Tibetan
་སྟོང་པ་ལས་ནི་དབྱེ་བ་སྟོན་པ་ཟུར་དུ་མི་འབྱུང་ངོ་། །འདི་དག་མངོན་རྟོགས་རྒྱན་དང་སྦྱོར་ན། སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་གཞན་དོན་ཕྱིར། །ཞེས་སོགས་དང་སྦྱོར་རོ། །ཡུམ་རྒྱས་འབྲིང་གཉིས་ན་སེམས་བསྐྱེད་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་གཉིས་པ་གདམས་ངག་བཅུ་སྟོན་པའི་ཚིག་སོ་སོར་འབྱུང་ལ། བརྒྱད་སྟོང་པ་ལས་སོ་སོར་མི་འབྱུང་ཡང་ཐུན་མོང་དུ་སྤྱིར་གསུངས་ཤིང་། སྡུད་པ་འདིར་ཡང་གང་ལ་ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན་མཆོག་མི་དམིགས་ཤིང་། །ཞེས་སོགས་ཚིགས་བཅད་གཅིག་གིས་བསྡུས་ནས་སྤྱིིར་བསྟན་ཏེ། དེ་ཡང་སེམས་བསྐྱེད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་ལ་སྤྱོད་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མཆོག་གི་དོན་ནི་དོན་དམ་པར་མི་དམིགས་ཤིང་། གང་སྤྱོད་པ་པོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་དོན་དམ་པར་མི་དམིགས་ལ། སྤྱོད་བྱེད་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཡང་དོན་དམ་པར་མི་དམིགས་ཏེ་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་ངོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཚེ། དེ་སྐད་ཐོས་ནས་དེའི་དོན་མི་ཤེས་པའི་རྨོངས་པ་མེད་ཅིང་། ཡིད་མི་སྐྲག་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ནི་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕར་ཕྱིན་ལ་སྤྱོད་པར་འཇོག་གོ ། འདིར་སྔར་བཤད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དེ་ཉིད་སྟོང་ཉ ིད་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཟིན་པའི་སྒོ་ནས་བསྒོམ་དགོས་སོ་ཞེས་སྟོན་པ་སྟེ། སློབ་དཔོན་གྱིས་འདིས་སྟོང་ཉིད་སྙིང་རྗེའི་སྙིང་པོ་ཅན་གྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྒོམ་པའི་གདམས་ངག་སྟོན་པར་བཤད་དོ། །དེ་ནས་ཆོས་གསུམ་པ་སྦྱོར་ལམ་ནི་ཡུམ་རྒྱས་འབྲིང་གཉིས་ན་སྦྱོར་ལམ་དྲོད་སོགས་བཞི་པོ་རེ་རེ་ལའང་ཆུང་འབྲིང་ཆེན་པོ་གསུམ་གསུམ་དང་སྦྱར་བའི་མདོ་ཚན་སོ་སོར་ཡོད་ལ། བརྒྱད་སྟོང་པ་ནས་སོ་སོར་ཕྱེ་ཡང་ཅུང་ཟད་བསྡུས་ཏེ་གསུངས་ཤིང་། འདིར་ཡང་གཟུགས་མེད་ཚོར་བ་མེད་ཅིང་འདུ་ཤེས་སེམས་པ་མེད། །ཅེས་སོགས་ཚིགས་བཅད་འགའ་ཞིག་གིས་དྲོད་སོགས་བཞི་སོ་སོར་ཕྱེ་བ་ཙམ་མཛད་དོ། །འདི་དག་གི་ཚིག་དོན་བསྡུས་ཏེ་བརྗོད་ན། སྦྱོར་ལམ་བཞི་པོ་རེ་རེ་ལའང་གསུམ་གསུམ་དུ་ཕྱེ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དམིགས་པ་ནི་བདེན་པ་བཞི་དང་དེའི་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་རྣམས་ཡིན་ལ། རང་གི་རྣམ་པ་དངོས་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བདེན་སྟོང་གི་རྣམ་པ་ཅན་ནོ། །ཐོག་མར་སྦྱོར་ལམ་དྲོད་ཀྱི་དམིགས་རྣམ་ནི། ཕུང་པོ་ལྔའི་གཟུགས་དང་ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་དང་འདུ་བྱེད་སེམས་པ་རྣམས་དོན་དམ་པར་མེད་ཅིང་། དེ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གནས་དམིགས་པ་ནི་དོན་དམ་པར་རྡུལ་ཙམ་ཡང་ཡོད་པ་མིན་ལ། དྲོད་ལ་གནས་པ་དེ་དམིགས་པའི་ཆོས་ཀུན་ལ་བདེན་ཞེན་གྱིས་མི་གནས་ཏེ། དེ་ལྟར་གནས་པར་མེད་པར་སྤྱོད་ཅིང་བདེན་ཞེན་གྱིས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བར་བྱེད་པ་མེད་ན་བདེ་བར་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སངས་རྒྱས་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །སྦྱོར་ལམ་རྩེ་མོའི་དམིགས་རྣམ་ནི། ཇི་ལྟར་ཏེ་དཔེར་ན་མུ་སྟེགས་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་བ་ཕྲེང་ཅན་དེས་བདག་ཏུ་ལྟ་ཞིང་རང་གི་ལམ་ཙམ་གྱིས་མི་གྲོལ་བར་ཤེས་པ་ཡི་སྒོ་ནས། ཕྱིས་བསྟན་པ་འདི་ལ་ཞུགས་ནས་རིགས་པས་ཕུང་པོ་ལྔ་རྣམ་པར་དཔྱད་ནས་བཤིག་ཅིང་དོན་དམ་པར་དམིགས་པ་མེད་པའི་ཕུང་པོ་རྣམས་པར་འཇིག་པ་སྟེ་མེད་པར་རྟོགས་པའི་བློ་འབྱུང་བ་ལྟར། སྦྱོར་ལམ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་ཞིག་དེ་ལྟར་དོན་དམ་དཔྱོད་བྱེད་ཀྱི་རིགས་པས་གཟུགས་སོགས་ཀྱི་ཆོས་ཀུན་དོན་དམ་པ་མི་དམིགས་པར་ཤེས་པ་ན། ཞི་བ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མཐའ་ལ་མི་རིག་པ་སྟེ་མི་གནས་པ་དེའི་ཚེ་བྱང་སེམས་དེ་ནི་ཤེར་ཕྱིན་ལ་གནས་པའོ། །ཡང་འདི་ལྟར་གཟུགས་ཞེས་བྱ་བ་འདི་དང་ཤེས་རབ་འདི་ནི་ངོ་བོ་དོན་དམ་པ་གང་ཡིན། འདི་སུ་ཡི་ཡིན། རྒྱུ་གང་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེས་པ་ལྟ་བུའི་རིགས་པ་ཡང་དག་གིས་ཕུང་སོགས་ཀྱི་ཆོས་འདི་ཐམས་ཅད་སྟོང་པའི་རང་བཞིན་དུ་རྟོག་ཅིང་དཔྱོད་དོ། །དེ་ལྟར་ཆོས་ཀུན་ལ་ཉེ་བར་བརྟགས་ནས་སྟོང་པར་མཐོང་བ་ན་སེམས་ཞུམ་པ་མེད་ཅིང་སྐྲག་པ་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ནི། རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་དང་ཉེ་བ་ཡིན་ཏེ་དེ་མྱུར་དུ་འཐོབ་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་ལམ་བཟོད་པ་ནི། གལ་ཏེ་གཟུགས་སོགས་བདེན་པས་སྟོང་པའི་ཚུལ་དེ་མི་ཤེས་བཞིན་དུ། གཟུགས་སུ་བདེན་ཞེན་གྱི་འདུ་ཤེས་འབྱུང་ཞིང་ཚོར་བ་དང་འདུ་བྱེད་སེམས་པ་དང་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་བདེན་ཞེན་གྱིས་སྤྱོད་པར་བྱེད་ན་མི་རུང་ཞིང་། ཕུང་པོ་འདི་རྣམས་བདེན་པས་སྟོང་སྙམ་དུ་ཡང་བདེན་ཞེན་གྱིས་རྟོག་ཅིང་དཔྱོད་ནའང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ནི་བདེན་འཛིན་གྱི་མཚན་མ་ལ་སྤྱོད་པ་ཡིན་པས། དོན་དམ་པར་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་གནས་ལ་དད་པ་མིན་ནོ། །དེ་ནི་ཕུང་པོ་ལ་བདེན་ཞེན་མི་རུང་བར་མ་ཟད། ཕུང་པོ་བདེན་སྟོང་ལའང་བདེན་ཞེན་མི་རུང་བར་སྟོན་པའོ། །ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་ཞིང་གཟུགས་སོགས་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་བདེན་ཞེན་གྱིས་མི་རྟོག་མི་སྤྱོད་ཅིང་། དོན་དམ་པར་ནི་དམིགས་པ་ཅི་ལའང་གནས་པ་མེད་པར་སྤྱོད་པ་དེ་ནི་ཐ་སྙད་དུ་བདེན་སྟོང་ལ་སྤྱོད་ཅེས་བྱ་ཡང་། དེར་སྤྱོད་ཅེས་བྱ་བར་དོན་དམ་པར་མི་དམིགས་པར་སྤྱོད་ན་ཤེས་རབ་བརྟན་པ་ཡིན་ལ། དེ་ནི་དོན་དམ་པར་སྐྱེ་བ་མེད་པར་རྟོགས་པའི་བློ་དང་ལྡན་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཞི་བ་མཆོག་ལ་རེག་པ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་ལམ་ཆོས་མཆོག་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་ཞིག་ཕུང་སོགས་དོན་དམ་པར་མེད་པའི་དོན་ལ་དེ་ལྟར་རྩེ་གཅིག་ཏུ་གནས་པ་དེའི་ཚེ། འདིར་བདག་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཞི་བ་ཆོས་མཆོག་ལ་གནས་པ་སྟེ། དེ་ནི་སྔོན་གྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལུང་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ལ་མཉམ་པར་བཞག་པ་ན་བདག་ནི་མཉམ་པར་བཞག་ཅེའམ། དེ་ལས་ལངས་སོ་ཞེས་སྙམ་པའི་བདེན་ཞེན་གྱི་རློམ་སེམས་མེད་དོ། །རྒྱུ་མཚན་