Tibetan
བུ་ལ་འོང་སྟེ། དེའི་གནོད་པ་སྣང་དུ་རུང་བས་དེ་ལས་བདག་ཉིད་བསྲུང་སླའོ། །གཏི་མུག་ནི་བཏང་སྙོམས་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པས་བར་མའི་ཚུལ་དུ་འོང་སྟེ། དེ་ལ་ཡང་ཡིད་མི་རྟོན་པས་བསྲུང་སླ་ལ། འདོད་ཆགས་ནི་མཛའ་མིན་དགྲ་བོ་མཛའ་བཤེས་འདྲ་བར་བཅོས་ནས་བསླུ་བར་བྱེད་པ་དང་འདྲ་བར་དགེ་བའི་ནོར་འཕྲོག་པས། དགྲ་ཡིན་བཞིན་དུ་ཡིད་བདེ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པས་མཛའ་བོའི་ཚུལ་དུ་སྐྱེས་བུའི་རྒྱུད་ལ་འབྱུང་བ་དེས་ན་འདོད་ཆགས་དེ་ལ་ཁྱོད་མི་འཇིགས་པས་དེ་ལས་ནི་བདག་ཁྱད་པར་དུ་བསྲུང་བར་བྱ་དགོས་ཏེ། མི་ཕན་ཞིང་གནོད་པར་བྱེད་པའི་མཛའ་བོའི་ཚུལ་དུ་འཆོས་པ་ནི་ཁྱད་པར་དུ་བསྒྲིམས་ཏེ་སྐྱེས་བུས་སྤང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནམ་སྟེ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལས་ཇི་ལྟར་བསྲུང་ཞེ་ན། རྟག་ཏུ་ཡིད་གཏད་དེ་བརྩོན་པ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བས་གཉེན་པོ་བསྟེན་པའི་སྒོ་ནས་དེ་སྐྱེ་བའི་གོ་སྐབས་མི་འབྱེད་པས་སོ། ། འདོད་ཆགས་ནི་གཉིས་ཏེ། འདི་ལྟར་འདོད་ཆགས་ཁ་ཅིག་ནི་སྔོན་རིགས་མཐུན་ཡང་ཡང་གོམས་པའི་རྒྱུ་ལས་ཚེ་འདིར་འབད་མེད་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཞིང་ཁ་ཅིག་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་ཉེ་བའི་རྐྱེན་ལས་ཀྱང་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་འདོད་ཆགས་རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་པ་ནི་གཉེན་པོས་སྒྲུབ་སླ་སྟེ། རྐྱེན་སྤངས་པས་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཅིག་ཤོས་རྒྱུ་ལས་སྐྱེས་པ་ནི་དེ་ལྟར་མིན་ཏེ་རྩ་བ་གཏིང་ལ་ཟུག་པས་གཉེན་པོས་བཟློག་དཀའ་བས་སོ། །དེ་བས་ན་དེ་བཟློག་པ་ལ་འབད་པ་ཆེར་བྱའོ། །འདོད་ཆགས་བཞིན་དུ་ཁྲོ་བ་ཡང་བསྒྲིམས་ཏེ་སྤང་བར་བྱ་སྟེ། དེ་ནི་འདོད་ཆགས་བས་ཆེས་ཉེས་པ་ལྕི་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ཁྲོ་བ་ནི་འཁོན་འཛིན་བརྟན་ཅིང་དམ་དུ་འཛིན་པ་དང་། ངེས་པར་ཏེ་མཐའ་གཅིག་ཏུ་མི་དགེ་ཞིང་རང་བཞིན་གྱི་རྒྱུད་སྲེག་པ་དང་གཞན་ལ་གནོད་པ་སོགས་དོན་མ་ཡིན་པ་སྐྱེད་ཅིང་། མཚམས་མེད་སོགས་ཉེས་པ་ཆེན་པོ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཞིག་དེ་ལྟར་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱི་དབྱེ་བ་དང་། གཞི་དང་ཉེས་དམིགས་དང་སྤོང་བའི་ཐབས་ཤེས་པར་བྱས་ནས་གཉེན་པོ་བསྟེན་པ་དེ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་རྩ་བ་བཅད་པའི་སྒོ་ནས་མཐར་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་སྨྲས་ན། གཏི་མུག་གི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་དབང་པོ་གནས་པའི་ལུས་ལ་བསྟེན་པས་ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་ནི་མིག་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོ་གཞན་རྣམས་ལ་ཁྱབ་ཅིང་། དེ་དག་གི་རྟེན་དུ་གནས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ། རྟེན་འབྲེལ
Chinese
來觀察嗔恚，由於它的危害顯而易見，因此容易保護自己免受其害。愚癡與捨棄中庸之道相似，以中間的方式出現，對它也不信任，因此容易防護。貪欲則像非友之敵偽裝成好友般進行欺騙，奪走善行的財富。明明是敵人，卻與內心的安樂相伴隨，以朋友的姿態在人的相續中產生，因此，對於貪欲，你不能不害怕，必須特別保護自己免受其害。偽裝成無益且有害的朋友，不是更應該特別謹慎地被捨棄嗎？確實應該如此。那麼，如何防護呢？通過始終如一地全心投入，以卓越的精進來依止對治，不給它產生的機會。貪欲有兩種：一種是過去世習性相近，因反覆串習的緣故，今生不費力氣就會產生；另一種是因外在境界接近的因緣而產生。其中，因外緣而生的貪欲容易通過對治來實現，因為斷絕外緣就不會產生。另一種因內因產生的貪欲則不然，因為它根深蒂固，難以用對治來阻止。因此，要花費更大的努力來阻止它。像貪欲一樣，嗔恚也應當謹慎地捨棄，因為它比貪欲的過患更為嚴重。例如，嗔恚會導致懷恨在心，堅定且牢固地執著，必然完全是不善的，焚燒自相續，產生損害他人等無意義之事，並造作無間罪等重大罪過。因此，無論如何，通過了解煩惱的分類、基礎、過患和斷除的方法，並依止對治，就能從根源上斷除煩惱，最終達到解脫。既然已經說了貪欲和嗔恚的特徵，那麼愚癡的特徵又是怎樣的呢？就像依靠諸根所依之身，身體的諸根，如眼睛等，遍及其他諸根，並作為它們的所依而存在一樣，緣起
English
Come and observe anger, because its harm is obvious, it is easy to protect oneself from it. Ignorance is similar to abandoning the middle way, appearing in an intermediate way, and one does not trust it, so it is easy to defend against. Desire, on the other hand, is like a non-friendly enemy disguising itself as a good friend to deceive, stealing the wealth of good deeds. Clearly an enemy, yet accompanied by inner peace, it arises in the continuum of a person in the guise of a friend. Therefore, regarding desire, you must not be unafraid and must especially