English
In order to sever, whichever yogi realizes self-nature purity, he knows the stages of union, thus it is said. Likewise, the formed is mantra, and the wisdom and vajra body, etc. The formless is luminosity, whoever knows these two to be non-different, he will attain the stages of union, which is the common meaning, and the ultimate of the hidden essence. In order to explain the benefit of attaining that very nature, therefore, from wherever the yogi, abides in the stages of union, he sees the all-knowing itself, and is called the holder of various. Thus it is said, by the characteristic of making all discriminations of similar and dissimilar kinds non-dual, the yogi who abides in the stages of union is called the all-knowing and seeing that very nature, because of seeing that very nature, he is called all-knowing. And how is it? Holding various, is for the sake of taming the various beings to be tamed by various means, holding various, is just as it sounds. In order to explain the state of non-learning, manifestly enlightened by the net of illusion, crossed over the ocean of samsara, the great yogi who has done what is to be done, abides in the manner of the two truths. Thus it is said, abiding in the manner of the two truths, is the yogi who abides in the path of union, having done what is to be done, is accomplishing the benefit of oneself and others, this is the remainder of speech, because there is no other to be done. The absence of those is also because of non-learning. By what cause is it done? The net of illusion, is the cycle of transformation by the collection of various natures itself is illusion, manifestly enlightened is knowing its nature, because of that very nature. In samsara, the virtue arising from the collection of natures, and the characteristics of the good and bad destinies arising from the power of non-virtuous actions, knowing its nature with non-dual wisdom, therefore crossing over to the other shore, is attaining the characteristic of not abiding in samsara and nirvana. Because of that very nature, the great yogi is great in relation to the four stages, it is the ultimate meaning.
Tibetan
ཏོ། །མིང་ལ་ཞེན་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ལ་རྣམ་གྲངས་བཤད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་ནི་གཉིས་མེད་ཡེ་ཤེས་ཏེ། མི་གནས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡིན། །སངས་རྒྱས་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ཉིད། །དེ་བཞིན་དུ་ཀུན་གྱི་དབང་ཕྱུག་ཡིན། །རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡིན། །རྫོགས་པའི་རིམ་གནས་དེ་ཉིད་དེ། །སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་འཛིན་དང༌། །གཉིས་སུ་མེད་པར་དེ་བཤད་དོ། །ཞེས་བྱ་བ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་གསུངས་ཏེ། ཟུང་འཇུག་གི་རིམ་པ་རྣམ་གྲངས་འདི་རྣམས་ཀྱིས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་གཉིས་མེད་ཡེ་ཤེས་ནི་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པ་ཐ་མི་དད་པས་གཉིས་སུ་མེད་པ་སྟེ། དེ་ཉིད་ཡེ་ཤེས་མེད་པའི་ ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་ཏེ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དག་ལ་མི་གནས་པའི་ཕྱིར། མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྐད་དུ། ཤེས་རབ་ཀྱིས་ནི་སྲིད་མི་གནས། །སྙིང་རྗེས་མྱ་ངན་ལས་འདས་མི་གནས། །ཐབས་མེད་པ་ཡིས་ཡུན་རིང་དང༌། །ཐབས་ཀྱིས་ཀྱང་ནི་ཡུན་རིང་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མི་གནས་པ་དང༌། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ཀྱིས་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བ་ལ་ཡང་མི་གནས་པ་སྟེ། མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོངས་སུ་ཤེས་པས་སངས་རྒྱས་འདི་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྡོ་རྗེ་ནི་མི་ཕྱེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། དེ་ལ་སེམས་ནི་དགོངས་པ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་སྟེ། དེ་ཁོ་ན་འདི་ཉིད་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཕྱིར། རྡོ་རྗེ་ནི་མི་ཕྱེད་པ་སྟེ། སེམས་ནི་སཏྭ་སྟེ། དམ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུའི་རང་བཞིན་ནོ། །རྡོ་རྗེ་ཡང་ཡིན་ལ་སེམས་ཀྱང་དེ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ནི་ཆོས་དང་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ཐ་མི་དད་པའི་རང་བཞིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་ཏོ། །ཀུན་གྱི་དབང་ཕྱུག་གི་སྐུའི་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པའི་སྦྱོར་བའམ། རྡུལ་ཕྲ་རབ་ལ་སོགས་པ་སྦྱོར་བའམ། ཡོན་ཏན་དྲུག་གི་སྦྱོར་བས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་མི་ཕྱེད་པའི་ཕྱིར། རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུ་སྟེ། ཀུན་དུ་འོད་ཀྱི་སའི་སྐད་ཅིག་མ་དང་པོའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཁོ་ན་རྫོགས་པའི་རིམ་པ་སྟེ། མི་སློབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྡོ་རྗེ་བཟླས་པ་ལ་སོགས་པ་དེའི་མི
