Tibetan
ས་འདས་པར་བསྟོད་པ་ནི། ཤེར་སྙིང་གི་དོན་འགྲེལ་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་འདུག་པ་ལ། སྔོན་ཆད་དེ་ལྟར་ཡིན་པའི་ཁ་སྐད་ཙམ་ཡང་མི་སྣང་མོད། འདིར་བསྟོད་པ་དེས་མདོ་འདིའི་དོན་ལེགས་པར་བཤད་དེ་བཀྲལ་བ་ནི་ཤེར་སྙིང་གི་འགྲེལ་པ་སྔོན་ཆད་བྱུང་བ་སུ་ལ་ཡང་མེད་ཅིང་ངོ་མཚར་སྨད་དུ་བྱུང་བའི་ལེགས་བཤད་དང་པོའོ། །བསྡུས་དོན་གྱི་གནས་སྐབས་སུ། གཟུགས་སྟོང་པའོ་ཞེས་སོགས་ཟབ་མོའི་མཚན་ཉིད་བརྒྱད་པོ་གནས་ལུགས་སྤྲོས་བྲལ་དམིགས་པའི་ཡུལ་གཏན་ལ་འབེབས་བྱེད་དུ་འཆད་པ་དང་ཟབ་མོ་བརྒྱད་པོ་སྟོང་ཉིད་གསུམ་དང་སྦྱར་ཏེ་འཆད་པ་ནི་གཉིས་པའོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ལ་གཟུགས་མེད་ཅེས་སོགས་མཁས་པར་བྱ་བའི་དངོས་པོ་དྲུག་དང་སྦྱར་ཏེ། གནས་ལུགས་དེ་སྒོམ་པའི་ཚུལ་དང་སྦྱོར་བ་ནི་གསུམ་པའོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཞེས་སོགས་དེ་ ལྟར་བསྒོམས་པའི་ཕན་ཡོན་སྟོན་པ་རྣམས་ཀྱིས། ས་ལམ་གི་རིམ་པ་རྒྱུད་ལ་སྐྱེ་ཚུལ་འཆད་པ་ནི་བཞི་པའོ། །ཡང་ཤུགས་བསྟན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས། སྟོང་པ་ཉིད་ལ་གཟུགས་མེད་ཅེས་པ་ནས་ཕན་ཡོན་གྱི་བར་གྱིས། བདག་ཏུ་ལྟ་བ་རྣམ་པ་བཅུའི་གཉེན་པོར། གང་ཟག་གི་བདག་མེད་རྒྱས་པ་བསྟན་པའི་ཚུལ་དུ་འཆད་པ་ནི་ལྔ་པའོ། །མདོ་ཚིག་དུམ་བུ་བརྒྱད་དུ་བྱས་ནས། དངོས་པོ་བརྒྱད་འཆད་པར་སྦྱར་བ་ན། ཤིན་ཏུ་གསལ་ཞིང་འགྲིགས་པར་བྱུང་བ་འདི་ནི་དྲུག་པའོ། །འདི་ནི་རིགས་པ་དང་ཡང་མཐུན་ཏེ། སྤྲོས་བྲལ་གྱི་སྟོང་ཉིད་ཙམ་སྟོན་པས། མདོ་རྒྱས་པའི་སྙིང་པའི་དོན་འདུས་པའི་ཕྱིར་སྙིང་པོར་འཇོག་ན་ནི། སུམ་བརྒྱ་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་ཤེར་ཕྱིན་གྱི་སྙིང་པོར་མི་འགྱུར། ཚིག་ཉུང་བ་ཁོ་ནས་སྙིང་པོར་འགྱུར་ན་ནི། འདི་བས་ཀྱང་ཡི་གེ་གཅིག་མ་ཉུང་བའི་ཕྱིར་དེ་ལ་སྙིང་པོ་ཐ་སྙད་ཅིའི་ཕྱིར་མི་སྦྱོར། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་མངོན་རྟོགས་ལམ་རིམ་གྱི་གཙོ་བོ་དེ། དངོས་པོ་བརྒྱད་ཀྱི་རིམ་པ་འདི་ཡིན་ན། སྦས་དོན་གྱི་ཚུལ་གྱིས་དེ་འདྲ་མི་སྟོན་ན་ནི། མདོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྙིང་པོའི་སྒྲས་བརྗོད་པ་ཡང་དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་ནི་ཤེར་ཕྱིན་གྱི་ཡན་ལག་ཙམ་གྱི་མདོ་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་གྱི་ལུས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཡང་ཡིན་ལ། རྣམ་གྲངས་ཀྱི་སྤྲོས་པ་དོར་བའི་ཕྱིར་སྙིང་པོའོ། །ཡང་སེམས་བསྐྱེད་དང་གདམས་ངག་ལ་སོགས་པ་ཉམས་ལེན་སྒྲུབ་པའི་དོན་གྱི་རྣམ་གྲངས་བཅོ་བརྒྱད། ཚིག་དོན་ལ་ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་འབྱོར་བར་བཤད་དེ། འདི་ཡང་སྔོན་མེད་པའི་ལེགས་བཤད་བདུན་པའོ། །མདོ་འདིས་
Chinese
赞叹超胜之处是：般若心经的意义解释具有特殊之处，以前连那样说的口头语都没有。在此，赞叹它能很好地解释和阐明此经的意义，这是前所未有的般若心经的解释，是绝妙无比的第一个善说。在总结意义的阶段，解释“色即是空”等八个甚深特征，作为确定离戏法性所缘境的方法，以及将八个甚深与三空性结合起来解释，这是第二个。将空性与“空性无色”等六种应精通之事物结合起来，并将此法性与修习之方式结合，这是第三个。如是等等，通过宣说如此修习之利益，来阐述在相续中生起地道次第的方式，这是第四个。又，从暗示的角度出发，从“空性无色”到利益之间，作为对治十种我执的对治法，以广说人无我的方式来解释，这是第五个。将经文分成八段，并将其与解释八种事物结合起来，这非常清晰且恰当，这是第六个。这与理也相符，仅仅宣说离戏的空性，如果因为汇集了广经的精华意义而将其视为精华，那么《三百颂》等为何不成为般若波罗蜜多的精华？如果仅仅因为词句少就成为精华，那么因为它甚至没有比这少一个字，为何不将精华之名安立于它？如果般若波罗蜜多的现观道次第的主要内容是这八种事物的次第，如果不以隐义的方式宣说，那么所有经部的精华之名也将变得毫无意义。因此，这不仅仅是般若波罗蜜多的一部分经文，而且也是意义的完整身体，并且因为舍弃了名相的繁琐，所以是精华。此外，发心和窍诀等十八种修习成就之意义的名相，据说在词义上非常清晰地呈现，这也是前所未有的第七个善说。此经
