Tibetan
རྟག། ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཁྱད་པར་དུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་ཉིད་དུ་དེ་སྔོན་སྐྱེས་ཚད། ད་ལྟ་སྐྱེས་ནས་ཡོད་པ། ད་གཟོད་སྐྱེ་འགྱུར་རྣམས་དང་བཅས་པའི་འགྲོ་བ་རབ་འབྲིང་ཐ་གསུམ་ཐམས་ཅད་ཀུན། ད་ལྟ་ཁྱོད་རང་ལྟར་ཅིས་ཀྱང་འཆི་ངེས་པ་དང་། ནམ་འཆི་ཆ་མེད་པ་དང་། འཆི་བ་ལ་ཅིས་ཀྱང་མི་ཕན་པ་གསུམ་འདྲ་ངེས་པ་ཅན་ཡིན་ཏེ། དང་པོ་ཅིས་ཀྱང་འཆི་ངེས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། ཆེད་དུ་བརྗོད་པའི་ཚོམ་ལས། འདི་ལྟར་སྐྱེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི༔ མདུན་ན་གནས་པ་འཆི་བ་ཡིན༔ ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་ནམ་འཆི་ཆ་མེད་པ་ནི། སྤྱོད་འཇུག་ལས། སང་དང་འཇིག་རྟེན་ཕྱི་མ་གཉིས། །སྔོན་དུ་གང་སྔ་གཏོལ་མེད་པས། །སང་གི་ཚེས་ལ་མི་འབད་པར། །ཕྱི་མའི་དོན་དུ་འབད་པར་རིགས། །ཞེས་སོ། །གསུམ་པ་འཆི་བ་ལ་ཅིས་ཀྱང་མི་ཕན་པའི་ཚུལ་ནི། པདྨ་བཀའ་ཡི་ཐང་ཡིག་ལས། སྨན་པའི་རྒྱལ་པོ་དངོས་སུ་བྱོན་གྱུར་ཀྱང༔ ཚེ་ཡི་འཕེན་ཟད་སྲོག་ལ་མཐུད་མི་ཤེས༔ དབང་པོ་ཆེ་ཡི་ཁྲིམས་ལ་གཏུག་ཏུ་མེད༔ མི་ལག་རེག་པས་ར་མདའ་བྱ་རྒྱུ་མེད༔ ངག་ནུས་ཅན་གྱིས་མཐུ་གཏད་བརྡེག་ཏུ་མེད༔ མི་ཕངས་ནོར་གྱིས་བསླུ་མ་གཏང་དུ་མེད༔ སྡར་མ་ཡུལ་ཕྱོགས་གཞན་ལ་བྲོས་སུ་མེད༔ སྨྲ་ཚན་ཅན་གྱིས་ཡུས་ཤགས་འདེབས་སུ་མེད༔ ཅེས་གསུངས་པས་དཔེར་ན་ཉི་མ་རིའི་ཕག་ཏུ་བཞུད་འགྲོ་བ་ལ་མཐོ་དམན་དྲག་ཞན་སུས་ཀྱང་བཤོལ་ཐབས་མེད་པ་དང་འདྲའོ། །དེར་མ་ཟད་རང་རེ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་འདིས་མཚོན་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་སྐྱེས་པའི་འགྲོ་བ། བརྩིགས་པའི་ཁང་ཁྱིམ། འདུས་པའི་མཛའ་བཤེས། བསགས་པའི་ནོར་ཟས་ཐམས་ཅད་གཅིག་ཀྱང་རྟག་པ་མེད་པའི་ཚུལ་ནི། འདུལ་བ་ལུང་ལས། སྐྱེས་པའི་ཐ་མ་འཆི། བརྩིགས་པའི་ཐ་མ་འཇིག འདུས་པའི་ཐ་མ་བྲལ། བསགས་པའི་ཐ་མ་འཛད། ཅེས་གསུངས་པའི་མཐའ་བཞིའི་ནང་ནས་ད་ལྟ་ཁྱོད་རང་ལ་སྐྱེས་པའི་མཐའ་མ་འཆི་བ་མི་རྟག་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་བྱུང་ནས། བླ་མའི་གདམས་ངག་གསལ་འདེབས་དགོས་པའི་དུས་ལ་བབ་པ་ཡིན། གསལ་འདེབས་པའི་ཚུལ་ལའང་། གྲུབ་མཐའ་གསར་རྙིང་སོ་སོའི་བཀའ་སྲོལ་མང་དུ་ཡོད་ཀྱང་། རང་ལུགས་རྫོགས་ཆེན་གྱི་གདམས་པ་གང་ཟག་དབང་པོ་འབྲིང་རྣམས་བར་དོར་གྲོལ་ཚུལ་རྣམས་བཤད་ན། ཁྱོད་ཁར་སང་ཁར་ཉིན་འཆི་ནད་དེས་ཐེབས་པ་ཡན་ཆད་ནས། སྔར་དང་པོ། མ་ཡི་མངལ་ནས་སྐྱེ་བ་ཚུན་ཆད་ལ། སྐྱེ་གནས་བར་དོ་ཟེར་བ་ཡིན། འཆི་ནད་ཀྱིས་ཐེབས་ནས་ནང་དབུགས་ཆད་པ་ཡན་ཆད་ལ་འཆི་ཁ་བར་དོ་ཟེར་བ་ཡིན། ནང་དབུགས་ཆད་ནས་ལྷུན་གྲུབ་ཀྱི་སྣང་བ་འཆར་དུས་ཀྱི་བར་ལ་ཆོས་ཉིད་བར་དོ་ཟེར་བ་ཡིན། ལྷུན་གྲུབ་ཀྱི་སྣང་བ་ནུབ་ནས་ཕྱི་མའི་སྐྱེ་སྲིད་འཛིན་པ་ཚུན་ཆད་ལ་སྲིད་པ་བར་དོ་ཟེར་བ་ཡིན། བར་དོ་དེ་བཞིའི་ནང་ནས་ཕྱི་མ་གསུམ་པོ་འདི་ངོ་སྤྲོད་ཚུལ་ནི། འབྱུང་འཁྲུགས་འཆི་ཁའི་བར་དོ་གསལ་བཏབ་ནས་ངོ་སྤྲོད་དང་འཕོ་བའི་གདམས་པ་སྟོན་པ་དང་། ལྷུན་གྲུབ་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་བར་དོ་གསལ་བཏབ་ནས་སྒྲ་འོད་ཟེར་གསུམ་ཐམས་ཅད་རང་སྣང་ཡིན་པར་ངོ་སྤྲད་ནས་ཡིད་ཆེས་ངེས་ཤེས་བསྐྱེད་པ་དང་། ལུགས་འབྱུང་སྲིད་པའི་བར་དོ་གསལ་བཏབ་ནས་འདུན་པ་ཁོ་ནས་བདེ་འགྲོ་ཐོབ་པའི་གདམས་ངག་འབོགས་པ་ཡིན། འབྱུང་འཁྲུགས་འཆི་ཁའི་བར་དོའི་ངོ་སྤྲོད། དེ་ལ་དང་པོ་འབྱུང་ཁྲུགས་འཆི་ཁའི་བར་དོ་གསལ་འདེབས་པ་འདི་ལ་སྤྱི་དང་བྱེ་བྲག་གི་ཚུལ་གཉིས་ཡོད་པའི་དང་པོ་སྤྱིར་ནི། ཞི་ཁྲོའི་བར་དོའི་རྩ་ཚིག་ལས། ཀྱེ་མ་བདག་ལ་འཆི་ཁ་བར་དོ་འཆར་དུས་དེར༔ ཀུན་ལ་ཆགས་སེམས་ཞེན་འཛིན་སྤངས་བྱས་ནས༔ གདམས་ངག་གསལ་བའི་ངང་ལ་མ་ཡེངས་འཇུག༔ རང་རིག་སྐྱེ་མེད་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་སུ་འཕོ༔ འདུས་བྱས་ཤ་ཁྲག་ལུས་དང་བྲལ་ལ་ཁད༔ མི་རྟག་འཆི་བ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱ༔ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ༔ གཉིས་པ་བྱེ་བྲག་ཏུ་ཕྱེས་ན། འོ་སྐོལ་སེམས་ཅན་འདིའི་འཆི་ལུགས་ལ་རྣམ་གྲངས་མང་དུ་ཡོད་ཀྱང་། མདོར་བསྡུས་ན་གཉིས་ཏེ་དུས་མ་ཡིན་པར་འཆི་བ་དང་། དུས་ལ་བབས་ཏེ་འཆི་བའོ། །དང་པོ་དུས་མ་ཡིན་པར་འཆི་བའི་རྐྱེན་གློ་བུར་དུ་བྱུང་བ་འགའ་ལ་ཐིམ་རིམ་སོགས་ངེས་པ་ཅན་ཞིག་ཡོང་མ་ཁོམ་པར་བཤད་པ་དང་། གཉིས་པ་དུས་ལ་བབས་ཏེ་འཆི་བ་ཚེ་དང་ལས་དང་བསོད་ནམས་གསུམ་ག་ཟད་པ་རྣམས་ལ་འབྱུང་བ་ལྔ་དང་། ཡུལ་ལྔའི་ཐིམ་ཚུལ། རླུང་ལྔའི་བྲོས་ཚུལ། སྣང་བའི་སྡུད་ཚུལ་སོགས་གོ་རིམ་ངེས་པ་ཅན་དུ་འབྱུང་ཞིང་། སྣང་མཆེད་ཐོབ་གསུམ་ཉེར་ཐོབ་དང་གཞིའི་འོད་གསལ་རྣམས་ཀྱང་རིམ་པར་འཆར་བར་གསུངས་པའི་ཚུལ་དེ་དག་གི་དོན་ཤེས་པར་བྱས་ནས་དང་པོ་དུས་མིན་གློ་བུར་དུ་འཆི་བ་དང་། ལམ་ལ་གོམས་འདྲིས་མེད་པའི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ལ་བཙན་ཐབས་སུ་འཕོ་བ་གདབ་པ་གལ་ཆེ་སྟེ། ཨོ་རྒྱན་ཆེན་པོས། གང་ཞིག་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཆེ༔ ཚེ་འདིར་ཉམས་འོག་མ་ཆུད་ན༔ བཙན་ཐབས་འཕོ་བས་མཚམས་སྦྱོར་བྱ༔ དེས་ནི་འགྲུབ་འགྱུར་གདོན་མི་ཟ༔ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་འཕོ་བ་ཐེབས་ངེས་པ་བྱས་ན་ཡུལ་དེ་ཉིད་ལ་ཕན་ཐོགས་རྒྱ་ཆེན་པོ་འབྱུང་བར་གསུངས་སོ། །གཉིས་པ་དུས་བབས་ཀྱིས་འཆི་བ་དང་། ལམ་བསྒོམས་ནས་གོམས་འདྲིས་ཡོད་
Chinese
如是说。 特别是，在这个世间，无论是过去已出生的，现在正在出生的，还是将来要出生的，所有上、中、下三等众生，都和你现在一样，必定会死，何时死不确定，死亡对谁都没有好处，这三者是确定的。 首先，必定会死的理由是，《特意宣说汇集》中说：“如此，所有出生者的面前，都面临着死亡。” 第二，何时死不确定。《入行论》中说：“明日与后世，何者先至无定准，故当速舍明日事，勤于后世之义。” 第三，死亡对谁都没有好处。《莲花生遗教》中说：“即使药王亲自降临，寿命已尽也无法延续生命；无法诉诸伟大的统治者之法律；用手触摸也无法阻止死亡；有口才者也无法用咒语击退死亡；无法用珍贵的财物贿赂死亡；懦夫也无法逃往他方；能言善辩者也无法争辩。” 如同太阳落山一样，无论地位高低、能力强弱，谁也无法阻止。 不仅如此，以我们所处的这个地方为例，所有世间出生的众生，建造的房屋，聚集的朋友，积累的财富食物，没有一样是永恒的。《律藏》中说：“出生之终为死亡，建造之终为 разрушение，聚集之终为分离，积累之终为耗尽。” 这四种结局中，现在你面临着出生之终——死亡，也就是无常。现在是需要上师开示的时候了。 开示的方法也有新旧各派的许多传承。现在讲解我们自宗大圆满的教法，中等根器的人在中阴获得解脱的方法。 从你昨天、前天被死病缠身开始，最初，从母亲的子宫出生到现在的这段时间，叫做生处中阴。 从被死病缠身到内气断绝为止，叫做临终中阴。 从内气断绝到任运自成的景象显现
English
As it is said. Especially, in this world, whether those who were born in the past, those who are being born now, or those who will be born in the future, all beings of the three levels, high, medium, and low, are all like you now, definitely will die, when they will die is uncertain, and death is of no benefit to anyone, these three are certain. First, the reason for definitely dying is, as it is said in the "Collection of Special Sayings": "Thus, for all those who are born, death is what lies