Tibetan
་ལ་མཁས་པའི་རྣལ་འཕྲུལ་ཆེན་པོས་སོ་སྐྱེ་རང་ག་མས་སེམས་བསྐྱེད་པ་ལྟར་བསྟན་ནས་སངས་རྒྱས་པའི་ཚུལ་དང་མཛད་པའི་རོལ་པ་བཀྱེ་བ་སྟེ་ཚུལ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་ཐུན་མོང་གི་ཐེག་པར་ཡང་གྲགས་ཏེ། ཡབ་སྲས་མཇལ་བའི་མདོ་ལས། དཔའ་བོ་ཆེན་པོ་ཐབས་མཁས་ཏེ། །སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་བྱའི་ཕྱིར། །བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱར་རྒྱལ་བ་ཉིད། །སངས་རྒྱས་ ཉིད་དུ་བསྟན་གྱུར་ཀྱང་། །ད་དུང་དུ་ཡང་འདྲེན་པ་ཁྱོད། །སངས་རྒྱས་མཛད་པ་མང་སྟོན་མཛད། །ཅེས་པ་དང་། འཕགས་པ་ཕལ་པོ་ཆེ་ལས། བྱང་ཆུབ་རྒྱ་མཚོ་རབ་བརྙེས་གྱུར་ནས་ཀྱང་། །སེམས་ཅན་རྒྱ་མཚོ་རབ་ཏུ་སྨིན་བྱའི་ཕྱིར། །བྱང་ཆུབ་སེམས་བསྐྱེད་རྒྱ་མཚོ་སྟོན་མཛད་ཅིང་། །མི་འགྲིབ་སྤྱོད་པ་རྒྱ་མཚོ་དུས་ཀུན་སྟོན། །བདེ་གཤེགས་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་འཕྲུལ་དེ་འདྲའོ། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན། འདི་ནས་བསྐལ་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་སྔོན་རོལ་དུ་ཞིང་ཁམས་རང་བཞིན་རྣམ་པར་བཀོད་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཐོག་མའི་མགོན་པོའི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པས་སངས་རྒྱས་མེ་ཏོག་མཛེས་པ་ཆེན་པོ་ལ་གསེར་གྱི་རྡོ་རྗེ་གཅིག་ཕུལ་ནས་དང་པོ་བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཏུ་ཐུགས་བསྐྱེད་དོ། །དེ་ནས་སྐྱེ་བ་གཉིས་ནས་ཁྱིམ་བདག་ལེགས་སྦྱིན་གྱི་སྲས་ནོར་བུའི་ཕྲེང་བ་ཞེས་པར་གྱུར་ནས་སངས་རྒྱས་འཁོར་ལོ་ལེགས་པར་སྤྱོད་པའི་དྲུང་དུ་ཆོས་མཉན། དེ་ནས་གློག་གི་འོད་ཅེས་བྱ་བའི་སྲས་བྲམ་ཟེའི་ཁྱེའུ་ལེགས་བྱིན་ཅེས་པར་གྱུར་ཏེ་སངས་རྒྱས་དགེ་བའི་བློ་གྲོས་ལ་ཆོས་ཉན་ཅིང་ལོ་བདུན་དུ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་ཤིང་། བདུན་ཅུ་རྩ་ལྔའི་མཐར་གྱིས་རིན་པོ་ཆེའི་ཕུང་པོ་རྣམ་པར་བཀོད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རི་བོའི་རྩེ་མོར་མངོན་པར་རྫོགས་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཚུལ་བསྟན་ནས་ཆོས་སྐུའི་དགོངས་པར་བསྐལ་ཆེན་གཅིག་ཏུ་བཞུགས་ཤིང་ལོངས་སྤྱོད་ཐམས་ཅད་རྫོགས་པའི་སྐུ་རྒྱན་དང་ཁ་དོག་གི་འཁོར་ལོར་རང་བྱོན་ཅིང་དེ་ཉིད་ཀྱི་ངང་ལས་རང་སྣང་གི་རྒྱལ་བ་རིགས་ལྔ་དཀྱིལ་འཁོར་གྲངས་ལས་འདས་པ་རང་བྱུང་ལ། སྣང་ཆ་ལས་མཚན་དང་དཔེ་བྱད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་སྐུར་བྱུང་བ་ནི་ཐུགས་བསྐྱེད་པའི་རྟེན་རྡོ་རྗེ་ཕུལ་བ་ལས་བྱུང་བའོ། །དེ་དག་ཀྱང་སྐུ་གསུང་ཐུགས་མི་ཟད་པ་རྒྱན་གྱི་འཁོར་ལོའི་མཛད་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་ལ་དབང་འབྱོར་བ་སྟེ་སྙིང་ཐིག་གི་འཆད་ཚུལ་ཕྱོགས་གཅིག་ཡིན་ལ། དོན་ལ་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་ཐོག་མའི་མགོན་པོའི་ཐབས་ལ་མཁས་པའི་སྒྱུ་འཕྲུལ་ཙམ་ལས་ཐ་མི་དད་ཅིང་གསང་སྔགས་ཀྱི་རྒྱུད་ཕལ་ཆེར་སྟོན་པའི་རྡོ་རྗེ་འཆང་དང་སྙིང་ཐིག་ཡང་ གསང་གི་རྡོ་རྗེའི་གནས་ཟབ་མོ་སྟོན་པ་ལ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་དང་གཞན་དུ་དམ་པ་དང་པོའི་སངས་རྒྱས་དང་། རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་སོགས་མཚན་གྱི་རྣམ་གྲངས་དུ་མས་བསྙད་པ་སྟེ། རྟོག་བསྡུས་ལས། རབ་ཏུ་དག་པ་ཀུན་གྱི་མཆོག །གདོད་ནས་གྲོལ་བ་དེ་བཞིན་གཤེགས། །ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ཀུན་གྱི་བདག །བྱང་ཆུབ་སེམས་ཉིད་ངེས་པའོ། །ཞེས་དང་། སེམས་དཔའ་ཐོག་མ་ཐ་མ་མེད། །རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་དགའ་བ་ཆེ། །ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ཀུན་གྱི་བདག །རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོ་གཙོ་བོའི་གཙོ། །གདོད་མ་ཐ་མ་མེད་ཕྱིར་ཡང་། །དམ་པའི་དང་པོ་ཞེས་འདོད་དེ། །འཁོར་ལོ་ཀུན་གྱི་གཙོ་ཕྱིར་ན། །དམ་པ་དམ་པའི་དབང་ཕྱུག་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ།། གསུམ་པ་གཟུགས་སྐུ་ལ་གཉིས་ཏེ། ལོངས་སྐུ་དང་སྤྲུལ་སྐུའོ། །དང་པོ་ནི། སངས་རྒྱས་གསང་བའི་ལམ་རིམ་ལས། ལྷུན་རྫོགས་རིག་པ་རང་སྣང་བའི། །ཞིང་དང་གཞལ་ཡས་གདན་ཁྲི་རྒྱན། །འོད་ཟེར་དུ་མར་སྣང་བ་སྟེ། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟར་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཆེན་པོ་ནང་གསལ་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ངང་དུ་བཞུགས་པ་དེ་ཉིད་མན་ཤེལ་གྱི་ནང་འོད་ཁ་དོག་ལྔ་ཉི་ཟེར་གྱི་རྐྱེན་གྱིས་གསལ་བ་ལྟར་རང་སྣང་གི་ཡུལ་ལ་ཕྱིར་གསལ་མཆེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་ཆ་སྐུ་དང་ཞིང་ཁམས་ཚད་མེད་པ་ལ་ལོངས་སུ་སྤྱོད་པའི་གནས་སུ་སྤྲུལ་པའི་བཀོད་པ་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་གངས་ཆེན་མཚོའི་ཕྱག་གི་མཐིལ་ན་པདྨའི་སྡོང་པོ་སྐྱེས་པའི་འདབ་མ་དང་ཟེ་འཕོལ་རྣམས་ལ་ཞིང་ཁམས་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་རེ་བརྩེགས་མར་གནས་ཤིང་ཞབས་ཀྱི་སྐྱིལ་ཀྲུང་མན་ཆད་ལས་སྤོས་ཆུའི་རྒྱུན་འབབ་པ་དག་ཏུའང་ཞིང་ཁམས་བཅུ་དྲུག་རེ་ཡོད་པ་དེ་རྣམས་སུ་རིགས་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ངེས་པ་ལྔ་ལྡན་གྱི་རང་བཞིན་མཚན་དང་དཔེ་བྱད་རྒྱ་མཚོའི་བདག་ཉིད་རྟག་པ་རྒྱུན་གྱི་འཁོར་ལོར་ལོངས་སྤྱོད་པ་བགྲངས་ཀྱིས་མི་ལང་བར་བཀོད་པ་དེ་དག་ནི་ཡེ་ཤེས་གངས་ཆེན་མཚོའི་ཞིང་དང་སྐུའི་བཀོད་པ་ལོངས་སྐུ་ཆེན་པོའི་མཚན་གཞི་སྟེ་དེ་དག་རྡུལ་གཅིག་གི་སྟེང་ན་རབ་འབྱམས་རྒྱ་མཚོའི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་ཞིང་ཡང་མི་འགལ་ཞིང་སྐུ་གཅིག་ལ་རབ་ འབྱམས་རྒྱ་མཚོའི་སྐུ་འདུ་བ་དང་། སྐུ་རེ་རེས་ཀྱང་རབ་འབྱམས་རྒྱ་མཚོར་ཁྱབ་པ་སོགས་སྒྱུ་འཕྲུལ་རྡོ་རྗེའི་རོལ་མོ་གསང་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་གནས་སུ་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། གསང་བ་སྙིང་པོ་ལས། སྟོང་གསུམ་ཡུངས་འབྲུར་འཇུག་ཚུལ་གྱིས། །དབྱིངས་ནས་དཀྱིལ་འཁོར་སྤྱན་དྲང་མཆོད། །ཅེས་དང་། ཕལ་པོ་ཆེ་ལས། རྡུལ་གཅིག་སྟེང
Chinese
以精通之大瑜伽士，如凡夫俗子般生起菩提心的方式来示现成佛之相和事业之舞动，此等方式在共同乘中也广为人知。如《父子相见经》云：“大雄善巧方便故，为令有情皆成熟，百千俱胝诸胜者，亦现成佛之形相。然汝仍为引导者，示现诸多成佛事。”又如《圣华严经》云：“菩提大海若已证，为令有情海成熟，示现菩提心海已，无尽行海恒时示。善逝之幻化即如是。”如是，从此处起，于无量劫之前，在名为“自性清净庄严”之刹土中，以初始怙主之形象幻化，向佛陀大莲花庄严供养一金刚杵，最初发起殊胜菩提心。其后，于第二世转为家主善施之子，名为宝鬘，于佛陀善妙转法轮前听闻佛法。其后，转为名为电光之子，婆罗门童子善施，于佛陀善慧前听闻佛法，并于七年中安住于三摩地。于七十五劫之末，在名为珍宝蕴聚庄严之山顶上，示现圆满证悟成佛之相，于法身之境界中安住一大劫，且圆满一切受用之身，于庄严与色相之轮中自然显现，且于彼之自性中，自显五部自生之胜者坛城无数。从显现分中，具足相好之金刚持之身显现，乃是因供养发起菩提心之所依金刚杵而生。彼等亦是身语意无尽庄严轮之事业，获得三十六自在，此乃心髓之一种讲解方式。然就意义而言，如前所说，与初始怙主之善巧方便幻化无有差别，且大多数密咒续部皆是示现者。
