Tibetan
མས་ཀྱིས། བསྐལ་པ་ནི་ བཟང་པོའོ། །ཞེས་བརྗོད་པས་དེ་ལྟར་གྲགས་པའོ། །དེ་ནས་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་མར་མེ་མཛད་ཀྱི་སྤྲུལ་པ། རྒྱལ་པོ་ཡུལ་འཁོར་སྐྱོང་གི་སྲས་སྟོང་རྩ་གཉིས་སངས་རྒྱས་པའི་བསྟན་པ་འབྱུང་ སྟེ། དེ་ཡང་པུན་དྷ་རི་ཀའི་མདོ་ལས། ཇི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གངྒཱའི་ཀླུང་བྱེ་མ་སྙེད་ཕྲག་དགུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རེ་རེ་ན་ཡང་། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོས་སངས་རྒྱས་སྟོང་རྩ་གཉིས་སུ་སྤྲུལ་ནས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་པར་བཤད་དོ། ། 1-108 དེ་ཡང་རྣམ་པར་གཟིགས་དང་གཙུག་ཏོར་མངའ་བ་དང་། ཐམས་ཅད་སྐྱོབ་དང་། འཁོར་བ་འཇིག་དང་། གསེར་ཐུབ་དང་། འོད་སྲུང་དང་དྲུག་སོང་ནས། འདི་རྒྱལ་བ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ཡིན་ཏེ། གདུལ་བྱ་ཞིང་ཁམས་ ཀྱང་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་དང་། མི་མཇེད་པའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཡང་རྡོ་རྗེ་གདན་ལ་སོགས་པ་འཛམ་བུའི་གླིང་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱད་རིགས་དྲུག་གི་ གནས་སུ་བྱོན་ཏེ། སྙིང་རྗེ་རོལ་པ་རྣམ་པར་རྒྱལ་བའི་མདོ་ལས། སྟོང་གསུམ་མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འཛམ་བུའི་གླིང་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱད་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པར་སྤྲུལ་ནས་སེམས་ ཅན་གྱི་དོན་མཛད་ཅེས་སོ།། །།སྟོན་པ་མ་ངེས་པ་ནི། གདུལ་བྱ་མ་དག་པ་བརྒྱུད་དྲུག་གི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ། དེ་ཡང་རང་གི་སྣང་ཚུལ་དང་བསྟུན་ནས་གང་དང་གང་གིས་འདུལ་བ་ལ་ དེའང་དེའི་སྐུར་བསྟན་ནས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་དོ། །ཡབ་སྲས་མཇལ་བའི་མདོ་ལས། རྒྱལ་བྱིན་ཚངས་པའི་ཆ་བྱད་དང་། །ལ་ལར་བདུད་ཀྱི་ཆ་བྱད་ཀྱིས། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དོན་མཛད་དེ། །འཇིག་རྟེན་ རྣམས་ཀྱི་རྟོགས་མི་ནུས། །ཞེས་སོ། །ཡང་ལ་ལར་བལྟམས་པ་ཡོངས་སུ་བསྟན། ལ་ལར་ནི་འཁོར་ལོ་བསྐོར། ལ་ལར་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་མཛད། ཅེས་སོ། །སྤྲུལ་སྐུ་དེ་ལ་དབྱེ་ན་གསུམ་སྟེ་མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས། 1-109 བཟོ་དང་སྐྱེ་དང་དཀའ་ཐུབ་ཆེ། །ཞེས་པས། བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོའི་སྤྲུལ་པ་རྒྱལ་བ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་སྟེ། དེ་ལ་བཞེད་པ་གཞུང་མི་མཐུན་པ་གསུམ་སྟེ། འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་པ་སྐྱེ་བ་འདི་ལ་ སངས་རྒྱས་པར་འདོད་དེ། དབུ་མ་པ་སྐྱེ་བ་གཅིག་གིས་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་པར་བྱེད། གསང་སྔགས་པ་སྤྲུལ་སྐུ་ཡིན་པར་བཞེད་དོ། །དེ་ཡང་མཛད་པ་མཐར་འདོན་གྱི་སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱ་སྟེ། མཆོག་གི་སྤྲུལ་པའོ། །དེ་ཡང་འདི་སྐད་དུ། ཀྱེ་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་གསང་བ་སྙིང་པོ་བླ་མེད་དེ་ཉག་གཅིག་པོ་འཛམ་གླིང་སྣོད་དང་ལྡན་པའི་ངེས་དོན་འགྲོ། ལྷ་མིའི་སྟོན་པ་ བྱམས་པ་མགོན་གྱིས་མཛད་དོ། །ཞེས་གསུངས་ནས། རི་རབ་རྩེ་མོ་ལ་བྱོན་ནས། གཟིགས་པ་རྣམ་པ་ལྔ་ལ་གཟིགས་ཏེ། གླིང་དང་ཡུལ་དང་གྲོང་ཁྱེར་དང་རིགས་དང་ཡུམ་
