Tibetan
ྟ་བུ། བསྒྲུབ་བྱ་ཡང་དག་གི་གཞི་ལྡོག་རྣམས་ཡིན་ལ། འདིར་ནི་བསྒྲུབ་བྱ་ཡང་དག་ཅེས་པའི་རང་ལྡོག་དེའི་ཐ་སྙད་ལ་རྨོངས་པ་སེལ་བའི་ཕྱིར་དུ། བསྒྲུབ་བྱ་ཡང་དག་གི་རྣམ་གཞག་བཤད་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་འཆད་པ་ལ། 2-303 སྒྲུབ་བརྗོད་རྟོགས་པའི་དོན་ཅན་ཉིད། །ཅེས་སོགས་ཀྱི་གཞུང་དེ་བྱུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱབ་སྔོན་ཞེས་སོགས་ཀྱི་གཞུང་དེ། གལ་ཏེ་ཡུལ་བསྟན་མེད་པར་ནི། །ཞེས་སོགས་ལས་འཕྲོས། དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་ དེ། གཞུང་སྔ་མ་དེའི་སྐབས་སུ། ཕྱོགས་ཚིག་སྒྲུབ་ངག་གི་ཡན་ལག་ཏུ་དངོས་སུ་སྟོན་དགོས་ཏེ། དེ་མ་བསྟན་ན། ཕྱིར་རྒོལ་དེས་བསྒྲུབ་བྱ་གང་སྒྲུབ་ངོ་མི་ཤེས་པའི་སྐྱོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་ རྩོད་པ་ན། སྐྱོན་དེ་མེད་དེ། ཕྱོགས་ཚིག་སྒྲུབ་ངག་གི་ཡན་ལག་ཏུ་མ་སྦྱར་ཡང་། ཁྱབ་པ་སྔོན་འགྲོ་ཅན་སོགས་ཀྱི་སྒྲུབ་ངག་ཡང་དག་བཀོད་པས། སྐབས་ཐོབ་ཀྱི་བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲ་མི་རྟག་པ་ སོགས་རྟོགས་ནུས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་འཆད་པ་ལ། ཁྱབ་སྔོན་ཅན་ལ་ཞེས་སོགས་བྱུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཡུལ་བསྟན་ཅེས་སོགས་དེ། །ནང་གི་ཡན་ལག་ནུས་པ་ནི། །ཞེས་སོགས་ལས་འཕྲོས། དེའི་ རྒྱུ་མཚན་ཡོད་དེ། གཞུང་སྔ་མ་དེའི་སྐབས་སུ། བྱས་རྟགས་ཀྱིས་སྒྲ་མི་རྟག་པར་སྒྲུབ་པའི་ཚུལ་གསུམ་ཚང་བའི་རྟགས་ཡང་དག་བཀོད་པ་ལས། སྒྲ་མི་རྟག་པ་དངོས་སུ་སྒྲུབ་ནུས་ཤིང་། དེ་སྐོར་ གྱི་ཚུལ་གསུམ་པོ་དེ་ལ་དྲན་པ་སྐྱེད་པ་དེ་སྐོར་གྱི་སྒྲུབ་ངག་ཡང་དག་ལ་རག་ལས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས། དེ་སྐོར་གྱི་སྒྲུབ་ངག་ཡང་དག་དེ་ལ། དེ་སྐོར་གྱི་བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲ་མི་རྟག་པ་བརྒྱུད་ནས་སྒྲུབ་པའི་ནུས་པ་ཡོད་ཅེས་ཁས་བླངས་པ་ལ། 2-304 ཁོ་ན་རེ། དེ་ལ་དེའི་ནུས་པ་མེད་པར་ཐལ། དེ་སྐོར་གྱི་སྒྲུབ་ངག་ཡང་དག་གིས། སྒྲ་མི་རྟག་པ་བརྒྱུད་ནས་སྒྲུབ་ནུས་པ་དེ་ཡང་། དེ་སྐོར་གྱི་སྒྲུབ་ངག་ཡང་དག་གི་ཡན་ལག་ ཏུ། བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲ་མི་རྟག་པ་ཚིག་ཟིན་ལ་བརྗོད་ན་ཡོད་པ་ཡིན་གྱི། དེ་མ་བརྗོད་ན། དེ་ལྟ་བུའི་ནུས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་རྩོད་པའི་རྩོད་པ་དེ་བྱུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ནང་གི་ཡན་ལག་ཅེས་སོགས་ནི། །གཏན་ཚིགས་བརྗོད་པ་རང་ཉིད་ལ། །ནུས་པ་མེད་ཀྱང་། ཞེས་སོགས་ལས་འཕྲོས། འཕྲོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་དེ། སྔ་མ་དེའི་སྐབས་སུ། དེ་སྐོར་གྱི་སྒྲུབ་ངག་ཡང་དག་ དེ་ལ། བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲ་མི་རྟག་པ་ལྟ་བུ་དངོས་སུ་སྒྲུབ་པའི་ནུས་པ་མེད་ཀྱང་། དེ་བརྒྱུད་ནས་སྒྲུབ་པའི་ནུས་པ་ཡོད་པར་བསྟན་ནས། དེའི་སྒྲུབ་བྱེད་གསལ་བར་སྟོན་པ་ལ། ནང་གི་ཡན་ ལག་ཅེས་སོགས་བྱུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཏན་ཚིགས་བརྗོད་པ་ཞེས་སོགས་ཀྱིས། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་བརྗོད་པ་ཡིས། །བརྒྱུད་པ་ཡིས་ཀྱང་། ཞེས་སོགས་ལས་འཕྲོས། དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོ
Chinese
例如，‘所证成的真实’的基和反面。这里，为了消除对‘所证成的真实’这个自反面的术语的迷惑，需要解释‘所证成的真实’的体相，所以才说需要解释。 因为出现了‘能领悟论式的意义’等等的论述。‘周遍先有’等等的论述，是从‘如果未指示处所’等等引申出来的。有这个理由：在前面的论述中，必须将‘宗’（pakṣa， पक्ष， पक्ष， पक्ष，side）这个词语实际地显示为论式的支分，如果不显示，反驳者会有不知要证成什么的过失， 在辩论时，这个过失是没有的，即使‘宗’这个词语没有被用作论式的支分，但通过正确地陈述具有周遍先有等等的论式，也能领悟到当下要证成的‘声无常’等等，所以才会有‘具有周遍先有’等等的说法。‘如果已指示处所’等等，是从‘内部的支分具有能力’等等引申出来的。有这个理由：在前面的论述中，通过正确地陈述以‘所作性’来证成‘声无常’的三相圆满的正确之因，实际上能够证成‘声无常’，并且忆念关于它的三相，依赖于关于它的正确论式的原因，对于关于它的正确论式，承诺了具有通过它来间接证成关于它的‘声无常’的能力。 对方说：‘它不具有那种能力’，因为关于它的正确论式，通过它来间接证成‘声无常’的能力，只有在关于它的正确论式的支分中，以词语明确地说出‘所证成的声无常’才具有，如果不说出，就没有那样的能力，所以才会有这样的辩论。 ‘内部的支分’等等，是从‘即使论证本身没有能力’等等引申出来的。有引申的理由：在前面的论述中，虽然关于它的正确论式，没有实际证成如‘所证成的声无常’的能力，但通过显示它具有间接证成的能力，为了清楚地显示它的论证，所以才会有‘内部的支分’等等的说法。‘论证’等等，是从‘通过所要证成的事物’，‘通过间接’等等引申出来的。有这个理由：
English
For example, the basis and opposite of 'valid to be proven'. Here, in order to dispel the confusion about the term of the self-opposite of 'valid to be proven', it is necessary to explain the aspect of 'valid to be proven', so it is said that it is necessary to explain. Because the scripture of 'the meaning of understanding the statement of proof' and so on occurred. The scripture of 'pervasion precedes' and so on, is derived from 'if the place is not indicated' and so on. There is a reason for this: In the previous scripture, the word 'pakṣa' (宗, पक्ष, पक्ष, पक्ष, side) must be actually shown as a part of the statement of proof, because if it is not shown, the opponent will have the fault of not knowing what to prove, When arguing, there is no such fault, even if the word 'pakṣa' is not used as a part of the statement of proof, but by correctly stating the statement of proof with pervasion preceding and so on, it is possible to understand the 'sound is impermanent' and so on that are to be proven at the moment, so there will be statements such as 'with pervasion preceding' and so on. 'If the place is indicated' and so on, is derived from 'the internal part has the ability' and so on. There is a reason for this: In the previous scripture, by correctly stating the valid reason with the three aspects complete to prove 'sound is impermanent' by 'being made', it is actually possible to prove 'sound is impermanent', and remembering the three aspects about it, relying on the correct statement of proof about it, for the correct statement of proof about it, it is promised to have the ability to indirectly prove 'sound is impermanent' about it through it. The opponent says: 'It does not have that ability', because the ability of the correct statement of proof about it to indirectly prove 'sound is impermanent' through it, only exists if 'sound is impermanent to be proven' is explicitly stated in words in the part of the correct statement of proof about it, if it is not stated, there is no such ability, so there will be such an argument. 