Tibetan
ཀའང་དགག་པར་མཛད། །ཅེས་དང་། རིགས་པ་དྲུག་ཅུ་པར་ཡང་། མྱ་ངན་འདས་པ་བདེན་གཅིག་པུ། །རྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་གང་གསུངས་པ། །དེ་ཚེ་ལྷག་མ་ལོག་མིན་ཞེས། །མཁས་པ་སུ་ཞིག་རྟོག་མི་བྱེད། །ཅེས་དང་། རིན་ཆེན་ཕྲེང་བར་ཡང་། ཐེག་པ་ཆེ་ལ་སྐྱེ་མེད་བསྟན། །གཞན་གྱི་ཟད་པ་སྟོང་པ་ཉིད། །ཟད་དང་མི་སྐྱེ་ཤེས་པ་ནི། །མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་ནི་སྡུག་བདེན་ལ་སོགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་པོ་རེ་རེ་ལ་ཆོས་བཟོད་ཆོས་ཤེས་ཞེས་བྱ་བ་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མ་བཅུ་དྲུག་གི་མཐར་ཕྱིན་པས་ཕུང་པོ་མི་སྐྱེ་བར་ཤེས་པའོ། །ཟད་པ་ཤེས་པ་ནི་ཉོན་མོངས་ཟད་པར་ཤེས་པའོ། །དེ་ཉིད་ལ་ཟད་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པའི་བྱང་ཆུབ་བོ་ཞེས་སོ། །གཅིག་པས་དེ་ཕྱིར་བཟོད་པར་གྱིས། །ཞེས་སོགས་སློབ་དཔོན་གྱི་གཞུང་དུ་མས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་མདོ་སྡེ་རྣམས་ཀྱི་དགོངས་པ་ཡང་སྟོང་པ་ཉིད་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་དོན་ཅན་དུ་གསལ་བར་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ལྟར་ཤིན་ཏུ་ཟབ་པའི་དོན་ཅན་དབུ་མ་རྩ་བའི་ཤེས་རབ་འདི་ནི་བསྡུས་པའི་དོན་གསུམ་གྱིས་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟར། རྩོམ་པ་ལ་འཇུག་པའི་ཡན་ལག འཇུག་བྱ་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་རང་བཞིན། བྱ་བ་མཐར་ཕྱིན་པའི་ཡན་ལག་བཀའ་དྲིན་གྱི་ཕྱག་བྱ་བའོ། །དང་པོ་ནི། གང་གིས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་། །ཞེས་སོགས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་ཏེ་འདི་ལ་དགོས་དོན། བསྡུས་དོན། ཚིག་དོན་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། དམ་པ་རྣམས་ནི་བྱ་བ་ལ་འཇུག་པའི་ཐོག་མར་འདོད་པའི་ལྷ་ལ་ཕྱག་བྱེད་ཅིང་། སློབ་དཔོན་རང་ཉིད་ཀྱང་དམ་པའི་སྤྱོད་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། རྗེས་འཇུག་གི་གདུལ་བྱ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་རང་དང་མཐུན་པར་ཡུལ་དམ་པ་ལ་ཕྱག་བྱས་པས་དོན་ཆེན་པོར་འགྱུར་བར་དགོངས་ནས། བསྟན་བཅོས་རྩོམ་པའི་ཐོག་མར་རང་གི་སྟོན་པའི་ཆེ་བའི་ཡོན་ཏན་བརྗོད་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་ཕྱག་འཚལ་བ་རྩོམ་པར་མཛད་དོ། ། གཉིས་པ་ནི། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གིས་དངོས་སུ་སྲིད་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཀུན་གྱི་རྩ་བ་དངོས་པོར་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཉེན་པོ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་སྟོན་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྨྲ་བ་པོ་གཞན་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་ཆེ་བའི་ཡོན་ཏན་བརྗོད་པའི་སྒོ་ནས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་ལ་ཕྱག་འཚལ་བ་བསྟན་ལ། ཞར་ལ་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་བརྗོད་བྱ་དང་། དགོས་པ་དང་། དགོས་པའི་དགོས་པ་དང་། འབྲེལ་བ་ཁོ་ན་ཡོད་པ་རྣམས་གསུངས་སོ། །དེ་ལ། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་། །ཞེས་པ་ནས། དོན་གཅིག་མིན་ཞེས་པའི་བར་གྱིས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་དགག་པ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