Tibetan
ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་ཤིང་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ངན་སོང་གསུམ་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་བ་ནས། འཁོར་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བར་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་རོ། །རབ་འབྱོར་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་ཏེ། སེམས་ཅན་རྣམས་འདི་ལྟར་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱའོ། །རྐྱེན་གང་དང་མ་ལྡན་པས་ཁྱེད་ཚུལ་ཁྲིམས་ངན་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་བའི་རྐྱེན་དེ་དག་ངས་ཁྱེད་ལ་བཤུགས་ཀྱིས། ཟས་དང༌། སྒོམ་དང༌། གོས་དང༌། བཞོན་པ་དང༌། མལ་ཆ་དང༌། མེ་ཏོག་དང༌། བདུག་སྤོས་དང༌། སྤོས་དང༌། ཕྲེང་བ་དང༌། བྱུག་པ་དང༌། མིའི་རྐྱེན་དང༌། ཡོ་བྱད་གང་ཅི་ཡང་རུང་སྟེ། རིན་པོ་ཆེ་བདུན་གྱི་བར་དུ་ལོང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕན་ཐོགས་ ཤིག་ཅེས་འདེམས་ཤིང་རྗེས་སུ་སྟོན་ཏོ། །དེ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་ཤིང་སེམས་ཅན་དེ་དག་ལ་ཕན་པ་དེ་ལྟ་བུས་ཕན་འདོགས་ཏེ། ཕན་པ་དེ་ལྟ་བུས་ཕན་བཏགས་པས་དེ་དག་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་ལ་ཡང་དག་པར་བླངས་ཤིང་གནས་ཏེ། དེ་དག་སྡོམ་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་མ་ཞིག་མ་གོང་མ་འདྲེས་པ་སྐྱོན་མེད་པ་མ་ཉམས་པ་རང་དབང་ཡོད་པ་མཁས་པས་བསྔགས་པ་ཤིན་ཏུ་རྫོགས་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྒྱུར་འགྱུར་བ་ལ་གནས་ཤིང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་གནས། སྟོང་པ་ཉིད་ཐམས་ཅད་དང༌། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ལ་གནས་ཤིང༌། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་རྗེས་སུ་ཐོབ་པར་བྱེད་དོ། །རབ་འབྱོར་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང༌། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང༌། བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང༌། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་ཤིང་སེམས་ཅན་ཤེས་རབ་འཆལ་བར་གྱུར་པ་བློ་ཆུང་བ་དག་མཐོང་ན། འདི་ལྟར་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དེ། རྐྱེན་གང་དང་མ་ལྡན་པས་ཁྱེད་ཤེས་རབ་འཆལ་བར་འགྱུར་བའི་རྐྱེན་དེ་དག་ངས་ཁྱེད་ལ་བཤུགས་ཀྱིས་ཟས་དང༌། སྐོམ་དང༌། གོས་དང༌། བཞོན་པ་དང༌། མལ་ཆ་དང༌། མེ་ཏོག་དང༌། བདུག་སྤོས་དང༌། སྤོས་དང༌། ཕྲེང་བ་དང༌། བྱུག་པ་དང༌། མིའི་རྐྱེན་དང། ཡོ་བྱད་གང་ཅི་ཡང་རུང་བ་རིན་པོ་ཆེ་བདུན་གྱི་བར་དུ་ལོང་ཤིག་ཅེས་ནས། དེ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་ཤིང༌། སེམས་ཅན་དེ་དག་ལ་ཕན་པ་དེ་ལྟ་བུས་ཕན་འདོགས་ཏེ། ཕན་པ་དེ་ལྟ་བུས་ཕན་བཏགས་པས་རྨོངས་པ་མེད་ཅིང༌། ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པ་དེ་དག་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་ཤིང༌། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་གནས། སྟོང་པ་ཉིད་ཐམས་ཅད་དང༌། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ལ་གནས། འཕགས་པའི་བདེན་པ་དང༌། བསམ་གཏན་དང༌། ཚད་མེད་པ་དང༌། གཟུགས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང༌། རྣམ་པར་ཐར་པ་དང༌། མཐར་གྱིས་གནས་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང༌། སྟོང་པ་ཉིད་དང༌། མཚན་མ་མེད་པ་དང༌། སྨོན་པ་མེད་པ་དང༌། མངོན་པར་ཤེས་པ་དང༌། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང༌། གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་རྣམས་ལ་གནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུ་དང༌། མི་འཇིགས་པ་བཞི་དང༌། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི་དང༌། བྱམས་པ་ཆེན་པོ་དང༌། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅོ་བརྒྱད་ལ་གནས་ཤིང༌། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཐོབ་པར་བྱེད་དེ། རབ་འབྱོར་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་ཤིང། སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱས་པ་རྣམས། ངན་སོང་གསུམ་ནས་ཡོངས་སུ་ཐར་པ་ནས། འཁོར་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བར་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་རོ། །དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་འདི་སྙམ་དུ་གྱུར་