English
Through the great skillful manifestations of a master, showing how ordinary beings generate the mind of enlightenment, displaying the manner of attaining Buddhahood and the play of activities, such a manner is also renowned in the common vehicle. As it is said in the Sutra of Meeting Father and Son: "Great hero, skillful in means, For the sake of fully maturing sentient beings, Hundreds of thousands of millions of Victors, Also manifest the form of attaining Buddhahood. Yet you are still the guide, Showing many deeds of attaining Buddhahood." And as it is said in the Holy Avatamsaka Sutra: "Having attained the ocean of enlightenment, For the sake of fully maturing the ocean of sentient beings, Showing the ocean of the mind of enlightenment, Constantly showing the ocean of inexhaustible conduct. Such are the manifestations of the Sugatas." Thus, from here, immeasurable eons ago, in a realm called "Naturally Pure Arrangement," manifesting in the form of the primordial protector, offering a single golden vajra to the Buddha Great Flower Adornment, first generating the supreme mind of enlightenment. Then, in the second rebirth, becoming the son of the householder Well-Given, named Jewel Garland, listening to the Dharma in the presence of the Buddha Well-Practiced Wheel. Then, becoming the son named Electric Light, the Brahmin boy Well-Given, listening to the Dharma from the Buddha Virtuous Intelligence, and abiding in samadhi for seven years. At the end of seventy-five eons, on the summit of a mountain called Adornment of a Heap of Jewels, showing the manner of manifestly and completely attaining Buddhahood, abiding in the contemplation of the Dharmakaya for one great eon, and spontaneously appearing in the wheel of complete enjoyment, adornment of the body, and color, and from that very nature, the self-arisen mandala of the five families of Victors, countless in number, spontaneously arising. From the aspect of appearance, the body of Vajradhara, complete with marks and signs, arises, which is born from offering the vajra, the support for generating the mind of enlightenment. Those also possess the inexhaustible body, speech, and mind, the activities of the wheel of adornment, obtaining thirty-six freedoms, which is one way of explaining the Heart Essence. But in meaning, as explained above, there is no difference from the skillful means and manifestations of the primordial protector, and most of the secret mantra tantras are demonstrators.
