Tibetan
་ཟད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དོན་དུ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་མི་སྤྱོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ། མངོན་པར་ཤེས་པ་ལ་བརྩོན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྤང་བའི་སྒོ་ནས་བརྩོན་པའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཚེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉིད་ཀྱང་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས། མངོན་པར་ཤེས་པའི་ཆོས་རྣམས་དང༌། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉིད་ཀྱང་དོན་དམ་པར་མ་གྲུབ་པའི་གཏན་ཚིགས་བསྟན་པ་སྟེ། ཐ་དད་དུ་དབྱེར་མེད་པ་ནི་གོང་དུ་བཤད་པ་དང་འདྲའོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཚེ་འདི་སྙམ་དུ་བདག་གིས་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་ལ་གནས་ཏེ། ཤར་ཕྱོགས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དག་ན། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ཇི་སྙེད་ཅིག་བཞུགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་རིམ་གྲོར་བྱའོ། །བཀུར་སྟིར་བྱའོ། །ཕུ་དུད་དུ་བྱའོ། །མཆོད་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་མི་སེམས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། སེམས་ཅན་གྲངས་ མེད་ཚད་མེད་པ་དག་བདག་གིས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་བྱའོ་སྙམ་དུ་མི་སེམས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་ཐོབ་པའི་མཐུས་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ལ། མཆོད་ཅིང་བཀུར་སྟི་བྱ་བ་དང༌། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྤང་བའི་སྒོ་ནས་བརྩོན་པའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པ་སྟེ། གཞན་ནི་རང་ལོག་ཏུ་ཟད་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་ནི་ཟག་པ་ཟད་པ་མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་སྦྱར་རོ། །བདུད་གླགས་ཚོལ་ཞིང་ཉམས་བསྐྱོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་གླགས་མི་རྙེད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་དང་ནམ་ཡང་འབྲལ་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་བརྩོན་པའི་མཚན་ཉིད་གོང་དུ་སྨོས་པ་རྣམས་དང་ལྡན་པའི་ཕན་ཡོན་བསྟན་པ་སྟེ། ཕན་ཡོན་དེ་ཡང་བདུད་ཀྱིས་གླགས་མི་རྙེད་པའི་ཕན་ཡོན་དང༌། འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དོན་གྲུབ་པ་རྣམས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་དང༌། ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་སེལ་བ་དང༌། ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་ལྷུང་བ་ལས་ཡོངས་སུ་སྲུང་བ་དང༌། འཇིག་རྟེན་པའི་ལྷ་ཐམས་ཅད་བར་དུ་གཅོད་པ་ལས་ཡོངས་སུ་སྲུང་པ་དང༌། ལུས་ཀྱི་སྐྱོན་ཐམས་ཅད་མེད་པར་འགྱུར་བ་དང། གཟུངས་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སོགས
Chinese
直至“为了穷尽的智慧，不应用于般若波罗蜜多”之间。这是通过舍弃对神通精进的分别念，来显示精进的体性。那是什么原因呢？因为这样在修习般若波罗蜜多时，如果连般若波罗蜜多本身也不如实照见，等等。这是显示神通的诸法，以及般若波罗蜜多本身，在胜义中不成实的理由。无有差别与前述相同。舍利弗之子，再者，菩萨摩诃萨在修习般若波罗蜜多时，不作是念：我安住于神足，在东方如恒河沙数的世界中，对于所有安住的诸佛世尊，我都将承事，恭敬，尊重，供养。直至“我将使无量无数的众生完全从痛苦中解脱”之间，这是通过获得六神通的力量，对十方诸佛，舍弃供养恭敬，以及使众生完全成熟的分别念，来显示精进的体性。其他则是自反。众生完全从痛苦中解脱，与烦恼灭尽的神通相关联。从“寻找魔鬼的破绽并加以扰乱者，无法找到破绽”直至“永远不会与那些佛陀世尊分离”之间，这是显示具备上述精进体性的利益。这些利益也是魔鬼无法找到破绽的利益，以及世间和出世间的成就自然成就，消除一切烦恼，完全保护十方诸佛世尊免于堕入声闻和独觉之地，完全保护世间诸神免于阻碍，身体的一切过患都将消失，以及陀罗尼和三摩地等等。
English
Up to the point of saying, "One should not engage in Prajñāpāramitā for the sake of exhaustive wisdom." This demonstrates the characteristic of diligence by abandoning the conceptualization of striving for clairvoyance. Why is that? Because when practicing Prajñāpāramitā, if one does not even truly see Prajñāpāramitā itself, and so on. This shows the reason why the dharmas of clairvoyance and Prajñāpāramitā itself are not established in ultimate reality. The absence of difference is similar to what was said before. Sharadvatiputra, furthermore, when a Bodhisattva Mahāsattva engages in Prajñāpāramitā, they do not think, "I will abide in the miraculous feet, and in the world realms of the eastern direction, as many as the sands of the Ganges River, I will attend to, honor, respect, and make offerings to all the Buddhas, the Bhagavat who reside there." Up to the point of saying, "I will completely liberate countless and immeasurable sentient beings from suffering," this demonstrates the characteristic of diligence by abandoning the conceptualization of offering and honoring the Buddhas of the ten directions through the power of attaining the six clairvoyances, and of completely maturing sentient beings. The rest is self-contradictory. Completely liberating sentient beings from suffering is related to the clairvoyance of the exhaustion of defilements. From "Those who seek the devil's opportunity and disturb them will not find an opportunity" up to "They will never be separated from those Buddhas, the Bhagavat," this shows the benefits of possessing the aforementioned characteristics of diligence. These benefits are also the benefit of the devil not finding an opportunity, and the spontaneous accomplishment of worldly and transcendental achievements, the elimination of all afflictions, the complete protection of the Buddhas, the Bhagavat of the ten directions from falling into the level of Śrāvakas and Pratyekabuddhas, the complete protection of all worldly gods from obstructing, all faults of the body will disappear, and dhāraṇīs and samādhis, and so on.
Tibetan
་པའི་སྒོ་མངོན་དུ་འགྱུར་བ་དང༌། སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་དུ་སངས་རྒྱས་མཉེས་པར་བྱེད་ཅིང་སངས་རྒྱས་དང་བྲལ་བར་མི་འགྱུར་བ་དང་བརྒྱད་དེ། དེ་ལ་བདུད་གླགས་ཚོལ་ཞིང་ཉམས་བསྐྱོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་གླགས་མི་རྙེད་དེ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་བདུད་ཀྱིས་གླགས་མི་རྙེད་པའི་ཕན་ཡོན་བསྟན་ཏོ། །འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་བྱ་བ་གང་ཇི་སྙེད་ཅིག་ཡོད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་དང༌། ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་མེད་པར་མཐུན་པར་འགྲུབ་བོ་ཞེས་བྱ་བས་ནི། འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དོན་རྣམས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཕན་ཡོན་བསྟན་ཏེ། ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་མེད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོགས་པའམ་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་འགྲུབ་བོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འཇིག་རྟེན་པའི་ཉོན་མོངས་པ་གང་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རབ་ཏུ་བསལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བས་ནི། འཇིག་རྟེན་པའི་ ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་སེལ་བའི་ཕན་ཡོན་བསྟན་ཏོ། །ཤར་ཕྱོགས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དག་ན། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ཇི་སྙེད་ཅིག་བཞུགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ནི། ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་ལྟུང་བ་ལས་ཡོངས་སུ་སྲུང་བའི་ཕན་ཡོན་བསྟན་ཏོ། །རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞི་དང༌། སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་གྱི་ལྷ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ནི། འཇིག་རྟེན་པའི་ལྷ་རྣམས་བར་དུ་གཅོད་པ་ལས་སྲུང་བའི་ཕན་ཡོན་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ་ལུས་ཀྱི་སྐྱོན་དུ་བྱ་བ་གང་ཇི་སྙེད་ཅིག་ཡོད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་ཐམས་ཅད་དུ་ཐམས་ཅད་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བས་ནི། ལུས་ལ་སྐྱོན་མེད་པའི་ཕན་ཡོན་བསྟན་ཏོ། །གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་དང༌། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྒོ་དང༌། སྤོབས་པ་དང༌། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པའི་སྒོ་དག་ཀྱང་ཚེགས་མི་ཆེ་བར་མངོན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་གཟུངས་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་འགྲུབ་པའི་ཕན་ཡོན་བསྟན་ཏོ། །ཚེགས་མི་ཆེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉོན་མོངས་ཤིང་འབད་མི་དགོས་པར་འགྲུབ་བོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྐྱེ་བའི་སྐྱེ་མཆེད་ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སངས་རྒྱས་མཉེས་པར་བྱེད་ཅིང་སངས་རྒྱས་དང་འབྲལ་བར་མི་འགྱུར་བའི་ཕན་ཡོན་བསྟན་པའོ། །ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ནི་འདི་སྙམ་དུ་ཆོས་གང་ལ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཆོས་རྣམས་འདུ་བ་དང
