Tibetan
མེད་ན་ཇི་ལྟར་བགྱི། བྲམ་ཟེས་སྨྲས་པ། ཁྱོད་ཉིད་གཏའ་ མར་བཅུག་སྟེ་ཀཪྴ་པ་ན་ལྔ་སྐྱིན་པར་བླང་ངོ་། །ཞེས་གྲོས་མཐུན་ནས་དེ་བཞིན་དུ་བྱས་ཤིང་། ཁྱིམ་བདག་གཅིག་ལས་གོས་གསར་པ་དང་། རྒྱན་གཡར་ནས་བྲམ་ཟེའི་ཆུང་མ་ལ་བསྐོན་ ཏེ། ཁྱིམ་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་སྤྱན་དྲངས་ནས་གདུགས་ཚོད་གསོལ་ལོ། །དེ་ནས་ཆུང་མས་ རྒྱན་ཕུད་དེ་བཞག་པ་ན་རྐུན་མས་ཁྱེར་ཏེ། བྲམ་ཟེས་བསམས་པ། བདག་གིས་རྒྱན་དེ་ལྟ་བུ་ འབྱོར་པ་ནམ་ཡང་མིན་གྱི། བདག་ནགས་སུ་སོང་སྟེ་འཆི་བ་ལས་གཞན་ཐབས་མེད་དོ་སྙམ་ 16-65 འབྲོག་དགོན་པ་ཞིག་ཏུ་སོང་བ་ལས། མི་ཞིག་གིས་དོང་བརྐོས་ཏེ་སོང་བ་མཐོང་ནས། བྲམ་ ཟེས་དེར་སོང་བས་སྔར་གྱི་རྒྱན་རྙེད་དེ་ཁྱིམ་དུ་འོངས་སོ། །ཆུང་མ་ཡང་ཡིད་མི་བདེ་བ་བཞིན་ དུ་ཁྱིམ་གྱི་ཕྱག་དར་བྱས་པས་ས་འོག་ནས་གསེར་གྱི་བུམ་པ་གསེར་གྱིས་གང་བ་རྙེད་དེ། དེ་ ལྟ་བུ་བྱུང་བ་དེའང་སངས་རྒྱས་ལ་བསོད་སྙོམས་ཕུལ་བའི་ཕན་ཡོན་དུ་ཤེས་ནས་དད་པས་ ཆོས་ཉན་པས་བྲམ་ཟེ་ལྷ་ཆུང་མ་དང་བཅས་པས་བདེན་པ་མཐོང་། དེ་ནས་ཕྱོགས་དེར་གྲོང་ པའི་བུ་མོ་དགའ་མོ་དང་། དགའ་སྟོབས་མས་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་གདུགས་ཚོད་ གསོལ། སྟོན་པས་ཀྱང་ཆོས་བསྟན་པས་དེ་གཉིས་ཀྱིས་ཀྱང་བདེན་པ་མཐོང་ངོ་། །དེ་སྐབས་ བཟང་སྡེའི་ཚོགས་དྲུག་ཅུས་ཀྱང་དགྲ་བཅོམ་པ་ཐོབ་སྟེ། དགྲ་བཅོམ་པ་བརྒྱ་དང་ཉི་ཤུ་རྩ་ གཅིག་གོ ། ༄། །སོ་གཅིག་པ་རལ་པ་ཅན་སྟོང་བཏུལ་བ། སོ་གཅིག་པ་རལ་པ་ཅན་སྟོང་བཏུལ་བ་ནི། དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དགོངས་པ། ཡུལ་མ་ག་དྷཱ་འདིར་དགེ་སྦྱོང་དང་བྲམ་ཟེ་གཅིག་དབང་དུ་གྱུར་པས་སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་མང་པོའི་ ཚོགས་ཆུང་ངུས་དབང་དུ་འགྱུར་བ་སུ་ཡོད་དགོངས་ན། ལྟེང་རྒྱས་འོད་སྲུང་རལ་པ་ཅན་དེ་ལྟ་ བུ་ཡིན་པར་དགོངས་སོ། །དེ་ལ་འོད་སྲུང་དེ་ནི་ལོ་བརྒྱ་ཉི་ཤུ་ལོན་པ། སྲིད་རྩེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ ཐོབ་པ། སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་དགྲ་བཅོམ་པར་བཀུར་ཞིང་། རང་ཉིད་ཀྱང་དགྲ་བཅོམ་པར་རློམ་ པ་ཞིག་གོ །འོད་སྲུང་དེའང་འཁོར་རལ་པ་ཅན་ལྔ་བརྒྱ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ལ། དེའི་སློབ་མར་ གྱུར་བ་སྤུན་ཟླ་ནི་ཆུ་ཀླུང་འོད་སྲུང་དང་ག་ཡ་འོད་སྲུང་སྤུན་དག་སྟེ། དེ་གཉིས་ཀྱང་སློབ་མ་ རལ་པ་ཅན་ཉིས་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་རེ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ཀྱང་ཆུ་ཀླུང་ནཻརཱཉྫ་ནའི་ འགྲམ་དུ་དཀའ་ཐུབ་སྤྱོད་པ་སྟེ། ཆུ་མགོ་ན་ནི་ལྟེང་རྒྱས་འོད་སྲུང་གནས་ལ་སྨད་ཀྱི་ཕྱོགས་ན་ ནི་གཞན་གཉིས་སོ། །དེ་ནས་བཅོམ་
Chinese
如果没有，该怎么办？婆罗门说：让你自己做抵押，借五卡尔沙巴那。经过商议，就这样做了。从一个施主那里借来新衣服和饰品，给婆罗门的妻子穿上。请世尊到家里，供养饮食。之后，妻子把首饰放下，被小偷偷走了。婆罗门心想：我什么时候才能得到这样的首饰呢？我想我只能去森林里死了。16-65 他去了一个偏僻的寺院，看到一个人在挖洞，婆罗门过去找到了之前的首饰，然后回家了。妻子也心怀不安地做着家务，从地下挖出了一个装满金子的金瓶。他知道发生这样的事，是供养佛陀食物的功德，于是虔诚地听法，婆罗门和他的妻子都见到了真谛。之后，那个地方的村民女儿嘎莫和嘎达玛也向如来供养了食物。导师也宣讲了佛法，她们两个也见到了真谛。当时，六十个贤善团体的成员也获得了阿罗汉果位，总共有121位阿罗汉。 ༄། །第三十一，调伏千发髻。 第三十一，调伏千发髻是这样的：当时，世尊心想：在这个摩揭陀国，沙门和婆罗门各自掌权，那么谁能让众多民众中的少数人归顺呢？他想到，烈焰光护发仙人就是这样的人。光护活了一百二十岁，获得了有顶天的禅定，人们都尊敬他为阿罗汉，他自己也自认为是阿罗汉。光护有五百个护发眷属，他的弟子是兄弟二人，即恒河光护和伽耶光护，他们各有二百五十个护发弟子。他们都在尼连禅河边修行苦行。烈焰光护住在河的上游，另外两个住在下游。之后，世
