Tibetan
ལ་སོགས་པའི་མངོན་པར་ཞེན་པས་སོ། །དེས་ན་གསུངས་པ། རང་རིག་ལས་ནི་འགྲུབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་པ་ལ། རང་རིག་ནི་དེའི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་རང་ཡང་དག་པར་རིག་པས་སོ། །དེས་ན་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་དངོས་གྲུབ་པོ། །རྟོགས་པ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་ཇི་ལྟར་དངོས་གྲུབ་ཏུ་འགྱུར་ཞེ་ན། གསུངས་པ། རང་རིག་ཕྱིར་ན་བསྒོམས་པ་ཉིད། །ཅེས་པ་སྟེ། རང་རིག་པ་ཉིད་བསྒོམས་པ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་དངོས་གྲུབ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་སྟེ། ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་རང་བཞིན་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་དངོས་པོར་བསྒོམ་པས་གྲོལ་བར་སྟེར་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ལས་རྣམས་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་རང་བཞིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པ། རང་རིག་པའི་རང་བཞིན་ལས་ཞེས་པའོ། །དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་གྲོལ་བར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། གསུངས་པ། གནོད་པ་ལས་ནི་ལས་སྐྱེས་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། གནོད་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྟེ། མངོན་པར་ཞེན་པ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །དེ་ཡང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ནི་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པས་བསྒྲིབས་ཏེ་མ་མཐོང་བས་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཉིད་ལས་ལས་ཀྱི་སྣང་བ་སྐྱེ་བར་བྱེད་དེ། ཇི་ལྟར་རབ་རིབ་ཅན་ལྟ་བུར་དག་པའི་རང་བཞིན་ནམ་མཁའི་ངོས་སུ་བདེན་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་སྐྲ་ཤད་ཀྱི་ཕུང་པོ་རྣམས་སོ། །གང་གིས་འཕྲོག་ཅིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་ཉིད་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་འཇོམས་པའི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་དགའ་བའོ། །རང་གིས་བྱེད་ཅེས་པ་ནི་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པར་ཡང་བྱེད་པ་སྟེ། རང་ཉིད་ཀྱིས་གྲོལ་བ་དང་འཁོར་བ་བྱེད་ཅེས་པའི་དོན་ཏོ། །རང་ཉིད་རྒྱལ་པོ་ཞེས་པ་ནི་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་གནས་པ་ནི་རང་ཉིད་དོ། །རང་ཉིད་གཙོ་བོ་ཞེས་པ་ནི་བདག་ཉིད་ལ་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱབ་པའོ། །ཡང་ན་རང་ཉིད་ལས་དཀྱིལ་འཁོར་སྤྲུལ་པ་དང༌། རང་ཉིད་གཟུང་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཉིད་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་འཇོམས་པ་དང༌། རང་ཉིད་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་བདག་པོ་ཉིད་ཀྱིས་ན་རྒྱལ་པོ་སྟེ། རང་ཉིད་བརྟན་པ་དང་གཡོ་བ་ལ་ཁྱབ་ཅེས་པའོ། །ད་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་ལས་གྲོལ་བ་ཉིད་གསུངས་པ། འདོད་ཆགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། འདོད་ ཆགས་ནི་འཁོར་བའི་བྱ་བའི་དགོས་པ་ལ་ཆགས་པའོ། །ཞེ་སྡང་ནི་སེམས་ཀུན་ནས་མནར་སེམས་པའོ། །ཕྲག་དོག་ནི་གཞན་གྱི་ཡོན་ཏན་ལ་མི་བཟོད་པའོ། །གཏི་མུག་ནི་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་སྟེ། དེ་ཡང་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་སོགས་པ་ལ་རྟག་པ་དང་བདག་ཉིད་ལ་སོགས་པར་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་ནོ། །ང་རྒྱལ་ནི་སེམས་ཁེངས་པ་གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་ཕུང་པོ་ལྔ་རྣམས་ལ་བདག་ཉིད་དུ་བཀོད་པ་ཡང་ང་འམ་བདག་གོ་ཞེས་ཁྱད་པར་དེ་དང་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་ཁེངས་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་ཕུང་པོ་ལྔ་རྣམས་ལ་བདག་ཉིད་དུ་བཀོད་པ་ཡང་ང་འམ་བདག་གོ་ཞེས་ཁྱད་པར་དེ་དང་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་ཁེངས་པར་བྱེད་པའོ། །དེ་ཡང་རྣམ་པ་བདུན་དུ་ཕྱེད་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ང་རྒྱལ་ནི་ཤེས་པ་དང༌། རིགས་དང་ནོར་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་དམན་པ་ལས་རིགས་ལ་སོགས་པ་མཐོའོ་སྙམ་པའོ། །ལྷག་པའི་ང་རྒྱལ་ནི་རིགས་དང༌། ཤེས་པ་དང༌། ནོར་ལ་སོགས་པ་མཚུངས་པ་ལས་གཏོང་བ་དང༌། ཚུལ་ཁྲིམས་དང༌། སྐྱེས་བུ་ལ་སོགས་པས་བཟང་ངོ་སྙམ་པའོ། །ང་རྒྱལ་ལས་ཀྱང་ང་རྒྱལ་ནི་རིགས་དང༌། ཤེས་པ་དང༌། ནོར་ལ་སོགས་པས་བཟང་བ་ལས། རིགས་དང༌། ཤེས་པ་དང༌། ནོར་ལ་སོགས་པ་བཟང་ངོ༌། །ངའོ་སྙམ་པའི་ང་རྒྱལ་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་རྣམས་བདག་དང་བདག་གི་དང་བྲལ་བ་ལ་བདག་གིར་སེམས་མངོན་པར་ཞེན་ཅིང་ཁེངས་པའོ། །མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་ནི་གོང་མའི་ཁྱད་པར་མ་ཐོབ་པར་བདག་གིས་