Tibetan
་དང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ཆེན་པོ་འོང་གསུང་ལ། ང་བྱ་བཏང་ཞིག་གིས་དེ་འདྲ་བ་བཞེངས་མི་ཐུབ་ལས་ཆེ་གསུངས་པས། ལྷ་མོའི་ཞལ་ནས། ཁྱེད་ཀྱིས་འཇིམ་པ་དམ་སྤོ་ཙམ་ཞིག་མི་འབྱོར་པར་འདུག་གམ་གསུང༌། འོ་ན་ངས་སྐུ་བཞེངས་ཀྱི། ཁྱེད་རྣམས་ཀྱིས་མི་མ་བསད་ཅིག་གསུངས། དེ་ནས་ཞག་ཤས་སོང་བས་ལན་གཅིག་ཉེ་སྐོར་གྱི་གྲོགས་པོ་ཞིག་ནས་འཇིམ་པའི་ས་བླང་ཏེ་ཕེབས་ཙ་ན། སྒོ་དྲུང་ན་ཨ་ཙ་ར་བཟོ་ཆས་ཁྱེར་བ་ཞིག་འདུག །དེ་ལ་གཏམ་བྱས་པས་འཇིམ་བཟོ་ལེགས་པོ་ཤེས་ཟེར་བས་རྟེན་འབྲེལ་འགྲིགས་ཡ་མཚན་ཆེ་དགོངས་ཏེ། ནང་དུ་སྤྱན་དྲངས། ཞག་གཉིས་གསུམ་རྒྱུ་ཚོགས་རྣམས་བསགས། ཚོན་རྩི་ཚུན་ཆད་འཛོམ་པ་བྱུང་ནས་བཞེངས་པར་བརྩམ་པ་ལས་ནུབ་མོ་གྲ་བཤོམ་བྱས་ནས་བཞག་པས་ནམ་ལངས་མ་ཐག་སྐུ་ཡོངས་རྫོགས་ཚོན་རྩི་དང་བཅས་པར་གྲུབ་འདུག །དེ་ན་རེ་ད་རབ་གནས་ཀྱི་གྲབ་རན་གསུང་བ་ལ་མགོན་པོའི་སྤྲུལ་པ་ཡིན་པར་མཁྱེན་ནས། རབ་གནས་ཁྱེད་རང་གིས་མཛོད་གསུང་བས་ཨ་ཙར་ཡང་སྐུ་འདྲ་ལ་ཐིམ། དེ་ལྟར་ན་རང་བྱུང་མགོན་པོར་གྲགས་ཤིང་ཤིན་ཏུ་བྱིན་རླབས་ཆེ་བ་ད་ལྟའི་བར་དུ་ཡང་བཀའ་གཉན་ཅིང་རྟགས་མངོན་གྱུར་དུ་བཞུགས། མགོན་པོ་བྱིན་རླབས་ཆེ་བ་གཞན་ཀུན་ལྐོག་ཏུ་ཡིན་པའི་ཚུལ་དུ་བཞུགས་ཀྱང༌། འདི་ནི་མཐོང་ཐོས་དྲན་རེག་གི་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་འཁོར་བ་མཐའ་ཅན་དུ་བྱེད་པ་འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་མཛད་པ་ཡིན་གསུངས་ནས་ད་ལྟའི་བར་དུ་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཕྱག་མཆོད་ཀྱི་ཡུལ་དུ་བཞུགས་སོ། །དེ་ལྟ་བུའི་སངས་རྒྱས་གཉན་སྟོན་གྱི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་གསང་བའི་མཛོད་འཛིན་པ་ནི་འགྲོ་ མགོན་སངས་རྒྱས་སྟོན་པ་ཡིན། དེ་ཡང་བླ་མ་གོང་མ་རྣམས་དང་མཚུངས་པར་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ལ་ནི་མཁྱེན་པ་རྒྱས། མཁས་བཙུན་བཟང་པོའི་ཕུལ་དུ་གྱུར། འཇིག་རྟེན་ཆོས་བརྒྱད་ལས་ནི་ཐུགས་ལོག་འཁོར་འདས་ཐམས་ཅད་ནི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་གཟིགས། གནས་ལུགས་ཀྱི་དོན་རྟོགས་པ་ནི་འགྱུར་བ་མེད། བྱམས་སྙིང་རྗེ་ནི་མཁའ་ལྟར་ཁྱབ། ཡི་དམ་གྱི་ལྷ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ནི་ཞལ་གཟིགས། མཁའ་འགྲོ་ཆོས་སྐྱོང་ཐམས་ཅད་ནི་བྲན་བཞིན་འཁོལ། གཞན་