Tibetan
ལམ་གྱི་སྤང་བར་བྱ་བ་ནི། གཟུང་འཛིན་གྱི་རྣམ་རྟོག་བཞི་པོ་འདི་ཙམ་ཁོ་ནར་ཟད་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་དག་ཀྱང་སྦྱོར་ལམ་བཞིའི་ངོ་བོ་ཡིན་ན་བྱང་སེམས་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གསུམ་དུ་ཤེས་སྒྲིབ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་དུ་ཤེར་ཕྱིན་སྒོམ་པ་ནི་རང་གི་སྦྱོར་ལམ་ཁོ་ན་སྤང་བའི་ཕྱིར་དུ་ངལ་བ་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་དང་། ལས་དང་པོ་པ་དག་གིས་སྦྱོར་ལམ་མ་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་ལ་གཟུང་འཛིན་གྱི་རྣམ་རྟོག་མེད་པ་ཐལ་བར་ཡང་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་འདི་དག་ལས་མ་གཏོགས་པའི་གཟུང་འཛིན་གྱི་རྣམ་རྟོག་གཞན་ཡོད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ན། དེ་གཞུང་འདིར་མ་བསྟན་པས་སྤང་བྱ་རྫོགས་པར་མ་བསྟན་པར་འགྱུར་ལ། དེ་ལྟར་ན་ལམ་རྣམས་ཀྱང་མི་མཐུན་ཕྱོགས་་གང་གི་གཉེན་པོ་ཡིན་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་མི་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་རྣམ་རྟོག་འདི་དག་དགག་པའི་རྣམ་པ་ཅན་ཡིན་ལ། སྐབས་ལྔ་པའི་འཇུག་པ་དང་ལྡོག་པ་གཟུང་རྟོག་སོགས་ཀྱང་དགག་པའི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་ན། དེ་ཡང་མི་རིགས་ཏེ། འགྲེལ་པར་འཇུག་པར་བྱའོ་ཞེས་དང་། ལྡོག་པར་བྱའོ་ཞེས་གཟུང་བར་རྣམ་པར་རྟོག་ཅེས་དངོས་སུ་སྒྲུབ་པའི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་བཤད་པའི་ཕྱིར་དང་། མདོ་ལས་ཀྱང་། གཉེན་པོ་རང་བཞིན་མེད་པའི་ཤེས་རབ་དངོས་སུ་བསྟན་པའི་ལྡོག་པའི་སྒོ་ནས་གཟུང་འཛིན་གྱི་རྟོག་པ་རྣམས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་སྐབས་ལྔ་པའི་རྟོག་པ་ནི། འདིའི་སྐབས་ཀྱི་རྟོག་པས་མ་བསྡུས་སོ་ཞེ་ན། མི་རིགས་ཏེ། འགྲེལ་ཆེན་དུ། དེ་ལྟར་ན་འོག་ནས་འཆད་པའི་རྩེ་མོའི་མངོན་པར་རྟོགས་པས་བསྡུས་པ་མཐོང་བ་དང་སྒོམ་པའི་ལམ་གྱིས་སྤང་བར་བྱ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བཞི་པོ་རྣམས་ཀྱི་གྲངས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་འདི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ལ་བརྟེན་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ་ཞེས་ཁྱད་ཆོས་ཀྱི་རྟོག་པ་འདི་རྣམས་རྩེ་མོའི་མཐོང་ལམ་གྱི་སྤང་བྱར་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་འགྲེལ་ཆེན་དུ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་བཞི་པོ་ནི་རང་གི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་གེགས་སུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པས་ན། གང་གི་ཕྱིར་དེ་དང་འདྲེས་པར་གྱུར་ཀྱང་མ་འདྲེས་པར་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་བཞག་གོ །ཞེས་པ་ཡང་ཇི་ལྟར་དྲང་སྟེ། གཟུང་འཛིན་གྱི་རྣམ་རྟོག་འདི་དག་བྱང་སེམས་སྦྱོར་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ཡིན་ན་ཉན་རང་སྦྱོར་ལམ་དང་འདྲེས་པར་སྐྱེ་བོ་ཞེས་རྣམ་པར་བཞག་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཕགས་པའི་དགོངས་པ་ནི། སྦྱོར་ལམ་གོ་རིམ་བཞིན་དུ་གཟུང་འཛིན་གྱི་རྣམ་རྟོག་བཞིའི་ངོ་བོར་སྟོན་པ་ཡིན་གྱི་གཟུང་འཛིམ་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་སྦྱོར་ལམ་དུ་སྟོན