་ཁྱད་པར་བརྒྱད་ཀྱིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་ནི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་བརྗོད་བྱར་བསྟན་ལ། སྤྲོས་པ་ཉེར་ཞི་ཞི་བསྟན་པ། །ཞེས་པས་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་ཞིང་། ཞི་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ནི་དགོས་པའི་དགོས་པ་བསྟན་ཏོ། །དགོས་པ་དང་འབྲེལ་བ་ནི་ཤུགས་ལ་བསྟན་ཏེ། བརྗོད་བྱ་དེ་ལྟ་བུ་རྟོགས་ནས་ཉིང་དགོས་དེ་ལྟ་བུ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་དུ་འཆད་པར་འགྱུར་བའི་བསྟན་བཅོས་རྩོམ་ཞེས་དོན་གྱིས་འཕངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཙམ་ཉིང་དགོས་སུ་བསྟན་པ་ན། བསྟན་བཅོས་འདི་རིགས་ཅན་གསུམ་ཀའི་གང་ཟག་གིས་འཇུག་ངོགས་སུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཐེག་པ་ཐུན་མོང་བ་ཡིན་གྱི་ཐེག་ཆེན་ཁོ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཡིན་ན་རྣམ་མཁྱེན་ཉིད་ཉིང་དགོས་སུ་སྟོན་པ་རིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་བོད་དག་གིས་དབུ་མ་རིགས་པའི་ཚོགས་རྣམས་བཀའ་བར་པ་ཁོ་ནའི་དགོངས་འགྲེལ་དུ་སྦྱོར་བ་འཕགས་པའི་དགོངས་པ་མ་ཡིན་ཞིང་། ལེགས་ལྡན་འབྱེད་དང་མཐུན་ཡང་ལུགས་དེ་མི་རིགས་པར་སྔར་བཤད་ཟིན་ཏོ། ། གསུམ་པ་ནི། གང་གིས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་། །འགགས་པ་མེད་པ་སྐྱེ་མེད་པ། །ཆད་པ་མེད་པ་རྟག་མེད་པ། །འོང་བ་མེད་པ་འགྲོ་མེད་པ། །ཐ་དད་དོན་མིན་དོན་གཅིག་མིན། །སྤྲོས་པ་ཉེར་ཞི་ཞི་བསྟན་པ། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་སྨྲ་རྣམས་ཀྱི། །དམ་པ་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། ཕྱག་འཚལ་ལོ་ཞེས་དྲང་། གང་ལ་ཞེ་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་ཡེ་ཤེས་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་གིས་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ངང་དུ་མངོན་པར་རྫོགས་པ་བྱང་ཆུབ་པའི་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དེ་ལའོ། །སངས་རྒྱས་དེ་ལ་ཡོན་ཏན་གྱི་ཁྱད་པར་ཅི་ཞིག་གཟིགས་ནས་སློབ་དཔོན་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བར་རྩོམ་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་གང་གིས་རྟེན་ཅིག་འབྲེལ་བ་འབྱུང་བ་རང་བཞིན་གྱིས་མ་སྐྱེས་པས་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་ལྟོས་ནས་འགགས་པ་མེད་པ་ནས། དོན་གཅིག་མིན་པའི་བར་ཁྱད་པར་བརྒྱད་ཀྱིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་དེ་ཉིད་གདུལ་བྱ་རྣམས་ལ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་བརྗོད་བྱ་རྗོད་བྱེད་སོགས་ཀྱི་སྤྲོས་པ་ཉེ་བར་ཞི་ཞིང་སེམས་སེམས་བྱུང་སོགས་ཀྱི་ཐ་སྙད་ལོག་པའི་སྒོ་ནས་སྐྱེ་རྒ་ན་འཆིའི་ཉེར་འཚེ་མ་ལུས་པ་དང་བྲལ་བའི་ཞི་བ་ཐོབ་པའི་དོན་དུ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་བསྟན་པའི་སྒོ་ནས། ཐར་ལམ་སྨྲ་བ་པོ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ནས་དམ་པ་སྟེ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པར་གཟིགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ།
Chinese
