Tibetan
་ཕྱིར་གཟིགས་བྱ་གཟིགས་བྱེད་ཀྱི་ཐ་སྙད་ལས་གྲོལ་བས་མི་གཟིགས་ལ་བཏགས་པ་གཟུགས་སྐུ་གཉིས་ནི། སྔོན་གྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་མི་འགག་པའི་འབྲས་བུའམ་སྨོན་ལམ་གྱི་འཕེན་པ་ཙམ་གྱིས་གདུལ་བྱ་ལ་སྣང་བའོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །གཉིས་པ་ནི། དེ་ལྟར་ན། ཡེ་ཤེས་དེ་ཉིད་རང་ལྡོག་ནས་རྒྱུན་ཆད་དམ། གཉེན་པོ་གཞན་ཞིག་གིས་ཆད། རང་ལྡོག་ནས་ཆད་ན་མི་འཐད་དེ། སྒྲིབ་པ་སྤངས་པའི་རིག་ཙམ་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་མཐའ་ཐུག་མེད་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ན་རིག་ཙམ་ཡང་མེད་དོ་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་ དེ་བེམ་དངོས་སུ་ཐལ་ལོ། །གཉེན་པོ་གཞན་གྱིས་ཆད་དོ་ཞེ་ནའང་མ་ཡིན་ཏེ། རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་གཉེན་པོར་གྱུར་པའི་ཆོས་གཞན་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར། རྟགས་མ་གྲུབ་ན་གཉེན་པོ་ཐུག་མེད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཧ་ཅང་ཐལ་ལོ། །དེ་ལྟར་ཡང་སྡུད་པ་ལས། ཡེ་ཤེས་མེད་ན་བྱང་ཆུབ་འཕེལ་མེད་འགྲིབ་པ་མེད། །རྒྱ་མཚོ་འདྲ་བའི་སངས་རྒྱས་ཆོས་ཀྱང་མེད་པར་འགྱུར། །ཞེས་སོགས་ལུང་དུ་མས་གནོད་དོ། །གཉིས་པ་ལ།འདོད་པ་བརྗོད་པ་དང་། དེ་དགག་པའོ། །དང་པོ་ནི། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ན་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་འཛིན་གྱིས་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པའི་ལག་རྗེས་སུ་ཡེ་ཤེས་རྒྱུན་དང་བཅས་པ་ཡོད་དེ། དེ་ལས་ཀྱང་ཀུན་རྫོབ་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་དུ་གཟིགས་ཏེ། སྔར་རྒྱུན་ཆད་པ་བཀག་པའི་ལུང་གིས་འགྲུབ་བོ་ཟེར།གཉིས་པ་ནི། དེ་ལྟར་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་ཡེ་ཤེས་དེ་ཉིད་འཁྲུལ་ཤེས་སུ་ཐལ།ཀུན་རྫོབ་ཡུལ་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར། སོ་སྐྱེའི་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ་བྱས་པ་ལ། ཁོ་ན་རེ། ཁྱབ་པ་མེད་དེ། སྣང་ཙམ་ཡུལ་དུ་བྱེད་ཀྱང་ཞེན་ཡུལ་དུ་མི་འཛིན་པས་སོ་ཟེར།འོ་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དེ་སྤངས་པ་ཕྱོགས་གཅིག་པར་ཐལ། ཞེ་ན་ཡུལ་ལ་འཁྲུལ་པའི་ལོག་ཤེས་སྤངས་ཀྱང་། སྣང་ཡུལ་ལ་འཁྲུལ་པའི་ལོག་ཤེས་མ་སྤངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། མདོ་ལས། ཡེ་ཤེས་དམ་པ་བདག་མེད་པས། །སྣང་བ་མེད་པས་མ་གཟིགས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པ་དང་འགལ་ལོ། །གསུམ་པ་ལ།དངོས་དང་། རྩོད་པ་སྤང་བའོ། །དང་པོ་ནི། ཡེ་ཤེས་རྒྱུན་ཆད་ཅེས་སྐུར་པ་མི་འདེབས། མ་ཆད་ཅེས་སྒྲོ་མི་འདོགས། དེ་གཉིས་ཆར་གྱི་མཐའ་དང་བྲལ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་གྱིས་རྟོག་མེད་རང་གསལ་དུ་གཟིགས་ཏེ། འདི་ཉིད་ལས།སྟོང་ཉིད་བདག་མེད་ཡེ་མཁྱེན་རང་རིག་ཐུགས། །དམིགས་བྱ་དམིགས་བྱེད་མེད་པར་དྲན་དབང་བསྒྱུར། །ཞེས་དང་། ཏིང་འཛིན་རྒྱལ་པོ་ལས། མྱ་ངན་འདས་པའི
Chinese
因此，由于从能见与所见的词语中解脱，而被称为不可见的两种色身，据说仅仅是先前福德之聚不灭的果报，或者仅仅是愿力的牵引，而显现于所化众生。第二种观点是：既然如此，那么，那个智慧本身是从自身中断绝，还是被其他的对治中断绝？如果从自身中断绝，那是不合理的，因为断除障碍的唯识之智慧也是最终无尽存在的。如果有人说，在佛的境界中，连唯识也不存在，那么，佛陀就会变成无情物。如果被其他的对治中断绝，那也是不合理的，因为不可能存在像金刚喻定一样的对治之法。如果（金刚喻定）之相不成立，那么对治就会变成无尽，那就太过分了。就像《摄类学》中所说的那样：“如果无有智慧，菩提既不增长也不减少。如海一般的佛法也将不复存在。”等等许多经文都与此相悖。第二部分包括：陈述观点和驳斥观点。第一种观点是：在佛的境界中，以金刚喻定断除障碍之后，作为遗迹，智慧是连绵不断的。而且，从那之中，以世俗谛的智慧，能见所见和能见者，这是通过先前遮止断绝的经文来成立的。第二种观点是：如果那样，那么佛陀境界的智慧本身就成了错觉，因为它以世俗为对境，就像凡夫的意识一样。有人反驳说：这个推论不周遍，虽然仅仅显现为对境，但并不执着为所执境。如果这样，那么佛陀的智慧就成了片面的断除。如果回答说，虽然断除了对境的错觉之邪见，但没有断除对显现之境的错觉之邪见。如果承认这一点，那么就与经文相违背，经文中说：“殊胜智慧无我性，无有显现故不见。”第三部分包括：正文和消除争论。第一点是：我们既不诽谤智慧的断绝，也不增饰智慧的不绝。而是以远离这两种边际的自性之方式，以无分别的自明来观察。就像这其中所说的那样：“空性无我，本智自明心。无有能缘所缘，转变忆念力。”以及《三摩地王经》中说：“涅槃的