ཕན་འགྲོ་དོན་རང་ཤར་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ལྟ་བུའི་བླ་མ་དམ་པ་དེ་ལ་ནི་ཚོགས་པ་ཁྲི་ཚོ་མང་པོ་འདུས་པས། ནུབ་ཕྱོགས་ཛ་ལནྡྷ་ར་དང༌། ཨུ་རྒྱན་ཚུན་ཆད་ནས་ཤར་ཕྱོགས་རྒྱ་ནག་གི་བར་དུ་བུ་སློབ་ཀྱིས་ཁྱབ་པར་མཛད་ཀྱང༌། ཐུགས་སྲས་ཀྱིས་གཙོ་བོ་གདན་ས་སློབ་དཔོན་ཨའི་སེངྒེ་དང༌། ཕྱོགས་མཐར་འཕྲིན་ལས་སྐྱོང་བ་འཇག་བསམ་གྱིས་རྐང་བཟུང་བའི་སྒྲུབ་བརྒྱུད་དཔལ་ལྡན་ཤངས་པའི་སྲོལ་ཀ་འཛིན་པ་རྣམས་ཀྱིས་མགོན་པོ་འདིའི་ཆོས་སྐོར་རྣམས་མ་ནོར་བར་ཐུགས་ཉམས་སུ་བཞེས་པས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཁའ་འགྲོ་ནི་གུའི་གདམས་པ་འཆད་པ་དང་ཉན་པ་དང་ཉམས་སུ་ལེན་མཁན་རྣམས་ལ་མ་སྒྲུབ་ཀྱང་མགོན་པོ་འདི་རང་ཤུགས་ཀྱིས་འགོ་བ་ཡིན། དེ་ལྟར་གཉན་སྟོན་ནས་བརྒྱུད་པ་ལ་མགོན་པོ་རེ་གོང་བའི་ལུགས་སམ། སྨད་ལུགས་པ་ཟེར་ཏེ། རི་གོང་གདན་ས་ལས་བརྒྱུད་པ་འདི་ཕག་མོ་གྲུབ་པ་སོགས་དབུས་སུ་དར་རྒྱས་ཆེན་པོ་བྱུང་འདུག །འཇག་པ་ལ་སྟོད་རྒྱུད་སྨད་རྒྱུད་བར་རྒྱུད་གསུམ། བསམ་ལྡེང་བའི་ལུགས་ལ་ལྷོ་གཙང་ རྒྱུད་པ་གཉིས་སོགས་བྱུང༌། མགོན་པོ་སྟོད་ལུགས་པའི་སྲོལ་འཛིན་རྣམས་ལ་མགོན་པོའི་བསྙེན་སྒྲུབ་ལས་གསུམ་ཁོ་ན་གཙོ་བྱེད་ཅིང་མཐུ་བོ་ཆེ་མང་དུ་བྱུང་ཡང་བྱུང་ལ་མཐུ་ཆེན་དུ་རློམ་པའི་རྔམས་འཇིགས་བྱེད་པ་མང་དུ་བྱུང་ཞིང༌། སྔོན་དུས་ལུགས་འདི་དར་རྒྱས་ཆེ། དེང་སང་ཆོས་རྒྱུན་མ་ཆད་ཙམ་ལས་མེད་དོ། །སྨད་ལུགས་པ་ཤངས་པ་བཀའ་རྒྱུད་པའི་སྐྱེས་ཆེན་རྣམས་ནི་ཆོས་སྐྱོང་ཚུལ་བཞིན་དུ་བསྟེན་པར་མཛད། ངེས་དོན་ཟབ་མོའི་རྒྱུད་གྲོལ་བས་སྣང་བ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་དང༌། རང་ཤར་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་ཡོ་ལང་ཙམ་ཉིད་བརྗོད་ངོ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་ཐུགས་ལ་རིག་པའི་ཕྱིར། ཁུག་ཤོག་རྒྱོབ་ཤོགསོད་ཤོག་ཀྱི་བཟླས་བརྗོད་དང༌། གཞན་ལ་གནོད་སེམས་ཀྱིས་དུས་འདའ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱག་སྲོལ་ནི་མེད། སེམས་ཀྱི་མདུད་པ་རང་གྲོལ་དུ་ཤིག་གེ་བའི་ངང་ནས་འཕྲིན་ལས་རྣམ་པ་བཞི་འབད་མེད་དུ་འགྲུབ་པ་ཞིག་ཡིན་པར་སྣང་ངོ༌། །མགོན་པོ་རི་གོང་བའི་ལུགས་འདི་ཕྱིས་སུ་ཤིན་ཏུ་དར་རྒྱས་ཆེ། ཆོས་བརྒྱུད་ཀྱི་སྡེ་གཞན་དུ་དར་བ་ལ་རྗེ་བཙུན་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོ་འདིས་ཀྱང༌། འཇག་ཆེན་བྱམས་པ་དཔལ་ལ་གསན། རིགས་པའི་དབང་ཕྱུག་དགེ་ལེགས་དཔལ་བར་འཇག་པའི་སློབ་བརྒྱུད་མོས་ནམ་མཁའི་རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་ཞུས་པ་ཡིན། དེ་དག་ལ་བརྟེན་ནས་ཀྱང་མགོན་པོ་འདི་ལ་མཆོད་མཁན་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱབ་བོ། །རི་གོང་གདན་ནས་བརྒྱུད་པའི་བཀའ་སྲོལ་ལས་མཁས་གྲུབ་ཆོས་བཟང་ཉི་མ་བྱོན་པ་ལས་འཕགས་ཆེན་བསོད་ ནམས་དར་དང༌། འཕགས་པ་རིམ་པ་སོགས་ཀྱིས་ཞུས་ཏེ། འཕགས་སྡེ་བཞི་དར་བ་སོགས་ཐོར་བུ་ཐོར་བུར་དར་བ་ནི་ཤིན་ཏུ་མང་སྟེ་སྨོས་ཀྱི་མི་ལང་ངོ༌། །བཞི་པ་ནི། མགོན་པོའི་འདིའི་ཆོས་སྐོར་ལ་རྣམ་གྲངས་མང་ཡང༌། རྟོག་མཐུ་རུ་སྒྲུབ་པ་དང༌། ཞི་བ་ནོར་སྒྲུབ་པ་གཉིས
Chinese
说会对众生有大利益。我说我一个苦行者恐怕造不了这么大的佛像。 女神说：难道你连一点泥土都找不到吗？好吧，那我来造佛像，你们不要杀生。 之后过了几天，有一次附近的一个朋友取了泥土回来， 门口有一个拿着工具的阿杂惹。和他交谈后，他说他很擅长泥塑，心想这真是个好兆头，就把他请了进来。 两三天里，他收集了各种材料， 甚至连颜料都准备齐全了，就开始塑像。晚上准备好后，第二天早上，整个佛像就完成了，包括颜料。 他说现在可以开光了。得知他是怙主（藏文：མགོན་པོ།）的化身，我说开光就由您来做吧。阿杂惹也融入了佛像中。 这样，它被称为自生怙主，非常灵验，直到现在仍然非常灵验和显灵。 其他怙主的加持都是秘密的， 但这个怙主能让所有眼见、耳闻、忆念和接触的众生脱离轮回，这是圣观世音（藏文：སྤྱན་རས་གཟིགས།）的事业。因此，直到现在，所有人都把他当作礼拜的对象。 像这样持有桑耶寺（藏文：གཉན་སྟོན།）佛像、佛语、佛意的秘密宝藏的人，就是 众生怙主桑吉顿巴。 他也像之前的上师们一样，对一切所知都非常精通， 是贤善之中的佼佼者。 他对世间八法（藏文：འཇིག་རྟེན་ཆོས་བརྒྱད།）感到厌倦，视轮回和涅槃为幻象。 他对实相的证悟是不可动摇的， 慈悲心像天空一样广阔。 他能亲见无数的本尊， 所有的空行母和护法都像仆人一样听命于他。 利他事业自然而然，毫不费力地成就。 像这样的大德上师，聚集了成千上万的僧众。 他的弟子遍布西方扎兰达拉（梵文：Jālandhara）和 乌仗那（梵文：Uḍḍiyāna）乃至东方中国。 其中最主要的弟子是座主艾森格（藏文：ཨའི་སེངྒེ་），并在各方弘扬佛法。
English
saying that it would be of great benefit to sentient beings. I said that I, a hermit, probably couldn't build such a large statue. The goddess said, 'Can't you even find a little clay?' Well, then I will make the statue, and you must not kill any living beings.' After a few days, once when a friend from the neighborhood brought back some clay, there was an Acara at the door carrying tools. After talking to him, he said that he was very good at clay sculpture, and thinking that this was a good omen, he invited him