也作了驳斥。如《六十正理论》中也说：“涅槃是唯一的真谛，诸佛所宣说的，那时其余的不是错谬的，哪位智者会不相信呢？”又如《宝鬘论》中也说：“大乘中宣说了无生，其他的灭尽是空性。知晓灭尽和不生，知晓不生是苦谛等四谛各自以法忍法智这十六个刹那心达到究竟，从而知晓蕴不生。知晓灭尽是知晓烦恼灭尽。于此知晓灭尽和不生的菩提。”因为唯一，所以要忍耐。等等，许多论师的论著中都明确宣说了声闻部的经典的密意也是空性无生的意义。因此，对于如此甚深的意义的《中观根本慧论》，应当以三种概括性的意义来了解，即：开始写作的支分，所要进入的论典的自性，事业究竟的支分——感恩的礼敬。第一，即“以何因缘和合生”等两颂，对此有必要、总义、词义三种。第一，贤善之士在开始做事情时，首先要礼敬所敬之神，论师自己也是为了与贤善之士的行为相一致，并且也是为了让后来的弟子们也像自己一样礼敬殊胜之境而成为大利益，所以，在论著的开始，创作了以赞颂自己导师的伟大功德为先导的礼敬。第二，这些偈颂以直接显示所有有寂之苦的根本——对实有的显现执著的所有的见解的对治品——如实不颠倒的缘起，从而通过赞颂胜过其他论者的伟大功德的方式，来表示对佛陀薄伽梵的礼敬，并且顺便宣说了论典的所诠、必要、必要的必要和唯一的关联。其中，“缘起，
English
It also refutes. For example, in the "Sixty Stanzas on Reasoning," it is said: "Nirvana is the only truth. What the Buddhas have declared, at that time, the rest is not wrong. Which wise person would not believe it?" Also, in the "Ratnavali," it is said: "In the Great Vehicle, non-arising is taught. The exhaustion of others is emptiness. Knowing exhaustion and non-arising, knowing non-arising is that each of the four truths, such as the truth of suffering, is perfected by the sixteen moments of mind called Dharma-kshanti and Dharma-jnana, thereby knowing that the aggregates do not arise. Knowing exhaustion is knowing the exhaustion of afflictions. In that very state, there is enlightenment knowing exhaustion and non-arising." Because it is unique, therefore be patient. And so on, many treatises by teachers clearly declare that the intent of the Sutras of the Hearers is also the meaning of emptiness and non-arising. Therefore, this "Fundamental Wisdom of the Middle Way," which has such a profound meaning, should be understood by three general meanings: the limb of beginning to write, the nature of the treatise to be entered, and the limb of accomplishing the task—the respectful homage of gratitude. The first is the two verses, such as "By what cause and condition arising," which have three aspects: necessity, summary, and meaning of the words. First, virtuous people pay homage to the deity they desire at the beginning of their activities. The teacher himself also does so in order to be in accordance with the conduct of the virtuous, and also so that later disciples, like himself, will pay homage to the excellent object and become of great benefit. Therefore, at the beginning of the treatise, he composes the homage that precedes the praise of the great qualities of his own teacher. Second, these verses directly show the root of all the sufferings of existence and peace—the antidote to all views that cling to the appearance of reality—the non-inverted dependent arising. Thus, by praising the great qualities that surpass other debaters, they show homage to the Buddha Bhagavan, and incidentally declare the subject matter of the treatise, the need, the need of the need, and the only connection. Among them, "Dependent arising,
Chinese