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཕུང་སོགས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པར་ཡོངས་སུ་ཤེས་ནས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་སྒོམ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་སྤྱོད་པ་དེ་ནི་བདེ་བར་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གསུངས་པའི་ཆོས་མཆོག་གི་ཤེས་རབ་ལ་སྤྱོད་ཅིང་། དེས་ནི་བདེན་ཞེན་གྱིས་སྤྱོད་པ་མེད་པར་སྤྱོད་པ་ཡིན་པར་རབ་ཏུ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་ན། ཆོས་གང་ལ་སྤྱོད་པ་དེ་ཡང་དོན་དམ་པར་དམིགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དོན་དམ་པར་གྲུབ་པའི་ཆོས་གང་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་འདི་ལྟར་སྤྱོད་པ་དེ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མཆོག་ལ་སྤྱོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་གིས་སྦྱོར་ལམ་བཞིའི་དམིགས་པ་དང་རྣམ་པ་སོ་སོར་བསྟན་ནས་ཆུང་འབྲིང་ཆེན་པོའི་དབྱེ་བ་ཤུགས་ལ་འཕངས་སོ། །འདི་དག་ནི་མངོན་རྟོགས་རྒྱན་དང་སྦྱོར་ན་དམིགས་པ་དང་ནི་རྣམ་པ་དང་། ཞེས་སོགས་དང་སྦྱོར་དགོས་སོ། །དེ་ནས་སྦྱོར་ལམ་བཞིའི་སྤང་བྱ་གཟུང་འཛིན་གྱི་རྣམ་རྟོག་བཞི་ནི། གང་ཞིག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་དེ་ནི་མེད་ཅེས་བྱ། ཞེས་སོགས་ཚིགས་བཅད་གཉིས་ཀྱིས་སྟོན་ཏེ། དང་པོ་གཟུང་རྟོག་གཉིས་ལས་ཉོན་མོངས་གཟུང་རྟོག་ནི་ཉོན་མོངས་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་དང་། རྣམ་བྱང་གཟུང་རྟོག་ནི་རྣམ་བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ལ་དམིགས་ནས་གཟུང་བྱར་བདེན་པར་འཛིན་པ་ཞིག་སྟེ། ཆོས་གང་ཞིག་སོ་སྐྱེ་ལ་བདེན་པར་སྣང་བ་ལྟར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་དེ་ནི་བདེན་པར་མེད་ཅེས་བྱ་ལ། བྱིས་པ་སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་གཟུང་བྱའི་ཆོས་དེ་རྣམས་ལ་བདེན་པར་བརྟགས་ཤིང་ཞེན་ནས། བདེན་པར་ཡོད་པ་དང་ཐ་སྙད་དུ་མེད་པར་གཟུང་ངོ་། །དེ་ལྟ་བུའི་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་མཐའ་གཉིས་པོ་ཡང་དོན་དམ་པར་མེད་པའི་ཆོས་ཡིན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་གིས་ཚུལ་འདི་ལེགས་པར་ཤེས་ན་འཁོར་བ་ལས་འབྱུང་ཞིང་ཐར་རོ། །གཉིས་པ་འཛིན་རྟོག་གཉིས་ལས་རྫས་འཛིན་
Chinese
从空性中分别显示是不会单独产生的。这些如果与《现观庄严论》结合，就与“发心为利他”等结合。在广、中品般若经中，作为发心象征的第二法，各自出现宣说十法之语。在《八千颂》中虽然没有分别出现，但也共同地总说了。在此《摄颂》中，也以“于何般若波罗蜜多胜，不缘彼等”等一个偈颂概括地显示。也就是，对于发心的菩萨，所行持的般若波罗蜜多殊胜之义，在胜义谛中是不可缘的。行持者菩萨，在胜义谛中也是不可缘的。能行持的菩提心，在胜义谛中也是不可缘的，因为自性是空性的。当显示这些的时候，听到这些话后，没有不了解其义的愚昧，并且不惊恐的菩萨，就被安立为行持善逝的智慧波罗蜜多。这里显示的是，之前所说的菩提心，必须以通达空性的智慧来摄持而修习。阿阇黎说，这显示了修习以空性和悲心为本质的菩提心的窍诀。然后，第三法是加行道，在广、中品般若经中，加行道暖等四者各自都与小、中、大三种结合的经文各自都有。在《八千颂》中，虽然分别开解，但也稍微简略地说了。这里也以“无色无受亦无想，及以心行悉皆无”等几个偈颂，仅仅是分别开解了暖等四者。如果概括地说这些词义，那么加行道四者各自都分为三种，所有这些的所缘都是四谛及其十六行相。而自己的真实相状，则全部都是真性空的相状。首先，加行道暖位的所缘行相是，五蕴的色、受、想、行、识，在胜义谛中是不存在的。并且对于它的识的处所，所缘在胜义谛中连微尘许也是不存在的。安住于暖位者，那个所缘
English