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་ཐོབ་པའོ་ཞེས་སེམས་ཁེངས་པའོ། །ཅུང་ཟད་སྙམ་པའི་ང་རྒྱལ་ནི། ཤེས་པ་དང༌། རིགས་དང༌། ནོར་ལ་སོགས་པ་ཁྱད་པར་ཤིན་ཏུ་འཕགས་པ་ལ་རིགས་དང༌། ཤེས་པ་དང༌། ནོར་ལ་སོགས་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱིས་དམན་སྙམ་པའོ། །ལོག་པའི་ང་རྒྱལ་ནི་ཡོན་ཏན་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡོན་ཏན་ཅན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཁེངས་པའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་འདོད་ཆགས་པའི་ཉོན་མོངས་པས་དེ་གནས་ལ། བཅུ་དྲུག་ཆར་ཡང་མི་ཕོད་དོ། །ཞེས་བྱ་བར་འབྲེལ་ཏོ། །དེའི་སྒྲ་ནི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཉིད་དོ། །གནས་ནི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། འདིས་ཉོན་མོངས་པ་ཟད་ནས་གོ་འཕང་དུ་བགྲོད་པའོ། །དེ་ཉིད་གོ་འཕང་ཡང་ཡིན་གནས་ཀྱང་ཡིན་པ་སྟེ། ལྷན་ ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །ཉམས་དགའ་ཞེས་པ་ཡང་དཔེས་བསྐྲུན་དུ་མེད་པ་ཉིད་ལས་སོ། །ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་ལ་ནི་བཅུ་དྲུག་གི་ཆས་སྦྱར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཟླ་བ་ནི་བཅུ་དྲུག་གིས་དུས་ཏེ་དེའི་ཡང་ཆ་ནི་བཅུ་དྲུག་ཡིན་པས། བཅུ་དྲུག་ཆར་ཡང་ངོ༌། །དེ་ཡང་དོན་གྱིས་བྱ་བ་མི་བྱེད་པ་དེས་ན་ཡང་ཉོན་མོངས་པ་དེ་དག་མི་གནས་སོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །དོན་བྱེད་པའི་ནུས་པའི་ཆ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དགོངས་སོ། །ཆོས་འབྱུང་ལས་སྐྱེས་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆོས་ནི་གཉུག་མ་སྟེ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་ནོ། །དེ་ཡང་གཅིག་དང་དུ་མ་ལ་སོགས
Chinese
等等的执着啊。因此说了，从自证中才能成就。这里，自证是说以正确地证悟那大乐本身啊。因此是大手印的成就啊。仅仅是证悟，怎么能成为成就呢？说了，为了自证而修持。这是说，除了修持自证之外，没有其他的成就。意思是说，观修俱生自性诸尊的实物，将会给予解脱。说了善与非善的业都是俱生的自性。这是说，从自证的自性中。虽然是这样，但如何能解脱呢？说了，从损害中产生业。这里，损害是分别念，是执着的意思。而且，俱生是被所知障遮蔽而无法看见，因此从俱生本身产生业的显现。就像有眼翳的人，在清净自性的虚空中，从非真实中看到毛发的束状物一样。所谓“谁来夺取”，是指从自身摧毁业和烦恼的俱生喜乐。所谓“自己做”，是指也做业和烦恼，意思是自己做解脱和轮回。所谓“自己是国王”，是指对轮回和涅槃没有执着的自性，安住于不住涅槃的是自己。所谓“自己是主”，是指自己遍及自己。或者说，从自己化现坛城，以及自己受持等等，摧毁对那些本身的执着，自己是坛城的主人，因此是国王，意思是自己遍及稳定和变动。现在说从烦恼障中解脱，从贪欲等等开始。贪欲是对轮回事务的需求产生执着。嗔恨是内心完全的苦恼。嫉妒是对他人功德无法忍受。愚痴是所知障，也就是对近取五蕴等等认为是常和我的认知。
English
etc., due to clinging. Therefore, it is said: "From self-awareness, it will be accomplished." Here, self-awareness is the correct realization of that great bliss itself. Therefore, it is the accomplishment of Mahamudra. How can mere realization become accomplishment? It is said: "For the sake of self-awareness, one meditates." This means that there is no accomplishment other than meditating on self-awareness itself. It means that contemplating the inherent nature of the deities as objects will grant liberation. It is said that virtuous and non-virtuous actions are of the inherent nature. This means, "from the nature of self-awareness." Although it is so, how can one be liberated? It is said: "From harm, action arises." Here, harm is conceptual thought, which means clinging. Moreover, the co-emergent is obscured by the obscuration of knowledge and cannot be seen. Therefore, from the co-emergent itself, the appearance of action arises. Just as for someone with cataracts, bundles of hair appear in the pure nature of space from what is not true. "Who steals" refers to the co-emergent joy that destroys karma and afflictions from oneself. "One does oneself" means that one also does karma and afflictions, meaning that one does liberation and samsara oneself. "Oneself is the king" refers to the nature without clinging to samsara and nirvana; oneself is the one who abides in non-abiding nirvana. "Oneself is the lord" means that oneself pervades oneself. Alternatively, from oneself, mandalas are emanated, and clinging to those very things, such as oneself holding them, is destroyed. Oneself is the lord of the mandala, therefore one is the king, meaning that oneself pervades the stable and the moving. Now, liberation from the obscurations of afflictions is explained, starting with desire, etc. Desire is attachment to the need for samsaric activities. Hatred is complete mental torment. Jealousy is intolerance of others' qualities. Ignorance is the obscuration of knowledge, which is knowing the five aggregates of grasping, etc., as permanent and as self.