protect yourself from it. Isn't it even more important to carefully abandon what disguises itself as a useless and harmful friend? Indeed, it should be so. So, how to defend against it? By always wholeheartedly dedicating oneself, relying on the antidote with outstanding diligence, not giving it the opportunity to arise. There are two types of desire: one is that past habits are similar, and due to repeated familiarity, it will arise effortlessly in this life; the other is that it arises due to the close causes of external objects. Among them, desire arising from external causes is easy to achieve through antidotes, because it will not arise if external causes are cut off. The other type of desire arising from internal causes is not so, because it is deeply rooted and difficult to stop with antidotes. Therefore, greater effort must be spent to stop it. Like desire, anger should also be carefully abandoned, because its faults are more serious than those of desire. For example, anger leads to holding grudges, firmly and securely clinging, it is necessarily completely unwholesome, burning one's own continuum, generating meaningless things such as harming others, and creating major sins such as the five heinous crimes. Therefore, in any case, by understanding the classification, basis, faults, and methods of abandoning afflictions, and relying on antidotes, one can cut off afflictions from the root and ultimately achieve liberation. Since the characteristics of desire and hatred have been spoken of, what are the characteristics of ignorance? Just as relying on the body, which is the basis of the senses, the senses of the body, such as the eyes, pervade the other senses and exist as their basis, so too, dependent origination.
Tibetan
་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ལ་བདེན་པར་ཞེན་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་གཏི་མུག་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ཀུན་ལ་ཁྱབ་ཅིང་དེ་དག་གི་གནས་སུ་འགྱུར་ཏེ། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱང་གཏི་མུག་གིས་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པའི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཁོ་ན་ལ་སྡུག་པ་དང་མི་སྡུག་པའི་ཕྱིར་སྒྲོ་བཏགས་ནས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དང་གཏི་མུག་གཙོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་འགགས་ན་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་འགགས་པ་བཞིན་དུ་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་བསྒོམས་ཏེ་གཏི་མུག་བཅོམ་པས་བཅོམ་པར་འགྱུར་རོ། ། དོན་མ་ཡིན་པ་ཀུན་གྱི་རྩ་བ་གཏི་མུག་འདི་ཇི་ལྟར་སྤང་བར་བྱ་ཞེ་ན། ཕྱི་དང་ནང་གི་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་རང་བཞིན་ཡོད་ན་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལ་ལྟོས་པ་མི་རིགས་ཏེ། གྲུབ་པ་ལ་བསྒྲུབ་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་དག་ནི་རང་གི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལ་ལྟོས་པར་ཡང་མཐོང་སྟེ། དེ་བས་ན་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་མེད་ལ། རང་བཞིན་མེད་པའང་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའི་ཚུལ་གྱིས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་རང་བཞིན་མེད་པར་མཐོང་ན་དེ་ལ་བདེན་པར་ཞེན་པའི་གཏི་མུག་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་ཞིང་། དེ་སྤངས་པས་ཀྱང་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་སྤོང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་གཏི་མུག་སྤོང་བའི་ཐབས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་སྟོན་པ་དེ་ཉིད་དོན་ཆེན་པོ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་འབད་པ་ཀུན་གྱིས་བསྟན་བཅོས་འདིར་འཆད་པར་འགྱུར་བའི་གཞུང་མཐའ་དག་གིས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