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ལུགས་འདི་ནི་མང་པོ་ཞིག་ལ་གྲགས་སུ་ཟིན་ཀྱང་དཔྱད་མི་བཟོད་པའི་ཕྱིར་མི་རིགས་པ་ཁོ་ནའོ། །ཡང་གཞན་དག་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་འཐད་པའི་དགག་པའི་རྣམ་པ་ཅན་དང་། ལམ་གྱི་ངོ་བོར་མི་རིགས་པར་མཐོང་ནས་རྟོག་པ་བཞི་པོ་འདི་དག་སྤང་བྱ་ཁོ་ན་དང་། དེ་ཡང་སྒྲུབ་པའི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་འཆད་དོ། །དེ་ཡང་མི་བཟང་སྟེ། དགག་པ་དང་སྒྲུབ་པའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཐམས་ཅད་བྱང་སེམས་ཀྱི་སྤང་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་གཟུང་འཛིན་གྱི་རྣམ་པ་རྟོག་པ་བཞིས་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་དང་། འཕགས་པ་དང་སློབ་དཔོན་གྱིས་ངེས་འབྱེད་ཆ་མཐུན་བཞི་པོ་གྲངས་བཞིན་དུ་གཟུང་འཛིན་གྱི་རྣམ་རྟོག་བཞིའི་ངོ་བོ་དང་དེ་དག་གིས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་བྱས་པར་བཤད་པ་དང་ཡང་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་སྦྱོར་ལམ་བཞི་པོ་གཟུང་འཛིན་གྱི་རྣམ་རྟོག་བཞིའི་ངོ་བོར་མི་ལྡན་ན་ཇི་ལྟར་ལམ་དག་རྣམ་རྟོག་དག་གིས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་བྱས་པར་འགྱུར། ཅི་སྟེ་སྤང་བྱར་ལྡན་པས་སོ་ཞེ་ན། ཤིན་ཏུ་ཡང་མི་རིགས་ཏེ། མཐོང་སྒོམ་གྱི་ལམ་དག་ཀྱང་དེར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་བག་ལ་ཉལ་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བས་སོ་ཞེ་ན་ཡང་། ཐལ་བ་དེ་ཉིད་ལྡོག་པ་མེད་དེ། འདི་དག་གི་བག་ལ་ཉལ་ནི་ས་བཅུ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་སྤང་བྱ་ཡིན་པས་སོ། །གཞན་ཡང་སྦྱོར་ལམ་བཞི་གཟུང་འཛིན་གྱི་རྣམ་རྟོག་བཞིའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ན་སྤང་བྱའི་རྟོག་པ་ལ་བཞིར་གྲངས་མ་ངེས་པའམ་ཡང་ན་སྦྱོར་ལམ་རྟོག་པའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ན་གཉིས་ཀ་ལྟར་ཡང་མི་རིགས་ཏེ། གཟུང་འཛིན་གྱི་རྣམ་རྟོག་བཞི་པོ་རེ་རེ་ལ་ཆུང་འབྲིང་ཆེན་པོ་གསུམ་གྱི་དབྱེ་བས་དགུ་དགུ་དང་། དེ་ཡང་ཁམས་གསུམ་གྱི་བྱེ་བྲག་གིས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་དུ་ཕྱེ་བ་རྣམས་མ་ལུས་པར་སྤངས་པས་ཇི་སྐད་དུ། ཡམས་ནད་འདི་དག་ཟད་ནས་ནི། །ཡུན་རིང་ལོན་ནས་དབུགས་ཕྱིན་ལྟར། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་འཐོབ་པའི་ཕྱིར་དང་། སྦྱོར་ལམ་རྟོག་པ་མ་ཡིན་པ་ཡང་སྔར་ཉེས་པ་བསྟན་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་ཡུལ་ལ་དམིགས་ནས་དགག་པའམ་སྒྲུབ་པ་གང་ཡང་རུང་བའི་རྣམ་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་ནི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ལ། ངེས་འབྱེད་ཆ་མཐུན་བཞི་ཡང་གོ་རིམ་བཞིན་དུ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་དང་རྣམ་བྱང་དག་གི་ཕྱོགས་ཀྱི་གཟུང་བ་དང་དགག་རྫས་དུ་ཡོད་པ་དང་སྐྱེས་བུ་བཏགས་པར་ཡོད་པའི་འཛིན་པ་དེ་དག་ལ་དགག་པའི་ཚུལ་དུ་རང་བཞིན་མེད་པར་མངོན་པར་ཞེན་པས་ན་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །འདིར་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་གང་ལ་བྱ་ཞེ་ན། ལོ་ཙཱ་བ་ཆེན་པོས། གཟུང་འཛིན་གྱི་ཚུལ་གསུམ་སྟེ། སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་པ་གཟུགས་སོགས་ཕྱིའི་སྐྱེ་མཆེད་གཟུང་བ་དང་། མིག་སོགས་ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་འཛིན་པའོ། །ཡུལ་ཡུལ་ཅན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་པ་བེམས་པོ་རྣམས་གཟུང་བ་དང་། རིག་པ་རྣམས་འཛིན་པའོ། །བདག་དང་བདག་གི་བའི་དབང་དུ་བྱས་པ་ལོངས་སྤྱོད་པ་པོའི་བདག་འཛིན་པ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་བྱ་བའི་བདག་གི་བ་གཟུང་བའོ། །དེ་ལ་འདིར་ཐ་མ་གཟུང་ཞེས་གསུང་ཡང་སློབ་དཔོན་དང་འཕགས་པས་མུ་བཞིའི་དཔྱད་པ་དང་མི་འགྲིགས་པའི་ཕྱིར་མི་འཐད་ལ། བེམས་རིག་ལ་བྱས་ན་ཡང་ཀུན་བྱང་གི་གཟུང་བ་རྣམས་བེམས་པོ་ཁོ་ནར་མ་ངེས་ཤིང་། གང་ཟག་རྫས་སྤོང་རིགས་པར་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་མི་རིགས་སོ། །དེ་བས་ན་འདིར་འཛིན་པའི་མཚན་ཉིད་ལོངས་སྤྱོད་པ་པོ་དང་། གཟུང་བའི་མཚན་ཉིད་ལ་ལོངས་སྤྱད་བྱའོ། །དེ་དག་ལ་གོ་རིམ་བཞིན་དུ་དགག་སྒྲུབ་གང་རུང་གིས་རྣམ་པར་ཞེན་པ་ནི་གོ་རིམ་བཞིན་དུ་གཟུང་བ་དང་། འཛིན་པའི་རྣམ་རྟོག་གི་མཚན་ཉིད་དོ། །ལོངས་སྤྱོད་པ་པོ་ལ་ཡང་གཉིས་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་དང་། གང་ཟག་གི་རང་བཞིན་ནོ། །དང་པོ་ནི་ཤེས་རིག་གིས་བསྡུས་པའི་སེམས་སེམས་བྱུང་རྣམས་ཏེ། དེ་དག་རྒྱུན་ལྡན་རྣམས་ནི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་གཉིས་ཀ་ཡིན་ལ། སྐད་ཅིག་རེ་རེ་བ་རྣམས་ནི་འཛིན་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི། བདག་ཏུ་ཐ་སྙད་བཏགས་པའི་ཡུལ་ཏེ། དེ་ལ་ཡང་བྱིས་པས་ཕུང་པོ་ལ་རིལ་པོའི་བདག་ཏུ་གཟུང་བ་དགག་པ་རྫས་ཡོད་དང་། འཕགས་པས་གཟུགས་སོགས་ཆོས་ཙམ་ལ་སྐྱེས་བུར་ཐ་སྙད་བཏགས་པ་སྐྱེས་བུ་གཏགས་ཡོད་གཉིས་ཏེ། འདི་དག་ནི་འཛིན་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ། འདི་དག་ལ་རྟོག་པ་ཡང་འཛིན་རྟོག་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལོངས་སྤྱོད་བྱ་ལ་ཡང་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་ཕྱོགས་ཀྱིས་བསྡུས་པ་དང་། རྣམ་བྱང་ཕྱོགས་ཀྱིས་བསྡུས་པ་གཉིས་ཏེ། དེ་དག་སྤྱི་ལ་རྟོག་པ་ནི་གཟུང་རྟོག་ཁོ་ན་ཡིན་ལ། བྱེ་བྲག་ཕྱེ་ནས་རྟོག་པ་ན་ཅི་རིགས་པར་མུ་གསུམ་དུ་འགྱུར་རོ། །གསུམ་པ་ཁྱད་ཆོས་སུ་འགྱུར་ཚུལ་ནི། སྦྱོར་ལམ་བཞི་ལ་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས་གཟུང་འཛིན་གྱི་རྣམ་རྟོག་བཞི་ངོ་བོར་ལྡན་པ་ཡིན་ལ། དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་ནི་རྣམ་རྟོག་དེ་དག་གིས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་བྱས་པ་ཡིན་ཏེ། བྱང་སེམས
Chinese
对于道之所断，仅仅是这四种能取所取之分别念而已。如果这些分别念是四加行道的体性，那么菩萨为了在三个无数劫中断除烦恼障和所知障而修习般若波罗蜜多，就变成了仅仅为了断除自己的加行道而辛勤努力。而且，由于最初的业者没有生起加行道，因此他们不应有能取所取之分别念。如果除了这些之外，还有其他的能取所取之分别念，那么，由于本论中没有说明，就变成了没有完整地说明所断之法。这样一来，各种道也就不可能明白是哪种相违品的对治。此外，这些分别念是遮破的相状，如果第五品中的进入和返回，以及能取之分别念等也变成遮破的相状，那也是不合理的。因为在注释中说“应当进入”和“应当返回”，说“能取而分别”是真实成立的相状。而且，经部中也通过返回的方式，真实地显示了对治自性空性的智慧，从而显示了能取所取的分别念。如果说第五品的分别念没有包含在此处的分别念中，那也是不合理的。因为在《大疏》中说：“这样一来，下面所说的顶位现观所包含的见道和修道所断的四种分别念的数量，就像确定分析的部分一样，都应被称为依赖于一切烦恼。”因为这些特殊相的分别念被说成是顶位见道所断。此外，在《大疏》中还说：“四种分别念不是自己菩提的障碍，因此，即使与它混合，也是不混合而产生的。”那么，这句话又该如何解释呢？如果这些能取所取的分别念是菩萨加行道的体性，那么就不能安立为与声闻缘觉加行道混合而生，因为圣者的意趣是按照加行道的次第来显示能取所取的四种分别念的体性，而不是能取所取。
English