English
Therefore, since the two form bodies, which are called invisible because they are liberated from the terms of seer and seen, are said to appear to those to be tamed merely as the result of the non-cessation of the accumulation of previous merit, or merely as the attraction of aspiration. The second view is: If that is the case, then, does that wisdom itself cease from itself, or is it cut off by another antidote? If it ceases from itself, that is unreasonable, because the wisdom of mere awareness that has eliminated obscurations also exists endlessly. If someone says that even mere awareness does not exist in the state of Buddhahood, then the Buddha would become an inanimate object. If it is cut off by another antidote, that is also unreasonable, because it is impossible for another Dharma to exist that is an antidote like the Vajra-like Samadhi. If the sign (of Vajra-like Samadhi) is not established, then the antidote will become endless, which is too extreme. As it says in the Compendium: "If there is no wisdom, Bodhi neither increases nor decreases. The Buddha Dharma, like the ocean, will also cease to exist." And so on, many scriptures contradict this. The second part includes: stating the position and refuting it. The first view is: In the state of Buddhahood, after eliminating obscurations with the Vajra-like Samadhi, as a trace, wisdom is continuous. Moreover, from that, with the wisdom of conventional truth, one sees the seen and the seer, which is established by the scripture that previously prevented cessation. The second view is: If that is the case, then the wisdom of the state of Buddhahood itself becomes an illusion, because it takes the conventional as its object, just like the consciousness of an ordinary person. Someone objects: This inference is not pervasive, because although it merely appears as an object, it does not cling to it as an object of attachment. If so, then the wisdom of the Buddha becomes a one-sided elimination. If the answer is that although the wrong view of illusion towards the object has been eliminated, the wrong view of illusion towards the appearing object has not been eliminated. If this is admitted, then it contradicts the scripture, which says: "Supreme wisdom is selfless, it does not see because there is no appearance." The third part includes: the main point and eliminating the dispute. The first point is: We neither slander the cessation of wisdom, nor do we embellish the non-cessation of wisdom. Rather, we observe with non-conceptual self-illumination in the manner of the nature of reality, which is free from both of these extremes. Just as it says in this: "Emptiness, selflessness, original wisdom, self-illuminating mind. Without object or subject, transform the power of memory." And in the Samadhiraja Sutra it says: "Of Nirvana"
