Tibetan
།དྲི་མེད་གཞུང་ལུགས་རྣམས་ལ་སྦྱངས་པ་ན། །རྒྱ་ཆེའི་གཏམ་གྱིས་དང་པོའི་ལས་ཅན་རྣམས། །ད་ལྟ་ཉིད་ནས་སངས་རྒྱས་ས་ཡི་བར། །ལེགས་པར་འཁྲིད་པའི་ཟབ་མོའི་གདམས་པ་ལ། །ནང་བྱན་ཆུད་པས་བཀའ་དང་དགོངས་འགྲེལ་ཀུན། །གདམས་པའི་མཆོག་ཏུ་ཤར་ལ་མཁས་པ་ཟེར། །ཞེས་པ་སྟེ། གོང་དུ་བརྗོད་པ་ལྟར་ཤིང་རྟ་ཆེན་པོའི་གཞུང་གིས་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་ཕྱེ་བ་ལྟར་ལེགས་པར་སྦྱངས་ནས་རང་གིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ན། །ཐོག་མར་ལས་འབྲས་དང་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱ་ཆེ་བའི་གཏམ་གྱིས་གདུལ་བྱ་ལས་དང་པོ་བ་རྣམས་ད་ལྟ་ཉིད་ནས་བཤེས་གཉེན་བརྟེན་ཚུལ་ནས་བཟུང་སྟེ་ཞི་ལྷག་གི་བར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་བགྲོད་པའི་ཚུལ་ལམ་རིམ་ནས་འབྱུང་བ་བཞིན་ལེགས་པར་འཁྲིད་པའི་ཟམ་མོའི་གདམས་པ་ལ་ནང་བྱན་ཆུད་པའི་ངེས་པ་རྙེད་ཅིང་། དེའི་མཐུས་རྒྱལ་བའི་བཀའ་དང་དེའི་དགོངས་པ་འགྲེལ་བའི་བསྟན་བཅོས་ཆེན་པོ་ཀུན་གདམས་པའི་མཆོག་ཏུ་ཤར་བ་དེ་ལ་མཁས་པའི་མཆོག་ཅེས་ཟེར་རོ། ། འདི་ནི་བསྡུས་དོན་ལས། གསུང་རབ་མ་ལུས་གདམས་པར་འཆར་བ་དང་། ཞེས་པ་དང་འདྲ་སྟེ། སྤྱིར་རྒྱལ་བའི་བཀའ་ཐམས་ཅད་གདུལ་བྱ་རྣམས་མངོན་མཐོ་དང་ངེས་ལེགས་ཅི་རིགས་ལ་བཀོད་ནས་མཐར་འཚང་རྒྱ་བའི་ཐབས་སྟོན་པས་མན་ངག་གི་མཆོག་ཡིན་ལ། དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་གི་དགོང་པ་འགྲེལ་བའི་ནང་རིག་པའི་བསྟན་བཅོས་ཆེན་པོ་དག་ཀྱང་མན་ངག་གི་མཆོག་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡིན་ཀྱང་རང་ཅག་བློ་ཆུང་བ་རྣམས་ཀྱིས་བཀའ་དང་དགོངས་འགྲེལ་ཆེན་པོ་དག་གི་དགོངས་པ་རང་སྟོབས་ཀྱིས་ལེགས་པར་རྟོགས་མི་ནུས་པས་དེ་དག་མན་ངག་གི་མཆོག་ཏུ་གོ་མི་ནུས་ལ། བླ་མའི་མན་ངག་ལམ་རིམ་ལྟ་བུ་ལ་བརྟེན་ནས་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །ཤེས་ཚུལ་ལ་སོ་སོར་ཕྱེ་ན་མང་ཡང་དོན་བསྡུ་ན། བཀའ་དང་དགོངས་འགྲེལ་གྱི་བསྟན་བཅོས་དེ་དག་ནས་བླ་མ་དང་དཀོན་མཆོག་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བའི་ཚུལ་ཇི་སྙེད་བཤད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྐྱབས་འགྲོར་འདུ་ཞིང་། ངན་འགྲོ་ལས་ཐར་ཐབས་ཇི་སྙེད་གསུང་བ་རྣམས་ནི་སྐྱེས་བུ་ཆུང་ངུ་དངོས་སམ་དེ་དང་ཐུན་མོང་བའི་ལམ་སྟོན་པའི་ཆོས་སྐོར་དུ་འདུ་བ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་བའི་ཐབས་ཇིི་སྙེད་གསུངས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་སྐྱེས་བུ་འབྲིང་གི་ཆོས་སྐོར་དངོས་སམ་དེའི་སྡེར་གཏོགས་གང་རུང་དུ་འདུ་བ་དང་། སངས་རྒྱས་ཐོབ་པའི་ཆེད་དུ་ཇི་སྙེད་གསུངས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་ཆོས་སྐོར་དུ་འདུ་བའི་ཚུལ་ཤེས་ན་བཀའ་དང་བསྟན་བཅོས་ཁྱད་པར་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་གདུལ་བྱ་རྣམས་རིམ་གྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལམ་ལ་འཁྲིད་པའི་ཐབས་སམ་མན་ངག་ཏུ་གོ་ནས་གསུང་རབ་དེ་རྣམས་ལས་འདོར་རྒྱུ་ཅི་ཡང་མེད་པར་ཐམས་ཅད་གདུལ་བྱ་ལ་ཕན་པའི་ཕྱིར་གསུངས་པའི་གདམས་ངག་ཏུ་གོ་བར་འགྱུར་རོ། །མདོར་ན་རྒྱལ་བའི་གསུང་རབ་གང་ནས་འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པ་དང་། ཟག་བཅས་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོངས་ཞིང་བདག་མེད་པ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞི་བར་བསྟན་ཀྱང་དེ་ཉིད་གསུང་རབ་གཞན་གྱི་དོན་དུ་ཡང་འཁྱེར་བར