Tibetan
ཉིད་ཀྱི་རྗེས་ཆོད་ན། །འཁྲུལ་པ་དེ་ཉིད་རང་སར་གྲོལ། །སྟོང་པ་སྣང་བའི་དོན་རྟོགས་ན། །ཡེ་ཤེས་སྐུ་ཡང་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ། །དངོས་པོར་སྣང་བའི་ཕུགས་མཐོང་ན། །སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་བསྒྲུབས་རྫོགས། །ཆོས་ཉིད་དག་པའི་དོན་རྟོགས་ན། །སྐྱེ་མེད་ཆོས་ཉིད་ཕ་རོལ་ཕྱིན། །ཞེས་སོ། །དེའི་དོན་ལག་ཁྲིད་དུ་སྡེབས་ན། གང་སྣང་དང་གང་ཤར་ཐམས་ཅད་ལ་ཅོག་གཞག་རང་བབས་སུ་བཏང་བས་རང་སངས་རིག་པའི་ངང་ལས་འདའ་བ་མེད་པའི་ཉམས་ལེན་བྱ་སྟེ། སྐུ་གདུང་འབར་བའི་རྒྱུད་ ལས། མ་བསྐུར་གཞི་ལ་རྫོགས་པའི་དབང་ཐོབ་ནས། །ཅོག་གཞག་རང་སར་གཞག་པའི་མན་ངག་བསྟན། །འདའ་མེད་བསྲུང་མཚམས་བྲལ་བའི་ཉམས་ལེན་བྱ། །རང་གནས་གཅིག་པར་གནས་པའི་དགོངས་པ་ཉིད། །ཅེས་སོ། །དེ་ཡང་གང་སྣང་གི་དུས་ན་ཅོག་གཞག་ཏུ་བཞག་པས་རང་གྲོལ་ལ་སོང་བ་ནི་གནད་ལ། རང་གྲོལ་དུས་རིག་པ་རྗེན་སངས་སེ་བའི་ངོ་བོ་ཅེར་མཐོང་དུ་འཆར་བ་ལས་མ་བསྐྱོད་པ་ནི། ལག་ཁྲིད་དངོས་གཞིའོ། །རྫོགས་པ་རང་བྱུང་ལས། གོ་བའི་དུས་ནི་རྣམ་བཞིའི་ཚེ། །ཅོག་གཞག་རང་གྲོལ་མ་བསྐྱོད་པའོ། །ཞེས་སོ། །དུས་བཞི་ནི་སྣང་བ་གཞི་མེད་དུ་གོ་བ། ཤེས་པ་ཡུལ་མེད་དུ་གོ་བ། རིག་པ་རྟེན་མེད་དུ་གོ་བ། ཆོས་ཟད་མིང་མེད་དུ་གོ་བའོ། །ད་ནི་ཐམས་ཅད་གདོད་མར་གྲོལ་བའི་རང་བཞིན་བསྟན་པ་ལས། མི་གཡོ་སྟོང་གསལ་དག་པར་བསྟན་པ་ནི། །འོད་གསལ་གྲོལ་ལོ་ཉི་ཟླའི་ཀློང་དུ་གྲོལ། །ཆོས་ཉིད་གྲོལ་ལོ་ནམ་མཁའི་ཀློང་དུ་གྲོལ། །ཆོས་ཅན་གྲོལ་ལོ་རྒྱ་མཚོའི་ཀློང་དུ་གྲོལ། །མི་འགྱུར་གྲོལ་ལོ་རི་རྒྱལ་ཀློང་དུ་གྲོལ། །གང་གི་ཚེ་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་འོད་གསལ་བ་དེ་ཡང་རིག་པ་གདོད་མ་ནས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉི་ཟླའི་ཀློང་དུ་གྲོལ་ཟིན་པས་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་འོད་གསལ་བར་རྟོགས་ནས་གོམས་པས་གྲོལ་བར་ངེས་པའི་གནད་དོ། །ཆོས་ཉིད་སྟོང་པ་ཆེན་པོ་ཞེས་བརྟགས་པ་དེ་ཡང་རིག་པ་གདོད་མ་ནས་ཟང་ཐལ་བ་ནམ་མཁའི་ཀློང་དུ་གྲོལ་ཟིན་ནས། སྐྱེ་མེད་བསམ་བརྗོད་ལས་འདས་པ་རྟོགས་ནས་གོམས་པ་ལས་གྲོལ་བ་ངེས་པའི་གནད་དོ། །རྩལ་གྱི་འཆར་གཞི་མ་འགགས་པ་ལས་རོལ་པ་འགག་མེད་དུ་ཤར་བ་དེ་ཡང་རིག་པ་གསལ་དག་ཆེན་པོ་རྒྱ་མཚོའི་ཀློང་དུ་གྲོལ་ཟིན་པས། རང་གྲོལ་ཅོག་གཞག་རྟོགས་ནས་གོམས་པ་ལས་གྲོལ་བ་ངེས་པའི་གནད་དོ། །གྲུབ་བསལ་འཕོ་འགྱུར་མེད་པའི་ལྟ་དགོངས་ཆེན་པོ་དེ་ཡང་རིག་པ་གདོད་མ་ནས་མི་གཡོ་བ་རི་རྒྱལ་ཆེན་པོའི་ཀློང་དུ་གྲོལ་ཟིན་པས། བྱར་མེད་རྩོལ་སྒྲུབ་ལས་འདས་པའི་དོན་རྟོགས་ནས་གཞི་གཞག་མཉམ་རྫོགས་གདལ་བར་གོམས་པ་ལས་གྲོལ་བར་ངེས་པའི་གནད་དོ། །འདིར་རྟོགས་པ་དག་པའི་ལུང་དགོད་པ་དང་། ཉམས་ལེན་ངེས་པའི་གནད་བསྟན་པ་གཉིས་ལས། ལུང་དགོད་པ་ནི། དེ་ལྟར་གནད་བཞི་ཆོས་ཉིད་དུ་ངེས་ལ། ཆོས་ཉིད་རིག་པར་ངེས་ཤིང་། རིག་པ་ཟང་ཐལ་དུ་ངེས་ལ། དེ་ཡང་རང་ངོ་གཉིས་སུ་མེད་ལ། འཆར་ཚུལ་དུ་མར་སྣང་ཡང་། གཞི་མེད་ཆོས་ཟད་ཆེན་པོར་རྟོགས་པས་རིག་པ་རང་མལ་དུ་ཆོས་ཟད་ལ་ཐུག་པ་ནི། མུ་ཏིག་ཕྲེང་བ་ལས། དོན་དམ་ཀུན་རྫོབ་གཉིས་མེད་པས། །རང་རང་ཡུལ་ན་བདེ་བ་ཆེ། །ཆོས་ཉིད་གཉིས་སུ་མེད་པའི་རྟགས། །སྣང་བའི་རྗེས་སུ་མི་འབྲང་ཞིང་། །ཀུན་ཏུ་སྣང་ཞིང་གཉིས་སུ་མེད། །བྱ་བྱེད་ཆོས་ལ་མི་གནས་པས། །རང་སྣང་ཡུལ་ལ་གཉིས་སུ་མེད། །གཅིག་དང་དུ་མར་མི་འབྱེད་པས། །རྟོགས་པའི་དུས་ན་གཉིས་སུ་མེད། །གསང་ སྔགས་ཐབས་ལ་ཚད་མེད་པས། །གོ་བའི་དུས་ན་གཉིས་སུ་མེད། །འཁྲུལ་པའི་ཡུལ་ལ་སྣ་ཚོགས་ཀྱང་། །དོན་དམ་ཉིད་ལ་གཅིག་གཉིས་མེད། །ཅིར་སྣང་ཡུལ་ལ་གཅིག་མེད་ཀྱང་། །ཤེས་པའི་དུས་ན་སྣ་ཚོགས་འབྱུང་། །སྣ་ཚོགས་ཞེན་པ་རང་གྲོལ་ཏེ། །ཆོས་ཉིད་གོ་ན་གཉིས་མེད་ངང་། །འཁྲུལ་སྣང་ཡུལ་གྱི་རྩད་ཆོད་ནས། །རང་རིག་ངོ་བོ་གཉིས་སུ་མེད། །ཞིང་ཁམས་རྣམ་དག་ལྷུན་གྲུབ་བོ། །ཞེས་སོ། །དོན་དེ་ཉིད་ཉམས་སུ་ལེན་པའི་གནད་ངེས་པ་ལ། གཞི་ལམ་འབྲས་བུ་གསུམ་ལས། གཞི་རང་ལུགས་སུ་སྐྱོང་དུས་རིག་པ་ཟང་ཀ་དེ་ངོས་ཟིན་པ་ཙམ་གྱིས་སྣང་སེམས་ཐམས་ཅད་རང་དག་ལ་གྲོལ། རྦད་ཆོད་ལ་ཆོད། ཀ་དག་ཏུ་རང་ས་ཟིན་པའོ། །ལམ་ཆིག་ཆོད་དུ་སྐྱོང་དུས་རྩལ་དང་ངོ་བོ་མ་འགགས་པའི་དྭངས་ངོས་ཟིན་པ་ཙམ་གྱིས། རང་དག་དང་། རང་སོ་དང་། གཞི་གཞག་ཏུ་འགྲོ་བའོ། །འབྲས་བུ་ཟང་ཐལ་དུ་སྐྱོང་དུས་རོལ་པའི་སྣང་ཚུལ་རིག་པའི་ཆོ་འཕྲུལ་དུ་རྟོགས་པས། ཐམས་ཅད་རྟེན་མེད་སངས་སེང་སྨིག་རྒྱུ་ལྟར་དག་ནས་ཡེ་དག་དང་། ཡེ་རྫོགས་དང་། ཡེ་རྙེད་ལ་སོང་བའོ། །དེ་དག་ཀྱང་དབང་རྫོགས་པ་རང་བྱུང་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་ལས། གཞི་ལ་སྐྱོང་ཚུལ་བཞི་ཚེ་ན། །རང་དག་རྦད་ཆོད་ཀ་དག་གོ། །ལམ་དུ་བླང་བ་བཞི་ཚེ་ན། །རང་དག་ལྟ་དང་གཞི་གཞག་གོ། །འབྲས་བུར་དྲིལ་བ་བཞི་ཚེ་ན། །ཡེ་དག་ཡེ་རྫོགས་ཡེ་རྙེད་དོ། །ཞེས་སོ། །ད་ནི་ཐམས་ཅད་མཁའ་མཉམ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ སེམས་སུ་ཡེ་ནས་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཉིད་གཅིག་ཏུ་དོན་བསྡུ་བ་ནི། གདོད་ནས་གྲོལ་ལོ་སྐྱེ་མེད་ཀློང་དུ་གྲོལ། །ཕྱམ་གཅིག་གྲོལ་ལོ་ཡེ་སངས་ཀློང་དུ་
Chinese
如果能断除自己的执着，那么错觉当下就能在自身解脱。如果领悟空性显现的意义，那么智慧身也能自然成就。如果看透显现为实有之物的究竟，那么甚至不必修证空性也能圆满。如果领悟法性清净的意义，那么就能超越无生法性。如是说。如果将此意义融入实修指导，那么对于一切所显现和所生起，都应放松安住于本然状态，从而进行一种不会偏离自生觉性状态的修行。在《身舍利燃烧续》中说： “未经灌顶便已获得圆满之基，传授放松安住于自身之诀窍，进行无有偏离、无有守护界限的修行，这便是安住于唯一自性的密意。”如是说。也就是说，在任何显现的时候，如果放松安住，就能趋向自解脱，这是关键。在自解脱之时，如果能够赤裸裸地、清晰地见到觉性的本质而不动摇，这就是真正的实修指导。在《自生圆满》中说：“领悟之时有四种情况，即放松安住、自解脱、不移动。”如是说。四种情况是指：领悟显现为无根，领悟觉知为无处，领悟觉性为无依，领悟诸法穷尽、无名。现在宣说一切皆于原始解脱之自性，其中宣说不动的空明清净是：光明解脱于日月之中，法性解脱于虚空之中，法相解脱于大海之中，不变解脱于须弥山之中。当心的自性是光明时，觉性从原始以来就是无自性的，它已解脱于日月之中，因此，通过认识到自生智慧是光明的并加以熟悉，就能确定解脱的关键。被认为是法性大空性，觉性从原始以来就是通透的，它已解脱于虚空之中，因此，通过认识到无生、超越思议并加以熟悉，就能确定解脱的关键。从不间断的能量显现出无碍的游舞，觉性是清净光明的，它已解脱于大海之中，因此，通过认识到自解脱、放松安住并加以熟悉，就能确定解脱的关键。没有建立和破除、没有转移和改变的伟大见解，觉性从原始以来就是不动的，它已解脱于须弥山之中，因此，超越了作为和努力