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་དེ་ལྟ་བུའི་གོ་བགོ་བར་བྱ་ན། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་ནི་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡོད་སྙམ་པ་དང༌། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་གྱི་སེམས་ཀྱི་ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་ཐུགས་སུ་ཆུད་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །རབ་འབྱོར་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་མོ། །རབ་འབྱོར་སྟོང་པ་ཉིད་ཐམས་ཅད་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་མོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་མོ། །རབ་འབྱོར་འཕགས་པའི་བདེན་པ་དང༌། བསམ་གཏན་དང༌། ཚད་མེད་པ་དང༌། གཟུགས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང༌། རྣམ་པར་ཐར་པ་དང༌། མཐར་གྱིས་གནས་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང༌། སྟོང་པ་ཉིད་དང༌། མཚན་མ་མ་མེད་པ་དང༌། སྨོན་པ་མེད་པ་དང༌། མངོན་པར་ཤེས་པ་དང༌། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང༌། གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་ཐམས་ཅད་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་མོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུ་དང༌། མི
Chinese
安住于波罗蜜多，使众生完全成熟，如是使之完全成熟的众生，从脱离三恶道，乃至脱离一切轮回。 饶益，此外菩萨摩诃萨安住于戒律波罗蜜多，应如是使众生完全成熟。 缺少何种因缘会导致你们做出恶劣的戒律，我将为你们提供那些因缘：食物、饮料、衣服、坐骑、卧具、花、熏香、香、花环、涂香、人的因缘，以及任何用具，乃至七宝，都应给予，并选择和教导他们利益众生。 他安住于戒律波罗蜜多，以那样的方式利益那些众生，以那样的方式利益他们，使他们正确地接受和安住于十善业道。 他们安住于不毁坏、不杂染、无过失、不退转、自主、智者赞叹、极其圆满、成为禅定之因的律仪戒，并安住于六波罗蜜多。 安住于一切空性以及菩提之分法，并证得一切种智。 饶益，此外菩萨摩诃萨安住于忍辱波罗蜜多、精进波罗蜜多、禅定波罗蜜多和智慧波罗蜜多，当见到智慧浅薄、心胸狭窄的众生时，应如是使之完全成熟。 缺少何种因缘会导致你们变得智慧浅薄，我将为你们提供那些因缘：食物、饮料、衣服、坐骑、卧具、花、熏香、香、花环、涂香、人的因缘，以及任何用具，乃至七宝，都应给予。 他安住于智慧波罗蜜多，以那样的方式利益那些众生，以那样的方式利益他们，使他们没有愚痴，并具有智慧。
English
Abiding in the perfections, they bring beings to complete maturity, and beings thus brought to complete maturity are completely liberated from the three lower realms, and even from all of samsara. Furthermore, Subhuti, the bodhisattva mahasattva, abiding in the perfection of discipline, should thus bring beings to complete maturity. I will provide you with the conditions that would cause you to act with poor discipline due to lacking certain conditions: food, drink, clothing, vehicles, bedding, flowers, incense, perfumes, garlands, unguents, human connections, and any kind of equipment, even up to the seven precious things, should be given, and they should be selected and taught to benefit beings. He abides in the perfection of discipline, and benefits those beings in that way, and by benefiting them in that way, he causes them to properly take up and abide in the path of the ten virtuous actions. They abide in the discipline of vows that is unbroken, unmixed, faultless, undeteriorated, independent, praised by the wise, utterly complete, and becomes the cause of samadhi, and they abide in the six perfections. Abiding in all emptiness and the dharmas of the aspects of enlightenment, they attain complete omniscience. Furthermore, Subhuti, the bodhisattva mahasattva, abiding in the perfection of patience, the perfection of diligence, the perfection of meditation, and the perfection of wisdom, when seeing beings who have become foolish in wisdom and are small-minded, should thus bring them to complete maturity. I will provide you with the conditions that would cause you to become foolish in wisdom due to lacking certain conditions: food, drink, clothing, vehicles, bedding, flowers, incense, perfumes, garlands, unguents, human connections, and any kind of equipment, even up to the seven precious things, should be given. He abides in the perfection of wisdom, and benefits those beings in that way, and by benefiting them in that way, he makes them free from delusion and endowed with wisdom.
