Tibetan
་མེད། །བག་ལ་ཉལ་གྱི་གཏི་མུག་མགོ་རྨོངས་ནས། །ཡེ་ཤེས་རིག་པའི་དྭངས་ཆ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར། །ཅེས་སོ། །ཆོས་སྐུ་ནི་ཆུའི་རྙོགས་མ་དྭངས་བ་དང་འདྲ་སྟེ། ལུང་མ་བསྟན་གྱི་ཆ་ལས་ལྡོག་ནས་རིག་སྟོང་ཆོས་སྐུའི་ཡེ་ཤེས་ཐིག་ལེ་ཉག་གཅིག་ཁྱད་ཆོས་དྲུག་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་དབྱིངས་སུ་གདོད་མའི་ཡེ་གཞི་དང་། ཡེ་ཤེས་ཐིམ་བྱའི་རིག་པ་གཉིས་མེད་ཟུང་འཇུག་ཆེན་པོར་གདོད་ནས་བཞུགས་པ་ཡིན་ནོ། །སེམས་དང་ཡེ་ཤེས་གཉིས་ཀྱི་ཤན་འབྱེད་པ་ལའང་། གནས་དང་། སྒོ་དང་། ལམ་དང་། ཡུལ་དང་། བྱེད་ལས་སོགས་མང་དུ་གསུངས། མདོར་ན་གློ་བ་ན་འགྲོ་འོང་ལས་ཀྱི་རླུང་རྟ་རྒོད་ལོང་བ་ལྟ་བུའི་ཚུལ་དུ་ཡོད་ལ། སྙིང་ནང་ན་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གདངས་མི་འཕྱེ་བོ་འདྲ་བ་ཡོད་པ་དེ་གཉིས་འཕྲད་པའི་ཚེ་ལས་རླུང་གིས་རིག་གདངས་ཁུར་ནས་འཁྲུལ་བའི་ཆ་ལ་སེམས་ཟེར་བ་ཡིན་ནོ། །ལས་རླུང་ཟད་པའམ་འགག་ན་རྟོག་པ་འགགས་ཏེ་རླུང་ཕར་གྱེས་རིག་པ་ཚུར་འདུས་ནས་རིག་ག དངས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རླུང་གིས་བསྐྱོད་པས་རིག་སྟོང་ཆོས་སྐུའི་འོད་གསལ་འཆར་བ་ལ་ཡེ་ཤེས་སུ་བཞེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དོན་དམ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྩ་རླུང་འཛིན་རྩོལ་དང་བྲལ་བའི་མན་ངག་གིས་འགྲོ་འོང་ལས་ཀྱི་རླུང་རང་སོར་བཞག་པའི་ཚེ་ན་རྟོག་ཚོགས་ཉོན་མོངས་པའི་རླུང་བག་ལ་ཞ་ནས་རིག་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རླུང་དབྱིངས་སུ་འཁྱིལ་བའི་གནད་གཅིག་དགོས་པ་ཡིན་ལ། དོན་འདི་ལྟ་བུའི་ཟབ་མོའི་སྙན་བརྒྱུད་ཀྱི་དགོངས་པའི་ཞེ་ཕུག་དཔལ་མགོན་བླ་མ་དམ་པའི་དྲིན་ལས་ཅུང་ཟད་ཐོས་པས་རྣལ་འབྱོར་པ་ཉམས་མྱོང་ཅན་དང་མཇལ་ན་ངོ་མཚར་གཏམ་གྱི་མཆོད་སྤྲིན་སྤྲོ་རྒྱུར་ཡོད་ཀྱང་འདིར་རེ་ཞིག་དེ་ཙམ་མོ། །སྤྱིར་སེམས་དང་ཡེ་ཤེས་ལ་ཤན་འབྱེད་པའི་བླ་མའི་མན་ངག་མེད་ན་སེམས་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་རྟོགས་པར་དཀའ་བ་སྟེ། ཡིད་བཞིན་རིན་པོ་ཆེའི་མཛོད་ཀྱི་འགྲེལ་བ་པདྨ་དཀར་པོ་ལས། དེང་སང་སེམས་དང་སེམས་བྱུང་གི་རྟོག་པ་མ་འགག་པར་རང་སོ་ན་ཡོད་ཅིང་། ཚོར་བ་དགའ་མི་དགའ་དང་། རླུང་དང་འགྱུ་བ་མ་དག་པར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དགོངས་པའི་ངང་ལ་གནས་པར་འདོད་པ་ནི། འཇིག་རྟེན་གྱི་བསམ་གཏན་ཡང་མ་གྲུབ་ན་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའང་འགྲུབ་རེ་ཀན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །སྐུ་གསུམ་ཞེས་པའང་། དེང་སང་གི་གླེན་སྒོམ་མུན་རྡོ་འཕེན་པ་རྣམས་ཀྱིས། ཀུན་གཞི་རྟོག་མེད་ཀྱི་ཞི་གནས་ལ་ཆོས་སྐུ་དང་། ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསལ་ལ་མི་རྟོག་པ་ཙམ་ལ་ལོངས་སྐུ་དང་། ཚོགས་དྲུག་གི་ཤེས་པ་རྟོག་པ་ཕྱིར་ཤར་བ་ལ་སྤྲུལ་སྐུ་ཞེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་རྟོག་གི་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ། སྐུ་གསུམ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས། ཐ་ནའང་འདོད་གཟུགས་ཀྱི་བསམ་གཏན་ཙམ་ལས་ན་མ་འཕར་བ་ཡིན་ཏེ། ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། གང་དུ་མི་རྟོག་རྩེ་གཅིག་ལུང་མ་བསྟན། །གསལ་ཞིང་རིག་ཙམ་རྟོག་པ་མེད་པ་དང་། །གཡོ་བའི་ཀུན་རྟོག་སྣ་ཚོགས་རྣམ་པ་གསུམ། །གཟུགས་མེད་གཟུགས་དང་འདོད་པའི་སེམས་ཉིད་དོ། །ཞེས་གསུངས། འདིར་རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་སྐུ་གསུམ་ལམ་སྣང་གི་རིག་པ་ནི། ངོ་བོ་ཀ་དག་གི་རིག་པ་དངོས་པོ་དང་མཚན་མར་མ་གྲུབ། རང་བཞིན་ལྷུན་གྲུབ་ཀྱི་རིག་པ་འོད་གསལ་ཕྲ་བའི་ཡེ་ཤེས་ནང་གསལ་དུ་གནས། ཐུགས་རྗེ་ཀུན་ཁྱབ་ཀྱི་རིག་པ་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་རྒྱས་པའི་འཆར་གཞི་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། སྐུ་གསུམ་འདུ་འབྲལ་མེད་པར་ཉི་མའི་སྙིང་པོ་ལྟར་དུ་བཞུགས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལའང་རྟོག་གེ་བ་ན་རེ། ངོ་བོ་ཀ་དག་ཡིན་ན། འཁོར་བ་ཡོད་མ་མྱོང་བས། སེམས་ཅན་འཁྲུལ་བ་མི་འབྱུང་བར་ཐལ། རང་བཞིན་ལྷུན་གྲུབ་ཡིན་ན་སེམས་ཅན་སུ་ཡང་འབད་མེད་དུ་གྲོལ་བར་ཐལ། ཀ་དག་དང་ལྷུན་གྲུབ་གཉིས་གཞི་གཅིག་ལས་རྫས་འགལ་བར་ཐལ་ལོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་མི་བསམས་ཏེ། ངོ་བོ་ཀ་ནས་དག་པས་སེམས་ཅན་འཁོར་བ་མེད་ཀྱང་། ལྷུན་གྲུབ་ཀྱི་རྩལ་ལམ་རོལ་བ་ཙམ་ལས་དེ་ལྟར་སྣང་བ་ནི་མི་འགལ་བ་ཡིན་གསུངས་སོ། ། དོན་གཉིས་པ་རིག་པ་རང་སྣང་གི་བློ་ཅན་ནི། སེམས་ཀྱི་རྙོགས་མ་དྭངས་བའི་གང་ཟག་ཡིན་ཏེ། རང་ངོ་ཀ་དག་ལས་མི་གཡོ་བའི་མཉམ་བཞག་གི་ངོས་ནས་ཕུང་པོ་ལྔ་དང་བྲལ་ཞིང་། ལྷུན་གྲུབ་ཀྱི་གདངས་འགགས་པ་མེད་པའི་རྗེས་ཐོབ་ལའང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་བརྒྱད་ཀྱི་དྲི་མས་མ་གོས་ཤིང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བ་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་ཀློང་དུ་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་གནམ་སྟོང་གི་ཟླ་བ་ལྟ་བུ་ནང་གསལ་ཐིམ་ལ་མ་རྨུགས་པའི་ཕྲ་བའི་ཡེ་ཤེས་དེ་ལ། རྟོག་གེ་བས་གོ་རྒྱུ་དང་། གླེན་སྒོམ་གྱིས་མྱོང་རྒྱུའི་སྒྲོ་བཏགས་མེད་དེ། གདོད་ནས་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ཡོད་མ་མྱོང་བས། འགོག་པའི་སྙོམས་འཇུག་ལྟ་བུའི་ལུང་མ་བསྟན་གྱི་ངང་དུ་དྲན་བསམ་ཚོར་བ་ཐམས་ཅད་འགགས་ནས་བརྒྱལ་བའམ་གཉིད་འཐུག་གི་གནས་སྐབས་ལྟར་མཁྱེན་གཉིས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་མེད་པའང་མ་ཡིན། སེམས་ཙམ་པ་ལྟར་གཟུང་འཛིན་གཉིས་སྟོང་གི་ཤེས་པ་རང་རིག་རང་གསལ་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་ལྟ་བུའང་མ་ཡིན། བློས་མཐའ་བྲལ་དུ་གཞལ་བའི་མཚོན་དཔེ་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་སྟོང་བ་ལ་རྩིས་གཞིར་བྱེད་པའི་དབུ་མ་པ་ལྟ་བུའང
Chinese
无有。 沉睡的愚痴使头脑昏聩，智慧明觉的清澈之性隐没。 如是。 法身犹如水中的浑浊沉淀澄清，从非显现之分中返回，觉性空性的法身智慧明点，唯一具有六种特征的法界中，本初的原始基和智慧融入之觉性，二者无别的大双运，本来安住。 辨别心与智慧，也有处所、门、道、境、作用等诸多说法。 简言之，肺部如游荡不定的业风骏马般存在，心脏中如有不飞扬的智慧光芒，二者相遇之时，业风挟持觉性光芒而产生错乱的部分，称之为心。 业风耗尽或停止时，分别念停止，风向外散，觉性向内收摄，觉性光芒由智慧之风驱动，显现觉性空性法身光明，即被认为是智慧。 因此，以远离执持真义智慧的脉气勤作的诀窍，将往来业风保持原状之时，分别念烦恼之风沉睡，觉性在智慧之风的界中回旋，需要一个要点。 如此深奥的口耳传承之意，有幸从尊贵的上师处稍微听闻，若能与有经验的瑜伽士相遇，定能献上奇妙故事的供云，但在此暂且如此。 总之，若无辨别心与智慧的上师诀窍，则难以证悟超越心的智慧。 如《如意宝藏论》的注释《白莲花论》中说：如今，心和心所的分别念未停止，各自存在，感受好与不好，风和流动未清净，却想安住于佛陀的意境中，连世间的禅定都未成就，又怎能期望成就出世间的境界呢？ 如是所说。 所谓三身，如今的愚痴禅修者，盲目投掷石头般的人们，将阿赖耶识无分别的寂止，认为是法身，将阿赖耶识的显现光明而不分别的部分，认为是报身，将六识的
English
