Tibetan
གཅིག་མ་ཆོད། །རྒྱ་ཆེ་དཀྱིལ་སྟོངས་གཅིག་མ་ཤོང་། །སྣ་ཚོགས་འདུས་པར་གཅིག་མ་རྙེད། །ཡོད་མེད་མཐའ་ཡི་རྟོག་བསལ་བའོ། །ཞེས་སོ། །རྡོ་རྗེའི་ཚིག་གི་གནད་ཅུང་ཟད་བཀྲོལ་ན། བརྗོད་བྱ་དབྱིངས་ཀྱི་ལྟ་བས་ལ་བཟླ་སྟེ། འཁོར་བའི་སྲོག་གཟུང་འཛིན་གཉིས་མ་བཅད་ན་སངས་མི་རྒྱ་བས་ཡེ་སྟོང་རྩ་བྲལ་ཆེན་པོར་བཅད་དོ། །ཤེས་པ་སྣང་བ་ལ་ལྟ་བའི་སྐར་ཁུང་ཅོག་གཞག་རང་བབས་དག་པས་མ་བཀག་ན་འཁོར་བའི་མུན་པ་མི་སངས་པས། རང་བྱུང་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བའི་ངང་དུ་མ་ཡེངས་རྗེན་པར་གཞག་གོ། །དུས་གསུམ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སློབ་དཔོན་ནི་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་དྲག་པོ་དམྱལ་བ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་མཐོང་བ་ལ་སྐྱོ་ནས་ཐར་བ་འཚོལ་བ་སྟེ། དང་པོར་འཁོར་བ་ལས་བློ་ལོག་པ་གཅེས་པའོ། །སྤང་བླང་བྱ་རྩོལ་གྱི་ཆོས་ཀྱིས་འཁོར་བ་དང་ངན་སོང་ལས་མི་འཕགས་པས་བར་དུ་གཉེན་པོ་རང་སར་གྲོལ་བ་གཅེས་སོ། །རྩལ་ལས་རོལ་པར་ཤར་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ནི་སྡིག་པ་ཡིན་ཡང་རང་གྲོལ་རྗེན་པར་རྟོགས་པས་ཆོས་ཉིད་དུ་དག་པ་ནི་གནས་ལུགས་དོན་གྱི་དགེ་བ་སྟེ། མཐར་ཐུག་རྒྱུ་འབྲས་ལ་ཟློས་པ་གཅེས་སོ། །གཉིས་བཅས་ཀྱི་ལྟ་བས་ཁམས་གསུམ་ལས་མི་ཐར་བ་དང་། དམིགས་བཅས་ཀྱི་སྒོམ་པས་ཁམས་གོང་མའི་ལས་སོག་པ་དང་། བླང་དོར་གྱི་སྤྱོད་པས་གོལ་སྒྲིབ་ཀྱི་འཕྲང་ལས་མི་ཐར་བ་དང་། རེ་དོགས་ཀྱིས་འབྲས་བུ་འཁོར་བའི་ཁ་བརྒྱུད་པའི་ཕྱིར། རིག་པ་ཆོས་ཟད་དུ་རྟོགས་པ་གཅེས་སོ། །རང་བྱུང་དོན་གྱི་དགོངས་པར་ལ་བཟླ་སྟེ། རིག་པ་ཟང་ཐལ་དུ་རྟོགས་པའི་མི་གཅིག །རང་རྩལ་འཁོར་བའི་མེ་ནང་ན་འདུག་ཀྱང་མི་གནོད་ལ། སྣང་བ་ཕྱོགས་ཡན་ལ་རིག་པ་ཁ་ཡན་དུ་ཤར་བའི་ཆོས་བཤད་ཅིང་། ཀུན་རྟོག་གི་སྲོག་རྩ་བྲལ་དུ་བཅད་པས་རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཉམས་མྱོང་འཕེལ་བ་ཡ་ཆ་སྟེ་ངོ་མཚར་རོ། །རིག་པའི་ཉི་ཟླ་ཡེ་ནས་འོད་གསལ་བ་དེ་འཁོར་བའི་ལྕགས་ཁང་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་མུན་པ་ཅན་ན་སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་ཡོད་ཀྱང་རང་སྟོབས་ཀྱིས་མི་མཐོང་བ་སྟེ། དྲན་རིག་ཡུལ་ལ་འཆར་བ་ལ་སོགས་པའི་དབང་ཤེས་ཀྱི་དུས་ན་རིག་ཆར་ཡང་ནས་ཡང་དུ་རྗེན་པར་ཤར་ཡང་ངོ་མ་ཤེས་པས་མ་མཐོང་བ་ནི་རང་རིག་གི་མིག་རྡུལ་གཅེས་པ་སྟེ། རིན་པོ་ཆེ་སྤུངས་པ་ལས། བདག་དང་འཛིན་པའི་ཞེན་ཡུལ་ནི། །དང་པོ་ཉིད་ནས་ཆོས་ཉིད་ལ། །འདི་ཀུན་རང་གིས་རང་སྣང་བར། །ཡེ་ནས་སྣང་བ་སྔར་མ་རིག །ཅེས་པ་བཞིན་ནོ། །སྤང་བྱ་རང་ལོག་པས་དེའི་གཉེན་པོ་ལོག་པ་སྤང་གཉེན་ཡེ་གྲོལ་གྱི་ལ་བཟླ་སྟེ། སྤང་བྱ་རང་རྩ
Chinese
一亦不容纳。广大虚空一亦不容。种种聚集一亦不寻。有无边际之分别去除也。如是说。金刚语之要义略作解释，所说乃以虚空之见解而作引导，若不斩断轮回之命根能取所取二者，则不能成佛，故当斩断为原始空性断根大空性。若不以智慧观照显现之窗户任其自然清净而不遮蔽，则轮回之黑暗不能消除，故当安住于自生离戏之状态中，勿令散乱。三世诸佛之上师，乃是因厌离见轮回之剧苦地狱阎罗王而寻求解脱者，故首先珍爱从轮回中生起厌离心。以取舍造作之法不能超越轮回与恶趣，故中间珍爱对治于自处解脱。从自力显现为游舞之烦恼，虽是罪恶，然以自解脱赤裸觉悟故于法性中清净，乃是安住实相义之善，故最终珍爱于因果上重复。以二取之见不能从三界中解脱，以有相之修持积集上界之业，以取舍之行为不能从迷乱错谬之险道中解脱，又以希冀与恐惧，果报乃是轮回之途径故，证悟觉性于法尽处珍爱之。于自生义之见解上作引导，觉性证悟通彻之人，其自力虽处轮回之火中亦不能损害，显现于各方，觉性于各处显现而说法，以斩断分别念之命根故，自生智慧之体验增长，稀奇呀，真是奇妙。觉性之日月本自光明，然于轮回之铁室，业与烦恼之黑暗中，一切有情虽皆有之，然以自力不能见之，于忆念觉性显现于对境等之根识之时，觉性之光虽一再赤裸显现，然因未认识故不见，乃是自明之眼为尘垢所蔽，故当珍爱之，如《宝积经》云：我与执着之耽著境，从最初即是法性中，此一切自显现，本来自显现然先前未觉。如是。以所断自还灭故，彼之对治还灭，乃是断对原始解脱之引导，以所断自
English
