Tibetan
་མེད་དེ། དེ་ལྟ་བུར་ཀུན་དུ་རིག་པ་དེ་ནི་ཀུན་ཏུ་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ། །རབ་ཀྱི་རྩལ་གྱིས་རྣམ་པར་གནོན་པ་ཤེས་རབ་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ནི་ཀུན་ཤེས་པ་ཡང་མ་ཡིན། ཀུན་མི་ཤེས་པ་ཡང་མ་ཡིན། དེ་ལས་ཀྱང་མ་ཡིན། དེ་ལས་མ་ཡིན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་ཅེས་བྱའོ། །རབ་ཀྱི་རྩལ་གྱིས་རྣམ་པར་གནོན་པ་དེ་ནི་མི་ཤེས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡང་མ་ཡིན། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡང་མ་ཡིན། མི་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཡང་མ་ཡིན། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཡེ་ཤེས་ནི་ཡུལ་མེད་པའོ། །གལ་ཏེ་ཡེ་ཤེས་ལ་ཡུལ་ཡོད་དུ་ཟིན་ན་མི་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །ཡེ་ཤེས་ནི་མི་ཤེས་པ་ལས་མ་ཡིན། མི་ཤེས་པ་ཡང་ཡེ་ཤེས་ལས་མ་ཡིན། ཡེ་ཤེས་ནི་མི་ཤེས་པ་མ་ཡིན། མི་ཤེས་པ་ཡང་ཡེ་ཤེས་མ་ཡིན་ཏེ། ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱའོ། །ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་མི་ཤེས་པ་ཞེས་མི་བྱའོ། །མི་ཤེས་པ་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཡེ་ཤེས་དེ་ནི་འདིའོ། །ཡེ་ཤེས་དེ་ནི་འདིས་སོ། །ཡེ་ཤེས་དེ་ནི་འདིའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཡེ་ཤེས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་བསྟན་པར་མི་ནུས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་དེ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཉིད་ཀྱིས་མེད་དོ། །ཡེ་ཤེས་ཀྱང་ཡེ་ཤེས་སུ་མི་གནས་ཏེ། མི་ཤེས་བས་ཀྱང་ཡེ་ཤེས་ཞེས་ མི་བྱའོ། །གལ་ཏེ་མི་ཤེས་པས་ཡེ་ཤེས་ཤེས་བྱ་ན་ནི་དེའི་ཕྱིར་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡེ་ཤེས་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །གང་ཡེ་ཤེས་དང་མི་ཤེས་པ་མི་དམིགས་ཤིང་ཡེ་ཤེས་དང་མི་ཤེས་པ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་ནི་ཇི་སྐད་དུ་བརྗོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ཡེ་ཤེས་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཞིང་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ལས་རབ་ཏུ་འདས་པ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་ནི་གང་གི་ཡུལ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་ཡང་གང་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །རབ་ཀྱི་རྩལ་གྱིས་རྣམ་པར་གནོན་པ་ཡེ་ཤེས་བསྟན་པ་ཡུལ་ཡང་མ་ཡིན། ཕྱོགས་ཀྱང་མ་ཡིན་པ་འདི་གང་གིས་ཤེས་པ་དེ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཅན་ནམ། ཡེ་ཤེས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་གྲངས་སུ་མི་འགྲོའོ། །རབ་ཀྱི་རྩལ་གྱིས་རྣམ་པར་གནོན་པ་གང་འདི་ལྟར་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དང་། རྗེས་སུ་རྟོགས་པ་དང་། ཀུན་ཤེས་པ་དེ་ནི་ཤེས་རབ་ཅེས་བྱའོ། །རབ་ཀྱི་རྩལ་གྱིས་རྣམ་པར་གནོན་པ་གང་འདི་ལྟར་མངོན་པར་རྟོགས་པ་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པ་དེ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཤེས་རབ་ཅེས་བྱ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཤེས་རབ་ཅེས་ཇི་སྐད་དུ་བརྗོད་པ་བཞིན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཇིག
Chinese
没有的。像那样，普遍的觉知就叫做普遍的觉知。以最胜的力量完全胜伏，叫做智慧，那也不是全部知晓，也不是全部不知晓，也不是从那而来，也不是不是从那而来，因此叫做智慧。以最胜的力量完全胜伏，那也不是不了解的行境，也不是智慧的行境，也不是不了解的境，也不是智慧的境，因为智慧是没有境的。如果智慧有境，就会变成不了解。智慧不是从不了解而来，不了解也不是从智慧而来。智慧不是不了解，不了解也不是智慧，智慧就叫做智慧，智慧不叫做不了解，不了解叫做智慧。在那里，智慧就是这个，智慧就是用这个，智慧就是为了这个，像这样一点智慧也无法指示，因此智慧就是由智慧本身而没有的。智慧也不安住于智慧，不了解也不能叫做智慧。如果用不了解来了解智慧，那么因此所有个别的凡夫俗子也都会变成具有智慧的人了。谁不执着智慧和不了解，并且如实地完全了解智慧和不了解，那才叫做智慧，智慧不是如所说的那样。因此，智慧是不可言说的，并且完全超越一切境，智慧不是任何的境，智慧的境也不是任何。以最胜的力量完全胜伏，所显示的智慧既不是境，也不是方，谁了解这个，那就不算在有智慧或没有智慧的数目中。以最胜的力量完全胜伏，谁像这样完全了解、随之领悟和全部知晓，那就是叫做智慧。以最胜的力量完全胜伏，谁像这样现前证悟而现前实现，那就是叫做超世间的智慧，超世间的智慧不像所说的那样。那是什么原因呢？因为世
English
There is not. In that way, the universal awareness is called universal awareness. To completely subdue with the supreme power is called wisdom, but that is not all knowing, nor is it all not knowing, nor is it from that, nor is it not from that, therefore it is called wisdom. To completely subdue with the supreme power is not the realm of not knowing, nor is it the realm of wisdom, nor is it the object of not knowing, nor is it the object of wisdom, because wisdom is without object. If wisdom were to have an object, it would become not knowing. Wisdom is not from not knowing, nor is not knowing from wisdom. Wisdom is not not knowing, nor is not knowing wisdom, wisdom is called wisdom. Wisdom is not called not knowing, not knowing is called wisdom. There, wisdom is this, wisdom is by this, wisdom is for this, like that, not even a little wisdom can be pointed out, therefore wisdom is without wisdom itself. Wisdom also does not abide in wisdom, not knowing also cannot be called wisdom. If wisdom is to be known by not knowing, then therefore all individual ordinary people will also become wise. Whoever does not cling to wisdom and not knowing, and completely understands wisdom and not knowing as they truly are, that is called wisdom, wisdom is not as it is said. Therefore, wisdom is not to be spoken of and completely transcends all objects, wisdom is not the object of anyone, and the object of wisdom is not anyone. To completely subdue with the supreme power, the wisdom shown is neither an object nor a direction, whoever knows this is not counted among those who are wise or not wise. To completely subdue with the supreme power, whoever completely understands, subsequently realizes, and knows everything in this way, that is called wisdom. To completely subdue with the supreme power, whoever realizes and manifests in this way is called transcendent wisdom, but transcendent wisdom is not as it is said. Why is that? Because the world
Tibetan
་རྟེན་ཉིད་ཀྱང་མི་དམིགས་ན་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཤེས་རབ་ལྟ་ག་ལ་ཡོད་དེ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་གང་འཇིག་རྟེན་ལས་སྒྲོལ་བར་འགྱུར་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེས་འཇིག་རྟེན་མི་དམིགས་པས་ཅི་ཡང་སྒྲོལ་བར་མི་བྱེད་དེ། དེའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཤེས་རབ་ཅེས་བྱའོ། །རབ་ཀྱི་རྩལ་གྱིས་རྣམ་པར་གནོན་པ་འཇིག་རྟེན་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་བཏགས་པ་ཞེས་བརྗོད་པ་སྟེ། བཏགས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པ་མ་ཡིན་གྱི། བཏགས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱའོ། །འདའ་བར་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་མ་ཡིན་གྱི། འདའ་བར་མི་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ལ་གང་འདའ་བར་བྱ་བའམ་གང་གིས་འདའ་བར་བྱ་བའི་ཆོས་ཕྲ་རབ་ ཙམ་ཡང་མེད་པས་དེའི་ཕྱིར་འདས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ལ་ནི་འཇིག་རྟེན་ཡང་མེད་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཡང་མེད་དོ། །བླ་ན་མེད་པ་ལ་ནི་བསྒྲལ་བ་མེད་དེ། དེའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱའོ། །རབ་ཀྱི་རྩལ་གྱིས་རྣམ་པར་གནོན་པ་འདི་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཤེས་རབ་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཤེས་རབ་ཅེས་ཇི་སྐད་དུ་བརྗོད་པ་བཞིན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་གྱི་དེ་ནི་རྒལ་བ་སྟེ། དེ་ལ་ནི་འདའ་བར་བྱ་བ་ཅི་ཡང་མེད་པས་དེའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཤེས་རབ་ཅེས་བྱའོ། །རབ་ཀྱི་རྩལ་གྱིས་རྣམ་པར་གནོན་པ་དེ་ལ་གང་ངེས་པར་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་དེས་ཅི་ངེས་པར་རྟོགས། འདི་ལ་ནི་ངེས་པར་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཅི་ཡང་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་ངེས་པར་རྟོགས་པར་བྱ་བ་འགའ་ཞིག་ཡོད་དུ་ཟིན་ན་ནི་དེ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ངེས་པར་རྟོགས་པ་ཞེས་གདགས་ན། གང་གིས་