As for what is to be abandoned on the path, it is only these four types of grasping and appearance-making conceptualizations. If these conceptualizations are the nature of the four preparatory paths, then bodhisattvas, in order to abandon the obscurations of affliction and knowledge over three countless eons, would be exerting themselves to abandon only their own preparatory paths. Moreover, since beginners have not generated the preparatory path, it would follow that they should not have grasping and appearance-making conceptualizations. If there are other grasping and appearance-making conceptualizations besides these, then, since they are not explained in this text, it would mean that what is to be abandoned is not completely explained. In that case, it would also be impossible to understand which opposing factors the various paths are the antidotes to. Furthermore, these conceptualizations are of a negating nature. If the entering and returning in the fifth topic, as well as the conceptualizations of grasping, etc., also become of a negating nature, that would be unreasonable. For in the commentary, it says, "One should enter" and "One should return," and it explains that "conceptualizing grasping" is of a truly establishing nature. Moreover, the sutra also shows the conceptualizations of grasping and appearance-making through the door of returning, which truly shows the wisdom of emptiness as an antidote. If it is said that the conceptualizations of the fifth topic are not included in the conceptualizations of this context, that is also unreasonable. For in the Great Commentary, it says, "In that case, the number of the four conceptualizations to be abandoned by the path of seeing and the path of meditation, which are included in the peak realization explained below, is like the part that definitely distinguishes them, and all of this should be said to rely on all afflictions." Because these conceptualizations of specific characteristics are said to be abandoned by the peak path of seeing. Furthermore, in the Great Commentary, it also says, "The four conceptualizations are not obstacles to one's own enlightenment, therefore, even if they are mixed with it, they are born without being mixed." How should this statement be interpreted? If these conceptualizations of grasping and appearance-making are the nature of the bodhisattva's preparatory path, then it cannot be established that they are born mixed with the preparatory path of hearers and solitary realizers, because the intention of the noble ones is to show the nature of the four conceptualizations of grasping and appearance-making according to the order of the preparatory path, and not grasping and appearance-making.