in. For two or three days, he collected all kinds of materials, even the paints were ready, and he began to sculpt the statue. After preparing everything at night, the next morning, the entire statue was completed, including the paints. He said that it was time for the consecration. Knowing that he was an incarnation of the Protector (Tibetan: མགོན་པོ།), I said, 'Please do the consecration yourself.' The Acara also dissolved into the statue. Thus, it is known as the Self-Arisen Protector, and it is very blessed. Even now, it is still very powerful and manifests signs. Although the blessings of other Protectors are secret, this Protector makes all beings who see, hear, remember, and touch him escape from samsara. This is the activity of the Holy Avalokiteśvara (Tibetan: སྤྱན་རས་གཟིགས།). Therefore, until now, everyone has regarded him as an object of worship. The one who holds the secret treasury of the body, speech, and mind of the Buddha of Nyanston (Tibetan: གཉན་སྟོན།) is Gongon Sangye Tonpa, the Protector of Beings. Like the previous lamas, he is very knowledgeable in all subjects and is the best among the wise and virtuous. He is tired of the eight worldly concerns (Tibetan: འཇིག་རྟེན་ཆོས་བརྒྱད།) and sees samsara and nirvana as illusions. His realization of the true nature is unwavering, and his compassion is as vast as the sky. He can see countless yidam deities, and all the dakinis and dharma protectors obey him like servants. His altruistic activities arise naturally and are effortlessly accomplished. Such a noble lama gathered tens of thousands of sanghas. His disciples spread from Jālandhara (Sanskrit: Jālandhara) in the west and Uḍḍiyāna (Sanskrit: Uḍḍiyāna) to China in the east. The main disciple was the abbot Ai Sengge (Tibetan: ཨའི་སེངྒེ་), who propagated the Dharma in all directions.