'The internal part' and so on, is derived from 'even if the argument itself has no ability' and so on. There is a reason for the derivation: In the previous scripture, although the correct statement of proof about it does not have the ability to actually prove something like 'sound is impermanent to be proven', but by showing that it has the ability to indirectly prove it, in order to clearly show its argument, there will be statements such as 'the internal part' and so on. 'The argument' and so on, is derived from 'through the thing to be proven', 'through indirect' and so on. There is a reason for this: --------------------------------------------------------------------------------
Tibetan
ད་དེ། སྔ་མ་དེའི་སྐབས་ སུ། ཕྱོགས་ཚིག་སྒྲ་མི་རྟག་ཅེས་པའི་ཚིག་ལྟ་བུ་དེས་སྒྲ་མི་རྟག་པའི་བསྒྲུབ་བྱ་ཙམ་ལས། སྒྲུབ་བྱེད་མ་བརྗོད་པས། སྒྲ་མི་རྟག་པ་དངོས་བརྒྱུད་གང་གིས་ཀྱང་སྒྲུབ་པའི་ནུས་པ་མེད་པར་བསྟན་པ་ལ། 2-305 འོ་ན། རྟགས་ཚིགས་བྱས་ན་མི་རྟག་པས་ཁྱབ་ཅེས་སོགས་ལྟ་བུ་ལའང་། སྒྲ་མི་རྟག་པ་སྒྲུབ་པའི་ནུས་པ་མེད་པར་ཐལ། ཕྱོགས་ཚིག་ལ་དེའི་ཕྱིར། ཟེར་ན་དེ་གཉིས་མི་མཚུངས་ཏེ། གཏན་ཚིགས་ དེ་ལ། སྒྲ་མི་རྟག་པ་དངོས་སྒྲུབ་ཀྱི་ནུས་པ་མེད་ཀྱང་། དེ་དངོས་སུ་སྒྲུབ་ནུས་ཀྱི་ཚུལ་གསུམ་དུ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་འཆད་པ་ལ། གཏན་ཚིགས་བརྗོད་པ་ཞེས་སོགས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །བསྒྲུབ་ པར་བྱ་བ་ཞེས་སོགས་ནི། དོན་གྱིས་དོན་རྟོགས་ཞེས་སོགས་ལས་འཕྲོས། འཕྲོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་དེ། སྔ་མ་དེའི་སྐབས་སུ། རྟགས་ཚིག་དང་། ཕྱོགས་ཚིག་གཉིས་ཀ་ལ། བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲ་མི་རྟག་པ་སོགས་ དངོས་སུ་སྒྲུབ་པའི་ནུས་པ་མེད་ཅེས་བསྟན་ནས། དེའི་རྒྱུ་མཚན། སྔ་མ་ཕྱོགས་ཚིག་ལ་བསྒྲུབ་བྱ་དངོས་སྒྲུབ་ཀྱི་ནུས་པ་མེད་པར་མ་ཟད། བརྒྱུད་ནས་སྒྲུབ་པའི་ནུས་པ་ཡང་མེད་ཅེས་རྒྱུ་མཚན་ གསལ་བར་སྟོན་པ་ལ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་བརྗོད་པ་ཡིས། །ཞེས་སོགས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་གྱིས་དོན་རྟོགས་ཞེས་སོགས་ནི། དོན་སྨོས་དེ་ནི་ཞེས་སོགས་ལས་འཕྲོས། དེ་ལས་འཕྲོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་ དེ། སྔ་མ་དེའི་སྐབས་སུ། གཞན་དོན་རྗེས་དཔག་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཟུར་གསུམ་ལས་གཉིས་པ་དོན་སྨོས་པའི་དགོས་པ་བསྟན་ནས། གསུམ་པ་རབ་གསལ་བྱེད་སྨོས་པ་ལ་དགོས་པ་ཅི་ཡོད་སྙམ་ན། 2-306 