Chinese
因此，以分别念的方式来显示这些加行道是不合理的。因此，这种说法虽然广为人知，但由于经不起推敲，所以完全不合理。还有其他人认为，正如前面所说的，这种具有合理否定的形式，并且认为与道的本质不相符，因此这四种分别念是唯一需要断除的，并且还以肯定的形式来解释。这也是不好的，因为所有具有否定和肯定形式的执着，都是菩萨需要断除的，并且所有这些都包含在能取和所取的四种分别念中，而且圣者和论师也说过，四种决择分与能取和所取的四种分别念的本质相同，并且它们被这些所染污，这也是矛盾的。如果四种加行道不具备能取和所取的四种分别念的本质，那么这些道如何会被分别念所染污呢？如果说因为具备了需要断除的，那么这也是非常不合理的，因为这也同样适用于见道和修道。如果说是由于习气相随，那么这种推论仍然无法避免，因为这些习气是十地菩萨的智慧所要断除的。此外，如果四种加行道不是能取和所取的四种分别念的本质，那么需要断除的分别念的数量就不确定，或者加行道就不是分别念的本质，这两种情况都是不合理的。因为能取和所取的四种分别念，每一种都有小、中、大三种分类，总共九九八十一种，而且还根据三界的差别，分为一百零八种分别念，这些都必须全部断除，正如所说：‘这些瘟疫病都已耗尽，就像长期以来呼吸停止一样。’为了获得所有佛法，以及加行道不是分别念，这两种过失之前已经指出了。因此，以能取和所取的对境为目标，无论是否定还是肯定的执着，都是能取和所取的分别念。四种决择分也依次是染污和清净方面的能取，以及存在否定之物和产生。
English
Therefore, it is unreasonable to show these paths of application (sbyor lam) as being in the nature of conceptualizations (rnam par rtog pa). Therefore, although this system is widely known, it is unreasonable because it cannot withstand scrutiny. Furthermore, others, seeing that the form of valid negation as described above and the essence of the path are incompatible, assert that these four conceptualizations are solely to be abandoned, and they explain them as being in the nature of affirmation. This is also not good, because all clinging with the nature of negation and affirmation is to be abandoned by bodhisattvas, and all of that is included in the four conceptualizations of grasper and grasped. Furthermore, it contradicts the fact that the noble ones and masters have said that the four applications of ascertainment (nges 'byed cha mthun bzhi po) are, in number, the essence of the four conceptualizations of grasper and grasped, and that they are defiled by them. If the four paths of application do not possess the essence of the four conceptualizations of grasper and grasped, then how can those paths be defiled by conceptualizations? If you say it is because they possess what is to be abandoned, that is also very unreasonable, because the paths of seeing and meditation would also be subject to that. If you say it is because of the connection of latent predispositions (bag la nyal rjes su 'brel bas), that consequence is unavoidable, because the latent predispositions of these are to be abandoned by the wisdom of the tenth ground. Furthermore, if the four paths of application are not the essence of the four conceptualizations of grasper and grasped, then either the number of conceptualizations to be abandoned is not fixed at four, or the paths of application are not the essence of conceptualization. Both of these are unreasonable. Because each of the four conceptualizations of grasper and grasped has three divisions—small, medium, and large—making nine each, and these are divided into one hundred and eight conceptualizations according to the distinctions of the three realms, all of which must be abandoned without exception. As it is said, 'When these epidemic diseases are exhausted, like one who has been breathless for a long time, the breath is released.' In order to obtain all the teachings of the Buddha, and because the paths of application are not conceptualizations, the faults have already been pointed out. Therefore, focusing on the objects of grasper and grasped, any clinging, whether negative or affirmative, is a conceptualization of grasper and grasped. The four applications of ascertainment are also, in order, the grasper on the side of defilement and purification, and the existence of what is to be negated and what is produced.