Distinguishing and showing separation from emptiness does not arise separately. If these are combined with the Ornament for Clear Realization, they are combined with "The mind of enlightenment is for the sake of others," and so on. In the Extensive and Intermediate Mother Sutras, as the second dharma symbolizing the mind of enlightenment, the words that teach the ten instructions appear separately. Although they do not appear separately in the Eight Thousand Verse Sutra, they are generally spoken of in common. In this Compendium, too, it is generally shown by summarizing it in one verse, such as, "For whom the supreme perfection of wisdom is not apprehended." That is, for the bodhisattva who has generated the mind of enlightenment, the meaning of the supreme perfection of wisdom that is practiced is not apprehended in ultimate truth. The bodhisattva who practices is also not apprehended in ultimate truth. The mind of enlightenment that practices is also not apprehended in ultimate truth, because its nature is emptiness. When these are shown, the bodhisattva who, upon hearing these words, does not have the ignorance of not understanding their meaning and is not afraid, is established as practicing the perfection of wisdom of the Sugata. Here it is shown that the mind of enlightenment that was previously spoken of must be cultivated by being grasped by the wisdom that realizes emptiness. The teacher said that this shows the key instruction for cultivating the mind of enlightenment that has emptiness and compassion as its essence. Then, the third dharma is the path of joining, in the Extensive and Intermediate Mother Sutras, the path of joining, heat, and so on, each of the four is combined with the three, small, intermediate, and large, and each has its own sutra section. In the Eight Thousand Verse Sutra, although they are explained separately, they are also spoken of in a slightly abbreviated way. Here, too, with a few verses such as, "Without form, without feeling, without perception, and without mental activity," the four, heat, and so on, are merely explained separately. If we summarize these words and meanings, then each of the four paths of joining is divided into three, and the object of all of these is the four truths and their sixteen aspects. And their own true nature is the nature of true emptiness. First, the object and aspect of the heat of the path of joining are that the form, feeling, perception, formation, and consciousness of the five aggregates do not exist in ultimate truth. And for the place of consciousness, the object does not exist even as a particle in ultimate truth. The one who abides in heat, that object
Chinese
