Tibetan
ེད་དང་། འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཡབ་སྲས་ཀྱི་ལུགས་གཉིས་ཏེ། དེ་ལ་སྔ་མ་དག་ནི་རྒྱུ་གཉིས་ཀྱིས་ཉན་རང་དག་ལ་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་ མེད་པར་འདོད་དེ། འདི་ལྟར། བློ་མི་གསལ་བ་དང་། དོན་དུ་མི་གཉེར་བའི་རྒྱུ་མཚན་གཉིས་ཀྱིས་སོ། །ཉན་རང་དག་ནི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་བྱ་རགས་པ་དག་ལ་བློ་སྦྱོང་གི་ཕྲ་བ་དག་ལ་མ་ཡིན་ཏེ། 1-803 དེ་དག་ནི་བློ་ཞན་པ་ཉིད་ཀྱིས་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་བྱ་ཕྲ་མོ་ཤེས་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་དག་ནི་རྣམ་གྲོལ་ཙམ་དོན་དུ་གཉེར་གྱི་ཤེས་བྱ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ ཤེས་པ་ལྷུར་མི་ལེན་པས་ཤེས་བྱའི་གནས་ཕྲ་མོ་ལ་བློ་མི་སྦྱོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་རང་གི་མཚན་ཉིད་རགས་པ་ནི། ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་སོ། །ཕྲ་བ་ནི་ཀུན་ གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །དང་པོའི་རང་བཞིན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཐོས་བསམ་གྱིས་གཏན་ལ་ཕབ་པ་ལས་ནི་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་པ་རྟོགས་པ་འབྱུང་ཞིང་། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་རྨོངས་པ་ལས་ ནི་གང་ཟག་གི་བདག་ཏུ་སྒྲོ་འདོགས་པ་འབྱུང་ངོ་། །གཉིས་པའི་རང་བཞིན་ལ་རྨོངས་པ་ལས་ནི། དབང་ཕྱུག་དང་གཙོ་བོ་བྱེད་པ་པོར་སེམས་པ་སོགས་ཆོས་སུ་ལྟ་བ་ཀུན་བཏགས་པ་དང་། གཟུང་ འཛིན་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་སོགས་ཆོས་སུ་ལྟ་བ་ལྷན་སྐྱེས་རྣམས་འབྱུང་ལ། དེའི་རང་བཞིན་ཕྱི་ཅི་མ་ལོག་པར་རྟོགས་པ་ལས་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་འབྱུང་སྟེ། དེ་ནི་ཤེས་བྱ་ངོ་ བོ་ཉིད་གསུམ་གྱི་གནས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་གསུམ་ཡང་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་རགས་པ་ནི་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་པ་ཡིན་ལ། ཕྲ་བ་ནི་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་དོ། ། 1-804 ཉན་རང་དག་གིས་རྣམ་གྲོལ་ཙམ་དོན་དུ་གཉེར་བས་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་རགས་པ་ཙམ་ལ་བློ་སྦྱོང་ལ། དེ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་རང་གི་འདོད་དོན་མྱང་འདས་འཐོབ་བོ། །གཞན་ཡང་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ སྡེ་སྣོད་དག་ལས་ནི་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་མ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་སྡེ་སྣོད་དག་ལས་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་བསྟན་ཀྱང་ཉན་རང་དག་དེ་ལ་བློ་མི་སྦྱོང་སྟེ། རྒྱན་དུ། ཆེར་ འོས་སེམས་བསྐྱེད་སྤངས་པའི་སྐྱེ་བོ་དག །གཞན་དོན་སེམས་དང་དེ་ཡི་ཐབས་རྙེད་དང་། །དགོངས་ཆེན་དོན་དང་དེ་ཉིད་མཆོག་མཐོང་བའི། །བདེ་བ་དེ་སྤངས་ཞི་བར་འགྲོ་བར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་པས། དེ་དག་ ནི་གཞན་ལ་ཕན་འདོད་ཀྱི་བསམ་པ་མེད་པས་ཐེག་ཆེན་གྱི་མདོ་སྡེ་དག་གི་དགོངས་པ་ཐོས་བསམ་གྱིས་རྟོགས་པ་དང་། སྒོམ་བྱུང་གིས་མངོན་དུ་འགྱུར་བ་མེད་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་མེད་ པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཐོག་མར་ཐོས་བསམ་གྱིས་གཏན་ལ་མ་ཕབ་པར་ཕྱིས་སྒོམ་བྱུང་གི་མངོན་དུ་འགྱུར་བ་ནི་མེད་དེ། ཐོས་པའི་དོན་ཚུལ་བཞིན་དུ་རིགས་པས་དཔ
Chinese
