Tibetan
ན་ལྔས་མཚུངས་པར་གནས་པ་ལས་སྔ་ཕྱི་བ་ལ་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་སེམས་དང་སེམས་བྱུང་ནི་ཐ་དད་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་དེ་དག་ཐ་དད་ན་ཁྱད་པར་གང་ཞེ་ན། དབུས་མཐའ་ལས། དེ་ལ་དོན་མཐོང་རྣམ་པར་ཤེས། །དེའི་ཁྱད་པར་སེམས་ལས་བྱུང་། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དོན་གི་རང་གི་ངོ་བོ་རང་སྟོབས་ཀྱིས་མཐོང་བ་ནི་སེམས་དང་། ཁྱད་པར་རང་སྟོབས་ཀྱིས་མཐོང་བ་ནི་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ནི་སེམས་ལ་དོན་གྱི་ངོ་བོ་སྣང་བ་ན་ཁྱད་པར་སྣང་ན་ནི་དེ་ཉིད་སེམས་ལས་བྱུང་བར་ཡང་འགྱུར་རོ། །ཁྱད་པར་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་སྣང་ན་ངོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་མི་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། ། དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ལ་ཁྱད་པར་སྣང་བ་ན། ངོ་བོ་སྣང་བ་དང་མི་སྣང་བ་ལའང་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་ཁ་ཅིག་སེམས་ལ་ངོ་བོ་སྣང་བ་ན་ཁྱད་པར་སྣང་ཡང་དེར་མ་ཞེན་ལ་ངོ་བོར་ཞེན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྟོག་མེད་ལ་ཞེན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་རང་སྟོབས་ཀྱིས་དོན་གྱི་ངོ་བོ་འཛིན་པ་ན་རང་སྟོབས་ཀྱིས་ཁྱད་པར་མི་སྣང་ཡང་གཞན་སྟོབས་ཀྱིས་སྣང་བའི་ཕྱིར་སྐྱོན་གཉིས་ཀ་ལས་གྲོལ་ལོ། །དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ལའང་བརྗོད་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་ངོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་ནི་དམིགས་པ་དང་རྣམ་པ་ཡིན་ན་སེམས་དང་སེམས་བྱུང་དག་དམིགས་རྣམ་མི་མཚུངས་པར་འགྱུར་ཏེ། སེམས་ནི་ངོ་བོ་ལ་དམིགས་ཤིང་དེའི་རྣམ་པ་འཛིན་ལ། སེམས་བྱུང་ནི་ཁྱད་པར་ལ་དམིགས་པ་ཤིང་དེའི་རྣམ་པ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། སེམས་དང་སེམས་བྱུང་དེ་དག་ཡུལ་གཅིག་ལ་དམིགས་ནས་དེའི་རྣམ་པ་འཛིན་པར་ནི་གཉིས་ཀའང་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། འོན་ཀྱང་དོན་གྱི་ངོ་བོ་འཛིན་པ་དང་ཁྱད་པར་འཛིན་པ་ནི་འཛིན་སྟངས་ཐ་དད་པ་སྟེ། སེམས་ནི་ཡུལ་རིག་པ་ཙམ་དང་། སེམས་བྱུང་ནི་ཡུལ་དེའི་ཁྱད་པར་མྱོང་བ་ལ་སོགས་པར་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ནའང་འཛིན་སྟངས་ཀྱང་ཁྱད་པར་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །བློའི་འཛིན་སྟངས་ནི་དམིགས་པ་དང་རྣམ་པའི་ཡུལ་ལས་ཡིན་པས་ན་དེ་གཉིས་ཀ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། རང་སྟོབས་དང་གཞན་སྟོབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཀྱང་མེད་པར་ཐལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་ལན་བརྗོད་དགོས་སོ། །ཡང་ཡིད་རྟོག་བཅས་ཀྱི་འཁོར་དུ་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེས་པ་ན་དེ་དག་ཀྱང་རྟོག་པ་ཡིན་ན་རྒྱུད་གཅིག་ལ་རྟོག་པ་དུ་མ་ཡོད་པར་འགྱུར་ན། རྟོག་གཉིས་ཅིག་ཅར་འཇུག་པ་མེད། །འདི་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས། །
Chinese
因为五种相同存在的方式中，前后没有那种方式。因此，应当了知心和心所是各别的。如果它们是各别的，那么差别是什么呢？ 《中边分别论》中说：“于彼义见为识，彼之差别为心所。”因此，凭借自力见到事物自身的体性是心，凭借自力见到差别是心所。那么，如果心上显现事物的体性时，也显现差别，那么它也会变成心所了。因为执著差别之故。如果不显现，那么就会成为体性和差别不是一体的过失了。 同样，如果心所上显现差别时，也会变成显现和不显现体性吗？对此，有些人说，心上显现体性时，虽然也显现差别，但不执著于差别，而是执著于体性。这种说法是不对的，因为无分别时没有执著。因此，凭借自力执著事物的体性时，虽然凭借自力不显现差别，但凭借他力显现，因此从两种过失中解脱。同样，心所也应当这样说。如果体性和差别是所缘和行相，那么心和心所的所缘和行相就会变得不相同，因为心是缘于体性并执著它的行相，而心所是缘于差别并执著它的行相。如果这样说，那是不对的，因为心和心所缘于同一个对境并执著它的行相，这两者是没有差别的。 然而，执著事物的体性和执著差别的方式是不同的，因为心仅仅是了知对境，而心所是生起感受那个对境的差别等等。即使那样，执著的方式也会变得没有差别。因为心的执著方式来自于所缘和行相的对境，所以这两者没有差别，并且自力和他力的差别也会消失，所以必须回答这个问题。还有，在具有意和分别的眷属中，当生起感受等等时，如果它们也是分别，那么一个相续中就会有多个分别，因为两个分别不会同时产生。就像这样，各种分别。
English
Because among the five ways of co-existing equally, the prior and later ones lack that way. Therefore, it should be understood that mind and mental factors are distinct. If they are distinct, then what is the difference? In the *Madhyāntavibhāga* it says, "Seeing the meaning in that is consciousness; the difference of that is mental factor." Therefore, seeing the self-nature of a thing by one's own power is mind, and seeing the difference by one's own power is mental factor. So, if when the self-nature of a thing appears to the mind, the difference also appears, then it would also