Tibetan
སྨོས་པར་མ་བྱས་པར་ནི་བསྟན་པར་རོ། །ཐོས་བ་མེད་པ་ནི་རྣ་བས་ཏེ། ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དཔེར་ན་སྤྲུལ་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་སྤྲུལ་པའི་འཁོར་རྣམས་ལ་ཆོས་རྟོན་པར་བྱེད་པའི་སྟོན་པ་པོ་བསྟན་པ་དང༌། འཁོར་སྲིད་པའོ། །གསལ་བ་ནི་ཟབ་མོའོ། །གཟེངས་བསྟོད་པ་ནི་གཉིས་བརྗོད་པའོ། །འཕགས་པ་མིན་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་རིང་བའོ། །སྤྲོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཕྲ་བའོ། གཏིང་དཔོགས་པར་དཀའ་བའི་ཕྱིར་ན་ཟབ་བའོ། །ཉན་ཐོས་ཀྱི་མ་ལས་ཆེས་རིང་བ་དང༌། ཆེས་ཕྲ་བ་དང༌། ཆེས་ཟབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་རབ་ཏུ་ འཇུག་པའི་སེམས་པས་སོ། སྟོན་པར་བྱེད་ཅིང་ནི་གཞུང་ངོ༌། །འཆད་པ་ནི་དོན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་འདིར་མེད་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པས་ནི་གཏིང་དཔག་དཀའ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཡེ་ཤེས་ཟབ་པ་སྟོན་ཏོ། །འདིར་བསྟན་བཅོས་ལས། གཞན་གྱིས་བསྟན་ཡང་མི་དགོས་ལ། །རང་འབྱུང་རང་གིས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར། །བསེ་རུ་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ནི། །ཟབ་པ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་བརྗོད། །ཅེས་པ་སྟེ། གང་དུ་གཞན་དག་གིས་བསྟན་པའི་དོན་མེད་དེ་སྲིད་པར་སྦྱོར་བ་ལས་རབ་འབྱུང་བ་ཉིད་ལ། དེ་རྣམས་ཀྱིས་རང་གི་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པས་བསྒོམ་བྱ་མངོན་བར་རྟོགས་པས་སོ། །བསེ་རུ་རྣམས་ཀྱིས་གཞན་གྱི་དོན་གྱི་བྱ་བ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། འདོད་པ་ཙམ་གྱིས་དོན་གྲུབ་ལ་ཇི་ལྟར་དེ་རྣམས་ལ་ཐོས་པ་ནི་ལེགས་པར་མཉན་པ་ཙམ་གྱིས་ཏེ། གང་དུ་བསྟན་བཅོས་ལས། །གང་གང་དོན་ནི་གང་གང་ལ། །ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་ཉན་དེ་དང༌། །དེ་ལ་སྒྲ་མེད་ཀྱང་དོན་ཏེ། །དེ་ནི་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་སྣང༌། །ཞེས་པ་སྟེ། གདུལ་བར་བྱ་བ་གང་དང་གང་གི་དོན་གང་དང་གང་ལ་སྟེ། ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་རྣམས་སམ། འཕགས་པའི་ལམ་ལའོ། །དེ་ནས་ཡང་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། བཟོད་པ་འདི་ལམ་བསྟེན་པར། །ཞེས་པ་ནི་དེ་ལྟ་བུ་ནི་འདིར་མེད་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པ་བཤད་དེ། གཟུང་བ་མེད་པའི་ཤེས་པས་ཐོབ་བྱ་ཐོས་པ་མེད་ཅེས་པའི་དོན་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ་ཞེས་པ་ནི་མདོར་བསྡུས་ནས་གསུམ་ཀའི་འབྲས་བུ་ཡང་བཟོད་པ་འདི་ལམ་བརྟེན་པར་ཞེས་པ་དང་འབྲེལ་བར་བྱའོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །འདིར་ཡང་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་རང་གི་ཤེས་པ་དང༌། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་བླང་བར་བྱ་བ་ལ་ཤིན་ཏུ་མྱུར་བར་བསེ་རུ་རྣམས་ཀྱིས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཞེས་པ་ལ་དགོངས་པ་ནི་དེ་ལྟར་བསེ་རུ་རྣམས་ཀྱིས་བཟུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྤོང་པའོ། །སྔགས་ལ་སོགས་པའི་མཐུས་སོ་སོར་རྣང་བར་བྱད་པའི་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་དང་རྫུ་འཕྲུལ་སྤྲུལ་ནས་བསྟན་པ་དང་དེ་དང་འདྲ་བའོ། །སྒྱུ་མ་དང་གཉིས་སུ་མེད་ཅེས་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཁོ་ན་སྒྱུ་མ་ཉིད་དུ་སེམས་པའོ། །རབ་འབྱོར་གྱིས་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང༌། སྒྱུ་མ་དང་རྨི་ལམ་དེ་དག་འདྲ་བས་ཀུན་རྫོབ་ཉིད་ཁོ་ནའོ། །དེའི་ཕྱིར་ན་སྒྱུ་མ་དང་སེམས་ཅན་དང་ གཞན་མ་ཡིན་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱང་མེད་དེ། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་དམ་པར་ནི་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་ལ། རིགས་པས་ནི་སེམས་ཅན་ལ་སོགས་པ་ཡང་སྒྱུ་མ་དང༌། བདག་ཉིད་གཅིག་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་པ་ལ་དགོངས་པའོ། །ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ནི་གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་སྟེ། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཉིད་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་སྤྲོས་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་གྱི་སྐུ་ཞེས་ཁས་བླངས་ནས་བརྗོད་ཀྱི། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལས་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སོ་སོར་འདོད་པར་བྱེད་ཅེས་པ་ནི་ཡིད་ཆེས་པར་བྱེད་པ་ལ་དེ་རྣམས་མེད་པ་ནི་ཡིད་ཆེས་པ་པོ་སྟེ། སེམས་ཅན་རྣམས་དོན་དམ་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ནི་རང་གི་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