不以对一切法之真实执着而安住，如是不安住而行，且不以真实执着而受持，则如来等之菩提成佛当可获得。修道顶点的所缘行相是：譬如外道遍行者持念珠者，视（五蕴）为我，知仅以自己的道不能解脱，由此之后进入此教法，以理智分析五蕴而破斥，并如实了知无所缘之蕴皆坏灭，生起证悟其不存在之智慧。如是，安住于修道之菩萨，以如实辨别之理智，了知色等一切法如实不可得，于寂灭涅槃之边不愚昧，即不安住，此时菩萨即安住于般若波罗蜜多。又如，此所谓之色与此智慧，其真实自性为何？此为谁所有？由何因所生？如是等等，以正确之理智，思择并分析蕴等一切法皆为空性。如是，于一切法皆细致观察后，见其为空性，若菩萨之心无怯懦且无畏惧，则其已邻近圆满菩提，因其将迅速获得之故。修道之忍位是：若不知色等以真实为空性之理，于色生起真实执着之想，且以真实执着而行于受、想、行、识之蕴，则不可行。纵然思惟分析此诸蕴以真实为空性，然菩萨仍以真实执着而思择，是故其行于实执之相，则非信受如实不生之境。此乃显示不仅不应于蕴执着真实，亦不应于蕴之真实空性执着真实。又，若有菩萨不以真实执着而思择或行于色等五蕴，且如实不行于任何所缘，则名言上可说其行于真实空性，然若于彼行中不如实执着，则为般若波罗
English
Not abiding with attachment to the truth of all dharmas, and not acting in such a way as not to abide, and without holding on to them with attachment to the truth, then the enlightenment of the Tathagatas will be attained. The aspects of the object of the peak of the path of joining are: for example, just as the Tirthika wandering mendicant with rosary beads views (the five aggregates) as self, and knows that he cannot be liberated by his own path alone, and after that enters this doctrine, analyzes and refutes the five aggregates with reason, and truly understands that the aggregates without an object are all destroyed, and arises the wisdom that realizes their non-existence. Likewise, any Bodhisattva who abides on the path of joining, when he knows that all dharmas such as form are truly unattainable by the reason that truly distinguishes, then he is not ignorant of the end of peaceful Nirvana, that is, he does not abide, at that time the Bodhisattva abides in the Prajnaparamita. Again, like this, what is the true nature of this so-called form and this wisdom? Who does this belong to? From what cause did it arise? Like this, with correct reason, he thinks and analyzes that all dharmas such as aggregates are empty in nature. Thus, after closely examining all dharmas, when he sees them as empty, if the Bodhisattva's mind is without cowardice and without fear, then he is close to perfect enlightenment, because he will quickly attain it. The forbearance of the path of joining is: if one does not know that form and so on are empty in truth, and the idea of attachment to the truth arises in form, and one acts with attachment to the truth on the aggregates of feeling, perception, formation, consciousness, then it is not permissible. Even if one thinks and analyzes that these aggregates are empty in truth, the Bodhisattva is still acting on the sign of attachment to reality, so he does not believe in the state of truly non-arising. This shows that not only should one not be attached to reality in the aggregates, but also one should not be attached to reality in the true emptiness of the aggregates. Also, if there is a Bodhisattva who does not think or act on the five aggregates such as form with attachment to reality, and truly does not abide in any object, then nominally it can be said that he acts on true emptiness, but if he does not truly cling to that action, then it is Prajnaparamita.