Tibetan
ས་པའི་སེམས་དེ་ལ་ཡང་མ་ཆགས་ཡོངས་སུ་མ་ཟིན་ཏོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སེམས་དེ་ནི་ཟག་པ་མ་མཆིས་པ་ཡོངས་སུ་མ་ཟིན་པའོ། །དེ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སེམས་ཟག་པ་མ་མཆིས་ཤིང་ཡོངས་སུ་མ་ཟིན་པ་གང་ལགས་པའི་སེམས་དེ་ལ་ཡང་མ་ཆགས་ཤིང་ཡོངས་སུ་མ་ཟིན་ཏེ་དོན་དེས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཞེས་བགྱི་བའི་གྲངས་སུ་མཆིའོ། །དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་ཅིའི་རྒྱུས་སེམས་དེ་ལ་ཡང་མ་ཆགས་ཤིང་ཡོངས་སུ་མ་ཟིན། རབ་འབྱོར་གྱིས་སྨྲས་པ། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུ་སེམས་མེད་པའི་ཕྱིར་སེམས་དེ་ལ་ཡང་མ་ཆགས་ཤིང་ཡོངས་སུ་མ་ཟིན་ཏོ། །ཤཱ་རིའི་བུས་སྨྲས་པ། ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་ཡང་ཅི་སེམས་གང་སེམས་མེད་པའི་སེམས་དེ་ཡོད་དམ། རབ་འབྱོར་གྱིས་སྨྲས་པ། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུ་ཡང་ཅི་སེམས་ མེད་པ་དེ་ཡོད་པའམ་མེད་པ་ཡོད་པའམ་དམིགས་པར་འགྱུར་རམ། ཤཱ་རིའི་བུས་སྨྲས་པ། ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་དེ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རབ་འབྱོར་གྱིས་སྨྲས་པ། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུ་གལ་ཏེ་སེམས་མེད་པ་དེ་ལ་གང་ཡོད་པའམ་མེད་པ་མེད་ཅིང་མི་དམིགས་ན། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ཇི་ལྟར་འདི་སྐད་དུ་སེམས་གང་སེམས་མེད་པའི་སེམས་དེ་ཡོད་དམ་ཞེས་ཟེར། ཤཱ་རིའི་བུས་སྨྲས་པ། ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་ཅི་ལྟར་ཡང་ཁྱོད་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་ལ་གནས་པའི་མཆོག་ཏུ་གསུངས་པ་ལྟར་སྟོན་པ་ལགས་སོ་ལེགས་སོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་གང་པོ་བྱམས་མའི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཞེས་བགྱི་བ་གང་ལགས་པ་འདི་ནི་སེམས་དཔའ་དེ་གོ་ཆ་ཆེན་པོ་བགོས་པ། སེམས་དཔའ་དེ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་གནས་པ་ལགས་ཏེ། དེའི་སླད་དུ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཞེས་བགྱི་བའི་གྲངས་སུ་མཆིའོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་གྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གོ་ཆ་ཆེན་པོ་བགོས་པ་གོ་ཆ་ཆེན་པོ་བགོས་པ་ཞེས་བགྱི་བ་འདི་གསུངས་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཅི་ཙམ་གྱིས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གོ་ཆ་ཆེན་པོ་བགོས་པ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་འདི་སྙམ་དུ་བདག་གིས་སེམས་ཅན་གཞལ་དུ་མེད་པ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་བཟླ་བར་བྱའོ་བདག་གིས་སེམས་ཅན་གྲངས་མེད་པ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་བཟླའོ་སྙམ་ལ། གང་གིས་གང་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་བཟླས་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་སྟེ། དེས་སེམས་ཅན་དེ་སྙེད་པ་དེ་དག་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་ཟློ་བར་བྱེད་ལ་གང་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་བཟླས་པ་དང་གང་གིས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་བཟླས་པའི་སེམས་ཅན་ཡང་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རབ་འབྱོར་སྒྱུ་མའི་ཆོས་ཉིད་ཉེ་བར་བཟུང་ན་ཆས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་འདི་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རབ་འབྱོར་དཔེར་ན་སྒྱུ་མ་བྱེད་པ་མཁས་པ་ འམ་སྒྱུ་མ་བྱེད་པའི་ཉེ་གནས་ཀྱིས་ལམ་པོ་ཆེའི་བཞི་མདོར་སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་ཆེན་པོ་མངོན་པར་སྤྲུལ་ཏེ་མངོན་པར་སྤྲུལ་ནས་སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་ཆེན་པོ་དེ་མི་སྣང་བར་བྱས་ན། རབ་འབྱོར་དེ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། དེ་ལ་ཡང་གང་གིས་གང་ཡང་བསད་པའམ་ཤི་བའམ་བཤིག་པའམ་མི་སྣང་བར་བྱས་པ་ཡོད་དམ། རབ་འབྱོར་གྱིས་གསོལ་བ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ནི་མ་མཆིས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་སེམས་ཅན་གཞལ་དུ་མེད་གྲངས་མེད་པ་རྣམས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་ཟློ་བར་བྱེད་དེ་གང་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་བཟླས་པ་དང་གང་གིས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་བཟླས་པར་འགྱུར་པའི་སེམས་ཅན་ཡང་འགའ་ཞིག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བསྟན་པ་འདི་ལྟ་བུ་འདི་ཐོས་ནས་མི་དངང་ཀུན་ཏུ་མི་སྐྲག་ཀུན་ཏུ་སྐྲག་པ་དང་ལྡན་པར་མི་འགྱུར་ན། འདི་ཙམ་གྱིས་རབ་འབྱོར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་གོ་ཆ་ཆེན་པོ་བགོས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་གྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱེ་མ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་གསུངས་བའི་དོན་བདག་གིས་འཚལ་བ་དེ་ལྟར་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་འདི་ནི་གོ་ཆ་མ་མཆིས་པ་བགོས་པ་ལགས་པར་རིག་པར་བགྱིའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་དེ་དེ་བཞིན་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་འདི་ནི་གོ་ཆ་མེད་པར་བགོས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རབ་འབྱོར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ནི་མ་བྱས་བ་རྣམ་པར་མ་བསྒྱུར་བ་མངོན་པར་འདུས་མ་བྱས་པའོ། །སེམས་ཅན་གང་དག་གི་དོན་དུ་གོ་ཆ་འདི་བགོས་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཀྱང་མ་བྱས
Chinese
對於那個心，也沒有執著，也沒有完全佔有。那是因為什麼緣故呢？就像這樣，一切智的心，是沒有煩惱的，也沒有完全佔有。那是因為對於一切智的心，沒有煩惱並且沒有完全佔有的那個心，也沒有執著，也沒有完全佔有，因為這個原因，才被稱為菩薩摩訶薩。然後，具壽舍利子對具壽善現說了這樣的話：具壽善現，因為什麼緣故，對於那個心，也沒有執著，也沒有完全佔有？善現說：具壽舍利子，因為心是無心的緣故，對於那個心，也沒有執著，也沒有完全佔有。舍利子說：具壽善現，那麼，什麼是心？無心的心存在嗎？善現說：具壽舍利子，那麼，無心是存在還是不存在，是可得還是不可得呢？舍利子說：具壽善現，那不是。善現說：具壽舍利子，如果對於那個無心，沒有存在或不存在，既不可得也不可見，具壽舍利子，那怎麼能這樣說，什麼是心？無心的心存在嗎？舍利子說：具壽善現，無論如何，您所宣說的，都如世尊所說的，是安住於無煩惱的殊勝之處，說得真好！然後，具壽強勇慈氏子對世尊說了這樣的話：世尊，所謂的摩訶薩，這位菩薩披上了偉大的盔甲，這位菩薩正確地進入了大乘，正確地安住於大乘，因此才被稱為摩訶薩。然後，具壽善現對世尊說了這樣的話：世尊，您說的披上了偉大的盔甲，披上了偉大的盔甲，世尊，菩薩摩訶薩要到什麼程度才算是披上了偉大的盔甲呢？世尊開示說：善現，這裡的菩薩摩訶薩心想
English
There is no attachment to that mind, nor is it completely possessed. Why is that? Like this, the mind of omniscience is without defilements and is not completely possessed. That is because there is no attachment to that mind of omniscience, which is without defilements and not completely possessed, nor is it completely possessed. For this reason, it is called a Bodhisattva Mahasattva. Then, the Venerable Shariputra said to the Venerable Subhuti: Venerable Subhuti, for what reason is there no attachment to that mind, nor is it completely possessed? Subhuti said: Venerable Shariputra, because the mind is without mind, there is no attachment to that mind, nor is it completely possessed. Shariputra said: Venerable Subhuti, then what is mind? Does the mind that is without mind exist? Subhuti said: Venerable Shariputra, then, does the mindlessness exist or not exist, is it attainable or unattainable? Shariputra said: Venerable Subhuti, that is not so. Subhuti said: Venerable Shariputra, if there is no existence or non-existence for that mindlessness, and it is neither attainable nor visible, Venerable Shariputra, how can you say, what is mind? Does the mind that is