One is not enough. Vast and empty, one cannot contain. In the gathering of various, one is not found. The conceptualizations of existence and non-existence are dispelled. Thus it is said. To slightly unravel the key points of the vajra words, the subject matter is guided by the view of space. If the two, grasping and being grasped, which are the life force of samsara, are not severed, one cannot attain Buddhahood. Therefore, sever it as the great primordial emptiness, the uprooting of all. If the window of knowledge looking at appearances is not left naturally pure and unobstructed, the darkness of samsara will not clear. Therefore, rest nakedly in the state of self-arisen freedom from elaboration, without distraction. The teacher of the Buddhas of the three times is one who, weary of seeing the intense suffering of samsara, the hells, and the Lord of Death, seeks liberation. Therefore, first, cherish turning away from samsara. Since one cannot transcend samsara and the lower realms with actions of acceptance and rejection, in between, cherish the antidote dissolving in its own place. Although the arising of emotions as play from skill is a sin, realizing self-liberation nakedly purifies them into the nature of reality, which is the virtue of the meaning of the abiding reality. Therefore, ultimately, cherish repetition in cause and effect. With the view of duality, one cannot escape the three realms. With meditation involving objects, one accumulates the karma of the higher realms. With actions of acceptance and rejection, one cannot escape the perilous path of straying and obscuration. And because the fruit of hope and fear is the path of samsara, cherish realizing awareness at the exhaustion of phenomena. Guiding with the realization of the self-arisen meaning, one who realizes awareness as thorough emptiness, although their own energy dwells in the fire of samsara, it cannot harm them. Explaining the Dharma with appearances scattered in all directions and awareness arising freely, having severed the life force of conceptualization, the experience of self-arisen wisdom increases. Amazing, how wonderful! The sun and moon of awareness are inherently clear, but in the iron house of samsara, in the darkness of karma and emotions, although all sentient beings possess them, they cannot see them with their own power. At the time of sense consciousness, such as when memory and awareness arise in relation to objects, although the light of awareness repeatedly arises nakedly, it is not seen because it is not recognized. This is because the eye of self-awareness is obscured by dust, so cherish it. As it says in the Heap of Jewels Sutra: "The object of attachment to self and grasping, from the very beginning, is in the nature of reality. All this is self-appearing by itself. It has always appeared, but was not recognized before." Like that. Because what is to be abandoned reverts on its own, its antidote also reverts. This is the guidance of abandoning the antidote, primordial liberation. Because what is to be abandoned is self-