་བྱ་སྟེ། མཚོན་ན་འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པ་ནི་གསུང་རབ་གཅིག་གི་དོན་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་སྟོན་པའི་གསུང་རབ་གཞན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་ཀྱང་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམ་ནས་ཉམས་སུ་བླངས་ན་ཕན་ཡོན་ཆེ་ཞིང་དེ་ལྟར་སྟོན་པའི་གསུང་རབ་ཐམས་ཅད་གདམས་ངག་ཏུ་གོ་བ་བཞིན་ནོ། །གསུམ་པ་ལ་གསུམ། གསུང་རབ་གདམས་ངག་ཏུ་གོ་ནས་དོན་ཉམས་སུ་ལེན་པ་གལ་ཆེ་བ་དང་། དོན་ཉམས་སུ་མི་ལེན་པའི་ཚིག་ཙམ་ལ་གཙོ་བོར་འབད་དུ་མི་རུང་བ་དང་། གསུང་རབ་གདམས་ངག་ཏུ་འཆར་བ་གནད་ཆེ་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི། ལྷག་མ་ནེ་ཙོའི་འདོན་པ་ལྟ་བུ་དང་། །ཆུ་མེད་ཁྲོན་པ་རི་མོའི་མར་མེ་བཞིན། །ཅི་ཕྱིར་ཞེ་ན་མཁས་པའི་མཆོག་རྣམས་ཀྱིས། །གཞུང་རྣམས་ཉམས་ལེན་ཤེས་ཕྱིར་བརྩམས་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་གསུང་རབ་ཐམས་ཅད་གདམས་ངག་ཏུ་ཤར་ནས་རང་གི་བློ་དང་འཚམ་པའི་ཉམས་ལེན་གལ་ཆེ་སྟེ། རྒྱུ་མཚན་ནི་སངས་རྒྱས་སོགས་མཁས་པའི་མཆོག་རྣམས་ཀྱིས་ནང་དོན་སྟོན་པའི་གཞུང་རྣམས་ནི་དོན་ཉམས་སུ་ལེན་ཚུལ་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བརྩམས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྔར་བརྗོད་པའི་ལྷག་མ་གསུང་རབ་གདམས་ངག་ཏུ་མ་ཤར་བ་དང་། ཉམས་ལེན་ཅི་ཡང་མེད་པའི་བཤད་ཆོས་དང་ཚིག་སྦྱོར་དང་རྩོད་པ་ཙམ་ལྷུར་ལེན་པ་དག་ནི། དཔེར་ན། ནེ་ཙོས་མ་ཎི་འདོན་པ་ལྟ་བུ་དོན་ཆུང་བ་དང་། ཆུ་མེད་པའི་ཁྲོན་པས་སྐོམ་མི་སེལ་བ་དང་། རི་མོར་བྲིས་པའི་མར་མེས་མུན་པ་སེལ་མི་ནུས་པ་བཞིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་ཐ་སྙད་རིག་པ་ལ་ཐོས་བསམ་བྱས་པའི་དགེ་བ་ངེས་འབྱུང་དང་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱིས་ཟིན་ན་ཐར་བ་དང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་ཚུལ་ཡོད་པ་བདག་གིས་ཐོས་པ་ལ་བསྐུལ་བར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །གཉིས་པ་ནི། ཀྱེ་མའོ་སྐྱེ་དགུའི་དོན་གཉིས་འགྲུབ་པ་ནི། །རྣམ་དག་གཞུང་ལུགས་དག་ལ་མ་བརྟེན་མིན། །དེ་ལ་བརྟེན་པའང་སྒྲ་ཙམ་ལྷུར་ལེན་པས། །འདས་པར་བྱས་ན་དེ་ལས་བསླུས་པ་གང་། །ཞེས་པ་སྟེ། ཀྱེ་མའོ་ཞེས་པ་ངོ་མཚར་བ་ལ་འཇུག་ཀྱང་ཚིག་ཕྱི་མ་ལ་བལྟོས་ནས་སྨ
Chinese
通晓无垢之论典，以广博之言教化初业者，即从当下直至成佛地，善引之甚深口诀，通达于心而通晓一切佛语及释论，此谓之智者。如是，如前所言，如大车之论典开创车轨，若能善加研习并融会贯通，则最初以业果及布施等广博之言教化初学者，从当下依止善知识起，直至寂止与胜观，如次第所出般，善加引导至成佛之甚深口诀，获得通达之定解。以此之力，一切佛陀之语及阐释其意之伟大论典，皆能显现为口诀之精要，此即被称为智者之殊胜者。此与《略义》中“一切经论皆显现为口诀”之义相同。一般而言，一切佛陀之语皆为引导所化众生趋向增上生与决定胜，最终示以成佛之方便，故为口诀之精要。因此，阐释其意之智慧论典亦为口诀之精要。虽是如此，然我等慧小者，不能以自力善解佛语及伟大释论之意，故不能视其为口诀之精要，需依赖上师之口诀如道次第方能知晓。若将知晓之方式一一剖析则繁多，然若归纳其义，则从佛语及释论之论典中，所有讲述皈依上师与三宝之方式皆可归纳为皈依；所有讲述脱离恶趣之方法，皆可归纳为下士道之真实或与之共同之道所教示之法类中；同样，所有讲述从轮回中解脱之方法，皆可归纳为中士道之法类之真实或属于其范畴之任何一类中；所有为获得佛果而讲述之法，皆可归纳为上士道之法类中。若能知晓此理，则一切殊胜之佛语及论典，亦能次第
English
