Tibetan
་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དབེན་ནོ་ཞེས་བགྱི་བར་གནས་པར་མི་བགྱིའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པས་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་གནས་པར་མི་བགྱི་སྟེ། དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟར་དེ་བཞིན་ཉིད་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་སྟེ། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ལགས་པ་དེ་ཡང་དེ་བཞིན་ཉིད་མ་ལགས། སྟོང་པ་ཉིད་ལས་གཞན་ན་ཡང་དེ་བཞིན་ཉིད་མ་མཆིས་ཏེ། དེ་བཞིན་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད། སྟོང་པ་ཉིད་ཉིད་དེ་བཞིན་ཉིད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམ་གྲངས་དེས་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པས་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་གནས་པར་མི་བགྱིའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཉིད་ལ་གནས་པར་མི་བགྱི་སྟེ། དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟར་ཆོས་ཉིད་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་སྟེ། ཆོས་ཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ལགས་པ་དེ་ཡང་ཆོས་ཉིད་མ་ལགས། སྟོང་པ་ཉིད་ལས་གཞན་ན་ཡང་ཆོས་ཉིད་མ་མཆིས་ཏེ། ཆོས་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད། སྟོང་པ་ཉིད་ཉིད་ཆོས་ཉིད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམ་གྲངས་དེས་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པས་ཆོས་ཉིད་ལ་གནས་པར་མི་བགྱིའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་གནས་པར་མི་བགྱི་སྟེ། དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱིས་སྟོང་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ལགས་པ་དེ་ཡང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་མ་ལགས། སྟོང་པ་ཉིད་ལས་གཞན་ན་ཡང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་མ་མཆིས་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད། སྟོང་པ་ཉིད་ཉིད་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམ་གྲངས་དེས་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་གནས་པར་མི་བགྱིའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་སྐྱོན་མེད་པ་ཉིད་ལ་གནས་པར་མི་བགྱི་སྟེ། དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ ལྡན་འདས་དེ་ནི་འདི་ལྟར་ཆོས་སྐྱོན་མེད་པ་ཉིད་ཆོས་སྐྱོན་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་སྟེ། ཆོས་སྐྱོན་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ལགས་པ་དེ་ཡང་ཆོས་སྐྱོན་མེད་པ་ཉིད་མ་ལགས། སྟོང་པ་ཉིད་ལས་གཞན་ན་ཡང་ཆོས་སྐྱོན་མེད་པ་ཉིད་མ་མཆིས་ཏེ། ཆོས་སྐྱོན་མེད་པ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད། སྟོང་པ་ཉིད་ཉིད་ཆོས་སྐྱོན་མེད་པ་ཉིད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣ
Chinese
以般若波罗蜜多行持，不住于视为空寂之有。世尊，复次，菩萨摩诃萨以般若波罗蜜多行持，不住于真如。何以故？世尊，如是真如以真如空，真如之空性为何，亦非真如。空性之外亦无真如，真如即是空性，空性即是真如。世尊，以此之故，菩萨摩诃萨以般若波罗蜜多行持，不住于真如。如是，不住于法性。何以故？世尊，如是法性以法性空，法性之空性为何，亦非法性。空性之外亦无法性，法性即是空性，空性即是法性。世尊，以此之故，菩萨摩诃萨以般若波罗蜜多行持，不住于法性。如是，不住于法界。何以故？世尊，如是法界以法界空，法界之空性为何，亦非法界。空性之外亦无法界，法界即是空性，空性即是法界。世尊，以此之故，菩萨摩诃萨以般若波罗蜜多行持，不住于法界。如是，不住于无垢法性。何以故？世尊，是乃如是无垢法性以无垢法性空，无垢法性之空性为何，亦非无垢法性。空性之外亦无无垢法性，无垢法性即是空性，空性即是无垢法性。世尊，
English
