Tibetan
ས་དག་པ་འཕེལ་སྣང་སྟོན། །དེ་ལས་ཟད་པའི་ཆོས་ཉིད་དོ། །ཞེས་སོ། །འདི་དག་གི་ཁྱད་པར་ཞིབ་མོར་ཕྱེ་ན་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་ཀྱང་། ཆེ་ལོང་ ཙམ་བརྗོད་པ་སྟེ། མདོར་བསྡུ་ན་རིག་པའི་དོན་དངོས་སུ་མཐོང་ཞིང་བལྟར་ཡོད་པས་འཁྲུལ་པ་སྐད་ཅིག་ལ་ལྡོག་པ་དང་། ཡིད་དཔྱོད་ལ་ལུས་པས་འཁྲུལ་སྣང་ལ་ལམ་བྱས་ནས་མ་འཁྲུལ་པའི་འབྲས་བུས་འཚོལ་བའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཆེ་བར་ཤེས་རབ་ཀྱི་མིག་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྟོགས་པར་བྱའོ། །ཆོས་འདི་ལ་གནད་འདི་ལྟ་བུ་ཡོད་པས་ཀུན་གྱི་རྩེ་མོ་བླ་ན་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དོན་གཉིས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཐོད་རྒལ་ཉིད་བསྟན་པ་ལ་གསུམ་སྟེ། གནད་གསུམ་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་འཁོར་ལོ་སྤྱིར་བསྟན་པ། ཉིན་མཚན་འོད་གསལ་གྱི་འཁོར་ལོ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ། དགོངས་ཀློང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རྒྱ་ཆེར་བསྟན་པའོ། །དང་པོ་ལ་བཞི་སྟེ། བཅའ་བ་ལུས་ཀྱི་གནད་གསུམ། གཟིགས་པ་སྒོའི་གནད་གསུམ། ཁྲིད་པ་དབྱིངས་ཀྱི་གནད་གསུམ། སྣང་བ་ཡུལ་གྱི་གནད་གསུམ་མོ། །དང་པོ་ནི། ལུས་ཀྱི་འདུག་སྟངས་གསུམ་གང་འཆའ་ཡང་། ཁོང་ལྷོད་པར་བཅས་པས་རྩ་རླུང་བདེ་ལུགས་སུ་གནས་པའི་དགོས་པ་ཡོད་ལ། ཆེད་དུ་བསྡམས་ན་རླུང་ལ་སོགས་པ་ལོག་པ་དང་འབྱམས་པ་འབྱུང་སྟེ་རྩ་འཆུས་པ་དང་བསྒྲིམས་དྲགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ལྟ་སྟངས་བཅས་དུས་རླུང་གནད་རབ་ཏུ་དལ་བ་ལས་ཕྱིར་བཟུང་ཁ་ནས་དྲང་བ་འདིའི་ཁྱད་པར་གྱི་ཆོས་གནད་འདུས་གལ་པོ་ཆེ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་སྣ་ནས་འབྱུང་རྔུབ་བྱེད་པ་ཐུན་མོང་གི་ལུགས་ཏེ་འཁོར་ལོ་བཞིའི་ནང་དུ་བཀང་ནས་སེམས་གསལ་དྭངས་ཕྱེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྐྱེད་པ་སྟེ། དེའི་ལུགས་ལ་རླུང་ལོག་པ། འབྱམས་པ། འཁྱིལ་པ། རྨུགས་ པ་བཞིའི་གེགས་འབྱུང་ཞིང་འཁྲུལ་སྣང་དུ་མ་འཆར་བ་ཡིན་ལ། འདིར་རླུང་དག་པར་བྱེད་ཀྱི་འཕེལ་བ་ལམ་དུ་མི་བྱེད་ལ། འཁོར་ལོ་བཞི་དང་ནང་དུ་བཀང་བས་སེམས་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་དར་རེ་འགགས་ཀྱང་གཏན་ནས་འགག་མི་ཐུབ་པའི་ཕྱིར་ན། ལས་རླུང་སོར་རང་འགགས་ལ་ཁ་ནས་གཏོང་བའོ། །སྣ་ནས་རོ་རྐྱང་དུ་འཇུག་ལ། དེ་ནས་འཁོར་ལོ་བཞི་ཐམས་ཅད་པའི་རྩ་ནང་དུ་འཇུག་པས། རྟོག་པ་ཐ་དད་པ་འགྱུ་བའི་རྟ་བྱེད་པས་འདིར་བཀག་ནས། ཁ་དང་གློ་བར་འབྲེལ་ལ། གློ་བའི་རྩ་སོག་མའི་སྦུ་གུ་ཙམ་དེའི་ནང་གི་སེམས་ཀྱི་རྟ་དེ་རང་འགགས་ལ་གཏོང་བའི་ཕྱིར། རླུང་ཁ་ནས་དལ་བུས་ཕྱིར་དྲངས་ལ་ཡུན་ཇི་ཙམ་གནས་ཀྱི་བར་བཟུང་བས། རྟ་དང་མི་གཉིས་སོ་སོར་བྲལ་ནས། མི་སྙིང་ནང་གི་རིག་པ་ལ་ཐིམ་པས་མི་རྟོག་པའི་བསམ་གཏན་རང་བབས་སུ་འགྲུབ་པའི་གནད་དེ་ཡིན་ལ། སྐབས་སུ་རླུང་ཧུར་སྒྲ་དང་བཅས་ཏེ་དྲག་པོར་འཕངས་པས། རླུང་འདུས་ཀྱི་གེགས་སེམས་མི་དགའ་བ་དང་། ཉོན་མོངས་ཀྱི་རྟོག་པ་གཡོ་བ་དང་། སྙིང་ག་གཟེར་བ་རྣམས་སེལ་ལོ། །དུས་དེ་དག་ཏུ་དྲག་ཏུ་འཕང་བ་ནི་གནད་དམ་པའོ། །དེའང་རླུང་གི་གནད་འདི་མི་ཤེས་པར་བསྒོམས་ཀྱང་སྣང་བའི་འཕེལ་དང་རྟགས་ཚད་འབྱུང་བར་གཏན་ནས་མི་འགྱུར་རོ། །གཉིས་པ་གཟིགས་པ་སྒོའི་གནད་གསུམ་ནི། གཟིགས་སྟངས་གསུམ་གང་བྱེད་ཀྱང་རྩོལ་བས་གཅུན་པ་མ་ཡིན་པར། ཁོང་ལྷོད་དེ་རང་བབས་སུ་བྱས་ལ། མིག་མི་འགུལ་བས་ལྟ་སྟངས་གཟིར་ བ་གནད་དེ། ཐལ་འགྱུར་ལས། རྒྱང་ཞགས་འགུལ་བ་མེད་པ་གནད། །འདི་དུས་ལྟ་སྟངས་གསུམ་དང་སྦྱར། །ཅེས་སོ། །གསུམ་པ་ཁྲིད་པ་དབྱིངས་ཀྱི་གནད་གསུམ་ལ། མིག་དལ་བུས་ཟུར་དང་སྟེང་འོག་ཏུ་དབྱིངས་སྣང་ཁྲིད་པ་ལ་མིག་མ་འགུལ་རྟོག་པ་མ་འགྱུས་པར་ཤེས་པ་གསལ་སྟོང་དུ་ཤིགས་སེ་བཞག་པ་གནད་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉིད་ལས། དབྱིངས་ཀྱི་གནད་ནི་འཁྲིད་པ་སྟེ། །ཞེས་པ་དང་། རྩལ་རྫོགས་ལས། ཆོས་ཉིད་དྲན་པ་སངས་པའི་ནམ་མཁའ་ལ། །ཚོམ་བུ་ལྔར་སྣང་གསེར་གྱི་བྱ་ཁྱུང་ལྡིང་། །འཛིན་ཆགས་རྟོག་མཐའ་བྲལ་བའི་ངང་དུ་འུབ། །རང་སྣང་ཕྱོགས་ལྷུང་མེད་པའི་ནམ་མཁའ་ལ། །སྟོང་གསལ་སྤྲོས་དང་བྲལ་བའི་བྱ་ཁྱུང་ལྡིང་། །སྣང་ལ་འཛིན་པ་མེད་པའི་ངང་དུ་འུབ། །མཚན་མ་སྤྲོས་དང་བྲལ་བའི་ནམ་མཁའ་ལ། །གཟུང་འཛིན་བྲལ་བ་ཆོས་སྐུའི་བྱ་ཁྱུང་ལྡིང་། །ཆོས་ཉིད་རང་སྣང་ཐིག་ལེའི་ངང་དུ་འུབ། །ཅེས་སོ། །བཞི་པ་ནི། ཕྱིའི་ཡུལ་ནམ་མཁའ་སྤྲིན་དེངས་ལ་གཏད་པས་རིག་པ་དྭངས་སངས་ཕྱེད་ལ་སྣང་བའི་འཕེལ་མྱུར། ནང་གི་ཡུལ་དབྱིངས་ཀྱི་སྒྲོན་མ་ལ་གཏད་པས་འོད་གསལ་མ་བུ་འབྲེལ། གསང་བའི་ཡུལ་རིག་པ་རང་དྭངས་ལ་གཏད་པས་ཀ་དག་ཆོས་ཟད་ཀྱི་དགོངས་པ་རང་ས་ན་གསལ་བའི་གནད་ཡོད་དེ། རང་ཤར་ལས། ནམ་མཁའ་སྟོང་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ། །བཅོས་མེད་སྒྲོན་མ་རྣམ་པ་བཞི། །མ་འགགས་པ་ཡི་དོན་གྱིས་གསལ། །རིག་པ་དབྱིངས་ཀྱི་སྒྲོན་མ་ནི། །ནམ་མཁའ་སྟོང་པའི་ཀློང་དཀྱིལ་ དུ། །དབྱིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་འོད་ཀྱི་སྐུ། །མ་འགགས་འགག་མེད་རྣམ་པར་གསལ། །ཡེ་ཤེས་ལྔ་ལྡན་ཐུགས་ཀྱི་སྐུ། །ལུ་གུ་རྒྱུད་ཀྱི་ཚུལ་དུ་འཆར། །དེ་ཡང་འགྲོ་དང་འོང་བ་དང་། །འགུལ་བ་དང་ནི་འཕྲིག་པའོ། །རིག་པ་དབྱིངས་ཀྱི་སྒྲོན་མ་རུ། །བཅུག་སྟེ་རིག་པ་མ་འགུལ་ན། །འགྱུར་མེད་རྟོགས་པའི་རབ་ཏུ་བཤད། །ཤེས་རབ་ར
Chinese
显现清净增长之地，由此乃是衰减之法性。如是说。这些的差别如果详细区分，则不可思议。略而言之，总而言之，由于能真实见到并观察智慧之实义，故而迷惑于瞬间逆转。由于停留在意识分别，将错觉视为道路，以不迷惑之果来寻觅的差别极大，具足智慧之眼者应如是了悟。此法具有如此之要点，故称之为一切之顶端，无上之法。第二，宣说殊胜之妥噶，分为三：总说三要点法性之轮，分别解说昼夜光明之轮，广说意界智慧之轮。初者有四：安立身体之三要点，观看门之三要点，引导虚空之三要点，显现境之三要点。初者为：身体之三种坐姿无论采取哪一种，都应保持腹部放松，如此则脉气安住于舒适状态，此乃必要。若特意收紧，则气等会逆转和散乱，导致脉络扭曲或过于紧绷。对此，观视姿势及呼吸要点极为缓慢，由此向外呼气，此乃此法之殊胜要点，至关重要。通常从鼻孔呼吸乃是共同之方式，即充满于四个脉轮之中，从而生起使心清明澄澈之禅定。按照那种方式，会产生气逆转、散乱、停滞、昏沉四种障碍，并且不会显现错觉。此处并不将使气清净增长作为道路。由于充满于四个脉轮之中，心的所有分别念时而生起时而止息，却始终无法完全止息。因此，将业气自然而然地停止，并从口中呼出。从鼻孔进入微细之气，之后进入所有四个脉轮之脉中。由于是使各种分别念流动的马，故而在此处阻断。与口和肺相连，肺部的脉络如同麦秆般细小，其中的心之马自然停止并呼出。因此，从口中缓慢呼气，并保持尽可能长的时间。如此则马与人分离，人融入心中的觉性之中，故而人
English
It shows the pure and increasing ground. From that, it is the nature of depletion. Thus it is said. If these differences are examined in detail, they are inconceivable. To speak briefly, in summary, because the actual meaning of awareness is seen and observed, delusion reverses in an instant. Because it remains in mental judgment, it takes delusion as a path and seeks with the fruit of non-delusion. The difference is great, and those with the eye of wisdom should realize this. Because this Dharma has such a key point, it is called the supreme, the unsurpassed. Second, showing the special Tögal itself, there are three: generally