without mind exist? Shariputra said: Venerable Subhuti, in any case, what you have declared is as the Blessed One has said, it is the supreme abode in the absence of afflictions, well said! Then, the Venerable Gangpo Maitreya's son said to the Blessed One: Blessed One, what is called a Mahasattva, this Bodhisattva has put on great armor, this Bodhisattva has correctly entered the Great Vehicle, and correctly abides in the Great Vehicle, therefore it is called a Mahasattva. Then, the Venerable Subhuti said to the Blessed One: Blessed One, you said putting on great armor, putting on great armor, Blessed One, to what extent does a Bodhisattva Mahasattva put on great armor? The Blessed One said: Subhuti, here the Bodhisattva Mahasattva thinks
Chinese
我应当令无量众生完全从痛苦中解脱，我应当令无数众生完全从痛苦中解脱。这样想的时候，（又想）那些被谁、被什么完全从痛苦中解脱的众生，他们也是不存在的。因此，他令那样的众多众生从痛苦中解脱，但被谁完全从痛苦中解脱，以及由谁来完全从痛苦中解脱的众生，也都不存在。这是为什么呢？ 善现，如果执持幻化的法性，那么诸法的法性就是这样的缘故。 善现，譬如，熟练的魔术师或者魔术师的助手，在大道的十字路口显现众多人群，显现之后，又使那众多人群消失。 善现，你觉得怎么样？在那里，有谁被谁杀死、死亡、摧毁或者消失了吗？ 善现回答说：世尊，没有。 世尊说：善现，同样，菩萨摩诃萨令无量无数的众生从痛苦中解脱，但被谁完全从痛苦中解脱，以及由谁来完全从痛苦中解脱的众生，也都不存在。 如果菩萨摩诃萨听到这样的教法，不惊慌、不害怕、不恐惧， 善现，仅凭这一点，就应当知道那位菩萨摩诃萨披上了伟大的盔甲。 然后，具寿善现对世尊这样说道： 世尊，如世尊所说，我所理解的意义是，世尊，这位菩萨摩诃萨披上了无甲之甲。 世尊说：善现，是的，是的，菩萨摩诃萨应当被理解为披上了无甲之甲。 这是为什么呢？ 善现，因为一切智性是无作、无转变、无显现、无为的。 为了哪些众生的利益而披上这盔甲，那些众生也是无作的。
English
I shall completely liberate immeasurable beings from suffering; I shall completely liberate countless beings from suffering. Thinking thus, (one also thinks) that those beings who are completely liberated from suffering by whom and by what, they also do not exist. Therefore, he liberates such numerous beings from suffering, but those who are completely liberated from suffering, and the beings by whom they are completely liberated, also do not exist. Why is that? Subhuti, if one holds to the nature of illusion, then the nature of phenomena is such. Subhuti, for example, a skilled magician or an assistant of a magician manifests a large crowd of people at a crossroads on a great road, and after manifesting them, makes that large crowd of people disappear. Subhuti, what do you think? Is there anyone there who was killed, died, destroyed, or disappeared by anyone? Subhuti replied: Bhagavan, there is not. The Bhagavan said: Subhuti, likewise, a Bodhisattva-Mahasattva completely liberates immeasurable and countless beings from suffering, but those beings who are completely liberated from suffering by whom, and by whom they are completely liberated, also do not exist. If a Bodhisattva-Mahasattva, upon hearing such a teaching, does not panic, does not fear, and is not filled with dread, Subhuti, by this alone, it should be known that that Bodhisattva-Mahasattva has donned great armor. Then, the venerable Subhuti said this to the Bhagavan: Bhagavan, as the Bhagavan has said, the meaning that I understand is that, Bhagavan, this Bodhisattva-Mahasattva has donned armor without armor. The Bhagavan said: Subhuti, yes, yes, the Bodhisattva-Mahasattva should be understood as having donned armor without armor. Why is that? Subhuti, because omniscience itself is unmade, untransformed, unmanifested, and unconditioned. Those beings for whose benefit this armor is donned, those beings are also unmade.