Tibetan
ས སུ་ཐམས་ཅད་གཅིག།སྣང་སྲིད་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱང།། དོན་གཅིག་ཉིད་ལ་སྤྱོད་པ་ལ།། དཔེར་ན་བུ་རམ་མངར་བའོ།། དབྱིབས་དང་ཁ་དོག་གང་བྱས་ཀྱང།། མངར་བའི་རོ་ལ་འགྱུར་མེད་བཞིན།། གནས་ ལུགས་ངོ་བོ་འགྱུར་བ་མེད།། འགྱུར་མེད་དོན་རྟོགས་རང་རིག་པ།། འགྱུར་བ་མེད་པའི་རྡོ་རྗེ་གདན།། དེའི་སྟེང་དུ་སངས་རྒྱས་འབྱུང།། འབྱུང་དང་འབྱུང་འགྱུར་ལྷུན་རྫོགས་པས།། གསང་ཆེན་རབ་བདལ་གཟུགས ཅན་བདག།འཁོར་འདས་དཔལ་ལྡན་རྡོ་རྗེ་འཆང།། མི་འགྱུར་ཀུན་འགྲོ་ཁྱབ་པ་པོ།། གནས་ལུགས་རྣམ་པ་མང་བཤད་ཀྱང།། མདོར་བསྡུས་གནས་ལུགས་རྣམ་པ་གསུམ།། སྐྱེ་མེད་གཞིའི་གནས་ ལུགས་ལ།། མ་བཅོས་འགྱུར་བ་མེད་པ་དེ།། དཔེར་ན་གསེར་གྱི་ཁ་དོག་འདྲ།། འགག་མེད་ལམ་གྱི་གནས་ལུགས་དེ།། སྣ་ཚོགས་སྣང་བ་རོ་གཅིག་སྟེ།། དཔེར་ན་ཤེལ་གྱི་གཟུགས་བརྙན་འདྲ།། གཉིས་མེད་འབྲས བུའི་གནས་ལུགས་ཏེ།། ཐམས་ཅད་གཅིག་ལས་བྱུང་བ་སྟེ།། དཔེར་ན་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་དང་འདྲ།། གནས་ལུགས་མཚོན་པའི་ཡུལ་འདས་ཀྱང།། མཚོན་བྱེད་དཔེ་ཡིས་མ་བསྟན་ན།། ཡང་དག་དེ་དོན་མི་རྟོགས པས།། བརྡ་དོན་ཚིག་གིས་མཚོན་པ་ཙམ།། དོན་ལ་མཚོན་བྱ་མཚོན་བྱེད་འདས།། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མཐའ་དང་བྲལ།། འབྲས་བུ་གསང་བ་བླ་ན་མེད་པའི་རྒྱུད་ཆེན་པོ་དྲི་མ་མེད་པའི་སྙིང་པོ་ལས། གཞི་ཆོས་ཉིད གཤིས་ཀྱི་གནས་ལུགས་བསྟན་པའི་ལེའུ་སྟེ་གསུམ་པའོ།།།། ཐོག་མ་མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་དེ།། སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ངང་ཉིད་ལས།། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་རང་རྩལ་ལས།། དུས་མཉམ་འབྱུང་བ་སྐྱེས་པ བཞིན།། འགག་པ་མེད་པའི་སེམས་ཉིད་དུ།། ཕྱོགས་མེད་ཀུན་ཏུ་གསལ་བ་ལ།། དེར་འཛིན་ཡོད་ལ་བཟུང་ཡུལ་མེད།། འཁོར་འདས་གང་དུ་མ་གྲུབ་པའི།། རང་ངོ་མ་ཤེས་བག་ལ་ཉལ།། ཀུན་གཞི་མ་རིག་སེམས ཞེས་བྱ།། ཀུན་གཞི་ཆོས་ཉིད་རྒྱ་མཚོ་ལས།། སྙིང་པོ་རང་རྩལ་རིག་པ་དེ།། ཡུལ་དུ་རྟོག་པའི་རླུང་བཀོད་ནས།། རྣམ་ཤེས་སྣ་ཚོགས་རྦ་རླབས་འཕྲོས།། གཟུང་འཛིན་གཉིས་སུ་སྣང་བར་འགྱུར།། རྒྱ་མཚོ་དང་ནི་རྦ རླབས་གཉིས།། ཐ་དད་མེད་བཞིན་རྣམ་ཤེས་དང།། སེམས་ཉིད་གཉིས་སུ་མེད་གྱུར་ཀྱང།། རང་དུ་མ་རིག་གཞན་དུ་འཁྲུལ།། དཔེར་ན་དར་གྱི་སྲིན་བུ་དེ།། རང་གི་ཁ་ཆུས་འཐུམས་པ་བཞིན།། མ་རིག་འཁྲུལ་པའི གཟུང་འཛིན་ཏེ།། སུས་ཀྱང་མ་བཅིངས་རང་གིས་བཅིངས།། བཅིང་བར་བྱ་བ་ཡོད་མིན་ཏེ།། ང་དང་བདག་ཏུ་བཟུང་བ་ཡི།། ཀུན་གྱིས་མཁའ་ལ་མདུད་པ་བོར།། དོན་གྱི་བཅིངས་མེད་གྲོལ་མེད་དེ།། ཡེ་ནས་ཆོས ཉིད་དབྱིངས་སུ་གནས།། མ་འགགས་པ་ཡིས་ཅི་ཡང་འགྱུར།། གཟུང་འཛིན་གཉིས་ཀྱིས་རང་རྟོག་གིས།། བདག་དང་གཞན་དུ་སོ་སོ་རུ།། ཆགས་སྡང་ཁམས་དྲུག་ཉོན་མོངས་དྲུག། གཟུགས་མེད་གཟུགས་ཁམས འདོད་ཁམས་ཀྱི།། རྣམ་རྟོག་ལས་ཀྱི་འཁྲུལ་པ་ཤར།། སེམས་ནི་ཀུན་གྱི་ས་བོན་ཏེ།། རང་གི་རྒྱུ་རྐྱེན་ལས་ཚོགས་པས།། འབྲས་བུ་ཁམས་གསུམ་རིགས་དྲུག་ན།། གནས་དང་ལོངས་སྤྱོད་ལུས་ལ་སོགས།། བདེ་སྡུག རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་མྱོང།། རང་གི་ལས་ལ་སྤྱོད་པ་ཡིན།། རྣམ་རྟོག་འཕེལ་འགྲིབ་སྐྱེ་འགག་ཅན།། འཛད་མེད་ཟོ་ཆུའི་ཁྱུད་བཞིན་འཁོར།། རིག་པ་མངོན་དུ་མ་གྱུར་ན།། རང་སེམས་འཁྲུལ་པའི་མུན་རུམ་ལ།། ཉོན མོངས་སྣ་ཚོགས་སེམས་དཀྲུགས་ཤིང།། ཟད་མེད་འཕེལ་བ་མེད་པ་རུ།། བྱིས་པ་གྱི་ནར་འཁྱམས་པར་འགྱུར།། སེམས་ཉིད་ཅིག་གི་གནས་ལུགས་ལ།། མིག་བཙིར་ཟླ་བ་གཉིས་མཐོང