Tibetan
ངོས་ཟིན། །ཞེས་སོ། །ཤེས་རབ་དངོས་ནི་ཤེས་པས་ཡུལ་རིག་ཀྱང་རྟོག་པར་མ་སྐྱེས་པའི་གསལ་བ་དེ་ལ་ངོས་བཟུང་ནས་སྒོ་དབང་པོ་ལྔ་ལ་རྟོག་མེད་ཀྱི་ཤེས་པ་དྭངས་པ་ལྔ་འབྱུང་བ་ལ་བྱའོ། །དབང་ཤེས་རྟོག་བྲལ་དེ་ཉིད་སེམས་ཡིན་ཀྱང་དེའི་ནང་ན་རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཆ་གསལ་རིག་རྟོག་མེད་གང་ལའང་མི་འཛིན་པ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་ངོས་གཟུང་བར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཐོས་བསམ་སྒོམ་པའི་ཤེས་པའི་རང་དུས་ན་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཆ་ཡོད་པ་དེ་འདིར་ངོས་གཟུང་གི། རྟོག་དཔྱོད་ཀྱི་སེམས་ཀྱིས་བསྡུས་པ་ལ་མི་འདོད་པས་གནད་འདི་གལ་ཆེ་བར་ཡོད་དོ། །ཡུལ་ནི། རང་ངོའི་ཡུལ་རིག་པ་འཇུག་ཡུལ་ཆོས་དང་ཆོས་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཡིན་ཏེ། ཐལ་འགྱུར་ལས། ཤེས་རབ་ཡུལ་ནི་ཚིག་དང་དོན། །ཚིག་དོན་འབྲེལ་བར་འདོད་པ་ཡི། །མཚོན་པས་ཤེས་དང་བརྗོད་པས་སོ། །མཚོན་པ་དཔེ་དང་བརྡ་མཚོན་དང་། །ཚིག་གིས་མཚོན་པ་མཐའ་མར་བརྗོད། །བརྗོད་པས་ཤེས་པ་ཐ་སྙད་དང་། །ངོ་སྤྲད་པ་དང་འཁྲིད་པ་དང་། །ལ་བཟླ་ཤན་འབྱེད་དག་གིས་སོ། །ཞེས་སོ། །གནས་ནི། ངོ་བོ་སྙིང་གའི་འོད་རྩ་བཞི་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་རྩལ་ཟེར་གདངས་ཀྱི་མ་རྩ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་ ན་གནས་པས་ལུས་ལ་ཁྱབ་སྟེ། གང་དུ་རེག་ཀྱང་ཤེས་པས་ཚོར་བ་དེས་ཤེས་ལ་རླུང་གི་རྟ་ལ་ཞོན་པས་རང་རྩལ་རྩ་འདབ་འགར་འཐུམས་དུས་ཤེས་པ་རྨུགས་ཤིང་མི་གསལ་ལ་རྩ་ཟང་ཐལ་དུ་རང་རྩལ་ཚུད་དུས་ཤེས་པ་གསལ་ལ་ངར་ཆེ་བ་སྟེ། མདོར་ན་ངོ་བོ་སྙིང་དང་རྩལ་རྩ་རྣམས་ན་རླུང་གི་རྟ་ལ་ཞོན་ནས་རྒྱུ་སྟེ། སྒྲོན་མ་འབར་བ་ལས། སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྩ་བཞི་ན། །འགྱུ་དང་འགུལ་དང་འཕྲིག་པ་དང་། །ཡང་ཞིང་བསྐྱོད་པའི་བདག་ཉིད་དུ། །ཙིཏྟའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཉིད་དུ་འཁོར། །དྭངས་མ་ཤེས་པའི་བཅུད་རྣམས་ནི། །མེ་སྟག་ཡར་བའི་མཚན་ཉིད་དུ། །ལྔ་བཞི་ལས་ཀྱི་རླུང་དང་བཅས། །ཤེས་པ་གསལ་གསལ་རིག་རིག་པོ། །ཤེས་རབ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ། །རོ་མ་རྐྱང་མ་ཀུན་འདར་མ། །ཤེལ་བུག་ཁོག་པ་སྟོང་པའི་ནང་། །གསལ་བ་ཤེས་རབ་ཆེན་པོར་བཞུགས། །མིང་གཞི་འདུས་པའི་ཡེ་གདངས་སུ། །ཐམས་ཅད་འབྱེད་པའི་ངོ་བོར་ནི། །ཡེ་ནས་ལུས་ཀྱི་ཆ་ལ་གནས། །སྐབས་སུ་རླུང་གིས་རང་གཟུང་བས། །ཤེས་པ་དྲན་མེད་རྨུགས་པར་ཡང་། །ཤེས་རབ་རྩལ་རྣམས་རྒྱས་འཐུམས་པས། །གསལ་བའི་ཆ་མེད་རྨུགས་པར་འགྱུར། །རླུང་གིས་ཤེས་རབ་རྩལ་བསྐྱེད་ཚེ། །སྔོན་མ་ཐོས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་། །ཡིད་ལ་དྲན་ཞིང་གསལ་བར་འཆར། །གསལ་དང་མི་གསལ་རྩལ་རྣམས་ནི། །རླུང་གི་གཡོ་འགུལ་ཉིད་ལས་འབྱུང་། །ལུས་དཀྱིལ་རྩ་ནང་གནས་པའོ། །ཞེས་སོ། །ཚད་ནི། ཤེས་རབ་ལྔ་པོ་དེས་ རང་རང་གི་འཇུག་ཡུལ་ལ་ཞུགས་པས་གདེང་ཚད་དུ་ལོངས་པའི་ཚད་དུ་ཕྱིན་པ་ནི། ཡང་དེ་ཉིདལས། གཞི་གནས་ཤེས་རབ་རང་བྱུང་ཚད། །ཆོས་ཀུན་མཉམ་པའི་ཉམས་སྐྱེས་ན། །ཤེས་པ་བརྟན་པའི་གདེང་རྙེད་ཡིན། །དེ་ཉིད་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པར། །རྟག་ཏུ་རྒྱུད་ལ་གནས་པ་ན། །འདི་ནི་གཞི་གནས་ཤེས་རབ་ཡིན། །འདི་ཡིས་ལུས་ཀྱང་ཡང་བ་དང་། །ཤེས་པ་རྣམས་ནི་གསལ་བའོ། །སྣང་བ་ཅེར་འཛིན་ཤེས་རབ་ཚད། །ཅོག་གཞག་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རྟགས། །ལུས་དཀྱིལ་ཁ་དོག་ལྔ་ཡི་འོད། །རྩོལ་བ་མེད་པར་ཕྱིར་ཤར་ནས། །འདི་ལ་ཤེས་པ་རང་ས་ཟིན། །ལུས་ཀྱང་ས་ལ་རེག་པ་མེད། །འདི་ཡིས་ཤེས་པ་གར་གཏད་པའི། །བེམས་པོ་རྣམས་ཀྱང་འགུལ་བར་ནུས། །རང་རྩལ་འབྱོངས་པའི་ཚད་ཡིན་ནོ། །དྲན་པ་འགག་མེད་ཤེས་རབ་ཚད། །ཤེས་པ་གཞན་ལ་འཇུག་པ་མེད། །གཅིག་པུར་འདུག་པར་དགའ་བ་དང་། །དབེན་པའི་ས་ལ་རྟག་ཏུ་དད། །མི་དང་འགྲོགས་སྙིང་མི་འདོད་པར། །ཤེས་པ་རྩེ་གཅིག་འགྱུར་བ་མེད། །གཞན་གྱིས་བརྗོད་པའི་གཏམ་ལ་ཡང་། །གཉིས་སུ་འཛིན་པ་ཉིད་དང་བྲལ། །ལྟ་བ་མི་འགྱུར་གདེང་ཉིད་དུ། །ནམ་མཁའ་དག་ལ་འགྲོ་བ་སྙམ། །སེམས་དེ་གར་གཏད་ས་དེར་འགག །ཕ་རོལ་རྣམས་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་ཀྱང་། །འདི་ལ་བསྒྱུར་དུ་ག་ལ་ནུས། །བག་མེད་ཤེས་པ་བདེ་ཡངས་པ། །འདི་ཉིད་སྐྱེས་པའི་མི་དེ་ནི། །དྲན་པ་འགག་མེད་ཤེས་རབ་ཟིན། །སོ་ སོར་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་ཚད། །ཀུན་གཞི་དང་ནི་ཆོས་སྐུ་ཡང་། །འདི་ལྟར་ཕྱི་བཏགས་འདི་ལྟ་བུ། །ལུས་ལ་ཞེན་པའི་བློ་བྲལ་ནས། །རིག་པ་གར་གཏད་སར་གནས་ཏེ། །ལུས་ནི་བེམས་པོ་བཞིན་དུ་འགྱུར། །སེམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཕྱེད་པ་ནི། །འགྱུ་བྱེད་རྣམས་ཀྱི་སྒོ་ཡང་འགག །འབྱུང་བ་དྭངས་སྙིགས་སུས་ཕྱེད་པ། །རགས་པའི་སྣང་བ་རང་འགགས་ཏེ། །ལུ་གུ་རྒྱུད་ལ་བདེ་བར་སྤྱོད། །དེ་བཞིན་འཁོར་འདས་སུས་ཕྱེད་པ། །འཁྲུལ་པའི་བློ་རྣམས་སྐྱེ་མི་སྲིད། །གལ་ཏེ་སྐྱེས་ཀྱང་ཕན་གནོད་བྲལ། །དེ་ལ་སོགས་པའི་རང་ཤེས་ཀྱིས། །འཁོར་འདས་གཏན་ལ་ཕེབས་པ་ནི། །སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཤེས་རབ་བོ། །འཇུག་བྱེད་རྣམ་གསུམ་ཤེས་རབ་ཚད། །ཆོས་ཀུན་ཚིག་གཅིག་སྨོས་པ་ན། །དེ་ཡི་གཞུང་ཀུན་ཤེས་པར་ནི། །ཐོས་པའི་ཤེས་རབ་ཚད་དུ་ཕྱིན། །ཤེས་པས་གང་ལ་བསམ་པ་ཡི། །བཟུང་དེ་རྒྱུད་ལ་བདེ་ཤར་ནས། །བསམ་པ་ཡང་ནི་དེ་བཞིན་འབྱོངས། །གང་བྱུང་རྐྱེན་གྱིས་མི་གནོད་པར། །འཁྲུལ་རྟོག་ཞེན
Chinese
辨认。如是说。真正的智慧是，以知觉了知对境，却未生起分别念的明朗，作为辨认，于五根门生起无分别的清净五识。彼无分别之根识，虽即是心，然其中有自生俱生智之分，是明朗、觉性、无分别，且不执着任何事物者，应辨认之。如是，于听闻、思维、修习之识的自性之时，有俱生智之分，此应辨认之。不欲以分别念之心摄持之，故此要点甚为重要。对境是，自相之对境，即知觉所入之境，一切法与法性，如《现观庄严论》的解释中说：智慧之对境，是词与义，词义相关联，以表诠而知，以言说。表诠是譬喻与表诠符号，以词表诠，最终以言说。以言说知，是名相与，认识与引导，以及重述、辨别等。如是说。处所是，体性在于心间的四光脉，以及智慧的自性功用，一切光芒的根本之中，安住而遍布于身。无论触及何处，皆以知觉感受，即是了知。以风为坐骑，当自性功用缠绕于脉瓣之时，知觉昏昧不明，当脉络通畅，自性功用融入之时，知觉明朗且锐利。总之，体性在于心，功用在于脉，以风为坐骑而运行。如《灯炬论》中说：生起之四脉中，流动与动摇与跳动，轻盈且运行之自性中，心之坛城即于其中运转。清净智慧之精华，如火焰上升之相，与五四业风相伴，知觉清明明朗。智慧之自性中，毛孔与独脉皆颤动。于水晶孔洞空隙之中，明朗大智慧安住。于名相聚集之本初音声中，于辨别一切之体性中，本即安住于身体的一部分。有时，风执持自体，知觉昏厥无记，智慧功用繁茂缠绕，无有明朗之分而昏昧。当风生起智慧功用之时，先前未曾听闻之法，亦于心中忆念且明朗显现。明朗与不明朗之功用，皆是风的动摇。