དེ་ལ་དགོས་པ་ཡོད་དེ། གཞན་དོན་སྒྲུབ་ངག་ཡང་དག་ཡིན་ན། རྗོད་བྱེད་ཀྱི་ངག་ལྷག་ཆད་ནོར་གསུམ་གྱི་སྐྱོན་དང་བྲལ་བ་ཞིག་དགོས་པས། ཕྱོགས་ཚིག་སྒྲུབ་ངག་ཡང་དག་གི་ཡན་ལག་ཏུ་ དངོས་སུ་བརྗོད་དགོས་པ་སྤངས་པ་དེ་དེའི་དགོས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཞེས་སྟོན་པ་ལ། དོན་གྱིས་དོན་རྟོགས་ཞེས་སོགས་བྱུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།། །། ༄། །བཤད་བྱ་ཚད་མ་མདོ་དང་སྦྱར་བའི་འབྲེལ། གཉིས་པ་བཤད་བྱ་ཚད་མ་མདོ་དང་སྦྱར་བའི་ འབྲེལ་འཆད་པ་ལ། མདོ་རྩ་བར། ངོ་བོ་ཁོ་ན་བསྟན་བྱ་བ། །རང་དང་འདོད་གྱུར་མ་བསལ་བའོ། །མངོན་སུམ་དོན་དང་རྗེས་དཔག་དང་། །ཡིད་ཆེས་གྲགས་པས་རང་རྟེན་ལའོ། །རང་འགྲེལ་ལས། གང་སྒྲུབ་ པར་འདོད་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་ཆོས་ཅན་དེ་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་དང་འགལ་བ་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་ལུང་དང་གྲགས་པ་རྣམས་ཏེ་ཆོས་གཞན་གྱིས་མ་ བསལ་བའོ། །དེ་ལྟར་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་པ་རྩ་འགྲེལ་རྣམས་ཀྱིས་མ་བསལ་བའི་ཚིག སེལ་བྱེད་ཀྱི་སྒོ་ནས་མདོར་བསྟན་པ་དེ། རྣམ་འགྲེལ་འདིར་
Chinese
那么，在之前的情况下，像‘声无常’这样的宗依（pakṣa-vacana， पक्षवचन， pakṣa-vacana，宗的语句）仅仅是声无常这一所立宗（sādhya， साध्य， sādhya，待证）本身，而没有陈述能立（sādhana， साधन， sādhana，能成立者），因此表明了声无常无论通过直接还是间接的方式，都没有成立的能力。 那么，如果使用因（hetu， हेतु， hetu，原因）的语句，比如‘因为无常而周遍’等等，那么也同样没有成立声无常的能力，这是否合理呢？如果说因为是宗依的语句，所以才这样，那么这两者并不相同。因为那个因的语句，虽然没有直接成立声无常的能力，但它以三种方式显示了能够直接成立的能力，所以才会有‘陈述因’等等的说法。‘所要成立的’等等，是从‘以意义理解意义’等等引申出来的。有引申的原因，因为在之前的情况下，对于因的语句和宗依的语句两者，都表明了没有直接成立所立宗声无常等等的能力。并且，其原因在于，之前的宗依的语句不仅没有直接成立的能力，而且也没有通过间接方式成立的能力，所以才会有‘陈述所要成立的’等等的说法。‘以意义理解意义’等等，是从‘陈述意义’等等引申出来的。有从那里引申的原因，因为在之前的情况下，在其他意义的后比量（anumāna， अनुमान， anumāna，推论）的特征的三个方面中，陈述了第二个意义的必要性。如果有人认为，那么陈述第三个明确的方面有什么必要呢？ 对此是有必要的，如果其他意义的论证是正确的，那么就需要表达的语句没有遗漏、错误和过多的过失，因此，必须放弃将宗依的语句直接陈述为正确论证的一部分，这就是它的必要性。因此，才会有‘以意义理解意义’等等的说法。 第二，解释所要解释的量论（pramāṇa-sūtra， प्रमाण-सूत्र， pramāṇa-sūtra，量论经）与论典的关联。 在根本论典中：‘唯有自性是所要指示的，没有排除自身和所希望的。现量（pratyakṣa， प्रत्यक्ष， pratyakṣa，现量）、比量和可信赖的声（āpta-vacana， आप्तवचन， āpta-vacana，圣言量）是自立的。’在自释中：‘对于想要成立的法的特征所限定的法，没有被现量、比量、圣言量和名声这些与所要成立的法相违背的其他法所排除。’这样就表明了所要成立的是无可指责的。这些根本论典和注释通过排除的方式简要地陈述了‘没有排除’的语句，而在《释量论》中...
English
Then, in the previous case, a statement like 'sound is impermanent' as a pakṣa-vacana (statement of the subject) only states the sādhya (that which is to be proven) of sound being impermanent itself, and does not state the sādhana (means of proof). Therefore, it shows that sound being impermanent has no ability to be established, whether directly or indirectly. Then, if a hetu-vacana (statement of reason) is used, such as 'because it is pervaded by impermanence' and so on, then it also has no ability to establish sound as impermanent, is that reasonable? If it is said that it is because it is a pakṣa-vacana, then these two are not the same. Because that hetu-vacana, although it does not have the ability to directly establish sound as impermanent, it shows in three ways that it has the ability to directly establish it, so there are statements such as 'stating the reason'. 