showing the three key points of the Dharma wheel of reality, specifically explaining the wheel of clear light of day and night, and extensively showing the wheel of wisdom of the expanse of intention. The first has four: establishing the three key points of the body, viewing the three key points of the door, guiding the three key points of space, and appearing the three key points of the object. The first is: whichever of the three postures of the body is adopted, it is necessary to keep the abdomen relaxed so that the channels and winds remain in a comfortable state. If deliberately tightened, the winds and so on will be reversed and scattered, causing the channels to be twisted or too tight. In this regard, the viewing posture and the key point of the wind are extremely slow, and the special Dharma of drawing back from the mouth is a very important key point. Moreover, breathing in and out through the nose is a common practice, that is, filling the four chakras and generating Samadhi that clarifies the mind. According to that practice, the four obstacles of wind reversal, scattering, stagnation, and dullness arise, and false appearances do not arise. Here, the increase of purifying the wind is not taken as a path. Because the mind is filled with the four chakras, all thoughts arise and cease, but they can never be completely stopped. Therefore, the karma wind naturally stops and is released from the mouth. It enters the subtle breath from the nose, and then enters the channels of all four chakras. Because it is the horse that moves the various thoughts, it is blocked here. It is connected to the mouth and lungs, and the channels of the lungs are as thin as straws, and the horse of the mind within them naturally stops and is released. Therefore, the breath is slowly drawn out of the mouth and held for as long as possible. In this way, the horse and the person separate, and the person dissolves into the awareness in the heart, so the person
Chinese
这是使念修禅定自然成就的关键。有时伴随着呼呼的风声猛烈地发射，消除风聚集的障碍、不悦的心情、烦恼的念头摇动和心痛等。在那些时候猛烈地发射是关键中的关键。而且，如果不了解风的关键而修习，那么景象的增长和证相出现的时机是绝对不会到来的。第二，观看之门的三个关键是：无论采取哪三种观看方式，都不要用力控制，而是放松身体，使其自然。眼睛不移动，以凝视的方式观看是关键。如《现观庄严论》中说：“远眺不动是关键。”此时与三种观看方式结合。第三，引导虚空的关键有三个：眼睛缓慢地从侧面、上方和下方引导虚空景象时，眼睛不移动，念头不改变，将觉性清晰空明地放置是关键。如其自身所说：“虚空的关键是引导。”以及《功德藏》中说：“法性忆念清醒的虚空中，显现五彩祥云，金色鹏鸟飞翔。在远离执着和边见的境界中发出‘呜’的声音。在自显无偏的虚空中，空明无戏的鹏鸟飞翔。在不执着显现的境界中发出‘呜’的声音。在远离相和戏论的虚空中，远离能取所取的法身鹏鸟飞翔。在法性自显明点的境界中发出‘呜’的声音。”第四，将外境的虚空晴朗与否作为目标，能使觉性清澈明朗，景象增长迅速。将内境的虚空明灯作为目标，能使光明母子相连。将秘密境的觉性自明作为目标，能使本来清净、法尽地的见解在自地上显现的关键在于：如《自显》中所说：“在虚空空性的坛城中，无造作的明灯有四种，以不间断的意义显现。觉性虚空的明灯是，在虚空空性的中心，虚空的自性是光明的身，不间断、无间断地显现。具足五种智慧的意之身，以连珠的方式显现。那也是去和来，动和闪烁。放入觉性虚空的明灯中，如果觉性不移动，那就是不变证悟的极好阐释。智慧
English