English
If not, what to do? The Brahmin said: Let yourself be put in pledge and borrow five karshapanas. After consultation, it was done that way. Borrowing new clothes and ornaments from a householder, he dressed the Brahmin's wife. He invited the Blessed One to his home and offered food. Then, when the wife put down the jewelry, it was stolen by a thief. The Brahmin thought: When will I ever get such jewelry? I think I have no other way than to go to the forest and die. 16-65 He went to a remote monastery and saw a man digging a hole. The Brahmin went there and found the previous jewelry and came home. The wife, also uneasy, did the housework, and from underground she found a golden vase filled with gold. Knowing that such a thing happened as a benefit of offering alms to the Buddha, she listened to the Dharma with devotion, and the Brahmin and his wife saw the truth. After that, the village girls Gamo and Gadama in that area also offered food to the Tathagata. The Teacher also preached the Dharma, and the two of them also saw the truth. At that time, sixty members of the Good Group also attained Arhatship, making a total of 121 Arhats. ༄། །The Thirty-first, Taming the Thousand Braids. Thirty-first, Taming the Thousand Braids is like this: At that time, the Blessed One thought: In this Magadha country, the Shramanas and Brahmins each hold power, so who can subdue the few among the many people? He thought that the Flaming Light-Protected Hair Ascetic was such a person. Light-Protected lived to be one hundred and twenty years old, attained the Samadhi of the Peak of Existence, and people respected him as an Arhat, and he himself considered himself an Arhat. Light-Protected had five hundred hair-ascetic attendants, and his disciples were two brothers, namely Ganga Light-Protected and Gaya Light-Protected, each with two hundred and fifty hair-ascetic disciples. They were all practicing austerities on the banks of the Nairanjana River. Flaming Light-Protected lived at the head of the river, and the other two lived downstream. Then, the Blessed
Tibetan