English
The praise of the surpassing qualities is that the meaning of the Heart Sutra has a special explanation. Previously, there was not even a word of mouth that said it was like that. Here, the praise is that it explains and clarifies the meaning of this sutra well. This is an unprecedented explanation of the Heart Sutra, and it is the first excellent explanation that is unparalleled. In the stage of summarizing the meaning, explaining the eight profound characteristics such as "form is emptiness" as a method of determining the object of meditation that is free from elaboration, and explaining the eight profound ones in conjunction with the three emptinesses is the second. Combining emptiness with the six things to be mastered, such as "emptiness is without form," and combining this nature with the way of practice is the third. Therefore, by showing the benefits of such practice, the way in which the stages of the path arise in the mind is explained, which is the fourth. Furthermore, from the point of view of implication, from "emptiness is without form" to the benefits, as an antidote to the ten kinds of ego-clinging, it is explained in the way of extensively explaining the selflessness of the person, which is the fifth. Dividing the sutra text into eight sections and combining it with the explanation of the eight things is very clear and appropriate, which is the sixth. This is also in accordance with reason, and only explains the emptiness that is free from elaboration. If it is regarded as the essence because it gathers the essential meaning of the extensive sutra, then why would the Three Hundred Verses and others not become the essence of the Prajnaparamita? If it becomes the essence only because of the few words, then because it does not even have one less letter than this, why would the name of essence not be applied to it? If the main content of the Abhisamaya-alamkara stages of the Prajnaparamita is the order of these eight things, and if it is not shown in a hidden way, then the name of the essence of all the sutras will also become meaningless. Therefore, this is not only a part of the Prajnaparamita sutra, but also the complete body of meaning, and because it has abandoned the elaboration of terms, it is the essence. Furthermore, the eighteen categories of meaning of practice and accomplishment, such as bodhicitta and instructions, are said to be very clearly presented in the meaning of the words, which is also the seventh unprecedented excellent explanation. This sutra
Tibetan