从……开始，到“非一义”为止，以缘起不遮止等八种差别而加以区别，这是教典的所诠。以“寂灭诸戏论”等，则显示涅槃息灭一切戏论，具有寂灭之自性，乃是所求之所求。所求与关联是间接显示的，因为了悟如是所诠，为了获得如是究竟所求，将要宣说造论，这是以意义而抛出的缘故。此处仅将涅槃显示为究竟所求，是为了显示此教典是三类根器之人的入门之处。这是共同的乘，而非唯独大乘，如果仅是大乘，则显示现观（一切智智）本身为究竟所求才是合理的缘故。因此，藏人将中观理聚诸论解释为仅仅是中观的释义，并非圣者的意趣，虽然与乐善辨（ལེགས་ལྡན་འབྱེད་，梵文：Bhavaviveka，音译：婆毗伽，又作清辨）相符，但此理不应理，之前已经说过了。第三是：何者说示缘起法，不灭不生亦不断，不来不去非一义，能灭诸戏说为静，礼敬彼佛最胜者。如是说，礼敬。礼敬何者呢？礼敬以一刹那的现观（一切智智）智慧，在无生之状态中现证圆满菩提的圆满佛陀。观见彼佛具有何种功德差别，而作者要礼敬彼佛呢？何者佛陀示现缘起，从自性未生，依靠圣者智慧而无灭，到非一义之间，以八种差别而加以区别，彼即是为调伏之有情众生，涅槃的所诠，语者所说等戏论寂灭，从心与心所等的名言颠倒之门，远离生老病死的逼迫，以不颠倒的方式显示获得寂静之义，从解脱道宣说者之中，观见为殊胜，即最为殊胜之缘故。
English
From… to "not one meaning," it is shown that the subject matter of the treatise is distinguished by eight distinctions such as the non-negation of dependent origination. By "pacifying all elaborations," it shows that Nirvana, which pacifies all elaborations and has the nature of peace, is the purpose of the purpose. The purpose and connection are shown implicitly, because it is said that the treatise will be composed to explain how to realize such a subject matter and obtain such an ultimate purpose. Here, merely showing Nirvana as the ultimate purpose is to show that this treatise is the entrance for people of all three types of faculties. This is a common vehicle, not just the Great Vehicle, because if it were, it would be reasonable to show omniscience itself as the ultimate purpose. Therefore, the Tibetans' interpretation of the collections of Madhyamaka reasoning as merely commentaries on the middle way is not the intention of the noble ones, and although it agrees with Bhavaviveka, that reasoning is unreasonable, as has been said before. The third is: Whoever demonstrates dependent origination, without cessation, without arising, without cessation, without permanence, without coming, without going, not different in meaning, not one in meaning, pacifying all elaborations, showing peace, I prostrate to that supreme Buddha, the best of speakers. Thus it is said, I prostrate. To whom? To the complete Buddha who manifests complete enlightenment in a state of non-arising with a single moment of omniscient wisdom of all dharmas. Seeing what kind of qualities and distinctions in that Buddha does the author begin to prostrate to that teacher? The Buddha who shows dependent origination, from not being born by nature, relying on the wisdom of the noble ones, without cessation, to not one meaning, distinguished by eight distinctions, that itself is for the sake of sentient beings to be tamed, the subject matter of Nirvana, the pacification of elaborations such as speaker and spoken, from the door of reversing the terms of mind and mental factors, away from the oppression of birth, old age, sickness, and death, by showing the meaning of attaining peace in an non-inverted way, from among those who speak of the path of liberation, seeing that he is supreme, that is, the most excellent reason.