Chinese
琼瓦嘉参以足立地，实修传承吉祥香巴之轨者们，对此怙主之法类，不谬误地于心中修持，则智慧空行母尼古玛之口诀，讲说听闻及修持者们，虽不修持，此怙主亦自发地护佑。如是，从娘敦（Gnyan-ston）起传承者，称怙主日贡巴之规，或称下部规者。此日贡寺（Ri-gong dgon-sa）之传承，帕摩竹巴（Phag-mo gru-pa）等在中部（卫藏地区）极兴盛。嘉巴有上部、下部、中部三支。桑丹巴（Bsam-ldeng-ba）之规有洛扎（Lho-tsang）上下两支等。怙主上部规之传承持有者们，唯以怙主之近修、修持、事业三者为主，虽多有具大威力者，然亦多有自诩威力大而作威吓者。昔时此规极兴盛，现今仅余法脉未断而已。下部规香巴噶举派之大德们，如法依止护法。以甚深要义之续解脱，故视显现如幻，及自生大印之些微动摇，非仅口头说说而已，乃于心中证悟之故。无有念诵“库秀、炯秀、索秀”之语，及以害他之心度日之习俗。心之结自解，于熙然之状态中，四种事业不费力而成就，如是显现。怙主日贡巴之规，其后极兴盛。于其他教派中弘扬者，如至尊宗喀巴大师亦曾于嘉钦绛巴贝（'Jag-chen byams pa dpal）处听闻。理自在格勒贝（dge legs dpal）处，向嘉巴之弟子莫南喀瑜伽士（Mos nam-mkha'i rnal 'byor pa）请教。依仗彼等，故此怙主之供养者遍布各方。从日贡寺传承之教规中，出贤哲秋桑尼玛（Chos bzang nyi ma），从彼处阿雅大索南达（'Phags chen bsod nams dar）及阿雅仁波切（'Phags pa rim pa）等请教，阿雅四部兴盛等，零星弘扬者甚多，不可胜数。第四，此怙主之法类虽多，然有诛法忿怒修法及息法财神修法二者。
English
Those who uphold the tradition of the glorious Shangpa Kagyu, established by Kyongwa Jagpa Tsang, diligently practice the Dharma cycles of this Protector without error. For those who expound, listen to, and practice the instructions of the Wisdom Dakini Niguma, this Protector spontaneously protects them, even without practice. Thus, the tradition passed down from Nyenton is called the Ri-gongpa tradition of the Protector, or the Lower Tradition. This lineage from Ri-gong Monastery became very prosperous in Central Tibet, including Phagmo Drupa and others. Jagpa has three branches: the Upper, Lower, and Middle Traditions. The Sangdenpa tradition has two branches, the Upper and Lower Lho-tsang, and so on. Those who uphold the tradition of the Upper Tradition of the Protector mainly focus on the three aspects of the Protector: approach, practice, and activity. Although many powerful individuals have emerged, there have also been many who, boasting of their great power, engage in intimidation. In the past, this tradition was very prosperous, but now only the Dharma lineage remains unbroken. The great beings of the Lower Tradition, the Shangpa Kagyu, properly rely on Dharma protectors. Because the profound meaning of the tantras is liberated, appearances are seen as illusory, and even the slightest movement of the spontaneously arising Mahamudra is not just lip service but is realized in the mind. There is no custom of reciting "Khuk shog, gyob shog, sod shog" or spending time with the intention of harming others. The knots of the mind are self-liberated, and in a state of bliss, the four activities are effortlessly accomplished. This is how it appears. The Ri-gongpa tradition of the Protector later became very prosperous. As for those who spread it to other Dharma traditions, even the great Je Tsongkhapa listened to Jagchen Jampa Pal. At the feet of Rigpai Wangchuk Gelek Pal, he inquired from Monam Kha Nyingpo, a disciple of Jagpa. Relying on them, the worshipers of this Protector spread in all directions. From the teachings transmitted from Ri-gong Monastery, the wise and accomplished Chosang Nyima emerged. From him, Arya Chen Sonam Dar and Arya Rimpoche and others inquired, and the Arya Four Divisions flourished. There are too many scattered propagations to count. Fourth, although there are many categories of Dharma cycles of this Protector, there are two: the wrathful practice of subjugation and the peaceful practice of wealth.