པར་རྟོགས་པའི་རང་རྒྱལ་གྱི་བྱང་ཆུབ་ལའོ། །དེ་ལ་མངོན་པར་རང་གི་བྱང་ཆུབ་ལ་སྟེ། འདིར་རང་གི་བྱང་ཆུབ་པོ། །འདོད་པས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་ལུས་ཀྱི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པ་ལ་མོས་པས་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའོ། །ལྟ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་ནི་ཤེས་རབ་འབྲིང་པོས་སོ། །དགྲ་བཅོམ་པས་ནི་རང་གི་མཐོང་བའི་ལམ་གྱི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་ན་མཆོད་འོས་སོ། །སྨྲས་པ་སྟེ་སྣང་བར་མ་བྱས་པས་ནི་བསྟན་པས་སོ། །ཡོངས་སུ་གསལ་བ་ནི་གསལ་བར་རོ། །བརྟགས་པ་ནི་ཉན་པ་པོ་དང་སྟོན་པ་པོ་རྣམས་ཀྱིས་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་དོན་དམ་པར་མེད་པ་ལ་སེམས་ཅན་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ནི་ནང་གི་བདག་ཉིད་ཅན་ཁོ་ནའི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལ་སེམས་ཅན་དུ་བཏགས་པ་འབའ་ཞིག་ལ། དེས་སེམས་ཅན་དུ་བཏགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལ་འཛིན་པ་པོའི་འདི་རྣམས་ཡོད་ཅེས་པ་དེ་བསེ་རུ་རྣམས་ཀྱི་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མ་སྤངས་པའོ། །དེ་ནས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་བསེ་རུ་རྣམས་ཀྱི་རིགས་གསུངས་ཏེ། འདིར་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱེ་བ་སྟེ་བསེ་རུའི་ལམ་ལའོ། །ཡང་གི་སྒྲ་ཚིག་གི་རྒྱན་ལ། རབ་འབྱོར
Chinese
未提及的即是教导。没有听闻的是通过耳朵，因为一切法皆无自性。譬如化身佛向化身眷属宣说教法，以及眷属存在。显明即是深奥。赞扬即是二者皆说。非圣者的行境，实际上是遥远的。因为没有戏论所以是微细的。因为难以测度所以是深奥的。比声闻的智慧更遥远，更微细，更深奥，是以深入的意念。宣说的是经文。解释的是意义。因此，以“此处没有”等来说明难以测度，显示智慧深奥。此处经文说：即使他人教导也不需要，因为自生者自己证悟。如犀牛角般的智慧，显明地说是深奥。意思是，在任何情况下，他人教导都没有意义，因为是从存在中产生的。他们通过自己的显现而趋向，因此所修之境得以显现证悟。犀牛角如何为他人行事呢？仅仅通过意愿就能成就，他们如何听闻呢？仅仅通过善听。经文中说：任何事物在任何情况下，如何听闻，它就是那样。即使没有声音也有意义，它就是那样显现。意思是，对于任何需要调伏的众生，在任何情况下，与决定性的部分相符，或者在圣道上。然后又是“具寿”等等，即是说，安忍是此道的依凭。意思是，像“此处没有”等等所说的那样，以无所执的智慧获得，即是没有听闻之义。如是结合，意思是简而言之，三者的果也是与安忍是此道的依凭相关联。此处，即使是声闻们自己的智慧，以及如来们，对于应该接受的事物也非常迅速，犀牛角们所要证悟的事物，其意图是犀牛角们舍弃所执的分别念。密咒等等的尽头
English
What is not mentioned is the teaching. What is not heard is through the ears, because all dharmas are without inherent existence. For example, an emanation Buddha teaches the Dharma to emanation retinues, and the retinues exist. Clear is profound. Praise is speaking of both. The realm of the non-noble is indeed far away. Because there is no elaboration, it is subtle. Because it is difficult to fathom, it is profound. Farther, more subtle, and more profound than the wisdom of the Shravakas, is with a mind that deeply enters. What teaches is the text. What explains is the meaning. Therefore, by saying "there is nothing here" etc., it shows the profundity of wisdom because it is difficult to fathom. Here in the treatise it says: Even if others teach, it is not necessary, because the self-born one realizes it himself. The wisdom like a rhinoceros horn, is manifestly expressed as profound. It means that in any case, there is no meaning in others teaching, because it arises from being. They turn towards their own manifestation, therefore the object of meditation is manifestly realized. How do rhinoceros horns act for others? Just by wishing, the purpose is accomplished, and how do they hear? Just by listening well. In the treatise it says: Whatever thing, in whatever case, how it is heard, it is like that. Even without sound there is meaning, it appears like that. It means, for any being to be tamed, in any case, in accordance with the decisive part, or on the noble path. Then again, "endowed with life" etc., that is, patience is the reliance on this path. It means, as said in "there is nothing here" etc., it is obtained by the wisdom without grasping, which means there is no hearing. Combining it in this way means, in short, the fruit of all three is also related to patience being the reliance on this path. Here, even the wisdom of the Shravakas themselves, and the Tathagatas, are very quick to accept what should be accepted, and the intention of what the rhinoceros horns are to realize is that the rhinoceros horns abandon the conceptual thoughts of grasping. The end of mantras etc.