Chinese
经中说，'劫是吉祥的'，因此而得名。此后，玛尔麦匝（མར་མེ་མཛད，燃灯佛）的真实圆满正等觉化身，国王玉阔炯（ཡུལ་འཁོར་སྐྱོང་，持国）的一千零二个儿子将出现佛法。 正如《白莲经》所说：'如同恒河沙数九倍的世界中，每个世界都有大悲者化现一千零二尊佛，利益众生。' 从毗婆尸佛（རྣམ་པར་གཟིགས་）和尸弃佛（གཙུག་ཏོར་མངའ་བ་）开始，然后是毗舍浮佛（ཐམས་ཅད་སྐྱོབ་），拘留孙佛（འཁོར་བ་འཇིག་），拘那含牟尼佛（གསེར་ཐུབ་），迦叶佛（འོད་སྲུང་），这六位过去之后，现在这位是释迦牟尼佛（ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་）。所调伏的众生和国土也是三千大千世界的烦恼众生。因为是不堪忍的世界，所以称为娑婆世界。 他来到金刚座等地，遍及赡部洲八十亿处，利益六道众生。《慈悲游戏殊胜经》中说：'在三千娑婆世界，于赡部洲八十亿处示现圆满正等觉，利益众生。' 导师示现不定，是为了调伏六道不净众生，根据他们各自的显现，以相应的形象来调伏他们，利益众生。《父子相见经》中说：'有时以帝释天（རྒྱལ་བྱིན་）或梵天（ཚངས་པའི་）的形象，有时以魔（བདུད་）的形象，利益众生，世人无法理解。' 有时示现诞生，有时转法轮，有时行持种种行为。 化身可以分为三种，如《经庄严论》所说：'工艺、诞生和苦行大。' 其中，大菩提的化身是释迦牟尼佛。对此有三种不同的观点：小乘认为此生证悟成佛；中观认为一生即可获得菩萨果位；密宗则认为他是化身。这被称为示现究竟事业的佛陀，是殊胜的化身。' 经中这样说道：'诸佛的身语意秘密精华无上，唯一能容纳世间的真实意义，是人天导师慈氏怙主（བྱམས་པ་མགོན་）所作。' 然后，他来到须弥山顶，观察五种景象：洲、国、城市、种姓和母亲。
English
It is said in the scriptures, 'The kalpa is auspicious,' hence the name. Thereafter, an emanation of the perfectly complete Buddha Marmemdze (མར་མེ་མཛད, Dipamkara Buddha), the one thousand and two sons of King Yulkhor Kyong (ཡུལ་འཁོར་སྐྱོང་, Dhritarashtra), will bring forth the teachings of the Buddha. As stated in the Pundarika Sutra: 'Just as in each of the worlds as numerous as the sands of the Ganges River multiplied by nine, the Great Compassionate One emanates as one thousand and two Buddhas to benefit sentient beings.' Starting with Vipashyi Buddha (རྣམ་པར་གཟིགས་) and Sikhin Buddha (གཙུག་ཏོར་མངའ་བ་), followed by Vishvabhu Buddha (ཐམས་ཅད་སྐྱོབ་), Krakucchanda Buddha (འཁོར་བ་འཇིག་), Kanakamuni Buddha (གསེར་ཐུབ་), and Kashyapa Buddha (འོད་སྲུང་), after these six have passed, this one is Shakyamuni Buddha (ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་). The beings and realms to be tamed are also the afflicted beings of the three thousand great thousand worlds. Because it is an unbearable world, it is called the Saha world. He comes to Vajrasana and other places, pervading eighty billion places in Jambudvipa, benefiting beings in the six realms. The Karuna Rolpa Nampar Gyalwai Sutra states: 'In the three thousand Saha worlds, in eighty