此外，还有圣者龙树父子（འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཡབ་སྲས་）的两种观点。前者认为，声闻（ཉན་ཐོས་）和独觉（རང་རྒྱལ་）二乘人不能证悟法无我（ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་），原因有二：一是智慧不清晰，二是不用心钻研。因为声闻和独觉只是对粗大的自相（རང་གི་མཚན་ཉིད་）和共相（སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་）的所知境进行修习，而不是对微细的所知境进行修习。 这是因为他们智慧浅薄，无法了解自相和共相的微细之处；而且他们只专注于解脱（རྣམ་གྲོལ་），不致力于了解广大的所知境，因此不对微细的所知境进行修习。粗大的自相是指蕴（ཕུང་པོ་）、界（ཁམས་）和处（སྐྱེ་མཆེད་）等。微细的自相是指阿赖耶识（ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་）。 通过如实地听闻和思维第一种自性，可以证悟人无我（གང་ཟག་གི་བདག་མེད་པ་），而由于颠倒的愚昧，则会执著于人我（གང་ཟག་གི་བདག་ཏུ་སྒྲོ་འདོགས་པ་）。由于对第二种自性的愚昧，会产生将自在天（དབང་ཕྱུག་）和造物主（གཙོ་བོ་བྱེད་པ་པོར་）等视为常法的遍计所执（ཀུན་བཏགས་པ་），以及对能取和所取的显现产生执著等俱生法执（ལྷན་སྐྱེས་）。如实地证悟第二种自性，就能证悟法无我，因为它是所知三自性（ངོ་བོ་ཉིད་གསུམ་）的境界，而且三无自性（ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་གསུམ་）也是法无我。 粗大的共相是人无我，微细的共相是法无我。 声闻和独觉只专注于解脱，因此只对粗大的自相和共相进行修习，仅凭此也能获得他们所期望的寂灭（མྱང་འདས་）。此外，由于声闻藏（ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྡེ་སྣོད་）中没有阐述法无我，即使大乘藏（ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་སྡེ་སྣོད་）中阐述了法无我，声闻和独觉也不会对此进行修习。《宝鬘论》（རྒྱན་）中说：‘舍弃广大菩提心之人，舍弃利他之心及其方便，舍弃甚深之义及其殊胜见，舍弃此乐而趋向寂灭。’ 因此，他们没有利益他人的意愿，所以无法通过听闻和思维来领悟大乘经（ཐེག་ཆེན་གྱི་མདོ་སྡེ་）的密意，也无法通过修所生慧（སྒོམ་བྱུང་）来证得。如果最初没有通过听闻和思维来确定两种无我，那么之后就不可能通过修所生慧来证得，因为需要如理地以理智来分析听闻的意义。
English
Furthermore, there are two systems: those of the noble Nāgārjuna (འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་) and his spiritual sons. Among these, the former assert that Śrāvakas (ཉན་ཐོས་) and Pratyekabuddhas (རང་རྒྱལ་) do not realize the absence of self of phenomena (ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་) due to two reasons: unclear intelligence and lack of diligent inquiry. Śrāvakas and Pratyekabuddhas only train their minds on the coarse characteristics of self (རང་གི་མཚན་ཉིད་) and generalities (སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་), not on the subtle ones. This is because they are unable to know the subtle characteristics of self and generalities due to their weak intelligence; and because they only seek liberation (རྣམ་གྲོལ་) and do not take it upon themselves to know the vast expanse of knowable objects, they do not train their minds on the subtle aspects of knowable objects. The coarse characteristic of self refers to the aggregates (ཕུང་པོ་), elements (ཁམས་), and sources (སྐྱེ་མཆེད་). The subtle one refers to the ālaya-vijñāna (ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་). From hearing and contemplating the first nature as it is, the realization of the absence of self of persons (གང་ཟག་གི་བདག་མེད་པ་) arises, while from being deluded in a reversed manner, the imputation of a self of persons (གང་ཟག་གི་བདག་ཏུ་སྒྲོ་འདོགས་པ་) arises. From being deluded about the second nature, conceptions such as considering Īśvara (དབང་ཕྱུག་) and a creator (གཙོ་བོ་བྱེད་པ་པོར་) as dharmas, and innate conceptions such as being attached to the appearance of grasper and grasped, arise. From realizing its nature without reversing it, the realization of the absence of self