Chinese
金刚持与心髓甚深 为了阐释金刚的深奥之处，用普贤王如来以及其他的本初佛、金刚萨埵等多种名称来称谓。如《集智论》所说：“最为清净一切胜，本来解脱如来藏，普贤王如来一切主，菩提心性定是也。”又说：“心性勇识无始末，金刚萨埵大欢喜，普贤王如来一切主，金刚藏性主中主，本来无始亦无终，是故亦名本初尊，一切轮之主宰故，是为殊胜胜自在。”如是宣说。第三是色身，分为两种：报身和化身。第一种是：如《佛陀密道次第》所说：“任运圆满觉性自显现，刹土宫殿宝座与庄严，显现无量光芒。”如是宣说，如同法身大光明安住于法性之中，如同曼遮石内部的光芒，因五色阳光的照射而显现一般，自显现的境界向外显现扩展的智慧显现，在无量身和刹土受用的处所，化现的庄严，如遍照佛，雪山湖的掌心生出莲花树，花瓣和花蕊上累积着二十五个刹土，脚的跏趺坐以下流淌着香水的地方也有十六个刹土，在那些刹土中，五部佛具有五种决定的自性，具足名号和相好之海，恒常受用常法的轮转，无法计数地安立，这些是智慧雪山湖的刹土和身之庄严，是报身大身的名称基础，这些在一个微尘之上，无量大海般的微尘数量的刹土也不相违背，一个身体聚集无量大海般的身体，一个身体也遍布无量大海，等等幻化金刚的嬉戏，要知道这是秘密不可思议的境界。如《秘密藏》所说：“以三千世界容于芥子之方式，从法界迎请坛城供养。”以及《华严经》所说：“一微尘中”
English
Vajradhara and the Profound Essence To explain the profound state of Vajra, it is referred to by various names such as Samantabhadra, the primordial Buddha, and Vajrasattva. As stated in the 'Compilation of Intelligence': 'Most pure, supreme of all, Primordially liberated, Thus Come One, Samantabhadra, lord of all, The nature of Bodhi-mind is certain.' It also says: 'The mind of the brave, without beginning or end, Vajrasattva, great joy, Samantabhadra, lord of all, Vajra essence, chief of chiefs, Because it has no beginning or end, It is also called the primordial venerable one, Because it is the lord of all wheels, It is the supreme sovereign of the venerable ones.' As it is said. The third is the Form Body, which is divided into two: the Enjoyment Body and the Emanation Body. The first is: As stated in the 'Secret Path Gradual Teachings of the Buddha': 'Spontaneously perfect, the self-manifestation of awareness, Fields and palaces, seats, thrones, and ornaments, Manifesting in various rays of light.' As it is said, just as the great Dharmakaya abides in the nature of Dharma, like the light inside a crystal, illuminated by the five-colored sunlight, the manifestation of wisdom that expands outward into the realm of self-manifestation, in the place of enjoyment of immeasurable bodies and realms, the adornments of emanation, such as Vairochana, a lotus tree grows in the palm of the snow mountain lake, and twenty-five realms are stacked on the petals and stamens, and in the places where streams of fragrant water flow from below the lotus position of the feet, there are also sixteen realms each, in those realms, the five Buddha families have the nature of five certainties, possessing the ocean of names and marks, constantly enjoying the turning of the wheel of the eternal Dharma, arranged in a way that cannot be counted, these are the fields and bodily adornments of the wisdom snow mountain lake, the basis of the name of the great Enjoyment Body, these, on a single dust mote, do not contradict the realms of dust motes as numerous as the boundless ocean, and one body gathers bodies as numerous as the boundless ocean, and each body also pervades the boundless ocean, and so on, the play of the illusory Vajra, it should be known that this is a secret, inconceivable state. As stated in the 'Secret Essence': 'By the method of containing three thousand worlds in a mustard seed, From the Dharmadhatu, invite and offer the mandala.' And as stated in the 'Avatamsaka Sutra': 'In a single dust mote'