billion places in Jambudvipa, he manifests perfect enlightenment to benefit sentient beings.' The manifestation of the teacher is not fixed, it is for the sake of taming the impure beings of the six realms. According to their respective appearances, he manifests in corresponding forms to tame them and benefit sentient beings. The Father-Son Meeting Sutra states: 'Sometimes in the form of Indra (རྒྱལ་བྱིན་) or Brahma (ཚངས་པའི་), sometimes in the form of Mara (བདུད་), he benefits sentient beings, which the world cannot comprehend.' Sometimes he shows birth, sometimes he turns the wheel of Dharma, sometimes he performs various actions. Emanation bodies can be divided into three types, as stated in the Ornament of the Sutras: 'Crafts, birth, and great asceticism.' Among them, the emanation of great Bodhi is Shakyamuni Buddha. There are three different views on this: the Hinayana believes that enlightenment is attained in this life; the Madhyamaka believes that one can attain the Bodhisattva path in one lifetime; the Tantric tradition believes that he is an emanation body. This is called the Buddha who manifests ultimate deeds, and is a supreme emanation. The sutra says: 'The secret essence of the body, speech, and mind of all Buddhas is supreme, the only one that can contain the true meaning of the world, is made by Maitreya, the protector of gods and humans (བྱམས་པ་མགོན་).' Then, he came to the summit of Mount Meru and observed five aspects: continent, country, city, lineage, and mother. --------------------------------------------------------------------------------
Tibetan
ལ་གཟིགས་པའོ། །དེ་ནས་མིའི་ ཡུལ་དུ་མཛད་པ་བཅུ་གཉིས་བསྟན་ཏེ། མདོ་རྒྱ་ཆེར་རོལ་པ་ལས། དགའ་ལྡན་གནས་ནས་འཕོ་བ་དང་། །ལྷུམས་སུ་ཞུགས་དང་བལྟམས་པ་དང་། །བཟོའི་གནས་ལ་མཁས་པ་དང་། །གཞོན་ནུ་རོལ་རྩེད་མཛད་པ་ དང་། །བཙུན་མོ་འཁོར་གྱིས་རོལ་པ་དང་། །ངེས་འབྱུང་དཀའ་བ་སྤྱོད་པ་དང་། །བྱང་ཆུབ་སྙིང་པོར་གཤེགས་པ་དང་། །བདུད་སྡེ་འཇོམས་མཛད་སངས་རྒྱས་དང་། །ཆོས་འཁོར་མྱ་ངན་འདས་སྟོན་དང་། །ཞེས་མཛད་པ་བཅུ་གཉིས་བསྟན་པའོ། ། 1-110 བཟོའི་སྤྲུལ་པ་ནི་ཤིང་བཟོ་དང་ལྷ་བཟོ་ལ་སོགས་པ་འཇིག་རྟེན་ཕན་དགུ་ཐམས་ཅད་མཛད་དེ་མཆོག་བཟོའི་བྷི་ཤོ་སྐར་མ་ལྟ་བུའམ། དྲི་ཟའི་རྒྱལ་པོ་རབ་དགའ་བཏུལ་བའི་ལོ་རྒྱུས་བཞིན་ནོ། ། སྐྱེ་བའི་སྤྲུལ་པ་ནི། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྐྱེ་བའི་སྤྲུལ་པ་སྟེ། སཾ་བུ་ཊ་ལས། ཟླ་བ་བཅུ་ནི་ས་རྣམས་ཉིད། །སེམས་ཅན་ས་བཅུའི་དབང་ཕྱུག་གོ །ཞེས་སོ། །ཞང་མདོ་སྡེ་སྐྱེས་རབས་ ལས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའམ། བྱ་བར་སྤྲུལ་པའི་ལོ་རྒྱུས་སོ། །རིན་ཆེན་སྟུག་པོ་ལས། སྐྱེས་པས་འདུལ་བ་ལ་ནི། སྐྱེས་པ་དང་། བུད་མེད་ཀྱིས་འདུལ་བ་རྣམས་ལ་བུད་མེད་དང་ཞེས་པ་དང་། ཡབ་ དང་སྲས་མཇལ་བ་ལས། བུད་མེད་ན་ཆུང་སྤྱོད་པ་མཛད། །དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་རྣམས་ནའང་གདའ། །འཇིག་རྟེན་ཆོས་ཀྱིས་མ་གོས་ཏེ། །པདྨ་ཆུས་མི་ཆགས་པ་བཞིན། །ཞེས་སོ། །སྐྱེས་བུ་ཐོར་བུ་བ་དགེ་ བའི་བཤེས་གཉེན་དུ་སྤྲུལ་ནས་ཀྱང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་དོ། །བླ་མ་མཚན་ལྡན་དེ་སངས་རྒྱས་དངོས་རང་ཡིན་ནོ། །སྡོམ་པ་འབྱུང་བ་ལས། བླ་མ་སངས་རྒྱས་བླ་མ་ཆོས། །དེ་བཞིན་བླ་མ་ དགེ་འདུན་ཏེ། །བླ་མ་དམ་པ་མཆོག་ཉིད་ལ། །བདག་ཉིད་གུས་པས་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་པའོ། །དཀོན་མཆོག་གསུམ་ཡང་ཚང་བའོ། །དེ་ལ་སངས་རྒྱས་ཡིན་ན་ཉེར་ལེན་གྱི་ཕུང་པོ་ལྔ་བཟུང་ནས་ཐ་མལ་པའི་གཟུགས་སུ་སྟོན་པ་མི་རིགས་སོ། ། 1-111 ཞེ་ན། ཨཱཪྻ་དེ་བའི་གཅོད་བསྡུས་ལས། ཇི་ལྟར་ཕྱོགས་བཅུར་བཞུགས་པའི་རྒྱལ་དབང་པོ། །དེ་ཡི་སྐུ་ལ་ཤ་རུས་རྐང་མེད་ཀྱང་། །སེམས་ཅན་ཕན་ཕྱིར་ཁམས་ལ་འཇུག་མཛད་ཅིང་། །སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཡིས་བྱ་ བ་མཛད་པ་ཡིན། །ཞེས་སོ། །སེམས་ཅན་རེ་རེ་ལ་སྤྲུལ་པ་རེ་རེ་འབྱུང་སྟེ། ཆུ་སྣོད་རེ་ལ་ཟླ་བ་རེས་ཁྱབ་པ་བཞིན་ནོ། །སྤྲུལ་སྐུ་དེས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ཇི་ཙམ་ཞེ་ན། འཁོར་ བ་མ་སྟོང་གི་བར་དུ་མཛད་དོ། །ལུང་ལས། ཇི་སྲིད་ནམ་མཁའ་གནས་ཀྱི་བར། །གཞན་དོན་འཁོར་བར་འཁོར་བྱེད་ཀྱང་། སྙིང་རྗེ་ཅན་རྣམས་ཅི་ཏེ་སྐྱོ། །ཞེས་སྟོན་པ་གཉིས་ཀྱི་སྣང་བ་ནི། ངོ་ བོ་གཅིག་ལ་ཐེག་པ་གཉིས་ཀྱི་གདུལ་བྱ་སྣང་ཚུལ་སོ་སོར་འབྱུང་བ་ནི། རྡོ་རྗེ་ཨ་ར་ལིའི་རྒྱུད་ལས། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་གྱིས། །ཕ་རོལ་ཕྱིན་པའི་ཐེག་པ་དང་།
Chinese
观视。之后示现于人间的十二行迹，如《广大嬉戏经》所说：‘从兜率天降生，入胎、诞生和精通工艺，少年嬉戏玩乐，与妃嫔眷属同乐，出家苦行，前往菩提树，降伏魔军成佛，转法轮，示现涅槃。’这就是所示现的十二行迹。 工艺之化身，即木匠、石匠等，做一切利益世间之事，如最胜工艺的毗首羯磨星，或如调伏乐神之王善喜的故事。 出生之化身，一切众生皆是出生之化身，如《桑布扎经》所说：‘十个月即是诸地，众生是十地之自在。’如《祥多德谢热》所说，或如化现为鸟的故事。《宝积经》中说：‘以男身调伏者，现男身；以女身调伏者，现女身。’又如《父子相见经》所说：‘示现年轻女子之行，亦于畜生道中显现，不为世间法所染，如莲花不着水。’个别士夫化现为善知识，利益众生。具相上师即是真正的佛陀。《总集经》中说：‘上师是佛，上师是法，同样上师是僧伽，至高无上的上师，我以恭敬顶礼。’包含了三宝。如果说是佛，却执着于五蕴，以凡夫之相示现，是不合理的。 如果这样说，那么《圣天论师断除论》中说：‘如十方诸佛，其身无血肉筋骨，为利益众生而入于界，以化身行事业。’为每一个众生示现一个化身，如每个水器中都映现月亮。那么化身利益众生到什么程度呢？直到轮回未空之际。《律经》中说：‘乃至虚空存在时，为利他而于轮回中流转，慈悲者怎会疲倦？’两个导师的显现，本体相同，却因二乘的所化不同而显现不同，如《金刚阿惹哩经》中说：‘因因和果的差别，而有波罗蜜多乘。’
English