become a mental factor. Because of grasping the difference. If it does not appear, then it would follow that the self-nature and the difference are not the same. Similarly, if the difference appears to the mental factor, would it also become appearing and not appearing the self-nature? To this, some say that when the self-nature appears to the mind, although the difference also appears, one does not cling to the difference but clings to the self-nature. This is not correct, because there is no clinging in non-conceptualization. Therefore, when grasping the self-nature of a thing by one's own power, although the difference does not appear by one's own power, it appears by the power of others, so one is liberated from both faults. Similarly, it should also be said of mental factors. If the self-nature and the difference are the object and the aspect, then the object and aspect of mind and mental factors would become dissimilar, because the mind focuses on the self-nature and grasps its aspect, while the mental factor focuses on the difference and grasps its aspect. If you say that, it is not correct, because mind and mental factors focus on the same object and grasp its aspect, so there is no difference between the two. However, the way of grasping the self-nature of a thing and grasping the difference is different, because the mind is merely knowing the object, while the mental factor arises as experiencing the difference of that object and so on. Even so, the way of grasping would also become non-different. Because the way of grasping of the mind comes from the object of the object and aspect, so there is no difference between the two, and the difference between self-power and other-power would also disappear, so it is necessary to answer this question. Also, in the retinue of mind with concept, when feeling and so on arise, if they are also concepts, then there would be many concepts in one continuum, because two concepts do not occur simultaneously. Like this, various concepts.
Tibetan
རིམ་གྱིས་འབྱུང་བར་ཡང་དག་རྟོགས། །ཞེས་རྣམ་འགྲེལ་ལས་བཤད་པ་དང་འགལ་ལོ། །རྟོག་མེད་ཡིན་ན་སེམས་དང་མཚུངས་ལྡན་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། དམིགས་རྣམ་དང་རྫས་ཀྱང་མི་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། ཡིད་རྟོག་བཅས་ཀྱི་འཁོར་དུ་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་རྟོག་པ་ཡིན་ཀྱང་རིགས་པ་མཁྱེན་པའི་གཞུང་དང་འགལ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནི་གཙོ་བོ་ཡིད་ཀྱི་རྟོག་པ་གཉིས་ཅིག་ཅར་མི་འཇུག་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་དེ་སྐད་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མདོ་ལས། སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུད་རེ་རེ་བའོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྲིད་པ་འཕོ་བའི་མདོ་ལས། སེམས་ཉིད་གཉིས་སུ་སྣང་བ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་འགོག་པ་ཡིན་ལ། དེ་བཞིན་ཆགས་སོགས་སྣང་བའམ། །དད་ལ་སོགས་པར་སྣང་བར་འདོད། །ཉོན་མོངས་དགེ་ཆོས་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བས་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་དང་རྣམ་བྱང་གི་བྱེད་པ་པོ་སེམས་སེམས་བྱུང་ལས་གཞན་པའི་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་དགག་པའི་ཕྱིར་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཞར་ལ་བྱུང་བ་བརྗོད་ནས་དེ་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་དུ་རྣམ་པར་བཞག་པ་ནི་ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་དང་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་དེ་གསུམ་དང་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མིན་པའི་གཟུགས་དང་། འདུས་མ་བྱས་སྔར་བཤད་པ་རྣམས་དང་བཅས་པ་ནི་སྐྱེ་མཆེད་དུ་གཞག་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དང་། ཁམས་སུ་གཞག་པ་ན་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། ། ད་ནི་གསུམ་པ་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་སྐྱེ་མཆེད་དང་ཁམས་ཀྱི་རྣམ་པར་བཞག་པ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཡུལ་གྱི་ངོ་བོ་རང་སྟོབས་ཀྱིས་སོ་སོར་རྣམ་པར་རིག་པའོ། །དེ་ལ་ནི་སྡེ་པ་དག་གིས་མིག་གི་རྣམ་ཤེས་ལ་སོགས་པ་དྲུག་ཏུ་འདོད་ལ། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་པའི་སློབ་དཔོན་ཕལ་ཆེ་བ་ནི་དེ་དག་དང་ཀུན་གཞི་དང་ཉོན་ཡིད་དང་བརྒྱད་འདོད་དེ། རྒྱན་མཐུག་པོའི་མདོ་ལས། ཇི་ལྟར་ཟླ་བ་སྐར་ཚོགས་དང་། །ལྷན་ཅིག་མཁའ་ལ་གནས་པ་ལྟར། །དེ་བཞིན་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཀྱང་། །རྣམ་ཤེས་བདུན་དང་ལྷན་ཅིག་གནས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཟེར་རོ། ། ཡང་སློབ་དཔོན་ཡང་དག་བདེན་པ་ནི་དེ་དག་དང་དྲི་མ་མེད་པའི་ཡིད་དང་དགུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དགའ་བོ་དང་ཀླུའི་སྡེ་ལ་སོགས་པ་ནི་བྲམ་ཟེའི་ཚོམས་ལས། གང་ཞིག་ལུས་མེད་ཕུག་ན་གནས། །རིང་དུ་འགྲོ་ཞིང་གཅིག་པུ་རྒྱུ། །གདུལ་བར་དཀའ་བའི་སེམས་འདུལ་བྱེད། །དེ་ནི་བྲམ་ཟེར་ངས་བཤད་དོ། །ཞེས་སེམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གཅིག་པུ་ཉིད་དུ་གསུང
Chinese
“次第生起如实知”，这与《释量论》所说相违背。如果无分别，则会变成与心不相应，因为所缘相和体性也不相同。如果这样问，即使在有意的分别的眷属中，感受等是分别，也不会与精通理性的论典相违背，因为那是主要就意之二分别不能同时产生而说的缘故。 经中说：“众生都是各自的识的相续。”《转生经》中说：“心性显现为二”，这是为了遮止外境。同样，“显现贪等，想显现信等，烦恼善法有非有”，这是为了遮止除了心和心所之外的遍计烦恼和净化的作者自在等。这样，顺便说了一下，将其安立为界和处，感受、想和行蕴这三者与非能表示的色，以及先前所说的无为法等一起，安立为处时，要知道是法处；安立为界时，要知道是法界。 现在是第三个，关于识蕴和处和界的安立，识的体性是依靠自力各自了别对境的自性。对此，有些部派认为有眼识等六种，而瑜伽行派的大多数论师则认为有这六种以及阿赖耶识和染污意，共八种。因为《宝积经》中说：“如月亮与星宿，一同住在虚空中，同样，阿赖耶识也与七识一同住。” 还有论师正理说，是这八种和无垢意，共九种。喜乐和龙军等则引《婆罗门集》中的话：“谁无身住在洞穴中，长久行走且独自游荡，调伏难调伏的心，我说那就是婆罗门。”这样说了心的体性是唯一。
English
“Knowing truly that arises in sequence,” this contradicts what is said in the Pramāṇavārttika. If it is non-conceptual, then it will become non-concomitant with the mind, because the object and the entity are also not the same. If you ask this, even though feelings and so on are conceptual in the retinue of intentional conceptualization, it will not contradict the texts that understand reasoning, because that is mainly said in the sense that the two conceptualizations of the mind do not arise simultaneously. In the sutra it is said, “Sentient beings are each a stream of consciousness.” In the Sutra of Transference of Existence, it says, “The nature of mind appears as two,” which is to negate external objects. Similarly, “Appearing as attachment and so on, wanting to appear as faith and so on, afflictions and virtuous dharmas exist or do not exist,” which is to negate the Lord and so on, who are the agents of complete affliction and purification other than the mind and mental factors. Thus, having mentioned what arises incidentally, its establishment as dhātu and āyatana, the three aggregates of feeling, perception, and formation, together with the non-manifesting form, and the unconditioned phenomena previously mentioned, when established as āyatana, know that it is the dharma āyatana; when established as dhātu, know that it is called the dharma dhātu. Now, the third is about the establishment of the aggregate of consciousness and the āyatana and dhātu. The characteristic of consciousness is to individually cognize the nature of the object by its own power. Regarding this, some schools believe that there are six types of eye consciousness and so on, while most of the teachers of the Yogācāra school believe that there are eight, including these, the ālaya-vijñāna, and the afflicted mind. Because the Ratnakūṭa Sūtra says: “Just as the moon and stars dwell together in the sky, so too does the ālaya-vijñāna dwell together with the seven consciousnesses.” Also, the teacher Yangdag Denpa says that there are nine, including these eight and the stainless mind. Gawa, Lung, and others quote from the Brāhmaṇa Assembly: “Whoever dwells without a body in a cave, travels far and wanders alone, tames the mind that is difficult to tame, I say that is a Brāhmaṇa.” Thus, he spoke of the nature of the mind as being unique.