English
Identification. Thus it is said. Real wisdom is to identify the clarity in which the object is perceived by knowledge but no conceptual thought arises, and to consider the arising of the five pure consciousnesses without conceptual thought in the five sense faculties. Although that consciousness of the senses, free from conceptual thought, is itself the mind, one should identify within it the aspect of self-arisen wisdom that is clear, aware, free from conceptual thought, and does not grasp at anything. Similarly, one should identify here the aspect of primordial wisdom that is present in the self-nature of the knowledge of hearing, thinking, and meditating. Since it is not desired to be included by the mind of conceptual judgment, this point is very important. The object is: the object of one's own aspect, that is, all phenomena and suchness that are the objects of knowledge. As it says in the Madhyamakāvatāra: The object of wisdom is words and meanings, which are considered to be related to words and meanings, known by representation and expressed by speech. Representation is example and symbolic representation, and what is represented by words is ultimately expressed. Knowing by expression is nomenclature, identification and guidance, as well as repetition and distinction. Thus it is said. The place is: its essence abides within the four light channels of the heart and the root of all the self-potential rays of wisdom, pervading the body. Wherever it is touched, it is known by the feeling of consciousness, and when the self-potential is wrapped around the root petals while riding on the horse of wind, the consciousness is dull and unclear, but when the root is completely empty and the self-potential is contained, the consciousness is clear and sharp. In short, the essence is in the heart and the potential is in the roots, moving on the horse of wind. As it says in the Lamp Illuminating the Path: In the four roots that cause to arise, in the nature of moving and shaking and throbbing, light and moving, the mandala of citta itself revolves. The essence of pure consciousness is like the nature of a rising spark of fire, accompanied by the five four karmic winds, consciousness is clear and clear and aware. In the nature of all wisdoms, all the pores and single veins tremble. In the empty space of the crystal hole, clear