Chinese
以各自的方式显现的幻化之人，以及以神通变幻而显现的，与此相似。所谓幻化与无二，是指仅仅将世俗的自性视为幻化。 具寿善现认为世俗的差别，以及幻化和梦境等相同，因此仅仅是世俗。 因此，幻化和有情以及其他非真实的事物也不存在，因为是依缘而生。 究竟而言，因为没有存在和不存在的差别。从理证上来说，有情等也与幻化，自性相同，这是他的观点。 圆满正等觉是色身，圆满正等觉证悟的自性法身，是指涅槃，是无戏论的自性身，这样承认并宣说，但涅槃之外的差别是不存在的。 所谓各自希求，是指相信，而那些不存在的是相信者，因为有情们究竟而言是不存在的。 不退转是指与自己决定的部分相符，证悟的独觉菩提。 那个显现是指自己的菩提，这里是指自己的菩提。 希求是指菩萨以身语行利益有情，以欢喜心成为大菩萨。 见解圆满是指以中等智慧。 阿罗汉是指断除了自己见道之障，因此值得供养。 所说是指没有显现，是指教导。 完全明了是指明了。 考察是指听者和说者所使用的名言。 因此，无论如何究竟而言是不存在的，而有情在世俗中，仅仅是在内在的自性之蕴等上假立为有情。由于依于假立为有情，执着蕴等，认为这些存在，这是犀牛们没有舍弃执着的分别念。 从那之后等，宣说了犀牛们的种类。这里法的品类是指法的分类，即犀牛之路。 又是语词的庄严，善现。
English
The illusory person who appears in various ways, and the magical transformations that appear through supernatural powers, and the like. The meaning of "illusion and non-duality" is to regard only the nature of conventional truth as illusion itself. Subhuti believes that the distinctions of conventional truth, and illusions and dreams are the same, so it is only conventional truth. Therefore, illusions and sentient beings and other non-real things do not exist either, because they arise dependently. Ultimately, there is no difference between existence and non-existence. Logically, sentient beings and so on are also illusions, and the self-nature is the same, this is his view. The perfectly complete Buddha is the form body, the self-nature of the perfectly complete enlightenment realized is the Dharma body, which refers to Nirvana, the nature body without elaboration, thus acknowledging and proclaiming, but the difference beyond Nirvana does not exist. The so-called individual desire means to believe, and those who do not exist are believers, because sentient beings do not exist ultimately. Non-retrogression refers to the Pratyekabuddha's enlightenment that is in accordance with one's own determined part. That manifestation refers to one's own enlightenment, here it refers to one's own enlightenment. Desire refers to the Bodhisattva who benefits sentient beings with body, speech, and mind, and becomes a great Bodhisattva with joy. Perfect view refers to medium wisdom. Arhat refers to one who has abandoned the obscurations of his own path of seeing, therefore he is worthy of offering. What is said is what is not manifested, it refers to teaching. Completely clear means clear. Investigation refers to the terms used by the listener and the speaker. Therefore, in any case, it does not exist ultimately, and sentient beings in the conventional truth are merely imputed as sentient beings on the aggregates and so on of the inner self-nature. Because of relying on the imputation of sentient beings, clinging to the aggregates and so on, thinking that these exist, this is the rhinoceroses' non-abandonment of clinging to conceptual thoughts. From then on, the types of rhinoceroses are proclaimed. Here, the category of Dharma refers to the classification of Dharma, that is, the path of the rhinoceros. Also, it is the adornment of words, Subhuti.