English
If you cut off your own clinging, then the illusion itself will be liberated in its own place. If you realize the meaning of emptiness appearing, then the wisdom body will also be spontaneously accomplished. If you see through the ultimate nature of things that appear as real, then even without cultivating emptiness, it will be perfected. If you realize the meaning of the purity of dharmata, then you will transcend the unborn dharmata. Thus it is said. If you incorporate this meaning into practical instructions, then for all that appears and arises, you should relax and settle into the natural state, thereby engaging in a practice that does not deviate from the state of self-arisen awareness. In the Tantra of the Burning Body Relic it says: "Having received the empowerment of perfection on the unbestowed ground, the instruction of settling and placing in its own place is taught. Engage in the practice of being free from deviation and protection boundaries. This is the intention of abiding in the single self-nature." Thus it is said. That is to say, at the time of any appearance, if you relax and settle, you will go towards self-liberation, this is the key. At the time of self-liberation, if you can nakedly and clearly see the essence of awareness without wavering, this is the actual practical instruction. In the Spontaneous Perfection it says: "At the time of understanding, there are four situations: relaxing and settling, self-liberation, and non-movement." Thus it is said. The four situations are: understanding appearances as rootless, understanding knowing as placeless, understanding awareness as supportless, and understanding all phenomena as exhausted and nameless. Now, explaining the nature of all things being primordially liberated, among which the explanation of the unmoving, empty-clear purity is: luminosity is liberated within the sun and moon, dharmata is liberated within space, dharmas are liberated within the ocean, and immutability is liberated within Mount Meru. When the nature of mind is luminosity, awareness from the beginning is without self-nature, it has already been liberated within the sun and moon, therefore, by recognizing that self-arisen wisdom is luminous and becoming familiar with it, you can ascertain the key to liberation. What