ཀྱང་མི་རྟོགས་ཤིང་ཀུན་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ལ་གང་གིས་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་བྱེ་བྲག་གང་ཡང་མི་དམིགས་སོ། །ངེས་པར་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ལ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཅི་ཡང་མེད་ཅིང་ཀུན་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡང་མེད་དེ། དེ་ལ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཅི་ཡང་མེད་ཅིང་ཀུན་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡང་མེད་པས་དེའི་ཕྱིར་ངེས་པར་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །འདི་ལ་ནི་གང་ཡང་མཐར་འགྲོ་བ་མེད་ཅིང་དབུས་སུ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་དེའི་ཕྱིར་ངེས་པར་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ངེས་པར་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་རྟོགས་པ་ནི་སྟེང་མ་རྟོགས་ཏེ། གང་དུ་ཡང་མི་རྒྱུག
Chinese
如果连所依的（事物）本身都不可见，又怎么会有出世间的智慧呢？更不用说出世间的智慧能从世间解脱什么了。那是什么原因呢？因为它不执著于世间，所以什么也不解脱。因此，称为出世间的智慧。以最胜的力量完全压倒，这被称为世间，这只是一个假名而已。假名不是真正超越世间的，超越一切假名才是出世间。应该超越的不是出世间，不应该超越的才是出世间。那是什么原因呢？因为它没有丝毫应该超越的，或者用什么来超越的法，因此称为超越。对于出世间来说，既没有世间，也没有出世间。对于无上的境界来说，没有被救度者。因此，称为出世间。以最胜的力量完全压倒，这被称为宣说出世间智慧。但它并不像所说的那样是出世间的智慧。那是什么原因呢？因为出世间是不可言说的，它是超越。因为它没有任何应该超越的，因此称为出世间的智慧。以最胜的力量完全压倒，那么以确定证悟的智慧，证悟什么呢？这里没有什么需要确定证悟的。如果假设有什么需要确定证悟的，那么就称之为智慧所确定证悟的。但没有任何东西可以证悟，也不是完全证悟，也看不到任何可以证悟的差别。所谓确定证悟，是指这里没有任何能证悟的，也没有任何被完全证悟的。因为它没有任何能证悟的，也没有任何被完全证悟的，因此称为确定证悟。这里没有任何东西走向终点，也不是在中心，因此称为确定证悟。以确定证悟的智慧来证悟，是无法证悟上面的，它不会流向任何地方。
English
If even the support itself is not visible, how can there be transcendent wisdom? Needless to say, what can transcendent wisdom liberate from the world? Why is that? Because it does not fixate on the world, it does not liberate anything. Therefore, it is called transcendent wisdom. That which completely overwhelms with the supreme power is called the world, which is merely a designation. A designation is not truly transcendent of the world, but that which is truly transcendent of all designations is called transcendent. That which is to be transcended is not transcendent, but that which is not to be transcended is transcendent. Why is that? Because there is not even the slightest dharma to be transcended or by which to transcend, therefore it is called transcendent. For the transcendent, there is neither world nor transcendence. For the unsurpassed, there is no liberation. Therefore, it is called transcendent. That which completely overwhelms with the supreme power is called the teaching of transcendent wisdom. But it is not as it is said to be transcendent wisdom. Why is that? Because transcendence is unspeakable, it is surpassing. Because there is nothing to be transcended, therefore it is called transcendent wisdom. That which completely overwhelms with the supreme power, then with what does the wisdom of certain realization realize? There is nothing here to be certainly realized. If it is assumed that there is something to be certainly realized, then it is designated as that which is certainly realized by wisdom. But there is nothing to realize, nor is it completely realized, nor is any difference seen by which it could be realized. What is called certain realization means that there is nothing here that realizes, nor is there anything that is completely realized. Because there is nothing that realizes, nor is there anything that is completely realized, therefore it is called certain realization. There is nothing here that goes to the end, nor is it in the center, therefore it is called certain realization. Realization by the wisdom of certain realization does not realize above, it does not flow anywhere.