Chinese
是[事物]的自性。我慢是内心骄傲，因为这样将五蕴安置为自体，也（认为）我或是自我的差别，并且对那个和那个的自体感到骄傲。因为这样将五蕴安置为自体，也（认为）我或是自我的差别，并且使对那个和那个的自体感到骄傲。那又分为七种，是这样：我慢是，因为知识、种姓和财富等等不如自己，（就）认为种姓等等高。过胜我慢是，因为种姓、知识和财富等等相同，（就）认为布施、戒律和丈夫等等好。我慢中的我慢是，因为种姓、知识和财富等等好，（就认为）种姓、知识和财富等等好。认为“我是”的我慢是，对与自身和他物分离的近取蕴，执著于认为是自身，显现贪执并且骄傲。现观我慢是，对于没有获得上者的功德，（就）内心骄傲地认为自己已经现量获得了。稍微认为的慢是，对于知识、种姓和财富等等特别超胜的，（就）认为种姓、知识和财富等等稍微不如自己。邪慢是，对于不是功德的，（就）内心骄傲地认为是具有功德的。像那样的贪欲烦恼，在那处，十六分也不行。是与此相联系的。它的声音是俱生。处是智慧，以此烦恼灭尽而趋向果位。那本身既是果位也是处，是俱生智慧的意思。喜欢体验也同样是从无可比拟的本身而来。与俱生相伴随的那个，不是十六分的器具所能装配的。因为月亮是十六的时分，它的部分也是十六，所以十六分也行。那也是，因为实际上不做事，因此那些烦恼也不存在，是这个意思。实际上做事的能量的部分也没有，是这样认为的。在法生所生智慧中，法是本然，是所有事物自性。那也有一和多等等。
English
It is the nature of [things]. Pride is the arrogance of the mind, because in this way the five aggregates are arranged as self, and (it is thought) that the difference between me or self, and one is proud of that and that self. Because in this way the five aggregates are arranged as self, and (it is thought) that the difference between me or self, and makes one proud of that and that self. That is divided into seven types, as follows: Pride is, because knowledge, caste, wealth, etc. are inferior to oneself, (one) thinks that caste, etc. are high. Excessive pride is, because caste, knowledge, wealth, etc. are the same, (one) thinks that generosity, discipline, husband, etc. are good. Pride of pride is, because caste, knowledge, wealth, etc. are good, (one thinks) caste, knowledge, wealth, etc. are good. The pride of thinking "I am" is, for the aggregates of close grasping that are separate from oneself and others, clinging to the thought that it is oneself, manifesting attachment and pride. Manifest pride is, for not having obtained the qualities of superiors, (one) is inwardly proud, thinking that one has actually obtained them. The pride of thinking slightly is, for those who are particularly superior in knowledge, caste, wealth, etc., (one) thinks that caste, knowledge, wealth, etc. are slightly inferior to oneself. Wrong pride is, for what is not a quality, (one) is inwardly proud, thinking that it has qualities. Like that, the afflictions of desire, in that place, even sixteen parts do not work. It is related to this. Its sound is co-emergent. The place is wisdom, by which afflictions are exhausted and one proceeds to the state of fruition. That itself is both the state of fruition and the place, it is the meaning of co-emergent wisdom. The joy of experience also comes from the incomparable itself. That which is accompanied by co-emergence, is not something that can be equipped with the instruments of sixteen parts. Because the moon is sixteen times, its part is also sixteen, so sixteen parts also work. That is also, because in reality it does not do anything, therefore those afflictions do not exist, that is the meaning. The part of the energy of actually doing things is also not there, that is what is thought. In the wisdom born from the origin of Dharma, Dharma is the original, it is the nature of all things. That also has one and many, etc.