བཞིན།། གཉིས་མེད་དོན་ལ་གཉིས་སུ་འཁྲུལ།། འཁྲུལ་བའི་གཟུང་འཛིན་ཨ་འཐས་པས།། རང་སྣང་ལོག་པས་གཞན་དུ་མཐོང།། དཔེར་ན་མཐོ་མི་ཐག་པ་སྦྲུལ།། མཐོང་བས་དངངས་སྐྲག་བརྒྱལ་བ་བཞིན།། རང གིས་རང་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག།སྡུག་བསྔལ་སྣ་ཚོགས་དངངས་སྐྲག་མྱོང།། དཔེར་ན་སྒྱུ་མས་བསླུས་པ་བཞིན།། བྱེད་པ་གཞན་ན་མ་མཆིས་པར།། རང་དང་གཞན་གྱི་རྟོག་པ་ལ།། བདེ་སྡུག་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་མྱོང།། སྣ་ ཚོགས་གཟུགས་ཅན་ཡིད་ལ་སྐྱེས།། ང་རུ་འཛིན་པའི་ཡིད་ལས་སུ།། གཞན་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས།། སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་རྣམས་ཀུན།། བདེན་མེད་སྒྱུ་མ་བཞིན་དུ་ལྟོས།། གཟུང་འཛིན་གཉིས་ཀྱི་རྟོག་པའི ཡུལ།། སྣ་ཚོགས་སྣང་བ་གང་ཤར་ལ།། ཆགས་སྡང་རྟོག་པ་མ་ཞུགས་པའི།། སེམས་ཉིད་འོད་གསལ་མེ་ལོང་ལ།། དེར་འཛིན་མེད་པར་བཞག་པ་ནི།། རབ་ཀྱིས་སྐད་ཅིག་སེམས་གྲོལ་འགྱུར།། སེམས་ཀྱི་རྣམ་རྟོག གང་སྐྱེས་ལ།། སེམས་ཀྱིས་སེམས་ལ་ལྟས་པས་སུ།། རང་བཞིན་མེད་པར་ཤེས་པ་ཡིས།། ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན་པ་ཡིན།། ལམ་དེ་ཉིད་ལ་སྤྱོད་པས་གྲོལ།། རྟོག་པ་སྣ་ཚོགས་ཐ་དད་ལ།། གཅིག་འགག་ཙམ་ན གཅིག་སྐྱེ་བས།། དངོས་འཛིན་སྣང་བ་ཞི་དཀའ་སྟེ།། མང་པོ་བཏུལ་གྱིས་མི་ལང་བས།། མང་པོ་གཉེན་པོར་གཅིག་བཏང་ཞིང།། གཅིག་པོ་གྲོལ་བར་དཀའ་བ་ལ།། གཅིག་གི་གཉེན་པོར་མང་པོ་བཏང།། རབ ཀྱིས་གང་སྐྱེས་རྟོག་པ་ལ།། རང་རང་གཉེན་པོ་སྟོབས་ཆེ་སྟེ།། དུག་གསུམ་གཉེན་པོར་དུག་གསུམ་བཏང།། དུག་གསུམ་རང་སར་གྲོལ་བར་འགྱུར།། འབྲིང་གིས་གཉེན་པོ་བཟློག་བསྒོམ་གཏང།། སྔ་མའི་རྟོག་པ གྲོལ
Chinese
萨，一切皆一。显现世间万象虽繁多，然皆趋向同一意义。譬如甘蔗之甜美，无论形状与颜色如何变化，其甜味不变。存在之实相本质不变异，通达不变之义即为自性觉悟。不变之金刚座，其上将有佛陀显现。显现与将显现皆圆满具足，大秘密广大无边之有相之主，轮回涅槃具光辉之金刚持，不变普行遍布者。 虽说存在之相貌众多，然可简要归纳为三种：无生之基的存在之相，即未加修饰、不变异之状态，譬如黄金之颜色。无碍之道的存在之相，即万象皆为一味，譬如水晶之影像。无二之果的存在之相，即一切皆由一而生，譬如虚空之界域。 虽说存在之相超越了能诠释之境，然若不以能诠之譬喻来指示，则无法如实领悟其意义。因此，仅以词语来象征性地表达。然就实义而言，已超越了能诠与所诠。其自性远离一切边际。从果，无上秘密之大续，无垢之精髓中，阐述基础、法性、自性之存在之相的第三章节结束。 无始之法性，从无生之自性中，譬如虚空自生，同时显现四生。在无碍之心性中，无偏袒地照亮一切，虽有能执，却无所执。轮回与涅槃皆未成立之处，若不认识自性，则陷入沉睡，此即名为阿赖耶识。从阿赖耶识法性之海中，其精华自性觉性，以将境视为实有的风来运作，各种识如波浪般涌现，显现为能取与所取二者。犹如海洋与波浪二者，虽无差别，然识与心性虽无二，却因不认识自性而误认为他者。譬如蚕作茧自缚，无明迷惑之能取与所取，无人束缚，实乃自缚。并无束缚之物，却执着于我与我所，如同众人于虚空中打结。实义上既无束缚也无解脱，本来清
English
Sa, all is one. Although the phenomena of existence appear in various forms, they all tend towards the same meaning. For example, the sweetness of sugarcane, no matter how its shape and color change, its sweetness remains unchanged. The essence of the reality of existence does not change, and understanding the meaning of immutability is self-awareness. On the immutable Vajra seat, a Buddha will appear. Manifestation and future manifestation are perfectly complete, the great secret, the master of the vast and boundless form, the glorious Vajradhara of samsara and nirvana, the immutable, all-pervading one. Although many aspects of existence are described, they can be briefly summarized into three types: the aspect of existence of the unborn basis, which is the unadorned, unchanging state, like the color of gold. The aspect of existence of the unobstructed path, where all phenomena are of one taste, like the reflection of crystal. The aspect of existence of the non-dual fruit, where everything arises from one, like the realm of space. Although the aspect of existence transcends the realm of what can be expressed, if it is not indicated by an illustrative metaphor, its meaning cannot be truly understood. Therefore, it is only symbolically expressed in words. But in terms of true meaning, it has transcended the expresser and the expressed. Its nature is free from all extremes. From the fruit, the supreme secret great tantra, the essence of the immaculate, the third chapter explaining the aspect of existence of the basis, the dharma nature, and the self-nature, is completed. The beginningless dharma nature, from the unborn self-nature, like the self-arising of space, simultaneously manifests the four births. In the unobstructed mind nature, impartially illuminating everything, although there is a grasper, there is nothing grasped. Where samsara and nirvana are not established, if one does not recognize self-nature, one falls into sleep, which is called the Alaya consciousness. From the ocean of Alaya consciousness dharma nature, its essence, the self-nature of awareness, operates with the wind of considering objects as real, and various consciousnesses arise like waves, appearing as the grasper and the grasped. Just as the ocean and the waves are not different, although consciousness and mind nature are not two, they are mistaken for others because they do not recognize self-nature. For example, the silkworm binds itself with its own saliva, the grasper and the grasped of ignorance and delusion, no one binds, but self-bound. There is nothing to be bound, but clinging to I and mine, like people tying knots in the sky. In reality, there is neither bondage nor liberation, originally pu
Chinese
法性本然安住于空性中，无有阻碍故一切皆可变幻。 由能取与所取二者之自念，于我与他各自区分。 贪嗔等六境及六种烦恼，于无色界、色界、欲界中， 生起种种分别念及业之幻象。心乃一切之种子， 由自之因缘聚合而生，于三界六道之果报中， 于处所、受用、身等，感受种种苦乐。 乃是受用自己之业果。分别念具有生灭增减之相， 如无尽之水车般流转不息。若未证悟自性， 则于自心迷乱之黑暗中，种种烦恼扰乱心绪， 于无有止境及增长之处，如孩童般漂泊流浪。 于心性唯一之体性中，如眼花见二月般， 于无二之实相中错认为二。由错觉之能取所取执着， 自现颠倒而见为他物。譬如见绳误认为蛇， 见而惊恐昏厥一般。自作自受颠倒错乱， 感受种种痛苦与恐惧。譬如为幻术所欺骗， 实则无有他者之作为，于自他之分别念中， 感受种种苦乐。种种有形之相于心中生起， 于执着为我之意念中。非于他处而有， 故由心所生之诸法，皆应视如无实之幻象。于能取所取二者之分别念境中， 无论显现何种景象，若未生起贪嗔之念， 则于心性光明之镜中，安住于无执着之状态， 则最上者能于刹那间解脱。无论生起何种心之分别念， 以心观心，了知其无自性， 即是般若波罗蜜多。依此道而行即得解脱。 种种不同之分别念，一生起一灭， 故实执之显现难以平息。众多烦恼无法一一调伏， 对治众多烦恼而施以一种对治，对于单一烦恼难以解脱， 则对一种烦恼施以多种对治。最上者，无论生起何种分别念， 各自之对治力皆强大，以三毒对治三毒， 则三毒于自性中解脱。中等者，则修持对治之回遮观想， 令先前之分别念解脱。
English