་རང་བཞིན་མེད་པའི་གཏམ་དེ་ཁོ་ན་བསྙད་པར་བྱའོ། ། གཉིས་པ་ལ། འདོད་ཆགས་སོགས་སྤྱོད་པའི་གང་ཟག་གི་མཚན་ཉིད་དང་། དེ་དག་འདུལ་བའི་ཐབས་བསྟན་པ་གཉིས་ཀྱི། དང་པོ་ནི། འདོད་ཆགས་སོགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་སྨྲས་ན་དེ་དག་ལ་སྤྱོད་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཇི་ལྟར་ཤེས་པར་བྱ་ཞེ་ན། དེའི་མཚན་ཉིད་བཤད་པ། དུས་རྟག་ཏུ་ས་འཛིན་པའི་གར་དང་། བཞད་གད་དང་། འཇོ་སྒེག་དང་། མེ་ཏོག་དང་། དྲི་དང་། རྒྱན་དང་། ཁ་དོག་ལ་སོགས་པ་འཚོགས་ཆས་སྣ་ཚོགས་ལ་དགའ་བ་དང་། འཇམ་ཞིང་བདེ་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་དང་། གཞན་ལ་གཏོང་བ་པོ་དང་རང་ཟ་བ་པོ་དང་། གཙང་ཞིང་མཁས་བག་དང་ལྡན་པ་དང་། སྙན་པ་དང་གསོང་པོར་སྨྲ་བ་སོགས་དེ་འདྲ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་རྣམས་འདོད་ཆགས་ཅན་གྱི་མི་ལ་སྣང་ངོ་། །དེ་ལས་བཟློག་པ་ནི་ཞེ་སྡང་ལ་སྤྱོད་པའོ། །འདྲེས་མ་དག་ནི་གཏི་མུ
Chinese
以自性空为实有执著之相的愚痴，遍及贪欲等一切烦恼，并且成为它们的处所。因为贪欲等也是由愚痴遍计的法之自性，仅就可爱与不可爱而妄加分别，并且因为愚痴是主要的。因此，就像身体的根识停止时，一切根识都停止一样，一切烦恼也应通过修习缘起，以摧毁愚痴而摧毁。 如何断除作为一切非理之根的愚痴呢？如果外内诸法有自性，则不应依赖因和缘，因为已成立者不应再成立。这些也可见到依赖于自己的因和缘。因此，因为是缘起，所以没有自性。没有自性也就是空性。如果以这种方式见到缘起无自性，就不会产生执著实有的愚痴。并且，断除愚痴也能断除依赖于它的所有贪欲等。 这样，断除愚痴的方法，即宣说缘起本身就是意义重大的。因此，应以一切努力，使这部论典中所阐述的所有宗义，都只阐述缘起无自性的道理。 第二，分为：宣说行持贪欲等者的相，以及宣说调伏它们的方法两部分。 第一部分是：如果说了贪欲等的相，那么如何才能知道行持它们的有情呢？宣说它的相： 总是喜欢持地的歌舞，欢笑，娇媚，鲜花，香气，装饰和色彩等各种聚会之物，具有柔和安乐的性情，既是施舍者又是享用者，清净且具有智慧，言语悦耳而坦诚等等，这些相会显现在具有贪欲的人身上。与此相反则是行持嗔恨者。混合者则是愚痴者。
English
The ignorance characterized by clinging to emptiness of inherent existence as truly existent pervades all afflictions such as desire and becomes their abode. Because desire and the like also impute based on whether the nature of things, which is thoroughly conceived by ignorance, is only attractive or unattractive, and because ignorance is primary. Therefore, just as when the sense faculties of the body cease, all the faculties cease, so too, all afflictions are destroyed by meditating on dependent arising and destroying ignorance. How should this ignorance, which is the root of all that is meaningless, be abandoned? If external and internal things had inherent existence, they should not depend on causes and conditions, because what is established cannot be established again. These are also seen to depend on their own causes and conditions. Therefore, since they are dependently arisen, they have no inherent existence. And the absence of inherent existence is emptiness. If one sees dependent arising as devoid of inherent existence in this way, then the ignorance of clinging to it as truly existent will not arise. And by abandoning that, all desires and the like that depend on it will also be abandoned. Thus, the method of abandoning ignorance, namely, teaching dependent arising itself, is of great importance. Therefore, with all effort, all the tenets that will be explained in this treatise should only expound the doctrine of the absence of inherent existence in dependent arising. Secondly, it is divided into: explaining the characteristics of those who engage in desire and the like, and explaining the methods of subduing them. The first part is: If the characteristics of desire and the like are stated, then how can one know the sentient beings who engage in them? Explaining its characteristics: Always liking dances that hold the ground, laughter, coquetry, flowers, fragrances, ornaments, and various gatherings of things such as colors, having a gentle and comfortable nature, being both a giver and an enjoyer, being clean and possessing wisdom, speaking pleasantly and frankly, and so on, these characteristics appear in a person with desire. The opposite of that is one who engages in hatred. Those who are mixed are ignorant.