Chinese
ཏོ། 为了向那些执着于名相的人解释种种名相，那就是无二智慧，不住涅槃。 佛陀金刚萨埵本身，同样也是一切自在者，如金刚般的等持，圆满次第的处所即是，如幻般的等持，如是宣说无二。如是说了两个偈颂，这些是通过双运次第的种种名相来解释的。其中，无二智慧是世俗谛和胜义谛无有差别，因此是无二的，那本身就是智慧，因为没有智慧，所以是无二的智慧。因为不住于轮回和涅槃，所以是不住的涅槃。如是说：智慧不住有，慈悲不住灭，无方便则长久，有方便亦长久。等等。其中，以般若波罗蜜多不住于如幻般的等持，以布施等波罗蜜多也不住于自性光明，是不住涅槃的体性。同样，因为完全了知一切法的自性，所以这本身就是佛陀。同样，金刚是不可分割的智慧，对此，心是指向何处的意，那就是金刚萨埵，这正是所要宣说的。同样，因为是无二的缘故，金刚是不可分割的，心是萨埵，因为是殊胜的缘故，是圆满受用身的自性。金刚也是，心也是那本身，金刚萨埵是法和圆满受用身无有差别的自性，如是宣示。一切自在的身的自在等结合，或者微尘等结合，或者六种功德的结合。同样，如金刚般的等持是因为不可分割的缘故，如金刚一般，是普光地的第一刹那。同样，这等持本身就是圆满次第，因为是无学之故。金刚念诵等等的名
English
To. In order to explain the various terms to those who are attached to names, that is non-dual wisdom, non-abiding nirvana. The Buddha Vajrasattva himself, is also the lord of all, like a vajra samadhi, the place of the completion stage itself, like an illusion samadhi, thus it is said to be non-dual. Thus, two verses are spoken, these are explained through the various terms of the union stage. Among them, non-dual wisdom is non-dual because conventional truth and ultimate truth are not different, that itself is wisdom, because there is no wisdom, so it is non-dual wisdom. Because it does not abide in samsara and nirvana, it is non-abiding nirvana. As it is said: Wisdom does not abide in existence, compassion does not abide in cessation, without skillful means it is long, with skillful means it is also long. And so on. Among them, with the Prajnaparamita, one does not abide in the illusion-like samadhi, and with the Paramitas such as generosity, one also does not abide in the self-luminous nature, it is the nature of non-abiding nirvana. Similarly, because one completely knows the nature of all dharmas, this itself is the Buddha. Similarly, vajra is indivisible wisdom, to this, mind is the intention of where it is directed, that is Vajrasattva, this is what is to be declared. Similarly, because it is non-dual, vajra is indivisible, mind is sattva, because it is supreme, it is the nature of the complete enjoyment body. Vajra also is, and mind is also that itself, Vajrasattva is the nature of dharma and the complete enjoyment body without difference, thus it is declared. The combination of the lordship of the body of all lords, or the combination of atoms, or the combination of six qualities. Similarly, like a vajra samadhi, it is like a vajra because it is indivisible, it is the first moment of the all-illuminating ground. Similarly, this samadhi itself is the completion stage, because it is beyond learning. The name of vajra recitation and so on.
Tibetan
ང་ནི་ཉེ་བར་བཏགས་པ་དེ་ཡང་རྒྱུ་ལ། འབྲས་བུའི་ཉེ་བར་བཏགས་པ་སྟེ། དེའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདིས་ནི། ཀུན་རྫོབ་བརྫུན་དུ་སྣང་བ་དང༌། དོན་དམ་པ་སྣང་བ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཐ་མི་དད་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། བསྟན་བཅོས་ལས་འབྱུང་ བ་དང་། ཡོངས་སུ་སྨྲ་བ་ལས་འབྱུང་བའོ། །དེ་ལ་བསྟན་བཅོས་ལས་འབྱུང་བ་ནི་བརྫུན་དུ་སོ་སོར་སྣང་བ་དང༌། ཡོངས་སུ་སྨྲ་བ་ལས་འབྱུང་བ་ནི་རིམ་པ་གསུམ་པས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །འདིར་ནི་བསྟན་བཅོས་ལས་འབྱུང་བ་ཡང་གཟུང་བར་བྱའོ། །འདི་ཉིད་སྔར་བཤད་པའི་རིགས་པས་གཉིས་སུ་མེད་པ་ཞེས་བཤད་པ་སྟེ་མཐར་ཐུག་གོ །གཞན་ཡང་འདི་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་བཤད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སྒྲ་གང་སྐྱེ་མེད་ལ་སོགས་པ། །གཉིས་མེད་ཡེ་ཤེས་སྟོན་པ་རྣམས། །ཐམས་ཅད་འདི་ཡི་ཚིག་ཡིན་ཏེ། །དེར་ནི་གཞན་དག་མེད་པར་བཤད། །ཅེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། མདོ་སྡེ་དང༌། རྒྱུད་དང༌། རྟོག་པའི་རྒྱལ་པོ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ན་སྐྱེ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་ནི་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང༌། ཡང་དག་པའི་མཐའ་དང༌། དེ་བཞིན་ཉིད་དང༌། སྟོང་པ་ཉིད་དང༌། མཉམ་པ་ཉིད་དང༌། ལམ་དབུ་མ་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་གང་གསུངས་པའོ། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་སྟོན་པའི་ཕྱིར། འདིའི་ཚིག་ནི་ཟུང་འཇུག་གི་རིམ་པ་ཁོ་ན་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །མདོ་སྡེ་ལ་སོགས་པ་དེར་ནི་གཞན་བསྟན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལས་འདས་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གཞན་མ་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རིམ་པ་འདི་ཁོ་ན་བརྟེན་ནས་སྔ་མའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་དངོས་གྲུབ་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་སྙེད་ཀྱི། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་འདི་ཉིད་གང༌། ཐུགས་ཆུད་ཡོད་མེད་ཕྱོགས་སྤངས་པ། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་བདག་ཉིད་གྲུབ། །ཅེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། རྫོགས་པའི་རིམ་པ་འདི་ཉིད་ལ་བརྟེན་ནས་ཆུ་བོ་གངྒཱ་དང་མཚུངས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་དངོས་གྲུབ་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ཡོད་མེད་ཕྱོགས་སྤངས་པ་ནི་གཟུང་བ་དང༌། འཛིན་པ་དང༌། འཛིན་པ་ལ་སོགས་པས་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པའི་དངོས་པོ་བརྟན་པ་དང༌། སྐད་ཅིག་མ་ལ་སོགས་པར་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཡོད་པའི་ཕྱོགས་དང༌། འབའ་ ཞིག་པ་ཆད་པར་སྨྲ་བ་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པ་ན་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་མེད་པའི་ཕྱོག
Chinese
我也是近取因，是果的近取因，因为是那果的因。如幻之三摩地，因为世俗显现为虚假，胜义则显现为无有，无二无别地显现。如幻之三摩地也有两种，出自论典的和出自口耳相传的。其中，出自论典的显现为虚假之各别，出自口耳相传的则以三个次第来讲述。此处也应取出自论典的。这本身以前述的理路说为无二，是究竟的。此外，为了讲述这本身的异名，颂曰：何声无生等，无二智所诠，一切皆此之词，其中无他如是说。如是说者，经部和续部以及幻化之王等之中，无生等的音声，即无生、真实之边际、如是性、空性、平等性、中观道、般若波罗蜜多等所说的音声。一切相无二之智慧所诠释，此之词即双运之次第唯一宣说。经部等之中，不是宣说其他的，因为没有宣说超越那之如是性之外的其他。为了讲述依靠此次第，往昔的诸佛们获得了大手印之成就，颂曰：恒河沙数之，诸佛依此地，通达有无离边者，大手印自性成就。如是说者，依靠这圆满次第本身，与恒河沙数相同的诸佛们获得了大手印之成就。那又是如何呢？有无离边，即所取和能取以及能取等所遍计的实物，无论是坚固的还是刹那等，凡是如此认为的，那是有之边，仅仅是断灭论者，顺世外道等是无之边。
English
I am also the proximate cause, the proximate cause of the result, because it is the cause of that result. The Samadhi like illusion, because the conventional appears as false, the ultimate appears as non-existent, appearing as non-dual and inseparable. The Samadhi like illusion also has two types, those from treatises and those from oral transmission. Among them, those from treatises appear as separate falsehoods, and those from oral transmission are explained in three stages. Here, those from treatises should also be taken. This itself is said to be non-dual by the aforementioned reasoning, which is ultimate. Furthermore, in order to explain the synonyms of this itself, it is said: Whatever sound is unborn, etc., explained by non-dual wisdom, all are words of this, in which no other is said. As it is said, in the Sutra Pitaka, Tantra Pitaka, and the King of Illusions, the sound of unborn, etc., is the sound spoken of as unborn, the true limit, suchness, emptiness, equality, the Middle Way, the Perfection of Wisdom, etc. Because all aspects are explained by non-dual wisdom, the words of this only express the stages of union. In the Sutra Pitaka, etc., others are not taught, because no other suchness beyond that is taught. In order to explain that relying on this order, the Buddhas of the past attained the siddhi of Mahamudra, it is said: The Buddhas of the Ganges sands, relying on this ground, understanding those who are free from existence and non-existence, the nature of Mahamudra is accomplished. As it is said, relying on this completion stage itself, the Buddhas equal to the sands of the Ganges attained the siddhi of Mahamudra. How is that? Free from existence and non-existence, that is, the objects conceived by the grasped, the grasper, and the grasper, etc., whether they are considered to be solid or momentary, etc., that is the side of existence, and those who merely speak of annihilation, such as the Lokayata, are the side of non-existence.