Practicing the Perfection of Wisdom, one does not abide in what is regarded as empty consciousness. World-Honored One, furthermore, Bodhisattva Mahasattvas, practicing the Perfection of Wisdom, do not abide in Suchness. Why is that? World-Honored One, thus Suchness is empty of Suchness, and what is the emptiness of Suchness is also not Suchness. Apart from emptiness, there is no Suchness, Suchness is emptiness, and emptiness is Suchness. World-Honored One, for this reason, Bodhisattva Mahasattvas, practicing the Perfection of Wisdom, do not abide in Suchness. Likewise, they do not abide in the Nature of Dharma. Why is that? World-Honored One, thus the Nature of Dharma is empty of the Nature of Dharma, and what is the emptiness of the Nature of Dharma is also not the Nature of Dharma. Apart from emptiness, there is no Nature of Dharma, the Nature of Dharma is emptiness, and emptiness is the Nature of Dharma. World-Honored One, for this reason, Bodhisattva Mahasattvas, practicing the Perfection of Wisdom, do not abide in the Nature of Dharma. Likewise, they do not abide in the Realm of Dharma. Why is that? World-Honored One, thus the Realm of Dharma is empty of the Realm of Dharma, and what is the emptiness of the Realm of Dharma is also not the Realm of Dharma. Apart from emptiness, there is no Realm of Dharma, the Realm of Dharma is emptiness, and emptiness is the Realm of Dharma. World-Honored One, for this reason, Bodhisattva Mahasattvas, practicing the Perfection of Wisdom, do not abide in the Realm of Dharma. Likewise, they do not abide in the Immaculate Nature of Dharma. Why is that? World-Honored One, it is thus that the Immaculate Nature of Dharma is empty of the Immaculate Nature of Dharma, and what is the emptiness of the Immaculate Nature of Dharma is also not the Immaculate Nature of Dharma. Apart from emptiness, there is no Immaculate Nature of Dharma, the Immaculate Nature of Dharma is emptiness, and emptiness is the Immaculate Nature of Dharma. World-Honored One,
Tibetan
མ་གྲངས་དེས་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པས་ཆོས་སྐྱོན་མེད་པ་ཉིད་ལ་གནས་པར་མི་བགྱིའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡང་དག་པའི་མཐའ་ལ་གནས་པར་མི་བགྱི་སྟེ། དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟར་ཡང་དག་པའི་མཐའ་ཡང་དག་པའི་མཐས་སྟོང་སྟེ། ཡང་དག་པའི་མཐའི་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ལགས་པ་དེ་ཡང་ཡང་དག་པའི་མཐའ་མ་ལགས། སྟོང་པ་ཉིད་ལས་གཞན་ན་ཡང་ཡང་དག་པའི་མཐའ་མ་མཆིས་ཏེ། ཡང་དག་པའི་མཐའ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད། སྟོང་པ་ཉིད་ཉིད་ཡང་དག་པའི་མཐའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམ་གྲངས་དེས་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པས་ཡང་དག་པའི་མཐའ་ལ་གནས་པར་མི་བགྱིའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཚེ། ཐབས་མི་མཁས་པས་བདག་ཏུ་བགྱི་བ་དང༌། བདག་གིར་བགྱི་བ་ལ་གནས་པའི་ཡིད་ཀྱིས་གཟུགས་ལ་གནས་ན། དེ་གཟུགས་མངོན་པར་འདུ་བགྱི་བ་ལ་སྤྱོད་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་མི་སྤྱོད་དོ། །གལ་ཏེ་ཚོར་བ་དང༌། འདུ་ཤེས་དང༌། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང༌། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་གནས་ན། དེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མངོན་པར་འདུ་བགྱི་བ་ལ་སྤྱོད་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་མི་སྤྱོད་དོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། མངོན་པར་འདུ་བགྱི་བ་ལ་སྤྱོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པར་མི་འགྱུར། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་རྣལ་འབྱོར་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་ མ་གྱུར་པར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟར་གཟུགས་ནི་ཡོངས་སུ་མ་བཟུང་བའོ། །ཚོར་བ་དང༌། འདུ་ཤེས་དང༌། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང༌། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་ཡོངས་སུ་མ་བཟུང་བའོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། གཟུགས་ཀྱི་འཛིན་པ་མེད་པ་གང་ལགས་པ་དེ་ཡང་གཟུགས་མ་ལགས་ཏེ། རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་སླད་དུའོ། །ཚོར་བ་དང༌། འདུ་ཤེས་དང༌། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང༌། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་མེད་པ་གང་ལགས་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མ་ལགས་ཏེ། རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་སླད་དུའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡང་དག་པའི་མཐའི་བར་གྱི་བར་ནི་ཡོངས་སུ་མ་བཟུང་བའོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ
Chinese
由于这个缘故，菩萨摩诃萨修习般若波罗蜜多时，不住于无过失法。同样，不住于真实边际。那是什么缘故呢？世尊，因为这样，真实边际以真实边际为空。真实边际的空性，也不是真实边际。除了空性之外，也没有真实边际。真实边际即是空性，空性即是真实边际。世尊，由于这个缘故，菩萨摩诃萨修习般若波罗蜜多时，不住于真实边际。世尊，另外，如果菩萨摩诃萨修习般若波罗蜜多时，由于不善巧方便，以执著于我和我所的心，安住于色蕴，那么，他就是在修习色蕴的显现，而不是在修习般若波罗蜜多。如果安住于受蕴、想蕴、行蕴和识蕴，那么，他就是在修习识蕴的显现，而不是在修习般若波罗蜜多。那是什么缘故呢？因为修习显现的菩萨摩诃萨不能被般若波罗蜜多完全摄持，不能入于般若波罗蜜多的瑜伽，如果没有圆满般若波罗蜜多，就不会证得一切种智。那是什么缘故呢？世尊，因为这样，色蕴是不可执取的。受蕴、想蕴、行蕴和识蕴是不可执取的。那是什么缘故呢？因为对色的无执著，也不是色，因为是自性空性的缘故。对受蕴、想蕴、行蕴和识蕴的无执著，也不是识蕴，因为是自性空性的缘故。同样，真实边际的间隙也是不可执取的。那是什么缘故呢？
English
For that reason, Bodhisattva-Mahasattvas, when practicing the Perfection of Wisdom, do not abide in the faultless Dharma. Likewise, they do not abide in the ultimate limit. Why is that? Blessed One, because in this way, the ultimate limit is empty of the ultimate limit. The emptiness of the ultimate limit is also not the ultimate limit. Apart from emptiness, there is no ultimate limit. The ultimate limit itself is emptiness, and emptiness itself is the ultimate limit. Blessed One, for that reason, Bodhisattva-Mahasattvas, when practicing the Perfection of Wisdom, do not abide in the ultimate limit. Blessed One, furthermore, if Bodhisattva-Mahasattvas, when practicing the Perfection of Wisdom, due to unskillful means, abide in form with a mind that clings to self and what belongs to self, then they are practicing the manifestation of form, and not practicing the Perfection of Wisdom. If they abide in feeling, perception, formations, and consciousness, then they are practicing the manifestation of consciousness, and not practicing the Perfection of Wisdom. Why is that? Because Bodhisattva-Mahasattvas who practice manifestation are not fully grasped by the Perfection of Wisdom, and cannot enter into the yoga of the Perfection of Wisdom. Without perfecting the Perfection of Wisdom, they will not attain omniscience. Why is that? Blessed One, because in this way, form is ungraspable. Feeling, perception, formations, and consciousness are ungraspable. Why is that? Because the non-grasping of form is also not form, because of the emptiness of inherent existence. The non-grasping of feeling, perception, formations, and consciousness is also not consciousness, because of the emptiness of inherent existence. Likewise, the interval between the ultimate limits is also ungraspable. Why is that?