Chinese
第八，即是证得陀罗尼之门，生生世世令诸佛欢喜，永不离佛。其中，经文“恶魔伺机，动摇（行者），却无法得逞”，揭示了恶魔无法得逞的利益。经文“世间与出世间的一切事业，皆能自然成就，毫无疑惑地圆满”，揭示了世间与出世间之事自然成就的利益。“毫无疑惑”意为毫无疑虑或犹豫地成就。经文“所有世俗的烦恼，都将被彻底消除”，揭示了消除一切世俗烦恼的利益。经文“在东方如恒河沙数的世界中，有无量诸佛世尊安住”等，揭示了十方诸佛救护（行者）免于堕入声闻和缘觉之地的利益。经文“四大天王与三十三天诸神”等，揭示了世间诸神守护（行者）免受障碍的利益。经文“所有身体的缺陷，都将在今生彻底消失”，揭示了身体无有缺陷的利益。经文“陀罗尼之门、三摩地之门、无碍辩才以及各别自证智慧之门，皆能毫不费力地显现”，揭示了成就陀罗尼和三摩地等门的利益。“毫不费力”意为无需困扰和努力即可成就。经文“在一切转生之处”等，揭示了令诸佛欢喜且永不离佛的利益。舍利子，此外，菩萨摩诃萨行般若波罗蜜多时，心想无论何法等，（意为）诸法聚合与
English
Eighth, it is the manifestation of the door of dharani, making the Buddhas rejoice in all lives, and never being separated from the Buddhas. Among them, the text "Demons seek opportunities and try to disturb (the practitioner), but they cannot succeed," reveals the benefit of demons not being able to succeed. The text "All worldly and transcendental activities will be spontaneously accomplished, and will be fulfilled harmoniously without any doubt," reveals the benefit of worldly and transcendental matters being spontaneously accomplished. "Without any doubt" means to be accomplished without doubt or hesitation. The text "All worldly afflictions will be completely eliminated," reveals the benefit of eliminating all worldly afflictions. The text "In the eastern world as numerous as the sands of the Ganges River, there are countless Buddhas, Bhagavan, residing," etc., reveals the benefit of the Buddhas of the ten directions protecting (the practitioner) from falling into the grounds of Sravakas and Pratyekabuddhas. The text "The Four Great Kings and the gods of the Thirty-Three Heavens," etc., reveals the benefit of the worldly gods protecting (the practitioner) from obstacles. The text "All physical defects will completely disappear in this very life," reveals the benefit of having no physical defects. The text "The door of dharani, the door of samadhi, eloquence, and the door of individual self-realization wisdom will also manifest without much effort," reveals the benefit of accomplishing the door of dharani and samadhi, etc. "Without much effort" means to be accomplished without trouble or effort. The text "In all rebirths," etc., reveals the benefit of making the Buddhas rejoice and never being separated from the Buddhas. Shariputra, furthermore, when a Bodhisattva Mahasattva practices Prajnaparamita, he thinks, whatever dharma, etc., (meaning) the aggregation of dharmas and
Tibetan
་འབྲལ་བར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྤང་བའི་སྒོ་ནས་བརྩོན་པའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པ་སྟེ། འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་གང་ཡང་དོན་དམ་པར་ཡོད་པར་མ་གྲུབ་པས། འདུ་བ་དང་འབྲལ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་མི་འགྲུབ་སྟེ། ཕྲད་པའམ་མི་ཕྲད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་འདུ་བ་དང་འབྲལ་བའི་རྣམ་གྲངས་ཙམ་དུ་ཟད་དོ། །འདི་སྙམ་དུ་བདག་གི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་པར་འགྱུར་རམ། འོན་ཏམ་མི་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བར་མི་སེམས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་མངོན་པར་འཚང་རྒྱ་བར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྤང་བའི་སྒོ་ནས་བརྩོན་པའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པ་སྟེ། དོན་དམ་པར་མངོན་པར་འཚང་རྒྱ་བར་བྱེད་པ་དང༌། མངོན་པར་འཚང་རྒྱ་བར་བྱ་བ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་གང་ཡང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་ཐ་དད་པར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་དོན་གོང་མ་ཉིད་གསལ་བར་སྟོན་པ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ལ། དེ་དང་ཐ་མི་དད་པ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་ཆོས་རྣམས་སུ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བྱ་བ་མི་བྱེད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་དམ་པར་ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་རོ་གཅིག་པས་མཚན་ཉིད་བྱེ་བྲག་ཏུ་དབྱེར་མེད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར་རམ། འོན་ཏམ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་མི་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བར་མི་སེམས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་བདག་གཉིས་དབྱེར་མེད་པས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱེད་པ་དང༌། ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་བས་ན་དེ་ནི་འདི་ལྟར་དེས་ཆོས་གང་གིས་ཆོས་གང་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུའི་ཆོས་གང་ཡང་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མཐོང་བ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དེའི་གཏན་ཚིགས་བསྟན་ཏོ། །དེ་ཡང་འདི་ལྟར་དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སྟོང་ཞེས་བྱ་བར་མི་སྦྱོར། མི་སྟོང་ཞེས་བྱ་བར་མི་སྦྱོར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དོན་དམ་པར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྟོག་པར་བྱར་ཡང་མེད་པས་སྟོང་ཞེས་བྱ་བའམ། མི་སྟོང་ཞེས་བྱ་བར་རྟོག་པར་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གཟུགས་དང་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་མི་སྦྱོར། སྟོང་པ་ཉིད་དང་གཟུགས་སུ་མི་སྦྱོར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་དང་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་མི་སྦྱོར། སྟོང་པ་ཉིད་དང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་སུ་མི་སྦྱོར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་ནི། ཕུང་པོ་དང༌། ཁམས་དང༌། སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་སྟོང་པ་ཉིད་དང་
Chinese
这是通过舍弃对分离的分别念来显示精进的体性，因为轮回和涅槃的任何法，在胜义中都不成立存在，所以聚集和分离等也不成立，所谓相遇或不相遇，也只是聚集和分离的名称而已。心想“我的法界会现证成佛吗？或者不会成佛呢？”，这表示通过舍弃对现证菩提的分别念来显示精进的体性，因为在胜义中，能现证菩提和所现证菩提都不成立。任何法也不真正随见与法界相异，这也是为了清楚地显示上述意义，所谓法界，就是空性的自性，与此无有差别就是空性的自性之义。不于法界与诸法中作差别，这是说，胜义中一切诸法与法界的自性一味一体，因此体性没有差别可分。心想“法界会被证悟吗？或者不会被证悟呢？”，这是因为法界与我和合无别，因此能证悟和所证悟都不可得，所以，他是这样，他以什么法来证悟什么法，像那样的任何法也不真正随见，等等，以此显示了它的理由。而且，他是这样，他不将法界与空相连，不与不空相连，这是说，胜义中法界也无可思议，因此不思议为空或不空之义。不将色与空性相连，不将空性与色相连，乃至不将意之识界与空性相连，不将空性与意之识界相连之间，是说蕴、界、处的诸法与空性
English
This shows the nature of diligence by abandoning the conceptualization of separation, because none of the dharmas of samsara and nirvana are established as truly existing, so gathering and separation, etc., are also not established. The so-called meeting or not meeting is just a name for gathering and separation. Thinking, "Will my dharmadhatu be manifestly enlightened? Or will it not be?" This indicates the nature of diligence by abandoning the conceptualization of manifest enlightenment, because in the ultimate sense, the one who manifests enlightenment and the one to be manifestly enlightened are not established. No dharma is truly seen as different from the dharmadhatu, and this is also to clearly show the above meaning. The so-called dharmadhatu is the nature of emptiness, and being non-different from it is the meaning of the nature of emptiness. Not making distinctions between the dharmadhatu and all dharmas means that in the ultimate sense, all dharmas are of one taste and one entity with the nature of the dharmadhatu, so there is no difference in nature to be distinguished. Thinking, "Will the dharmadhatu be comprehended? Or will it not be comprehended?" This is because the dharmadhatu and the self are inseparable, so the one who comprehends and the one to be comprehended are not perceived. Therefore, it is like this, with what dharma does he comprehend what dharma, and no such dharma is truly seen, etc., thus showing its reason. Moreover, it is like this, he does not associate the dharmadhatu with empty, nor does he associate it with not empty, which means that in the ultimate sense, the dharmadhatu is also inconceivable, so it is not conceived as empty or not empty. Not associating form with emptiness, not associating emptiness with form, and so on, up to not associating the mind consciousness realm with emptiness, not associating emptiness with the mind consciousness realm, means that the dharmas of the aggregates, elements, and sources are with emptiness.