Chinese
安住于那些已转变者，安住于智慧的彼岸，安住于六度波罗蜜，安住于一切空性，安住于菩提之分法，安住于圣谛，安住于禅定，安住于四无量，安住于无色定，安住于解脱，安住于次第止，安住于空性，安住于无相，安住于无愿，安住于神通，安住于等持，安住于陀罗尼门。安住于如来十力，安住于四无畏，安住于四无碍解， 安住于大慈，安住于大悲，安住于十八不共佛法，获得一切种智。须菩提，菩萨摩诃萨如是安住于智慧的彼岸，令众生完全成熟，如是令其完全成熟者，从三恶道中完全解脱，乃至从一切轮回中完全解脱。之后，具寿须菩提心想：菩萨摩诃萨若要获得如此之果，那么菩萨摩诃萨的菩提道是怎样的呢？之后，世尊知晓了具寿须菩提心中的所有分别念，于是对具寿须菩提如此说道：须菩提，六度波罗蜜是菩萨摩诃萨的菩提道。须菩提，一切空性是菩萨摩诃萨的菩提道。三十七菩提分法是菩萨摩诃萨的菩提道。须菩提，圣谛、禅定、四无量、无色定、解脱、次第止、空性、无相、无愿、神通、等持、一切陀罗尼门是菩萨摩诃萨的菩提道。如来十力、
English
Those who have transformed abide in the perfection of wisdom, abide in the six perfections, abide in all emptiness, abide in the dharmas of enlightenment, abide in the noble truths, abide in meditation, abide in the immeasurables, abide in the formless absorptions, abide in liberation, abide in the successive abidings, abide in emptiness, abide in the signless, abide in the wishless, abide in clairvoyance, abide in samadhi, abide in the doors of dharani. Abide in the ten powers of the Tathagata, abide in the four fearlessnesses, abide in the four analytical knowledges, Abide in great love, abide in great compassion, abide in the eighteen unshared dharmas of the Buddha, and attain omniscience. Subhuti, thus the Bodhisattva-Mahasattva abides in the perfection of wisdom, and completely matures sentient beings, and those who are thus completely matured are completely liberated from the three lower realms, and even completely liberated from all samsara. Then, the venerable Subhuti thought to himself: If a Bodhisattva-Mahasattva is to attain such a result, then what is the path to enlightenment for a Bodhisattva-Mahasattva? Then, the Blessed One, knowing all the thoughts in the mind of the venerable Subhuti, said to the venerable Subhuti: Subhuti, the six perfections are the path to enlightenment for a Bodhisattva-Mahasattva. Subhuti, all emptiness is the path to enlightenment for a Bodhisattva-Mahasattva. The thirty-seven factors of enlightenment are the path to enlightenment for a Bodhisattva-Mahasattva. Subhuti, the noble truths, meditation, the four immeasurables, the formless absorptions, liberation, the successive abidings, emptiness, the signless, the wishless, clairvoyance, samadhi, and all the doors of dharani are the path to enlightenment for a Bodhisattva-Mahasattva. The ten powers of the Tathagata,
Tibetan
་འཇིགས་པ་བཞི་དང༌། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི་དང༌། བྱམས་པ་ཆེན་པོ་དང༌། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅོ་བརྒྱད་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་མོ། །རབ་འབྱོར་གཞན་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་མོ། །རབ་འབྱོར་དེ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། ཆོས་གང་ ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་བསླབ་པར་མི་བྱ་བ་དང༌། གང་ལ་མ་བསླབས་ཀྱང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བ་དེ་ལྟ་བུའི་ཆོས་གང་ཡང་ཡོད་དམ། རབ་འབྱོར་གང་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་བསླབ་པར་མི་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུའི་ཆོས་གང་ཡང་མེད་དོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མ་བསླབས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཐོབ་པར་མི་ནུས་སོ། །རབ་འབྱོར་གྱིས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་གལ་ཏེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ལགས་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཇི་ལྟར་བསླབ་པར་བགྱི་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་སྙེད་དོ་ཞེས་བགྱི་བའམ། འདི་དག་གོ་ཞེས་བགྱི་བའམ། འཇིག་རྟེན་པའི་ཆོས་ནི་འདི་དག་གོ །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ནི་འདི་དག་གོ །ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ཆོས་ནི་འདི་དག་གོ །ཟག་པ་མེད་པའི་ཆོས་ནི་འདི་དག་གོ །འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ནི་འདི་དག་གོ །འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ནི་འདི་དག་གོ །སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་ཆོས་ནི་འདི་དག་གོ །རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་ཆོས་ནི་འདི་དག་གོ །ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བ་དང༌། ཕྱིར་མི་འོང་བ་དང༌། དགྲ་བཅོམ་པའི་ཆོས་ནི་འདི་དག་གོ །རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ནི་འདི་དག་གོ །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་ནི་འདི་དག་གོ །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ནི་འདི་དག་གོ་ཞེས་བགྱི་བ་ནི་སྤྲོས་པ་མ་མཆིས་པ་འཕྲོ་བར་མི་བགྱིད་པའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །དེ་དེ་བཞིན་ཏེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་སྟོང་པའོ། །རབ་འབྱོར་གལ་ཏེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པ་མ་ཡིན་ན་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བསླབས་ཤིང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་མི་རྒྱ་སྟེ། རབ་འབྱོར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པས་དེའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བསླབས་ཤིང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་
Chinese
四种怖畏和四种各别正知，以及大慈和大悲，和佛陀的十八种不共法，是菩萨摩诃萨的菩提道。 善现，此外，一切法也是菩萨摩诃萨的菩提道。 善现，你怎么认为？对于哪些法，菩萨摩诃萨不应学习，以及不学习也能现证无上正等菩提，有这样的法吗？ 善现，对于哪些法，菩萨摩诃萨不应学习，这样的法是没有的。没有学习一切法的菩萨摩诃萨不能证得一切相智。 善现禀白道： 世尊，如果一切法是空性，菩萨摩诃萨如何学习一切法呢？世尊，说“有这么多”，或者说“这些是”，或者说“世间法是这些”，或者说“出世间法是这些”，或者说“有漏法是这些”，或者说“无漏法是这些”，或者说“有为法是这些”，或者说“无为法是这些”，或者说“异生法是这些”，或者说“入流法是这些”，或者说“一来、不来和阿罗汉的法是这些”，或者说“独觉的法是这些”，或者说“菩萨的法是这些”，或者说“佛陀的法是这些”，这样说不是徒增戏论吗？ 世尊说： 善现，是这样的，是这样的，一切法是空性。 善现，如果一切法不是自性空，那么菩萨摩诃萨也不会学习一切法而现证无上正等菩提。 善现，因为一切法是自性空，所以菩萨摩诃萨学习一切法而现证无上正等菩提。
English
The four fears and the four individual perfect knowledges, as well as great love and great compassion, and the eighteen unshared qualities of the Buddha, are the path to enlightenment for a Bodhisattva-Mahasattva. Furthermore, Subhuti, all dharmas are also the path to enlightenment for a Bodhisattva-Mahasattva. Subhuti, what do you think? Is there any dharma for which a Bodhisattva-Mahasattva should not train, and without training in which he can manifest and perfectly awaken to unsurpassed, perfect, and complete enlightenment? Subhuti, there is no such dharma for which a Bodhisattva-Mahasattva should not train. A Bodhisattva-Mahasattva who has not trained in all dharmas cannot attain omniscience. Subhuti asked: World-Honored One, if all dharmas are empty, how should a Bodhisattva-Mahasattva train in all dharmas? World-Honored One, is saying "there are this many," or saying "these are," or saying "worldly dharmas are these," or saying "transcendental dharmas are these," or saying "defiled dharmas are these," or saying "undefiled dharmas are these," or saying "conditioned dharmas are these," or saying "unconditioned dharmas are these," or saying "dharmas of ordinary beings are these," or saying "dharmas of stream-enterers are these," or saying "dharmas of once-returners, non-returners, and arhats are these," or saying "dharmas of solitary realizers are these," or saying "dharmas of Bodhisattvas are these," or saying "dharmas of Buddhas are these" not just increasing elaboration? The World-Honored One said: Subhuti, it is so, it is so. All dharmas are empty. Subhuti, if all dharmas were not empty of inherent existence, then a Bodhisattva-Mahasattva would not train in all dharmas and manifest and perfectly awaken to unsurpassed, perfect, and complete enlightenment. Subhuti, because all dharmas are empty of inherent existence, therefore a Bodhisattva-Mahasattva trains in all dharmas and manifests and perfectly awaken to unsurpassed, perfect, and complete.