He gazes upon them. Then, he demonstrates the twelve deeds in the human realm. As stated in the 'Extensive Play Sutra': 'Departing from the Tushita Heaven, entering the womb, being born, mastering the arts, engaging in youthful play, enjoying the company of consorts and retinue, renouncing the world and practicing austerities, proceeding to the Bodhi tree, vanquishing the hosts of Mara and becoming enlightened, turning the wheel of Dharma, and demonstrating passing into Nirvana.' These are the twelve deeds demonstrated. The emanation of craftsmanship involves all activities that benefit the world, such as carpentry and sculpting, like the supreme craftsman Vishvakarman, or like the story of subduing the king of the Gandharvas, Rabga. The emanation of birth: all sentient beings are emanations of birth, as stated in the 'Samputa Sutra': 'Ten months are the earths themselves; sentient beings are the lords of the ten earths.' As mentioned in the 'Zhangdodé Kyérap', or like the story of transforming into a bird. The 'Precious Dense One' states: 'For those who are tamed by males, [he appears as] males; for those who are tamed by females, [he appears as] females.' And in 'Father and Son Meeting': 'He engages in the conduct of a young woman, and also exists in the realms of animals, unsoiled by worldly dharmas, like a lotus unstained by water.' Individual persons emanate as virtuous spiritual friends to benefit sentient beings. A qualified lama is the actual Buddha himself. The 'Source of Vows' states: 'The lama is the Buddha, the lama is the Dharma, likewise, the lama is the Sangha. To the supreme, holy lama, I prostrate with reverence.' It encompasses the Three Jewels. If he is a Buddha, it is unreasonable for him to grasp the five aggregates of appropriation and appear in the form of an ordinary person. If you say that, then Arya Deva's 'Collected Aphorisms' states: 'Just as the victorious ones abiding in the ten directions, though their bodies have no flesh, bones, or marrow, enter into the realms for the benefit of sentient beings and perform deeds through emanated bodies.' One emanation arises for each sentient being, just as one moon pervades each water vessel. How much does that emanation benefit sentient beings? Until samsara is empty. The scripture states: 'As long as space exists, even if one wanders in samsara for the sake of others, how can the compassionate ones be weary?' The appearance of the two teachers is that their essence is the same, but the way they appear to those to be tamed by the two vehicles is different, as stated in the 'Vajra Arali Tantra': 'Due to the difference between cause and effect, there is the Paramita Vehicle.' -------------------------------------------------------------------------------- །སྔགས་ཀྱི་ཐེག་