None. The slumbering ignorance makes the mind dull, and the clarity of wisdom and awareness is obscured. Thus it is. The Dharmakaya is like the clarity of muddy water settling, turning away from the unmanifest aspect, the single essence of wisdom of the awareness-emptiness Dharmakaya, endowed with six unique qualities, is the primordial ground in the Dharmadhatu, and the wisdom to be absorbed by awareness, the great union of non-duality, has been present from the beginning. Regarding the distinction between mind and wisdom, there are many teachings on location, gate, path, realm, function, and so on. In short, in the lungs, it is like a wild horse of karmic winds that comes and goes, and in the heart, there is a radiance of wisdom that does not flutter. When these two meet, the karmic wind carries the radiance of awareness and the part that is confused is called mind. When the karmic wind is exhausted or ceases, conceptualization ceases, the wind disperses outward, awareness gathers inward, and the radiance of awareness is moved by the wind of wisdom, and the clarity of awareness-emptiness Dharmakaya is considered wisdom. Therefore, with the essential instruction that is free from the effort of grasping the essential wisdom of the channels and winds, when the winds of coming and going karma are left as they are, the winds of conceptualization and affliction subside, and awareness swirls in the realm of the winds of wisdom, one key point is needed. Having heard a little of the profound oral transmission of such a meaning from the kindness of the glorious protector, the holy lama, if one were to meet an experienced yogi, one could offer a cloud of amazing stories, but for now, that is all. In general, without the guru's instructions to distinguish between mind and wisdom, it is difficult to realize the wisdom that transcends the mind. As it says in the commentary on the Wish-Fulfilling Jewel Treasury, the White Lotus: "Nowadays, without stopping the thoughts of mind and mental events, they exist separately, and feeling good or bad, and the winds and movements are not purified, but they want to abide in the state of mind of the Buddha. If even worldly meditation is not accomplished, how can one expect to accomplish the transcendental realm?" As it is said. The so-called three bodies, the foolish meditators of today, those who throw stones blindly, consider the quiescence of the alaya-consciousness without conceptualization to be the Dharmakaya, and the aspect of the alaya-consciousness that is clear but without conceptualization to be the Sambhogakaya, and the six consciousnesses to be the
Chinese
将分别念向外显现称为化身，这是一种颠倒错觉的显现。三身更不必说。甚至也没有超过欲界和色界的禅定。全知者说：何处无分别，一心不授记，明亮而仅是觉性，没有分别念，以及摇动的各种分别念三种，无色、色和欲界的心性。这里大圆满的三身道相之觉性是：本体本净之觉性，不是事物和相状所能成立的。自性任运之觉性，光明微细之智慧内在明澈地存在。大悲周遍之觉性，是智慧增长的计划。三身无有分离，如太阳之精华般安住。对此，论理学家说：如果是本体本净，因为从未有过轮回，所以众生不会产生迷惑，这不合理。如果是自性任运，那么所有众生都应毫不费力地解脱，这不合理。本净和任运二者，从一个基上成为相违之物，这不合理。不要这样想，因为本体从一开始就是清净的，所以众生没有轮回，但仅仅是任运的妙用或游戏，显现为那样，这并不矛盾。第二，觉性自显之智者，是心的垢染清净之人。从自性本净不动的等持之角度来说，远离五蕴。在任运之光辉不间断的后得位中，也不被八识聚的垢染所染污，并且在法界远离戏论，在如虚空般的界域中，觉性之智慧如虚空中的月亮般，内在明澈，融入而不昏昧的微细智慧，不是论理学家所能理解的，也不是愚笨的修行者所能体验的，因为从原始以来就没有能取和所取，所以在如灭尽定般的不授记状态中，所有忆念、思虑、感受都停止，也不是像昏厥或沉睡状态那样，没有二智的智慧。也不是像唯识宗那样，能取所取皆空的自明自知的阿赖耶识。也不是以心来衡量远离边际的，以虚空般的空性作为基础的中观宗。