'That which is to be established' and so on, is derived from 'understanding meaning through meaning' and so on. There is a reason for the derivation, because in the previous case, for both the hetu-vacana and the pakṣa-vacana, it was shown that they do not have the ability to directly establish the sādhya of sound being impermanent and so on. Moreover, the reason is that the previous pakṣa-vacana not only does not have the ability to directly establish, but also does not have the ability to establish indirectly, so there are statements such as 'stating that which is to be established'. 'Understanding meaning through meaning' and so on, is derived from 'stating the meaning' and so on. There is a reason for deriving from there, because in the previous case, in the three aspects of the definition of anumāna (inference) for the sake of others, the necessity of stating the second meaning was shown. If someone thinks, then what is the necessity of stating the third clear aspect? There is a necessity for this, if the argument for the sake of others is correct, then the statement of expression must be free from the faults of omission, error, and excess. Therefore, it is necessary to abandon directly stating the pakṣa-vacana as a part of the correct argument, that is its necessity. Therefore, there are statements such as 'understanding meaning through meaning'. Second, explaining the connection between the pramana-sutra (treatise on valid cognition) to be explained and the commentary. In the root text: 'Only the essence is to be indicated, without excluding oneself and what is desired. Perception, inference, and reliable testimony are self-established.' In the self-commentary: 'For the subject qualified by the characteristic of the dharma that one wants to establish, it is not excluded by perception, inference, reliable testimony, and fame, which are other dharmas that contradict the dharma to be established.' Thus, it is shown that what is to be established is irreproachable. These root texts and commentaries briefly state the statement of 'not excluding' through the method of exclusion, and in the Pramāṇavārttika (Commentary on Valid Cognition)... --------------------------------------------------------------------------------