is considered the great emptiness of dharmata, awareness from the beginning is unobstructed, it has already been liberated within space, therefore, by recognizing the unborn, beyond thought and expression, and becoming familiar with it, you can ascertain the key to liberation. From the uninterrupted manifestation of energy arises unceasing play, awareness is clear and pure, it has already been liberated within the ocean, therefore, by recognizing self-liberation, relaxing and settling, and becoming familiar with it, you can ascertain the key to liberation. The great view and intention without establishment and refutation, without transfer and change, awareness from the beginning is unmoving, it has already been liberated within Mount Meru, therefore, transcending doing and effort
Chinese
通达其义后，习惯于基础、立足点、任运圆满广大之中，是必定解脱的关键。此处分为两种：引用清净证悟之教证，以及指示确定修持之要点。关于引用教证：如此四要点确定为法性，法性确定为觉性，觉性确定为通透，而且，彼者自性无二，虽然显现方式多样，但由于证悟到无基、法尽之伟大，觉性于自位法尽而告终。如《牟提迦珠鬘》所说：胜义世俗无二故，各自境中安乐大。法性无二之征相，不随显现之后行，恒时显现且无二。不居于能作所作法，自显现境无有二。不分一与多，证悟之时无有二。秘密 咒术方便无量故，领悟之时无有二。迷乱之境虽多样，然于胜义无一二。境上显现虽无一，然于知晓之时现多样。多样执着自解脱，若悟法性无二中。断除迷乱显现之根源，自明本体无有二。清净刹土任运成。如是说。确定修持彼义之要点，分为基础、道、果三者。于基础中，以自宗方式修持时，仅是认识到觉性之通透，一切显现与心皆于自清净中解脱，彻底断绝，于原始清净中获得自位。于道中，以唯一决断方式修持时，仅是认识到力量与本体不间断之明分，便会走向自清净、自解脱与基础立足点。于果中，以通透方式修持时，由于证悟到游戏之显现为觉性之神变，一切皆如无根、澄澈、阳焰般清净，从而走向本初清净、本初圆满与本初获得。这些也出自《大圆满自生王续》：于基础修持四种时，自净彻底原始净。于道取舍四种时，自净见与立足点。于果归纳四种时，本初净本初圆本初得。如是说。现在将一切收摄为于虚空般之菩提 心中本自成佛之法性一味：本来解脱啊，于无生界中解脱。当下解脱啊，于本初佛界中
English
Having understood its meaning, habituating oneself to the ground, the basis, and the spontaneous perfection that expands, is definitely the key to liberation. Here, there are two aspects: quoting the scriptures of pure realization and pointing out the key to certain practice. Regarding quoting the scriptures: Thus, the four key points are certain as the nature of reality, the nature of reality is certain as awareness, awareness is certain as transparency, and moreover, that itself is not dual in its own essence. Although it appears in various ways, by realizing the great groundlessness and exhaustion of phenomena, awareness reaches the exhaustion of phenomena in its own place. As the "String of Pearls" says: Because ultimate and conventional are not two, There is great bliss in their respective realms. The sign that the nature of reality is not two, Is