The nature of reality abides in emptiness. Because there is no obstruction, everything can transform. From the self-thought of the two, grasper and grasped, Distinctions arise between self and other. Desire and aversion, the six realms, the six afflictions, In the formless realm, the form realm, and the desire realm, Illusions of thought and karma arise. Mind is the seed of all, Gathering from its own causes and conditions, In the fruition of the three realms and six classes of beings, In places, enjoyments, bodies, and so forth, One experiences various kinds of happiness and suffering. This is the consumption of one's own karma. Conceptual thoughts have increase and decrease, arising and ceasing, Revolving like an inexhaustible water wheel. If awareness does not become manifest, In the dark cave of one's own deluded mind, Various afflictions stir the mind, In a place without end or increase, One wanders like a child. In the single nature of mind itself, Like seeing two moons when the eyes are pressed, One mistakes duality for non-duality. Because of the clinging to the deluded grasper and grasped, One sees others because of the inversion of one's own appearance. For example, mistaking a rope for a snake, One is terrified and faints upon seeing it. One suffers various kinds of suffering and fear, Doing and experiencing the opposite of what is. For example, like being deceived by magic, There is no other agent, In the thoughts of self and other, One experiences various kinds of happiness and suffering. Various forms arise in the mind, In the mind that clings to "I". Since it does not exist elsewhere, All phenomena that arise from the mind, Look upon them as unreal illusions. In the realm of the conceptual thoughts of the two, grasper and grasped, Whatever various appearances arise, If thoughts of desire and aversion do not arise, In the clear mirror of the nature of mind, If one abides without clinging to it, Then the best will be liberated in an instant. Whatever conceptual thoughts of the mind arise, By looking at the mind with the mind, By knowing that it has no inherent nature, This is the Perfection of Wisdom. Liberation is attained by practicing that path. Various different conceptual thoughts, As one ceases, another arises, Therefore, the appearance of clinging to reality is difficult to pacify. Since it is not enough to subdue many, One applies one antidote to many, And since it is difficult to liberate one, One applies many antidotes to one. The best, whatever conceptual thought arises, Each antidote is powerful, Applying the three poisons as antidotes to the three poisons, The three poisons are liberated in their own place. The middling, one practices the antidote of reversing meditation, Liberating the previous conceptual thought.