ལྡན་འདས་ལྟེང་རྒྱས་འོད་སྲུང་ཀྱི་བསྟི་གནས་སུ་ གཤེགས་པ་ན། དེས་ཀྱང་གདན་བཤམས་ཤིང་བསུས་ཏེ་བྱོན་པ་ལེགས་སོ་ཞེས་གསོལ་ཏོ། ། 16-66 བཅོམ་ལྡན་འདས་གདན་བཤམས་པ་ལ་བཞུགས་ནས་འོད་སྲུང་ལ་དགའ་བ་དང་མགུ་བར་ གྱུར་པའི་གཏམ་མཛད་དོ། །བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ལ་མི་བདེ་བ་མེད་ན། ང་མེ་ཁང་འདིར་ ཞག་གཅིག་ཏུ་འདུག་གོ །གསོལ་བ། བདག་ལ་མི་བདེ་བ་མ་མཆིས་ཀྱང་། དེ་ན་ཀླུ་གདུག་པ་ ཞིག་གནས་པས་མཐོ་འཚམ་པས་འགྱུར་དུ་མི་འོང་ངམ། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་མེ་ཁང་ དུ་བྱོན་ནས་བཞུགས་པ་ན། མཚན་མོའི་དུས་སུ་ཀླུ་ཁྲོས་པས་དུ་བ་བཏུལ། སྟོན་པས་རྫུ་ འཕྲུལ་གྱིས་དེ་བས་ཀྱང་ཆེ་བའི་དུ་བ་བཏུལ། ཀླུས་མེ་སྦར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་མེའི་ ཁམས་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པས་ཁང་པ་ཐམས་ཅད་མེ་རབ་ཏུ་འབར་བར་གྱུར་ཏོ། །འོད་ སྲུང་རྒྱུ་སྐར་ལ་ལྟ་བས་དེ་ལྟར་མཐོང་སྟེ། ཀྱེ་མ་གཽ་ཏ་མ་མཛེས་པ་དེ་ཀླུ་གདུག་པས་ཐལ་བར་ མ་བྱས་གྲང་སྙམ་མོ། །དེ་ནས་ཀླུ་དེ་ཐུལ་ནས་ནངས་བར་ལྷུང་བཟེད་ཀྱི་ནང་དུ་བཅུག་སྟེ་ བསྣམས་ནས་འོད་སྲུང་ཀྱིས་སར་བྱོན་པ་ན། ལྷུང་བཟེད་དུ་བསྣམས་ཏེ་བྱོན་པ་དེ་ཅི། བཀའ་ སྩལ་པ། རྫུ་འཕྲུལ་དང་མི་ལྡན་པ་སུ་ཡང་གནས་སུ་མི་སྟེར་བའི་ཀླུ་དེ། ངས་བཏུལ་ཏེ་ཁྱེར་ འོངས་སོ། །དེས་བསམས་པ། དགེ་སྦྱོང་ཆེན་པོ་འདི་ནི་མཐུ་ཆེ་ཞིང་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེའོ་སྙམ་མོ། ། དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་བདག་ཀྱང་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་རྗེས་སུ་སློབ་ པར་འདོད་པ་ནི་མེད་དོ། །དེ་ནས་བཟུང་སྟེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་འོད་སྲུང་གི་བསྟི་གནས་ ནགས་ཚང་ཚིང་དུ་བཞུགས་སོ།། འོད་སྲུང་གི་སློབ་མ་བྲམ་ཟེའི་ཁྱེའུ་ལྔ་བརྒྱ་པོ་རེ་རེ་ཡང་མེ་ ཐབ་གསུམ་གསུམ་བཟུང་སྟེ་མེ་ལ་སྤྱོད་པ་ལས། མེ་མི་འབར་བར་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པས་ ཐབས་གང་གིས་ཀྱང་སྦོར་མ་ཐུབ་བོ། །དེ་རྣམས་ཀྱིས་འོད་སྲུང་ལ་སྦྲན་པས། འོད་སྲུང་གིས་ སྟོན་པ་ལ་ཞུས་པ་ན། བཀའ་སྩལ་པ། འོད་སྲུང་མེ་སྦར་བར་འདོད་དམ། གསོལ་པ། དགེ་ སྦྱོང་ཆེན་པོ་སྤར་དུ་གསོལ། དེ་ནས་མེ་རང་འབར་རོ། །འོད་སྲུང་གིས་བསམས་པ། དགེ་སྦྱོང་ ཆེན་པོ་འདི་ནི་མཐུ་ཆེ་ཞིང་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེ་སྟེ། བདག་ཀྱང་དགྲ་བཅོམ་པའོ་སྙམ། དེ་ནས་བྲམ་ 16-67 ཟེ་ལྔ་བརྒྱ་མེ་ལ་སྤྱད་ཟིན་པ་ན། མེ་བསད་པར་འདོད་ན་ཡང་བསད་མ་ཐུབ་བོ། །དེ་ནས་དེ་ རྣམས་ཀྱིས་འོད་སྲུང་ལ་སྨྲས་། དེས་སྟོན་པ་ལ་ཞུས་པས། མེ་ཞི་བར་འདོད་དམ། དེས་ཀྱང་ འཚལ་ལོ་ཞུས་པས། མེ་རང་ཞིའོ།
Chinese
当世尊到达迦叶的光护住所时，他也铺设座位迎接，并说道：‘您来得好啊！’ 16-66 世尊在铺设好的座位上坐下，对光护说了些欢喜和满意的话。世尊说道：‘如果你没有不适，我今晚就住在这火房里。’光护禀告说：‘我没有不适，但是那里住着一条恶龙，恐怕会冒犯您。’之后，世尊来到火房并坐下。夜里，龙愤怒地吐出烟雾，导师以神通变出更大的烟雾。龙点燃了火。世尊进入火界三昧，整个房间都燃烧起来。光护仰望星空，看到了这一幕，心想：‘哎呀，美丽的乔达摩不会被恶龙烧成灰烬了吧？’之后，那条龙被制服，直到早晨，被装进钵中，导师拿着钵来到光护的住所。光护问道：‘拿着钵来的是什么？’世尊说道：‘这条不具备神通的人都无法在其住所安身的龙，我已将其制服并带回来了。’他心想：‘这位大沙门真是神通广大啊！’虽然如此，他心想：‘我也是阿罗汉啊！’因此并不想追随世尊。从那以后，世尊就住在光护住所附近的茂密森林中。光护的五百个婆罗门弟子，每人掌管三个火炉，以火为业，但火却被加持得无法点燃，无论用什么方法都无法点燃。他们向光护抱怨，光护向导师禀告。世尊说道：‘光护，你想点燃火吗？’光护禀告说：‘伟大的沙门，请您点燃吧！’之后，火自然燃起。光护心想：‘这位大沙门真是神通广大啊！我也是阿罗汉啊！’之后，五百个婆罗门用火完毕后，想要熄灭火却无法熄灭。 16-67 之后，他们对光护说。光护向导师禀告，‘您想让火熄灭吗？’光护也回答说想，之后，火自然熄灭了。