Having studied the immaculate treatises, those who are first in karma are taught with great words. From this very moment until the Buddha's land, the profound instructions that lead well, with inner understanding, all the Buddha's words and commentaries are said to be wise when they appear as the essence of the instructions. That is to say, as mentioned above, just as the great chariot's treatises opened the chariot's tradition, if one studies well and understands it oneself, then at first, with the great words of karma, fruit, and generosity, etc., the trainees who are first in karma, from the way of relying on a spiritual friend from this very moment, up to quiescence and superior seeing, as the stages of the path appear, the profound instructions that lead well to the Buddha's land, gaining certainty of inner understanding. By the power of that, all the Buddha's words and the great treatises that explain their meaning appear as the essence of the instructions, and that is called the supreme of the wise. This is similar to the meaning in the Condensed Meaning, "All the scriptures appear as instructions." In general, all the Buddha's words are the supreme of the oral instructions because they show the trainees how to attain higher realms and definite goodness, and ultimately how to attain Buddhahood. Therefore, the great treatises of inner knowledge that explain their meaning are also the supreme of the oral instructions. However, since we small-minded ones cannot understand the meaning of the Buddha's words and great commentaries well on our own, we cannot understand them as the supreme of the oral instructions, but we will come to know them by relying on the oral instructions of the lama, such as the Stages of the Path. If we divide the ways of knowing separately, there are many, but if we condense the meaning, then from those treatises of the Buddha's words and commentaries, all the ways of taking refuge in the lama and the Three Jewels are included in taking refuge; all the methods of escaping from the lower realms that are taught are included in the Dharma cycles that teach the path that is actually the Lesser Person or is common to it; similarly, all the methods of liberation from samsara that are taught are included in the Dharma cycles that are actually the Intermediate Person or belong to any of its categories; all the Dharma that is taught for the sake of attaining Buddhahood is included in the Dharma cycles of the Great Person. If one knows this way, then all the special Buddha's words and treatises can also gradually
Chinese
因此，将引导至佛陀之路的方法或诀窍理解为，这些经文中没有任何需要舍弃的，而是将一切都理解为为了利益所化众生而宣说的教言。总之，无论从哪部佛经中显示出一切有为法皆为无常，一切有漏法皆为痛苦，一切法皆为空性且无我，以及涅槃寂静，也应将其运用于其他经文的意义中。例如，一切有为法皆为无常，既是一部经文的意义，也应认为那是所有其他宣说此义的经文的意义，如此思维并修持，则利益巨大，并且像那样理解所有宣说此义的经文都如同教言一般。第三部分有三点：将经文理解为教言后，实修其意义至关重要；不应只注重不实修意义的文字；以及将经文显现为教言至关重要的方式。第一点是：就像鹦鹉念诵经文一样，就像没有水的井，就像图画中的酥油灯。为什么呢？因为智者们为了了解如何实修而著述了经典。就像这样，将所有经文都显现为教言后，与自己心意相符的实修至关重要。原因是，佛陀等智者们著述了阐述内涵的经典，是为了了解如何实修其意义。之前所说的鹦鹉念诵经文，经文没有显现为教言，以及没有任何实修的讲经说法、文字组合和辩论等，就像鹦鹉念诵嘛呢一样意义不大，就像没有水的井无法解渴，就像图画中的酥油灯无法驱散黑暗一样。然而，如果在学习和思考名言理论时，以出离心和菩提心摄持，则会有成为解脱和一切智之因的方式，我已经说过要鼓励听闻。第二点是：唉呀！众生的二利成就，并非不依赖于清净的经论。即使依赖于它，也只是注重文字，如果因此而度过，还有什么比这更受欺骗的呢！唉呀！这个词虽然表示惊叹，但根据后面的句子来判断，是悲叹的意思。
