Tibetan
་ཡིན་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནས། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་གང་ཡིན་པའི་ཆོས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན་མི་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གྲངས་མེད་པ་བསྟན་དུ་མེད་པ་ཐོགས་པ་མེད་པ་འདི་ལྟར་མཚན་ཉིད་མེད་པར་མཚན་ཉིད་གཅིག་པ་ཤ་སྟག་སྟེ། རབ་འབྱོར་རྣམ་གྲངས་འདིས་ན། ཁྱོད་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་མཐུན་པར་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སྟོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་ནི་འཇིག་རྟེན་དང། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་མིང་གིས་སྨོས་པ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་རོ་གཅིག་ཅིང༌། མཚན་ཉིད་མེད་པར་མཚན་ཉིད་གཅིག་པ་ཤ་སྟག་སྟེ། ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་དེ་དག་གང་བསྟན་ཀྱང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་མཐུན་པར་སྟོན་པའི་གཏན་ཚིགས་བསྟན་པ་སྟེ། ཆོས་དེ་དག་ལས་ཟིལ་གྱིས་མནན་པའི་སྐྱེ་མཆེད་བརྒྱད་དང༌། རྒྱས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་བཅུའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཕྱིས་འཆད་དོ། །གཞན་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་སྔར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡང་གཞན་ལ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡང་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་མེད་དེ། དེ་ལྟར་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དང༌། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡང་གཉིས་སུ་མེད་དེ། གཉིས་སུ་བྱར་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། རབ་འབྱོར་རྣམ་གྲངས་དེས་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བསྟན་པས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྟན་པས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་ནི་ཆོས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་མཚན་ཉིད་མེད་པར་མཚན་ཉིད་གཅིག་པའི་གཏན་ཚིགས་བསྟན་པ་སྟེ། གཉིས་སུ་མེད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དང༌། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅོ་བརྒྱད་ལ་ཐུག་གི་བར་གྱི་ ཆོས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་རོ་གཅིག་པའི་ཕྱིར་གཉིས་སུ་མེད་ཅེས་བྱའོ། །གཉིས་སུ་བྱར་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལྟར་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་རོ་གཅིག་པས། ཐ་དད་དུ་དབྱེར་མི་ནུས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་བས་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བསྟན་པས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྟན་པར་འགྱུར། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྟན་པས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བསྟན་པར་འགྱུར་ཏེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་མཐུན་པར་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སྟོན་ཏོ་ཞེས་གང་དུ་སྨོས་པ་དང་སྦྱར་རོ། །དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་གྱིས་བཅོམ་ལྡན་འ
Chinese
ཡིན་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནས། 从“是”开始说起，直到。མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་གང་ཡིན་པའི་ཆོས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན་མི་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། 凡是涅槃之境界中的一切法，既非有相合，亦非无相合。གྲངས་མེད་པ་བསྟན་དུ་མེད་པ་ཐོགས་པ་མེད་པ་འདི་ལྟར་མཚན་ཉིད་མེད་པར་མཚན་ཉིད་གཅིག་པ་ཤ་སྟག་སྟེ། 如此不可计数、不可显示、无有阻碍，无相而又唯一相。 རབ་འབྱོར་རྣམ་གྲངས་འདིས་ན། 善现，依此理。ཁྱོད་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་མཐུན་པར་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སྟོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་ནི་འཇིག་རྟེན་དང། 你应宣说与般若波罗蜜多相应的摩诃衍，直到。འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་མིང་གིས་སྨོས་པ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་རོ་གཅིག་ཅིང༌། 凡是世间和出世间的法，凡是以名言所说的一切，究竟而言，皆为性空，同一体性。 མཚན་ཉིད་མེད་པར་མཚན་ཉིད་གཅིག་པ་ཤ་སྟག་སྟེ། 无相而又唯一相。 ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་དེ་དག་གང་བསྟན་ཀྱང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་མཐུན་པར་སྟོན་པའི་གཏན་ཚིགས་བསྟན་པ་སྟེ། 因为无有差别，所以无论宣说何法，皆为般若波罗蜜多所摄持，因此宣说摩诃衍与般若波罗蜜多相应之理。ཆོས་དེ་དག་ལས་ཟིལ་གྱིས་མནན་པའི་སྐྱེ་མཆེད་བརྒྱད་དང༌། 从这些法中，八胜处。རྒྱས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་བཅུའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཕྱིས་འཆད་དོ། །十遍处的体性将在后面阐述。གཞན་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་སྔར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །其他（法）的体性已于前述。དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། 为什么呢？ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡང་གཞན་ལ། 摩诃衍是另外的。ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡང་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་མེད་དེ། 般若波罗蜜多也是另外的，不能这样说。