སྟོང་ ཉིད་བཅུ་དྲུག་གམ་བཅོ་བརྒྱད་ཚིག་ཟུར་གྱིས་གསལ་བར་ཐོན་པའི་ཚུལ་དང་སྒོམ་པ་རྣམ་གཡེང་གི་རྣམ་རྟོག་བཅུའི་གཉེན་པོར་འཆད་པ་འདི་ཡང་སྔོན་མེད་པའི་ལེགས་པར་བཤད་པ་བརྒྱད་པའོ། །འདིར་དངོས་བསྟན་དང་སྦས་དོན་གཉིས་ཀ་འཆད་པ་ལས་ཐུན་མོང་རྣམས་ཆབས་གཅིག་ཏུ་འཆད་པ་དང༌། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་རྣམས་དངོས་བསྟན་ལ་སྦས་དོན་མ་འདྲེས་ཤིང༌། དངོས་བསྟན་དང་སྦས་དོན་དམིགས་ཕྱེད་པར་འཆད་པ་འདི་ཡང་སྔོན་མེད་པའི་ལེགས་པར་བཤད་པ་སྟེ་དགུ་པའོ། །གླེང་བསླང་བའི་སྐབས་སུ། ཕུང་ལྔ་སྟོང་པར་སྒོམ་པ་ཤེར་ཕྱིན་ལ་འཇུག་པའི་ཐབས་སུ་བཤད་པས། ཤེར་ཕྱིན་དངོས་དང་སྟོང་ཀྱང་མི་གཅིག་པར་བསྒྲུབ་པ་དང༌། སྟོང་ཉིད་གཟུགས་སོགས་ཞེས་སོགས་དང༌། བྲི་གང་མེད་པའི་ཚིག་དང༌། སྟོང་ཉིད་ཁྱད་གཞིར་བྱས་ནས་འདུས་བྱས་བཀག་པ་དང༌། བདེན་པར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། ཞེས་པ་སྟེ་ཁྱད་པར་གྱི་ཚིག་ལྔས། དབུ་མའི་མཐར་ཐུག་གཞན་སྟོང་དབུ་མ་ཆེན་པོའི་དོན་གསལ་བར་འཆད་པ་འདི་ནི་བཅུ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ཚན་ལས་ཕྱེ་བའི་སྔོན་མེད་ལེགས་བཤད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཤིན་ཏུ་མང་པོར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་ནི་དགེ་ལེགས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རབ་ཏུ་འཕེལ་བར་བྱེད་པའོ། །ཞེས་པའང་ཀུན་དགའ་སྙིང་པོས་འཕྲོས་དོན་དུ་བརྗོད་པའོ། །དགེ་ལེགས་འཕེལ།། །།ཨོཾ་སྭ་སྟི། དོན་དམ་འོད་གསལ་ཆོས་དབྱིངས་ཡེ་ཤེས་འཁོར་འདས་ཀུན་ཁྱབ་ལས། །འཇམ་དབྱངས་གཞོན་ནུ་ཟུར་ཕུད་ལྔ་པ་བླ་མའི་ཚུལ་འཆང་བ། །ཀུན་ མཁྱེན་ཏཱ་ར་ནཱ་ཐའི་རྒྱལ་བསྟན་མདོ་སྔགས་ཡོངས་ཀྱི་བདག །ལྷ་དང་བཅས་པའི་འགྲོ་བ་ཀུན་གྱི་གཙུག་གིས་རྒྱན་དུ་བཀུར། །ཉིད་ཀྱི་མདོ་འགྲེལ་སྔོན་མེད་ལེགས་བཤད་ཀྱིས། །མཐའ་བྲལ་བྱ་མས་ཀླུའི་དགོངས་དོན་འགལ་མེད་དུ། །གཞན་དྲིང་མི་འཇོག་ལུང་རིགས་ཡང་དག་གིས། །མདོ་དོན་མཐར་ཐུགས་གཞན་སྟོང་དབུ་མར་བསྒྲུབ། །བསྟན་བཅོས་ཁྱད་པ་འཕགས་འཛམ་གླིང་སྤྱི་ནོར་འདི། །གཅིག་ལས་དུ་མ་འབྱུང་བའི་འཕྲུལ་གྱི་གཞི། །ཆོས་སྦྱིན་མཛད་མེད་ཆུ་བོའི་རྒྱུལ་ལར་གྲན། །གཅིག་སྟོང་དགུ་བརྒྱ་གོ་དྲུག་ཟླ་ཚེས་ལ། །སྔོན་བསགས་ལྡན་པའི་ངག་དབང་ཚུལ་ལྡན་གྱིས། །ལྷག་བསམ་དག་པའི་ཐུགས་བསྐྱེད་ཟླ་བྲལ་མཐུས། །བསྟན་འགྲོའི་དོན་དུ་དམིགས་ནས་ཡོན་སྦྱར་ལས། །ཡིག་ཚོགས་ཟད་མེད་སྤར་གྱི་ཕྱི་མོ་བསྐྲུན། །ལགས་བྱས་འདི་མཚོན་རྒྱལ་སྲས་རབ་དཀར་མཛོད། །གཅིག་ཏུ་སྡོམས་པའི་རྣམ་དཀར་བསོད་ནམས་ཀྱིས། །བསྟན་འཛིན་ཡོངས་གྱི་སྐུ་ཚེ་འདུ་བྱེད
Chinese
十六空性或十八空性以词语明确显现之方式，以及宣说对治修习散乱的十种分别念，这也是前所未有的第八善说。此处讲述显说和隐义两种，共同之处一并讲述，不共同之处在显说中不混杂隐义，显说和隐义明确区分讲述，这也是前所未有的第九善说。在引出话题时，将观修五蕴为空性作为进入般若波罗蜜多的方法来宣说，从而论证般若波罗蜜多之本体与空性并非一体，以及“空性，色等”等等，还有不增不减之词，以及以空性为差别之基础而遮止有为法，还有“应当知为真实”等等，这五个特殊之词，明确阐述了中观的究竟，即他空大中观之义，这是第十。从这些之中分离出来的，前所未有的善说之差别，会变得非常之多。因此，这能使善妙兴盛圆满增长。这是衮噶宁波（贡噶宁波，1382-1456）作为补充意义所说的。善妙增长！嗡 索斯帝（藏文：ཨོཾ་སྭ་སྟི།，梵文天城体：ॐ स्वस्ति，梵文罗马拟音：oṃ svasti，汉语字面意思：嗡，吉祥！）。从胜义光明法界智慧周遍轮涅中，文殊童子五髻， धारण（梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思：持有）上师之相者，一切智达热纳塔的教法，经续一切之主，被天神等一切众生以顶髻为庄严而敬奉。您的经释，以未曾有之善说，无边中观以无违方式阐释龙树之意趣，不依赖他者，以正确之理证，论证经义之究竟是他空中观。此殊胜论著，是世间之珍宝，是从一中生多之幻化之基，如不作布施之河流般涌现。一千九百九十六年月初之时，具足往昔积累的阿旺楚臣者，以清净增上意乐无与伦比之力，为了教法和众生之利益而发愿，从而使文字不灭的印刷母本得以产生。以此为代表，汇集一切善妙的善业，愿使所有持教者之寿命