Tibetan
་ན། ཡང་དག་པའི་མཐའི་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་མེད་པ་གང་ལགས་པ་དེ་ཡང་ཡང་དག་པའི་མཐའ་མ་ལགས་ཏེ། རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་སླད་དུའོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དེ་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པའི་སླད་དུ་ཡོངས་སུ་མ་བཟུང་བའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཚེ། ཐབས་མི་མཁས་པས་བདག་ཏུ་བགྱི་བ་དང༌། བདག་གིར་བགྱི་བ་ལ་གནས་པའི་ཡིད་ཀྱིས་ཡང་དག་པའི་མཐའི་བར་ལ་གནས་ན། དེ་ཡང་དག་པའི་མཐའ་མངོན་པར་འདུ་བགྱི་བ་ལ་སྤྱོད་ཀྱི། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་མི་སྤོང་ངོ༌། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། མངོན་པར་འདུ་བགྱི་བ་ལ་སྤྱོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པར་མི་འགྱུར། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་རྣལ་འབྱོར་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་མ་གྱུར་པར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པས། ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་བརྟག་པར་བགྱི་སྟེ། ཅི་ནས་ཀྱང་ཆོས་གང་ ལ་ཡང་ཡིད་རྣམ་པར་མི་རྒྱུ་བ་དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་བརྟག་པར་བགྱིའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་མ་བཟུང་བ་ཞེས་བགྱི་བ་སྟེ། ཡངས་པ། རྒྱ་ཆེ་བ། མདུན་དུ་བགྱིས་པ། ཚད་མ་མཆིས་པར་ངེས་པ། ཉན་ཐོས་དང༌། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་འཕྲོགས་པ་སྟེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དེ་ལ་སྤྱོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ནི། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དེ་ཡང་ནང་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང༌། ཕྱི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང༌། ཕྱི་ནང་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང༌། སྟོང་པ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང༌། ཆེན་པོ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང༌། དོན་དམ་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང༌། འདུས་བྱས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང༌། འདུས་མ་བྱས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང༌། མཐའ་ལས་འདས་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང༌། ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང༌། དོར་བ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང༌
Chinese
，不执著于真实边际，那也不是真实边际，因为是自性空。般若波罗蜜多也是因为自性空而不被执著。世尊，如果菩萨摩诃萨在修持般若波罗蜜多时，由于不善巧方便，以执著于我和我所的心安住于真实边际之间，那么他就是在修持显现真实边际，而不是舍弃般若波罗蜜多。为什么呢？因为修持显现的菩萨摩诃萨不会被般若波罗蜜多完全掌握，也不会入于般若波罗蜜多的瑜伽，如果般若波罗蜜多没有完全圆满，就不会证得一切种智。世尊，因此，菩萨摩诃萨在修持般若波罗蜜多时，应当完全观察一切法为自性空，无论如何也不让心在任何法上游移，应当这样完全观察。世尊，这就是菩萨摩诃萨的名为不执著一切法的等持轮，它是广大的、宽阔的、前进的、确定为无量的，不被声闻和独觉所夺。修持此等持轮的菩萨摩诃萨将证得一切种智，而一切种智也是因为内空、外空、内外空、空性空、大空、胜义空、有为空、无为空、超越边际空、无始无终空、无舍空
English
, that which does not hold on to the ultimate limit is also not the ultimate limit, because it is emptiness by nature. The Perfection of Wisdom is also not held on to because of its emptiness by nature. Blessed One, if a Bodhisattva Mahasattva, while practicing the Perfection of Wisdom, dwells between the true limits with a mind that clings to self and what belongs to self due to unskilled means, then he is practicing to manifest the true limits, but he is not abandoning the Perfection of Wisdom. Why is that? Because a Bodhisattva Mahasattva who practices manifestation will not be completely grasped by the Perfection of Wisdom, nor will he enter into the yoga of the Perfection of Wisdom; if the Perfection of Wisdom is not completely perfected, he will not attain omniscience. Blessed One, therefore, a Bodhisattva Mahasattva, while practicing the Perfection of Wisdom, should completely examine all dharmas as emptiness by nature, and in whatever way, he should not let his mind wander on any dharma, and he should completely examine it in this way. Blessed One, this is the Samadhi Mandala of the Bodhisattva Mahasattva called non-apprehension of all dharmas, which is vast, extensive, advancing, determined to be immeasurable, and not stolen by all Hearers and Solitary Buddhas. A Bodhisattva Mahasattva who practices this Samadhi Mandala will attain omniscience, and that omniscience is also because of inner emptiness, outer emptiness, inner-outer emptiness, emptiness of emptiness, great emptiness, ultimate emptiness, conditioned emptiness, unconditioned emptiness, emptiness beyond extremes, emptiness of beginninglessness and endlessness, and emptiness of non-abandonment.