དེ་ལྟར་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དང༌། 如此，摩诃衍和。ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡང་གཉིས་སུ་མེད་དེ། 般若波罗蜜多也是无二的。གཉིས་སུ་བྱར་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། 不能分为二，从“不能分为二”开始。རབ་འབྱོར་རྣམ་གྲངས་དེས་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བསྟན་པས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། 善现，因此，宣说摩诃衍即是宣说般若波罗蜜多。ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྟན་པས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་ནི་ཆོས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་མཚན་ཉིད་མེད་པར་མཚན་ཉིད་གཅིག་པའི་གཏན་ཚིགས་བསྟན་པ་སྟེ། 宣说般若波罗蜜多即是宣说摩诃衍，直到此处，是宣说一切法无相而又唯一相之理。གཉིས་སུ་མེད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དང༌། “无二”是指摩诃衍和。ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅོ་བརྒྱད་ལ་ཐུག་གི་བར་གྱི་ 般若波罗蜜多等十八不共佛法。ཆོས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་རོ་གཅིག་པའི་ཕྱིར་གཉིས་སུ་མེད་ཅེས་བྱའོ། །一切法究竟而言，皆为性空，同一体性，故称无二。གཉིས་སུ་བྱར་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལྟར་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་རོ་གཅིག་པས། “不能分为二”是指，如此在性空中同一体性。ཐ་དད་དུ་དབྱེར་མི་ནུས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །不能区分成不同的意思。དེ་བས་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བསྟན་པས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྟན་པར་འགྱུར། 因此，宣说摩诃衍即是宣说般若波罗蜜多。ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྟན་པས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བསྟན་པར་འགྱུར་ཏེ། 宣说般若波罗蜜多即是宣说摩诃衍。ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་མཐུན་པར་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སྟོན་ཏོ་ཞེས་གང་དུ་སྨོས་པ་དང་སྦྱར་རོ། །应与“应宣说与般若波罗蜜多相应的摩诃衍”之语相联系。དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་གྱིས་བཅོམ་ལྡན་འ 从那以后，具寿善现对薄伽梵说：
English
Starting from 'is,' all those dharmas that are the realm of nirvana are neither associated nor unassociated. They are immeasurable, invisible, and unimpeded. Thus, they are without characteristics and have only one characteristic. Subhuti, in this way, you teach the Great Vehicle in accordance with the Perfection of Wisdom.' All these worldly and transworldly dharmas mentioned by name are ultimately of one taste in emptiness and have only one characteristic without characteristics. Because there is no difference, whatever dharmas are taught are completely encompassed by the Perfection of Wisdom. Therefore, the reason for teaching the Great Vehicle in accordance with the Perfection of Wisdom is shown. The characteristics of the eight emancipations and the ten expansions from those dharmas will be explained later. The characteristics of the others have already been explained. Why is that? Because there is no such thing as the Great Vehicle being different and the Perfection of Wisdom being different. Therefore, the Great Vehicle and the Perfection of Wisdom are non-dual and cannot be made into two. From 'cannot be made into two,' Subhuti, therefore, teaching the Great Vehicle becomes teaching the Perfection of Wisdom, and teaching the Perfection of Wisdom becomes teaching the Great Vehicle.' Up to this point, the reason for all those dharmas having one characteristic without characteristics is shown. 'Non-dual' means that the Great Vehicle and the Perfection of Wisdom, and so on, up to the eighteen unshared Buddha dharmas, all those dharmas are ultimately of one taste in emptiness, so they are called non-dual. 'Cannot be made into two' means that because they are of one taste in emptiness, they cannot be distinguished as different. Therefore, teaching the Great Vehicle becomes teaching the Perfection of Wisdom, and teaching the Perfection of Wisdom becomes teaching the Great Vehicle. It should be connected to where it is said, 'Teach the Great Vehicle in accordance with the Perfection of Wisdom.' Then, the venerable Subhuti said to the Blessed One:
Tibetan