English
The way in which the sixteen or eighteen emptinesses are clearly manifested through words, and the explanation of the antidotes to the ten conceptualizations of meditative distraction, this is also the unprecedented eighth good saying. Here, both the explicit and implicit meanings are explained, with the common aspects being explained together, and the uncommon aspects not being mixed with the implicit meaning in the explicit explanation, and the explicit and implicit meanings being clearly distinguished and explained, this is also the unprecedented ninth good saying. When introducing the topic, explaining the meditation on the emptiness of the five aggregates as a method for entering the Prajñāpāramitā, thereby proving that the essence of Prajñāpāramitā and emptiness are not the same, and "emptiness, form, etc.," and so on, as well as the words of neither increase nor decrease, and blocking conditioned phenomena by taking emptiness as the basis of distinction, and "it should be known as true," etc., these five special words, clearly explain the ultimate of Madhyamaka, the meaning of Other-Emptiness Great Madhyamaka, this is the tenth. Separated from these, the distinctions of unprecedented good sayings will become very many. Therefore, this can make goodness and excellence flourish and increase greatly. This was also said by Kunga Nyingpo (1382-1456) as a supplementary meaning. May goodness increase! Om Svasti. From the ultimate clear light Dharmadhatu wisdom pervading samsara and nirvana, Manjushri Kumara with five tufts of hair, धारण (dhāraṇa, holding) the one who holds the form of the Guru, the teachings of the omniscient Tāranātha, the master of all Sutras and Tantras, is revered by all beings, including gods, as an ornament on their crowns. Your Sutra commentary, with unprecedented good sayings, explains the intention of Nagarjuna in a way that is not contradictory to the non-extreme Madhyamaka, without relying on others, with correct reasoning, proves that the ultimate meaning of the Sutra is Other-Emptiness Madhyamaka. This special treatise, the treasure of the world, is the basis of the illusion of one arising from many, like a river that flows without making offerings. In the first month of the year one thousand nine hundred and ninety-six, Awang Chuchen, who possesses past accumulations, with pure and incomparable power of intention, vowed for the benefit of the teachings and beings, thereby causing the indestructible printing matrix of words to be produced. Representing this, the accumulation of all virtuous deeds, may it cause the life of all the holders of the teachings