར་བས་དེའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ཅན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིས་སུ་ངེས་པ་དང༌། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིས་སུ་ངེས་པ་དང༌། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིས་སུ་ངེས་པ་མང་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཕུལ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པའོ། །རབ་འབྱོར་སེམས་ཅན་གྱི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་ཕུལ་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་ནི། སེམས་ཅན་གྱི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་གང་དང་གང་ཡིན་པ་བསྟན་པ་སྟེ། དེ་ལ་རིགས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མོས་པས་སྤྱོད་པའི་ས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་མཆོག་ལ་གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པའི་བཟོད་པ་ཐོབ་པས་བྱང་ཆུབ་གསུམ་འཐོབ་པའི་རིགས་དང་ལྡན་པས་ན་རིགས་ཀྱི་ས་ཞེས་བྱའོ། །བརྒྱད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པའི་གྲལ་དང་པོ་ནས་ཡས་བགྲངས་ན་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུ་མངོན་སུམ་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་འཇུག་པ་གྲངས་བརྒྱད་པ་འབབ་པས་ན་བརྒྱད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་བརྒྱད་པ་དང༌། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་དང༌། ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བ་དང༌། ཕྱིར་མི་འོང་བ་དང༌། དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་སུ་ངེས་པའི་སེམས་ཅན་ གྱི་ཚོགས་སོ། །རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་སུ་ངེས་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་ཚོགས་སོ།
Chinese
為何稱彼為菩薩摩訶薩？ 如是宣說。關於摩訶薩一詞的意義，有四種解釋：世尊的解釋、聖者舍利子的解釋、善現的解釋，以及普賢的解釋。其中，世尊對摩訶薩一詞的解釋是：世尊如是宣說：善現，由於其能決定引導廣大有情眾生，故名為菩薩摩訶薩。乃至，善現，安住於彼等法，菩薩摩訶薩行於般若波羅蜜多，由於其能決定引導廣大有情眾生，故名為菩薩摩訶薩。如是宣說。其中，善現，由於其能決定引導廣大有情眾生，故名為菩薩摩訶薩，意指其能引導眾多有情，使其決定歸屬於聲聞乘、獨覺乘以及菩薩乘，故名為摩訶薩。善現，何謂廣大有情眾生？乃至，菩薩摩訶薩如何成為如是之引導者？其所詮釋者，乃是廣大有情眾生之所指。其中，所謂「種姓」，乃指於勝解行地，於世間最勝法中，獲得人無我與法無我之忍，具足能證得三菩提之種姓，故名為種姓地。所謂「第八」，乃指從獲得阿羅漢果位之首位向上計數，為使預流果現前，其入流之數為第八，故名為第八。如是第八、預流果、一來果、不還果以及阿羅漢等，皆是決定歸屬於聲聞種姓之有情眾。 所謂獨覺地，乃指決定歸屬於獨覺種姓之有情眾。
English
Why is he called a Bodhisattva Mahasattva? Thus it is said. Regarding the meaning of the term Mahasattva, there are four explanations: the explanation of the Blessed One, the explanation of the venerable Shariputra, the explanation of Subhuti, and the explanation of Samantabhadra. Among these, the Blessed One's explanation of the term Mahasattva is: The Blessed One declared, 'Subhuti, because he will certainly lead a great multitude of sentient beings, therefore he is called a Bodhisattva Mahasattva.' And further, 'Subhuti, abiding in those dharmas, the Bodhisattva Mahasattva practices the Perfection of Wisdom, because he will certainly lead a great multitude of sentient beings, therefore he is called a Bodhisattva Mahasattva.' Thus it is said. Among these, 'Subhuti, because he will certainly lead a great multitude of sentient beings, therefore he is called a Bodhisattva Mahasattva,' means that he is called a Mahasattva because he leads many sentient beings to be certainly included in the vehicle of the Hearers, the vehicle of the Solitary Buddhas, and the vehicle of the Bodhisattvas. 'Subhuti, what is meant by a great multitude of sentient beings?' And further, 'How does the Bodhisattva Mahasattva become such a leader?' What is explained is what is referred to as a great multitude of sentient beings. Among these, 'lineage' refers to the stage of practice with faith, where, in the supreme worldly dharma, one obtains forbearance of the absence of self in persons and the absence of self in phenomena, and possesses the lineage to attain the three enlightenments, hence it is called the stage of lineage. 'Eighth' refers to counting upwards from the first position of attaining the fruit of Arhatship, the number of entering the stream is the eighth, in order to manifest the fruit of Stream-enterer, hence it is called the eighth. Thus, the eighth, the Stream-enterer, the Once-returner, the Non-returner, and the Arhats are all assemblies of sentient beings who are certainly included in the Hearer lineage. The stage of the Solitary Buddha refers to the assembly of sentient beings who are certainly included in the Solitary Buddha lineage.