ahead." Second, when one will die is uncertain. As it is said in the "Entering the Bodhisattva's Way": "Since tomorrow and the next life, which will come first is uncertain, one should quickly abandon the affairs of tomorrow and diligently pursue the meaning of the next life." Third, the way in which death is of no benefit to anyone is, as it is said in the "Padma's Teachings": "Even if the king of medicine himself comes, he cannot extend life when the lifespan is exhausted; one cannot appeal to the laws of the great ruler; one cannot stop death by touching it with one's hand; those with eloquence cannot repel death with mantras; one cannot bribe death with precious wealth; cowards cannot flee to other lands; those who are eloquent cannot argue." It is like the sun setting behind the mountains, no matter how high or low one's status, how strong or weak one's abilities, no one can prevent it. Moreover, taking our place as an example, all beings born in all the worlds, the houses that are built, the friends who gather, the wealth and food that are accumulated, none of them are permanent. As it is said in the "Vinaya Sutra": "The end of birth is death, the end of building is destruction, the end of gathering is separation, the end of accumulation is exhaustion." Among these four endings, now you are facing the end of birth—death, which is impermanence. Now is the time when the guru's instructions need to be clarified. There are many lineages of both new and old schools regarding the methods of clarification. Now, I will explain the teachings of our own Dzogchen tradition, the methods of liberation in the bardo for people of medium capacity. From the time you were afflicted by the deadly disease yesterday and the day before, initially, from the time of birth from the mother's womb until now, this is called the birth-place bardo. From the time you are afflicted by the deadly disease until the inner breath ceases, this is called the death-moment bardo. From the cessation of the inner breath until the spontaneous appearances arise
Chinese
在（死亡）时刻之间称为法性中阴。从任运的显现消失到执取后世的生有之间称为有中阴。这四种中阴中，后面三种的介绍方式是：阐明临终中阴，从而展示介绍和迁识的诀窍；阐明任运法性中阴，从而介绍声光线三者全部是自显，从而生起信解；阐明轮回生有中阴，从而传授仅凭意愿就能获得善趣的诀窍。 临终中阴的介绍。 其中，首先阐明临终中阴，这有共同和个别两种方式，首先是共同方面：寂怒中阴根本颂中说：唉呀我等临终中阴显现时，对于一切贪恋执着皆舍弃，诀窍明晰之境中莫散乱，自明无生融入虚空界，聚合血肉之躯将分离，了知无常死亡至关要。如是所说。第二，分别来说，我们这些有情众生的死亡方式有很多种，但总的来说有两种，即非时而死和寿终正寝。第一种，对于发生意外导致非时而死的情况，没有时间进行次第收摄等，不做讲述。第二种，寿终正寝，寿命、业和福德 तीनों (梵文天城体：त्रयो，梵文罗马拟音：trayo，汉语字面意思：三)全部耗尽的人，五大和五境的收摄方式，五风的逃逸方式，显现的收摄方式等，会按一定的顺序发生，并且显、增、得三者，近得和基光明等也会依次显现，需要了解这些道理，首先对于非时横死，以及没有修道经验的普通人，强制进行迁识非常重要，邬金大士说：若有觉性大智慧，此生未曾入修持，强制迁识作连接，由此定能得成就。如是所说，如果确定能够进行迁识，那么对那个地方会有极大的利益。第二种是寿终正寝，并且已经通过修道有了经验