of phenomena arises, because it is the state of the three natures of knowable objects (ངོ་བོ་ཉིད་གསུམ་), and because the three absences of inherent existence (ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་གསུམ་) are also the absence of self of phenomena. The coarse generality is the absence of self of persons, and the subtle one is the absence of self of phenomena. Since Śrāvakas and Pratyekabuddhas only seek liberation, they only train their minds on the coarse characteristics of self and generalities, and even with just that, they attain their desired nirvāṇa (མྱང་འདས་). Furthermore, since the Śrāvakapiṭaka (ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྡེ་སྣོད་) does not teach the absence of self of phenomena, and even though the Mahāyānapiṭaka (ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་སྡེ་སྣོད་) does teach the absence of self of phenomena, Śrāvakas and Pratyekabuddhas do not train their minds on it. As stated in the Ratnāvalī (རྒྱན་): 'Those who have abandoned the vast bodhicitta, abandon the thought of benefiting others and the means to it, abandon the profound meaning and its supreme vision, and go to peace, abandoning that bliss.' Therefore, since they do not have the intention to benefit others, it is explained that they do not realize the meaning of the Mahāyāna sūtras (ཐེག་ཆེན་གྱི་མདོ་སྡེ་) through hearing and contemplation, nor do they manifest it through meditation-born wisdom (སྒོམ་བྱུང་). If the two absences of self are not initially determined through hearing and contemplation, then it is impossible to manifest them later through meditation-born wisdom, because the meaning of what is heard needs to be analyzed with reason in accordance with the way it is. --------------------------------------------------------------------------------
Tibetan
ྱད་པ་ལས་བསམ་བྱུང་གི་ཤེས་ རབ་སྐྱེ་ལ། བསམས་པའི་དོན་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བསྒོམས་པ་ལས་བསྒོམ་བྱ་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་བའི་ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་རྒྱན་ལས། འདི་ན་དང་པོ་ཐོས་ལ་བརྟེན་ནས་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་འབྱུང་། ། 1-805 ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལས་ཀྱང་ཡང་དག་དོན་ཡུལ་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་། །ཞེས་གསུངས་སོ། །གཞན་ཡང་དགོངས་འགྲེལ་དུ། ལེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཟབ་ཅིང་ཕྲ། ས་བོན་ཐམས་ཅད་ཆུ་བོའི་རྒྱུན་བཞིན་ འབབ། །བདག་ཏུ་རྟོག་པར་གྱུར་ན་མི་རུང་ཞེས། །འདི་ནི་བྱིས་པ་རྣམས་ལ་ངས་མ་བསྟན། །ཞེས་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་ཉན་རང་གི་རིགས་ཅན་རྣམས་ལ་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མ་བསྟན་པར་ བཤད་ཅིང་། ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་མ་རྟོགས་པར་ཡང་ཤེས་བྱ་ངོ་བོ་ཉིད་གསུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་མི་རྟོགས་ལ། དེ་མ་རྟོགས་པར་ཡང་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཡང་ཉན་རང་དག་ལས་ ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རྒྱན་ལས། གཟུང་དོན་རྟོག་པ་སྤོང་ཕྱིར་དང་། །འཛིན་པ་མི་སྤོང་ཕྱིར་དང་ནི། །རྟེན་གྱི་བསེ་རུ་ལྟ་བུའི་ལམ། །ཡང་དག་བསྡུས་ པར་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་རང་རྒྱལ་ལ་གཟུང་བ་རང་བཞིན་མེད་པར་རྟོགས་པ་ཡོད་པར་བཤད་ཅིང་། མངོན་པ་ཀུན་ལས་བཏུས་སུ། རང་རྒྱལ་རྣམས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྡེ་སྣོད་ལ་དམིགས་ནས་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་ སུ་མཐུན་པའི་ཆོས་སྒྲུབ་པར་བཤད་ཅིང་། དེ་ལས་ཀྱང་གཟུང་བ་རང་བཞིན་མེད་པ་མ་བསྟན་ལ། །ཆེར་འོས་སེམས་བསྐྱེད་སྤངས་པའི་སྐྱེ་བོ་དག །ཅེས་པའི་ལུང་ལས་ནི། ཐེག་ཆེན་གྱི་སྡེ་སྣོད་ལ་ཡང་བློ་མི་སྦྱོང་བས་གཟུང་མེད་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་ཅི་ཡིན་དཔྱད་དགོས་པས་མཁས་པ་དག་གིས་རྣམ་པར་དཔྱོད་ཅིག 1-806 སྔོན་ཆད་ཐེ་ཚོམ་ཙམ་ཡང་མ་ཞུགས་པར་སྣང་སྟེ། ཁོ་བོས་ནི་དོན་འདི་ཤིན་ཏུ་དཀའ་བར་རྟོགས་སོ། །གལ་ཏེ་ཉན་རང་དག་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་སྡེ་སྣོད་ལ་མི་དམིགས་ན། ཤེས་རབ་ཀྱི་ ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སོགས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་སྡེ་དག་ལས། ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་བཤད་པའི་ཚེ་དགེ་སློང་འདི་སྙེད་ཅིག་ལེན་པ་མེད་པར་ཟག་པ་རྣམས་སེམས་རྣམ་པར་གྲོལ་ལོ། །འདི་ སྙེད་ཅིག་གིས་ནི་ཆོས་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་མིག་རྡུལ་དྲི་མ་མེད་ཅིང་དྲི་མ་དང་བྲལ་བ་རྣམ་པར་དག་པ་ཐོབ་ཞེས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་དོན་བསྟན་པ་ལས། ཉན་རང་ དག་ལ་མངོན་པར་རྟོགས་པ་སྐྱེ་བར་བཤད་པ་ཅི་ཞེ་ན། ཉན་རང་གི་རིགས་ཅན་གྱི་གང་ཟག་ནི་གཉིས་ཏེ། རྒྱུད་མ་སྨིན་པ་དང་སྨིན་པའོ། །དང་པོ་དག་གིས་སྟོན་པ་ལས་ཆོས་ཐོས་ ཙམ་གྱིས་མངོན་པར་རྟོགས་པ་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་གྱི། དང་པོར་ལུང་ནོད་པ་དང་ཁ་འདོན་བྱེད་པ་སོགས་ཀྱིས་ལུང་གི་ཆོས་ཐོས་པས་ཀུན་ཆུབ་པར་བྱེད། དེའ
Chinese
从听闻中生起思所生慧（bsam byung gi shes rab skye），从一心专注地修习所思之义中，为了生起现证所修之真实智慧（yang dag pa'i ye shes skye ba'i phyir ro）。如《现观庄严论》（རྒྱན། rgyan）中所说：‘于此首先依于听闻，如理作意生起，从如理作意中，真实义境之智慧亦生。’ 此外，《解深密经》（དགོངས་འགྲེལ། dgongs 'grel）中说：‘取之识极深且微细，一切种子如河流般流淌，若执着为我则不可行，此我未曾向孩童们展示。’这说明了阿赖耶识（ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས། kun gzhi'i rnam shes）未曾如实地向声闻（ཉན་རང་། nyan rang）种性者展示。并且，若不证悟阿赖耶识，则不能证悟所知三自性（ཤེས་བྱ་ངོ་བོ་ཉིད་གསུམ། shes bya ngo bo nyid gsum）之体性；若不证悟三自性，则不能证悟法无我（ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད། chos kyi bdag med）。因此，声闻缘觉（ཉན་རང་དག། nyan rang dag）不能证悟法无我。 《现观庄严论》中说：‘为舍弃所取之分别，且不舍弃能取之故，如依处之珊瑚之路，应知为真实摄略。’这说明了缘觉（རང་རྒྱལ། rang rgyal）证悟所取无自性。在《摄阿毗达摩论》（མངོན་པ་ཀུན་ལས་བཏུས། mngon pa kun las btus）中说：‘缘觉们以声闻之律藏为对境，修习随顺于法之法。’但其中并未阐述所取无自性。经文中说：‘更何况舍弃发心之众生。’从这个教证来看，对于大乘（ཐེག་ཆེན། theg chen）的律藏也不修习，那么证悟无所取的因是什么呢？智者们应详细辨析。 以前从未有过丝毫怀疑，但我认为此事极其困难。如果声闻缘觉不以大乘的律藏为对境，那么在《般若波罗蜜多经》（ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ། shes rab kyi pha rol tu phyin pa）等大乘经典中，当宣说此法类时，‘如是之比丘们，于无取中，诸漏心得解脱；如是之比丘们，于诸法中，获得离尘垢之法眼清净’，如此宣说一切法无自性之义，那么声闻缘觉们如何生起现证呢？声闻缘觉的种性者有两种：相续未成熟者和已成熟者。对于前者，仅仅从导师处听闻佛法，并不能生起现证；首先，通过受持经文和诵读等方式，听闻经文之法，从而完全通达。
English