English
To call the outward manifestation of discursive thoughts a Nirmanakaya is a reversed and deluded appearance. What need to mention the Trikaya? It doesn't even surpass the Samadhi of the desire and form realms. The Omniscient One said: Where there is no thought, one-pointedness is not predicted, clear and merely awareness, without discursive thought, and the three kinds of moving, all-discursive thoughts, the nature of mind in the formless, form, and desire realms. Here, the Rigpa of the Trikaya path appearance of Dzogchen is: the Rigpa of essence Kadag (ཀ་དག་， मूलशुद्धि，mūlaśuddhi，primordial purity), not established as things and characteristics. The Rigpa of self-nature Lhundrub (ལྷུན་གྲུབ་，अनायास，anāyāsa，spontaneous presence) abides inwardly clear as the subtle wisdom of clear light. The Rigpa of compassion Kunkhyab (ཀུན་ཁྱབ་，सर्वव्यापी，sarvavyāpī，all-pervading) is the plan for the expansion of the wisdom of knowledge. The Trikaya abides inseparably like the essence of the sun. To this, the logician says: If it is essence Kadag, since there has never been samsara, it is unreasonable that sentient beings do not arise in delusion. If it is self-nature Lhundrub, then it is unreasonable that all sentient beings should be liberated effortlessly. It is unreasonable that Kadag and Lhundrub, from one basis, become contradictory substances. Do not think like that, because the essence is pure from the beginning, so although sentient beings have no samsara, it is merely the play or enjoyment of Lhundrub, appearing as such, which is not contradictory. Second, the wise one of Rigpa's self-appearance is the person whose mind's impurities have been cleared. From the perspective of Samatha that does not move from self-nature Kadag, it is free from the five skandhas. Even in the post-meditation state where the radiance of Lhundrub is uninterrupted, it is not stained by the impurities of the eight consciousnesses, and in the Dharmadhatu, free from elaboration, in the realm like space, the wisdom of Rigpa is like the moon in the empty sky, inwardly clear, the subtle wisdom that merges without becoming obscured, is not something that logicians can understand, nor is it something that foolish practitioners can experience, because from the beginning there has never been grasping and the grasped, so in the unpredicted state like Nirodha-samapatti, all memory, thought, and feeling cease, nor is it like a state of fainting or deep sleep, without the wisdom of the two knowledges. Nor is it like the Alaya-vijnana, self-aware and self-luminous, where both the grasper and the grasped are empty, as in the Mind-Only school. Nor is it like the Madhyamaka school, which measures the absence of extremes with the mind, taking emptiness like space as the basis.