English
Therefore, understanding the methods or key instructions that lead to the path of the Buddha, there is nothing to be discarded from these scriptures, but rather understanding everything as instructions spoken for the benefit of those to be tamed. In short, no matter which Buddhist scripture shows that all conditioned phenomena are impermanent, all contaminated phenomena are suffering, all phenomena are empty and without self, and that Nirvana is peaceful, it should also be applied to the meaning of other scriptures. For example, all conditioned phenomena are impermanent, which is the meaning of one scripture, and it should also be thought that it is the meaning of all other scriptures that teach this meaning. If one thinks and practices in this way, the benefits will be great, and all scriptures that teach in this way will be understood as instructions. The third part has three points: it is crucial to understand the scriptures as instructions and then practice their meaning; one should not only focus on the words without practicing the meaning; and the way in which the scriptures appear as instructions is crucial. The first point is: like a parrot reciting scriptures, like a well without water, like a butter lamp in a picture. Why? Because the wise ones composed the scriptures in order to know how to practice. In this way, it is crucial to practice in accordance with one's own mind after all the scriptures have appeared as instructions. The reason is that the wise ones such as the Buddhas composed the scriptures that explain the meaning in order to know how to practice their meaning. The previously mentioned parrot reciting scriptures, the scriptures not appearing as instructions, and the mere emphasis on lecturing, word combinations, and debates without any practice, are like a parrot reciting mani, which is of little significance, like a well without water that cannot quench thirst, and like a butter lamp in a picture that cannot dispel darkness. However, if one studies and contemplates the theory of terminology while being sustained by renunciation and bodhicitta, there will be a way to become the cause of liberation and omniscience, and I have already said that listening should be encouraged. The second point is: Alas! The accomplishment of the two benefits of beings does not depend on pure scriptures and treatises. Even if one relies on them, one only focuses on the words. If one spends one's time on that, what could be more deceived than that! Alas! Although this word expresses amazement, judging from the following sentence, it means lament.