Wisdom born of thought arises from listening, and in order to generate the correct wisdom that actualizes the object of meditation from meditating single-mindedly on the meaning of what has been thought. As it is said in the Ornament [for Clear Realization, Abhisamayalankara]: 'Here, first, based on listening, proper attention arises. From proper attention, the wisdom of the true object also arises.' Furthermore, in the Explanation of the Thought [Explication of the Thought Sutra, Samdhinirmocana Sutra]: 'The taking consciousness is deep and subtle. All seeds flow like a river. It is not right to conceive of it as self. This I have not shown to children.' This explains that the alaya consciousness [storehouse consciousness] was not shown as it is to those of the Hearer [Shravaka] and Solitary Realizer [Pratyekabuddha] lineages. Moreover, without realizing the alaya consciousness, one cannot realize the nature of the three natures of knowable objects; without realizing that, one cannot realize the selflessness of phenomena. Therefore, Hearers and Solitary Realizers do not realize the selflessness of phenomena. In the Ornament for Clear Realization, it says: 'In order to abandon the thought of the object of apprehension, and because the apprehension is not abandoned, the path like the coral of dependence should be known as truly summarized.' This explains that Solitary Realizers realize the lack of inherent existence of what is apprehended. In the Summary of Abhidharma [Compendium of Abhidharma, Abhidharmasamuccaya], it says: 'Solitary Realizers focus on the Hearer's Vinaya Pitaka and practice the Dharma that is in accordance with the Dharma.' But it does not explain the lack of inherent existence of what is apprehended. From the quote, 'What about beings who have abandoned the aspiration for enlightenment?' it is necessary to examine what is the cause of realizing the lack of apprehension, since they do not train their minds even in the Mahayana Pitaka. Therefore, the wise should analyze this. Previously, there was not even a slight doubt, but I realize that this matter is extremely difficult. If Hearers and Solitary Realizers do not focus on the Mahayana Pitaka, then in the Mahayana sutras such as the Perfection of Wisdom Sutra, when this category of Dharma is taught, 'So many monks, without taking, their minds are completely liberated from defilements; so many have obtained the Dharma eye, stainless, without stain, and completely pure in the Dharmas,' thus explaining the meaning of the lack of inherent existence of all Dharmas, then how do Hearers and Solitary Realizers generate clear realization? There are two types of individuals of the Hearer and Solitary Realizer lineages: those whose continuums are not mature and those whose continuums are mature. For the former, merely hearing the Dharma from the teacher does not cause clear realization to arise; first, by taking the scriptures and reciting them, etc., they become fully aware by hearing the Dharma of the scriptures. --------------------------------------------------------------------------------