This is the key to naturally accomplishing conceptual meditation. Sometimes, accompanied by a whooshing sound of wind, it is forcefully emitted, eliminating obstacles of wind accumulation, unpleasant moods, the agitation of afflictive thoughts, and chest pains. At those times, forcefully emitting is the key of keys. Moreover, even if one meditates without understanding this key of wind, the increase of appearances and the occurrence of signs and measures will never happen. Second, the three keys of the door of gazing are: whichever of the three ways of gazing is adopted, it should not be controlled with effort, but the body should be relaxed and made natural. The key is to gaze with the eyes not moving, in a fixed manner. As it says in the *Prasaṅgika*: "The key is that the distant gaze does not move." At this time, combine it with the three ways of gazing. Third, the three keys of guiding the expanse are: when the eyes slowly guide the appearance of the expanse from the side, above, and below, the key is to keep the eyes still, the thoughts unchanged, and to place awareness distinctly and emptily. As it says in that very text: "The key of the expanse is guiding." And in the *Tsal Dzog*: "In the sky of dharmata, mindfulness, and wakefulness, a golden garuda soars, appearing as five clusters. In the state free from grasping, attachment, and conceptual extremes, it utters 'uh.' In the sky of self-appearance, without partiality, a clear and empty garuda soars, free from elaboration. In the state without grasping at appearances, it utters 'uh.' In the sky free from signs and elaboration, a dharmakaya garuda soars, free from grasper and grasped. In the state of dharmata, self-appearance, and bindu, it utters 'uh.'" Fourth, the key is that by focusing on the external object of the sky clearing of clouds, awareness becomes clear and bright, and the increase of appearances is rapid. By focusing on the internal object of the lamp of the expanse, the mother and child of luminosity are connected. By focusing on the secret object of awareness's self-clarity, the view of original purity and the exhaustion of phenomena is clear in its own place. As it says in the *Rang Shar*: "In the mandala of the empty sky, the four kinds of uncreated lamps are clear with the meaning of non-cessation. The lamp of awareness's expanse is, in the center of the empty sky, the nature of the expanse is a body of light, appearing uninterruptedly and without cessation. The body of mind possessing the five wisdoms appears in the manner of a continuous string. That is also going and coming, moving and flickering. If awareness is put into the lamp of awareness's expanse and awareness does not move, then it is said to be the best of unchanging realization. Wisdom"