English
In the interval of time, it is called the Bardo of Dharmata. From the disappearance of the spontaneous appearance to the grasping of the future existence of the next life, it is called the Bardo of Existence. Among these four Bardos, the way to introduce the latter three is: to clarify the Bardo of Dying, thereby showing the introduction and the key points of transference of consciousness; to clarify the Bardo of Spontaneous Dharmata, thereby introducing that all three sounds, lights, and rays are self-manifestations, thereby generating faith and certainty; to clarify the Bardo of Cyclic Existence, thereby imparting the key points of obtaining a good rebirth solely through aspiration. Introduction to the Bardo of Dying. Among these, first, clarifying the Bardo of Dying has two ways, common and specific. First, in general: In the root verses of the Peaceful and Wrathful Bardo, it says: Alas, when the Bardo of Dying appears to me, I will abandon all attachment and clinging to everything, and not be distracted in the clear state of the key points, and transfer my self-awareness to the realm of unborn space, and the aggregate of flesh and blood will be separated, and it is important to know that impermanence and death are coming. As it is said. Second, specifically, there are many ways of dying for us sentient beings, but in general there are two, namely dying untimely and dying at the end of life. First, for the case of accidental death due to accidents, there is no time to carry out the gradual absorption, etc., and it is not discussed. Second, dying at the end of life, those whose life, karma, and merit are all exhausted, the way of absorption of the five elements and the five objects, the way of escape of the five winds, the way of absorption of appearances, etc., will occur in a certain order, and the three appearances, increase, and attainment, the near attainment and the ground luminosity, etc., will also appear in sequence. It is necessary to understand these principles. First of all, for untimely accidental deaths, and for ordinary people who have no experience in cultivation, it is very important to forcibly perform transference of consciousness. Padmasambhava said: If there is great wisdom of awareness, and this life has not been used for practice, then forcibly connect with transference of consciousness, thereby it will definitely be accomplished. As it is said, if it is certain that transference of consciousness can be performed, then it will be of great benefit to that place. The second is dying at the end of life, and already having experience through cultivation.