Tibetan
་ཆོས་ལ་ཆོས་མེད་དེ། །གང་ཕྱིར་དེ་མེད་ནམ་ཡང་མེད་མི་འགྱུར། །རྟོག་ཅན་དག་ནི་ཡོད་དང་མེད་ཅེས་བྱ། །དེ་ལྟར་བརྟགས་པས་སྡུག་བསྔལ་ཞི་མི་འགྱུར། ། ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་ནི། ཡུལ་ཡོད་མེད་དབྱེར་མེད་ཀྱི་བརྟག་པ་གསུམ་ལས། ཡུལ་དུ་བྱས་ནས་གཟིགས་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་གཟུང་འཛིན་ཅན་དུ་འགྱུར་ཏེ། ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་བྱུང་བའི་ཕྱིར། འདོད་ན།རྒྱུད་དག་མ་ཡིན་པར་ཐལ། གཟུང་འཛིན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་བཞིན་ནོ། །ཡང་ཡུལ་དུ་མ་བྱས་པར་གཟིགས་ན། མིག་གིས་ཀྱང་སྒྲ་ཐོས་པར་ཐལ།དེའི་ཕྱིར། འདོད་ན་གསལ་ལོ། །གཞན་ཡང་སངས་རྒྱས་ཉིད་འཁྲུལ་པར་ཐལ། མེད་པ་གཟིགས་པའི་ཕྱིར། མིག་སེར་ཅན་གྱི་དུང་གི་ཁ་དོག་བཞིན་ནོ། །དབྱེར་མེད་དུ་གཟིགས་ཟེར་ནའང་མི་འཐད་དེ། གཟིགས་བྱ་གཟིགས་བྱེད་དུ་འགལ་བའི་ཕྱིར། མིག་གིས་མིག་བཞིན་ནོ་ཟེར། ལན་དུ་བླ་མ་གོང་མ་རྣམས་དགོངས་པ་ཐ་དད་སྟེ། ལྷ་རྗེ་མདའ་ཏིག །ཡུལ་དུ་བྱས་ཞེས་སྒྲོ་མི་འདོགས།མ་བྱས་ཞེས་སྐུར་པ་མི་འདེབས་ཏེ། ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་དབྱེར་མེད་དུ་གཟིགས་གསུངས། འོ་ན་གཟིགས་བྱ་གཟིགས་བྱེད་དུ་འགལ་ཞེ་ན། དེ་གཉིས་ཐ་དད་དུ་བསྒྲུབ་པར་མི་འདོད་དེ། དབྱེར་མེད་དུ་ལྷངས་ཀྱིས་རྟོགས་པ་དེ་ཁོ་ན་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཏེ། ཕན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞིར་གྱུར་པའི་ཕྱིར། དེའང་རྫོགས་ཆེན་སྒོམ་པ་དོན་དྲུག་པ་ལས། སངས་རྒྱས་སེམས་ཅན་གཉིས་སུ་མེད་རྟོགས་ན། །ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་སྐྱེས་ཞེས་དེ་ལ་བྱ། །ཞེས་སོ། །འོ་ན་ཐུགས་རྗེ་དང་ཡེ་ཤེས་ལ་ཁྱད་པར་ཅི་ཡོད་ཟེར་ན། དབྱེར་མེད་དུ་ལྷངས་ཀྱིས་རྟོགས་པ་ནི་ཡེ་ཤེས། དེ་ཀ་ཕན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞིར་གྱུར་པའི་ཆ་ནས་ཐུགས་རྗེའོ་གསུངས། རྗེ་སྒྲོ་ཕུག་པའི་ཞལ་ནས། སྐད་དོག་སར་ཁྱེར་ན། ཡུལ་ཡོད་མེད་ཀྱི་སྒྲོ་སྐུར་སྤངས་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་མེ་ལོང་ནང་གི་གཟུགས་བརྙན་ལྟར་རྟོག་མེད་རང་གསལ་དུ་གཟིགས་ཏེ། རྒྱས་པ་ལས། རྣམ་རྟོག་མི་མངའ་ཅིར་ཡང་སལ་ལེ་མཁྱེན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། སྐད་ཡངས་སར་ཁྱེར་ན། ཡུལ་དུ་བྱས་ནས་ཀྱང་གཟིགས་ཏེ། དུས་གསུམ་གྱིས་བསྡུས་པའི་ཁམས་ གསུམ་པའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཐམས་ཅད། ལག་མཐིལ་དུ་སྐྱུ་རུ་ར་བཞག་པ་བཞིན་དུ་གསལ་མཁྱེན་མ་འགགས་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར། ཡང་ཡུལ་མེད་དུའང་གཟིགས་ཏེ། ཇི་ལྟར་སྣང་ཡང་བདེན་པའི་ངོ་བོས་སྟོངས་པའི་ཕྱིར་དབྱེར་མེད་དུའང་གཟིགས་ཏེ། ཤེས་བྱའི་གཤིས་ལ་ཐུགས་རྗེ་སྐྱེ་བའི་ཡུལ་སེམས་ཅན་དང་།སྐྱེ་མཁན
Chinese
法性之中无法性，何故无性恒时无变异，有分别者说有说无等，如是观察不能息灭苦。 如是说。第二，境有无无别之观察三者中，若以境而观之，则佛之智慧将成能取所取者，因境与有境生故。若许之，则成非清净之续，因有能取所取故，如众生也。又若不以境而观之，则眼亦应闻声，是故，若许之则明显矣。另者，佛亦应成错乱，因见无有故，如黄眼者之海螺色也。若云无别而观亦不应理，因所观与能观相违故，如眼见眼也。答曰，上位上师等见解各异，拉杰达迪（人名）。不执著说以境而观，不诽谤说不以境而观，说境与有境无别而观。若问，若所观与能观相违耶？答曰，不欲成立彼二为他体，因无别而彻底证悟，彼即生起大悲，因成一切利益之基故。彼亦于大圆满禅修法义六中云：证悟佛与有情无二别，彼即名为生起大悲。如是说。若问，大悲与智慧有何差别耶？答曰，无别而彻底证悟即是智慧，彼即从成一切利益之基之分而言即是大悲。杰卓普之言：若从狭义而言，舍弃境有无之增损，一切法如镜中之影像般，观为无分别自显现，如广释云：无有分别念，于一切皆明了知。是故。若从广义而言，亦可以境而观之，三时所摄之三界之心与心所皆如置于掌中之余甘子般，无碍显现明了知，又可以无境而观之，无论如何显现，然以真性之自体而空故，亦可以无别而观之，于所知之自性中，生起大悲之境有情与生起者
English