not following after appearances, Appearing everywhere and not being two. Not abiding in the phenomena of action and agent, One's own appearance and the realm are not two. Not distinguishing between one and many, At the time of realization, there is no duality. Because the secret Mantra methods are immeasurable, At the time of understanding, there is no duality. Although there are various realms of delusion, In the ultimate reality, there is no one or two. Although there is no one in the realm of whatever appears, At the time of knowing, various things arise. Various attachments are self-liberated, If the nature of reality is understood, in a state of non-duality. Having cut off the root of the realm of deluded appearances, The essence of self-awareness is not two. The pure realm is spontaneously accomplished. So it says. To ascertain the key to practicing that very meaning, there are three aspects: the ground, the path, and the fruit. In the ground, when cultivating in one's own tradition, merely recognizing the transparency of awareness, all appearances and thoughts are liberated in their own purity, completely cut off, and one attains one's own ground in primordial purity. On the path, when cultivating in a single decisive way, merely recognizing the clarity of power and essence without interruption, one goes to self-purity, self-liberation, and the ground of the basis. In the fruit, when cultivating in a transparent way, by realizing the appearance of play as the magical display of awareness, everything is purified like rootless, clear, mirages, and one goes to primordial purity, primordial perfection, and primordial attainment. These are also from the Tantra of the Great Spontaneous Perfection of Power: When cultivating the four aspects on the ground, Self-purity, complete cut-off, primordial purity. When taking up the four aspects on the path, Self-purity, view, and the ground of the basis. When summarizing the four aspects in the fruit, Primordial purity, primordial perfection, primordial attainment. So it says. Now, to gather the meaning of everything into the single nature of reality that is primordially enlightened in the space-like Bodhi citta: Primordially liberated, liberated in the realm of non-arising. Instantly liberated, in the realm of primordial Buddha.