English
When the Blessed One arrived at Kasyapa's dwelling place, Kasyapa also prepared a seat and welcomed him, saying, 'It is good that you have come!' 16-66 The Blessed One sat down on the prepared seat and spoke words of joy and satisfaction to Kasyapa. He said, 'If you have no discomfort, I will stay in this fire chamber for one night.' Kasyapa replied, 'I have no discomfort, but there is a fierce naga dwelling there, and I fear it may cause offense.' Then the Blessed One went to the fire chamber and sat down. At night, the naga, angered, emitted smoke. The Teacher, through his miraculous power, emitted even greater smoke. The naga then ignited a fire. The Blessed One entered the fire element samadhi, and the entire house was ablaze. Kasyapa, looking at the stars, saw this and thought, 'Alas, will the beautiful Gautama be reduced to ashes by the fierce naga?' Then, that naga was subdued and placed in a begging bowl until morning. The Teacher, carrying the bowl, came to Kasyapa's place. Kasyapa asked, 'What is that you are carrying in the bowl?' The Teacher said, 'This naga, whom no one without miraculous power can allow to dwell in their place, I have subdued and brought back.' He thought, 'This great ascetic is truly powerful and possesses great miraculous abilities!' Even so, he thought, 'I am also an arhat!' Therefore, he did not wish to follow the Blessed One. From then on, the Blessed One stayed in the dense forest near Kasyapa's dwelling. Kasyapa's five hundred Brahmin disciples, each tending three fire pits and practicing with fire, were unable to ignite the fire because it had been blessed. They could not ignite it by any means. They complained to Kasyapa, and Kasyapa reported it to the Teacher. The Teacher said, 'Kasyapa, do you wish to ignite the fire?' Kasyapa replied, 'Great ascetic, please ignite it!' Then the fire ignited on its own. Kasyapa thought, 'This great ascetic is truly powerful and possesses great miraculous abilities! I am also an arhat!' Then, after the five hundred Brahmins had finished using the fire, they wanted to extinguish it but could not. 16-67 Then, they spoke to Kasyapa. He reported it to the Teacher, 'Do you wish to extinguish the fire?' Kasyapa also replied that he did, and then the fire extinguished on its own.