great wisdom dwells. In the primordial sound of the assembled names, in the nature of distinguishing all, it has always been a part of the body. Sometimes, when the wind grasps itself, consciousness is unconscious and dull, and the potential of wisdom is expanded and wrapped, so there is no clarity and it becomes dull. When the wind generates the potential of wisdom, even the dharmas that have not been heard before are remembered in the mind and appear clearly. The clear and unclear potentials are the movement of the wind.
Chinese
从脉中生起。身坛城脉中安住。如是说。量是，五种智慧以各自的行境而入，达到堪能的量，又是，从那本身中，基位智慧自然生，诸法平等的体验生起时，是智慧坚固的堪能获得。那本身不改变，恒常安住于相续中时，这是基位智慧。以此身体也轻盈，智慧等也明亮。显现专注智慧的量是，现量安住体验的征相，身坛城五色的光芒，不勤作而向外显现后，于此智慧自位持。身体也不触地。以此智慧无论投向何处，也能使有形之物动摇。是自力成熟的量。无间断忆念智慧的量是，智慧不入于其他，喜欢独自安住，恒常信奉寂静处，不欲与人交往，智慧专注不变，对于他人所说的话语，也远离二取之念，见解不变的堪能中，觉得行走于虚空中。心投向何处就在何处止息。其他外缘等，也无法改变此。无有顾忌智慧广大，生起此的彼人，获得无间断忆念智慧。个别觉悟智慧的量是，阿赖耶识和法身也，如是外相如是这般，从对身体的执着心中解脱后，觉性安住于所投之处，身体变得如顽石一般。心和智慧分开时，行动者们的门也关闭。谁来区分元素清浊，粗大显现自然止息，于命脉中安乐行持。如是，谁来区分轮回涅槃，错乱的心识不会生起。纵然生起也无有利益损害。彼等以及其他的自证，通达轮回涅槃的定论，是个别觉悟的智慧。行持三种的智慧量是，诸法说一句时，通晓那的所有论典，是听闻智慧达到量。智慧所想之境，所执于相续中安乐生起后，思虑也如是成熟。无论发生什么外缘也无法损害，错乱分别执
English
It arises from the channels themselves. It abides within the channels of the body mandala. Thus it is said. The measure is: when the five wisdoms enter their respective domains and reach the measure of competence. Furthermore, from that very nature, the innate wisdom of the base arises; when the experience of equality of all phenomena arises, it is the attainment of the stable competence of wisdom. When that very nature does not change and constantly abides in the continuum, this is the base wisdom. Through this, the body also becomes light, and the wisdoms become clear. The measure of the wisdom of directly perceiving appearances is the sign of experiencing the state of abiding in reality. The light of the five colors of the body mandala, without effort, shines forth, and wisdom takes hold of its own ground. The body does not even touch the ground. Through this, whatever the wisdom is directed towards, it can even move inanimate objects. It is the measure of mastering one's own abilities. The measure of uninterrupted mindfulness wisdom is that wisdom does not enter into others, one delights in abiding alone, and always has faith in solitary places. One does not desire to associate with people, and one's wisdom is single-pointed and unchanging. Even towards the words