དས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟར་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་སྔོན་གྱི་མཐར་མི་དམིགས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ཕྱི་མའི་མཐར་མི་དམིགས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་དབུས་སུ་མི་དམིགས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་དོན་གདམས་ཤིང་རྗེས་སུ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མ་མཐོང་མ་དམིགས་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་ཞིག་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གདམས་ཤིང་རྗེས་སུ་བསྟན་པར་བགྱི་ཞེས་འོག་ནས་འབྱུང་བའི་དོན་གླེང་བསླང་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དུས་གསུམ་དུ་མི་དམིགས་པ་བསྟན་པའོ། །གཟུགས་ཀུན་དུ་མཐའ་ཡས་པའི་སླད་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀུན་ཏུ་མཐའ་ཡས་པར་རིག་པར་བགྱིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཀུན་ཏུ་མཐའ་ཡས་པའི་སླད་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀུན་ཏུ་མཐའ་ཡས་པར་བགྱི་སྟེ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དུས་གསུམ་དུ་མི་དམིགས་པའི་གཏན་ཚིགས་བསྟན་པ་སྟེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་རྣམས་དོན་དམ་པར་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པས་དུས་གསུམ་གྱི་མཐའ་གཟུང་དུ་མེད་དེ། མཐའ་ཡས་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་ཡང་དུས་གསུམ་དམིགས་སུ་མེད་དེ། མཐའ་ཡས་པར་རིག་པར་བྱའོ་ ཞེས་བསྟན་པའོ། །གཟུགས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་བགྱི་བ་དེ་ལྟ་བུ་ཡང་མ་མཆིས་མི་དམིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། རྣམ་པར་ཤེས་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་བགྱི་བ་དེ་ལྟ་བུ་ཡང་མ་མཆིས་མི་དམིགས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་ནི་དེ་ལྟར་གཟུགས་ཀུན་ཏུ་མཐའ་ཡས་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀུན་ཏུ་མཐའ་ཡས་པར་རིག་པར་བྱ་ན། འོ་ན་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར་གཟུགས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་བགྱི་བ་དེ་ལྟ་བུ་ཡང་མ་མཆིས་མི་དམིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟར་བདག་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མ་མཐོང་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་གོང་དུ་བཤད་པའི་རིམ་པ་དེ་ལྟ་བུར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡོང་ཡེ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མ་མཐོང་མ་དམིགས་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་ཞིག་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གདམས་ཤིང་བསྟན་པར་བགྱི་ཞེས་བྱ་བ་འོག་ནས་འབྱུང་བ་དང་སྦྱར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་བགྱི་བ་འདི་ནི་མིང་ཙམ་དུ་བས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། མངོན་པར་མ་གྲུབ་པ་མ
Chinese
尔时，如是请白曰：世尊，如是菩萨亦不缘于前际，菩萨亦不缘于后际，菩萨亦不缘于中际者，若于何所，为说般若波罗蜜多之义，及随顺开示耶？若未正见未缘菩萨，云何菩萨为般若波罗蜜多而说而开示耶？为于下文将生之义，发起论端故，显示菩萨于三世不可缘也。色普遍无边之故，菩萨当知普遍无边也，如是乃至识普遍无边之故，菩萨当知普遍无边者，是显示菩萨于三世不可缘之理也。谓色等五蕴，就胜义谛言，自性空故，三世之边不可取也，以无边故，于菩萨亦无三世可缘也，当知是无边也。如是显示也。色菩萨者，如是亦无不可缘也，如是乃至识菩萨者，如是亦无不可缘也者，如是色普遍无边之故，菩萨当知普遍无边者，若如是，色等成为菩萨耶？为遣除如是心念故，显示色菩萨者，如是亦无不可缘也等。世尊，如是我未正见一切菩萨，于一切事一切皆是者等，如上所说之次第，如是菩萨总的一切事皆未见未缘者，云何菩萨为般若波罗蜜多而说而开示耶？与下文连贯也。世尊，菩萨者，此唯是名言耳，乃至未现证者
English
At that time, he requested and said: "World Honored One, in this way, a Bodhisattva does not focus on the limit of the past. A Bodhisattva does not focus on the limit of the future. A Bodhisattva does not focus on the middle. If one does not truly see or focus on the Bodhisattva who is to be instructed and shown the meaning of the Perfection of Wisdom, how can one instruct and show the Perfection of Wisdom to a Bodhisattva? In order to raise the topic for the meaning that will arise later, it is shown that a Bodhisattva is not focused on in the three times. Because form is universally boundless, a Bodhisattva should know it to be universally boundless. Likewise, until consciousness is universally boundless, a Bodhisattva should know it to be universally boundless. This shows the reasoning that a Bodhisattva is not focused on in the three times. The five aggregates, such as form, are empty in their own nature in the ultimate sense, so the limits of the three times cannot be grasped. Because they are boundless, there is also no focus on the three times for a Bodhisattva. One should know that it is boundless. This is what is shown. Form, a Bodhisattva, is not like that, and is not focused on. Likewise, until consciousness, a Bodhisattva, is not like that, and is not focused on. Thus, because form is universally boundless, a Bodhisattva should know it to be universally boundless. If that is the case, will form and so on become a Bodhisattva? In order to dispel such thoughts, it is shown that form, a Bodhisattva, is not like that, and is not focused on, and so on. World Honored One, in this way, I have not truly seen all Bodhisattvas, in all aspects, everything is completely..." and so on. According to the order explained above, if one does not see or focus on the Bodhisattva in all aspects, how can one instruct and show the Perfection of Wisdom to a Bodhisattva? Connect this with what follows. World Honored One, this Bodhisattva is merely a name, until it is not directly realized.