In the nature of Dharma, there is no Dharma, For what reason is it without nature, it is eternally unchanging. Those with conceptual thoughts speak of existence and non-existence. By examining in this way, suffering will not be pacified. Thus it is said. Secondly, among the three examinations of object, existence, non-existence, and non-duality, if one observes by making it an object, then the wisdom of the Buddha will become one with grasping and being grasped, because the object and the subject arise. If you accept this, then it follows that it is not a pure lineage, because there is grasping and being grasped, just like sentient beings. Furthermore, if one observes without making it an object, then it follows that the ear also hears sounds through the eye. Therefore, if you accept this, it is clear. Moreover, the Buddha himself would become deluded, because he sees what is non-existent, like the color of a conch shell for someone with yellow eyes. Even if one says that one observes without distinction, it is not reasonable, because the object of observation and the observer are contradictory, like the eye seeing the eye. In response, the views of the higher lamas are different. Lhaje Dati (a person's name). He does not exaggerate by saying that he observes with an object, and he does not slander by saying that he does not observe with an object. He says that he observes the object and the subject without distinction. If you ask, if the object of observation and the observer are contradictory, what is the answer? He replies that he does not want to establish the two as separate entities, because fully realizing without distinction is the very arising of great compassion, because it becomes the basis of all benefit. This is also stated in the sixth meaning of the Great Perfection meditation: "If one realizes that the Buddha and sentient beings are not two, that is called the arising of great compassion." Thus it is said. If you ask, what is the difference between great compassion and wisdom? He replies that fully realizing without distinction is wisdom, and that is great compassion from the aspect of being the basis of all benefit. Je Dropuk said: If you take it in a narrow sense, abandoning the exaggerations and slanders of object, existence, and non-existence, all phenomena are seen as self-illuminating without conceptual thought, like reflections in a mirror. As the extensive commentary says: "Without conceptual thought, he knows everything clearly." Therefore, if you take it in a broad sense, you can also observe with an object, all the minds and mental factors of the three realms encompassed by the three times are clearly known without obstruction, appearing like an Amla fruit placed in the palm of the hand. Also, one can observe without an object, because no matter how it appears, it is empty in its true nature. One can also observe without distinction, in the nature of what is to be known, sentient beings who are the object of the arising of compassion, and the one who arises.