spoken by others, one is free from the notion of duality. In the competence of unchanging view, one feels as if one is walking in the pure sky. The mind ceases wherever it is directed. Even external conditions of others cannot transform this. Unfettered wisdom is vast and blissful. The person in whom this arises attains uninterrupted mindfulness wisdom. The measure of discriminating awareness wisdom is that the alaya and the dharmakaya, in this way, are external appearances like this. Having been freed from the mind's clinging to the body, awareness abides where it is directed, and the body becomes like an inanimate object. When mind and wisdom are separated, the doors of the actors also close. Who distinguishes between the pure and impure elements? Gross appearances naturally cease, and one engages in bliss in the life force channel. Likewise, who distinguishes between samsara and nirvana? Deluded minds cannot arise. Even if they arise, they are without benefit or harm. Through these and other self-cognitions, the definitive conclusion of samsara and nirvana is reached, which is the wisdom of discriminating awareness. The measure of the wisdom of the three acting agents is that when all phenomena are spoken in a single word, understanding all the treatises of that, is the wisdom of hearing reaching the measure. Whatever object the wisdom contemplates, bliss arises in the continuum, and contemplation also matures in the same way. Whatever arises, external conditions cannot harm it, confused thoughts and attachments
Tibetan
་པ་རང་འགགས་ནས། །འདིས་ནི་བསྒོམ་པའི་ཤེས་རབ་རྙེད། །ཅེས་སོ། །དཔེར་ན་སྣང་བར་བྱེད་པས་སྒྲོན་མེ་དང་འདྲ་ལ། མཆེད་ཅིང་སྤྲོ་ཐུབ་པས་སྤྲ་བ་ལ་མེ་སྟག་མཆེད་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། མུ་ཏིག་ཕྲེང་བ་ལས། དཔེར་ན་སྲེག་བྱེད་སྒྲོན་མེ་ལྟར། །ཤེས་པས་ཆོས་རྣམས་ཅིག་ཅར་རྟོགས། །ཞེས་པ་དང་། སྒྲོན་མ་འབར་བ་ལས། དཔེར་ ན་སྤྲ་བ་རླན་མེད་ལ། །མེ་སྟག་ཕྲ་བ་ཉིད་ཕྲད་ཀྱང་། །ཕྲ་བ་ཀུན་མཆེད་མེས་བསྲེགས་བཞིན། །ཤེས་རབ་ཀྱིས་ནི་བག་ཆགས་བསྲེག །འདི་ཀུན་ཤེས་རབ་སྒྲོན་མའོ། །ཞེས་སོ། །དེ་ཡང་གོང་དུ་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་རྩལ་མེ་སྟག་ལྟ་བུ་དང་འབྲེལ་བ་བསྒྲུབས་པའི་དོན་ཏེ། དེ་ལྟར་སྒྲོན་མ་བཞིའི་གནད་འདི་གལ་པོ་ཆེའོ། །ཚིག་དོན་རིན་པོ་ཆེའི་མཛོད་ལས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒོའི་གནད་བསྟན་པའི་རིམ་པ་སྟེ་རྡོ་རྗེའི་གནས་དྲུག་པའི་རྒྱ་ཆེར་བཤད་པའོ།། །། རྡོ་རྗེའི་གནས་དྲུག་པ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒོའི་གནད་བསྟན་པའི་རིམ་པ་རྒྱ་ཆེར་བཤད་པ།