Tibetan
།སེམས་དང་པོ་བསྐྱེད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ས་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་བར་དག་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་སུ་ངེས་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་ཚོགས་ཆེན་པོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའོ། །དེ་བས་ན་རབ་འབྱོར་དེ་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་ཕུང་པོ་ངེས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། དེ་ལྟར་རིགས་སོ་སོར་ངེས་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་ཚོགས་ཆེན་པོ་རྣམས་ལ་སེམས་ཅན་གྱི་ཕུང་པོ་ངེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་ཕུལ་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སེམས་ཅན་གྱི་ཚོགས་ཆེན་པོ་གོང་དུ་སྨོས་པ་དེ་ལྟ་བུ་དག་གི་ཕུལ་བྱེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ས་དགུ་པ་དང༌། ས་བཅུ་པ་ལ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་དུ་ཆུད་པར་རིག་པར་བྱའོ། །སེམས་ཅན་གྱི་ཚོགས་ཆེན་པོ་དེ་དག་གི་ཕུལ་དུ་གྱུར་བ་དེ་ཡང་བསམ་པ་རྒྱ་ཆེ་བ་དང༌། སྒྲུབ་པ་རྒྱ་ཆེ་བ་གཉིས་ཀྱིས་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལ་བསམ་པ་རྒྱ་ཆེ་བ་ནི། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་སེམས་བསྐྱེད་དེ་སེམས་ཅན་གྱི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་ངེས་པའི་ཕུལ་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། རབ་འབྱོར་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་སེམས་ཏེ། དེ་ལ་གནས་ཤིང་སེམས་ཅན་གྱི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་ངེས་པའི་ཕུལ་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་བསྟན་ཏེ། བསམ་པ་རྒྱ་ཆེ་བ་དེ་ཡང༌། རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཡོན་ཏན་ལྔ་དང་ལྡན་པ་སྟེ་ལྔ་གང་ཞེ་ན། ངེས་པར་འཇོམས་པའི་ཡོན་ཏན་དང༌། རིན་ཆེ་བའི་ཡོན་ཏན་དང༌། སྐྱོན་མེད་པའི་ཡོན་ཏན་དང༌། མི་ཕྱེད་པའི་ཡོན་ཏན་དང༌། དོན་སྒྲུབ་ནུས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྔའོ། །དེ་ལ་ངེས་པར་འཇོམས་པའི་ཡོན་ཏན་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་གིས་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ངེས་པར་འཇོམས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་རབ་འབྱོར་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་འདི་ལྟར་ སེམས་བསྐྱེད་དེ། འཁོར་བ་དཔག་ཏུ་མེད་པར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་དུ་བདག་གིས་གོ་ཆ་བགོ་བར་བྱའོ། །བདག་གིས་བདོག་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་གཏང་བར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེར་སྣ་ངེས་པར་གཞོམ་པའི་ཕྱིར། འཁོར་བ་མཐའ་ཡས་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་གོ་ཆ་བགོས་ཏེ་བདོག་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས
Chinese
從初發心的菩薩到不退轉地菩薩，乃至大菩薩之間，這被稱為是菩薩種性中確定的廣大有情之集合。因此，須菩提，這被稱為有情之確定聚集。如是，對於各種類別中確定的廣大有情之集合，稱之為有情之確定聚集。菩薩摩訶薩之所以能成為那樣的佼佼者，是因為能成為上述廣大有情之集合的佼佼者，所以被稱為菩薩摩訶薩。應知菩薩在第九地和第十地時，才配得上大菩薩之名。而成為那些廣大有情集合的佼佼者，是由於廣大的發心和廣大的修行兩者。其中，廣大的發心是指，菩薩摩訶薩生起如金剛般的發心，成為有情廣大確定聚集的佼佼者。從「須菩提，這是菩薩摩訶薩利益和安樂之心，安住於此，以不執著的方式成為有情廣大確定聚集的佼佼者」之間所闡述的，廣大的發心是指，生起如金剛般的發心，具備五種功德，這五種功德是什麼呢？即：必定摧毀之功德、珍貴之功德、無過失之功德、不可破壞之功德、能成辦利益之功德。其中，必定摧毀之功德是指，以智慧的力量具備八種功德，因此稱為必定摧毀。對此，須菩提，菩薩摩訶薩應如是發心：在無量輪迴中，為了所有有情的利益，我將披上盔甲。我將完全捨棄我的一切財物，這是為了必定摧毀慳吝。在無邊的輪迴中，為了有情的利益，披上精進的盔甲，完全
English
From the Bodhisattva who first generates the mind to the Bodhisattva who abides on the irreversible ground, up to the great Bodhisattva, this is said to be a great assembly of sentient beings who are certain in the Bodhisattva lineage. Therefore, Subhuti, this is called the definite aggregate of sentient beings. Thus, the great assemblies of sentient beings who are certain in each category are called the definite aggregate of sentient beings. The Bodhisattva Mahasattva becomes such an excellent one because he becomes the excellent one of the great assembly of sentient beings mentioned above, so he is called Bodhisattva Mahasattva. It should be known that the Bodhisattva is worthy of the name Mahasattva when he is on the ninth and tenth bhumis. And becoming the excellent one of those great assemblies of sentient beings is due to both great intention and great practice. Among them, the great intention is that the Bodhisattva Mahasattva generates a vajra-like mind and becomes the excellent one of the great definite aggregate of sentient beings. From "Subhuti, this is the mind of benefit and happiness of the Bodhisattva Mahasattva, abiding in it, he becomes the excellent one of the great definite aggregate of sentient beings in a non-attached manner," the great intention is that generating a vajra-like mind has five qualities, what are these five qualities? Namely: the quality of definitely destroying, the quality of being precious, the quality of being without fault, the quality of being indestructible, and the quality of being able to accomplish benefit. Among them, the quality of definitely destroying means that it has eight qualities by the power of wisdom, so it is called definitely destroying. In this regard, Subhuti, the Bodhisattva Mahasattva should generate such a mind: In immeasurable samsara, for the benefit of all sentient beings, I will put on armor. I will completely abandon all my possessions, this is to definitely destroy stinginess. In endless samsara, for the benefit of sentient beings, putting on the armor of diligence, completely