Tibetan
་པ་བཤམས་པ། དེ་ནས་སྟོན་པ་སྟན་ལ་སྐྱིལ་ཀྲུང་བཅས། །སེམས་བསྐྱེད་བསྐྱེད་རྫོགས་ངང་ལས་བཤད་པར་བྱ། །ཆོས་ཀྱི་ཁྲི་ལ་ཆོས་སྨྲ་བ་འདུག་སྟེ་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་བཅས་ནས་སྨོན་པ་དང་འཇུག་པ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་མིག་རྙེད་པར་བྱ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒྲོན་མེ་སྦར་བར་བྱ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པར་བྱ་སྙམ་དུ་དྲན་པས་རང་ཉིད་བསྐྱེད་རྫོགས་ཀྱི་དོན་གསལ་བཏབ་ལ་བཤད་དོ། །གང་ཞེ་ན། སྤྲུལ་སྐུའི་ཆོས་ལ་ཤཱཀྱའི་རྒྱལ་པོ་དང་། །ལོངས་སྐུའི་གསང་སྔགས་རིགས་ལྔ་རྡོ་རྗེ་འཆང་། །ཆོས་སྐུ་ནམ་མཁའ་འདྲ་བའི་ཆོས་རྣམས་ལ། །ཀུན་བཟང་ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན་ཡུམ་བསམ། །ཡང་ན་རང་རང་ཆོས་དེའི་སྟོན་པར་བསམ། །སྤྲུལ་པའི་སྐུའི་ཆོས་འདུལ་བ་མདོ་སྡེ་མངོན་པ་གསུམ་འཆད་པ་ལ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པར་བསམ་པ་དང་། ལོངས་སྐུའི་ཆོས་གསང་སྔགས་ཕྱི་ནང་ལ་རིགས་ལྔའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་གཙོ་བོར་བསམ་པ་དང་། ཆོས་སྐུའི་ཆོས་རང་བཞིན་རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་དང་། ཀུན་ཏུ་བཟང་མོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་མར་བསམས་ལ་བཤད་དོ། །གཅིག་ཏུ་ན་དོན་དམ་པའི་ཆོས་མ་སྐྱེས་པ་དང་མི་འབྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་འཆད་པ་ན་ཡུམ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་མ་སེར་མོ་ཆོས་འཆད་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ཅན་དུ་བསམ་པའོ། །ཡང་མདོ་རྒྱུད་གང་འཆད་ཀྱང་དེའི་སྟོན་པ་དེར་བསམས་ལ་འཆད་པར་བྱའོ། ། ཚུལ་འདི་དག་དམ་པའི་ཆོས་པདྨ་དཀར་པོ་ལས། གཙང་ཞིང་ཡིད་དུ་འོང་བའི་ས་ཕྱོགས་སུ། །མཛེས་པའི་ཁྲི་སྟན་ལེགས་པར་བཤམས་ནས་ནི། །གོས་བཟང་ཡིད་འོང་གཙང་མ་རྣམས་བགོས་ཏེ། །བཅོས་མའི་རས་སོགས་རྣམ་པ་མང་བཏིང་ནས། །རྐང་རྟེན་བཅས་པའི་ཁྲི་ལ་འདུག་ནས་ནི། །རྩེ་གཅིག་ཉན་པའི་འཁོར་གྱི་ཚོགས་ནང་དུ། །ཟང་ཟིང་རྙེད་དང་གྲགས་ལ་མི་སེམས་པར། །བྱམས་པའི་སེམས་ཀྱིས་ལེ་ལོ་མེད་པར་སྟོན། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་བསྟན་ཞེ་ན། ཆོས་ཀྱི་ཚིག་དོན་ནོར་འཁྲུལ་སྐྱོན་མེད་པར། །དོན་གསལ་དབྱངས་སྙན་མོས་པ་ཇི་བཞིན་བཤད། །དབྱངས་དེས་འཇིག་རྟེན་ཁམས་ཀུན་ཁྱབ་གྱུར་ཏེ། །སེམས་ཅན་ཀུན་ཐོས་མ་རིག་སངས་པར་བསམ། །ཆོས་ཀྱི་སྒྲ་དབྱངས་ཡན་ལག་དྲུག་ཅུ་པར་གྱུར་པ་དེ་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་དུ་གྲགས་པ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཐོས་པས་མ་རིག་པའི་མུན་པ་སངས་ཏེ། ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་སྒོའི་གཟུངས་དང་སྤོབས་པ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པར་བསམ་ཞིང་ཆོས་ཀྱི་ཚིག་འབྲུ་གསལ་དག་སྙན་པས་སྤྲོས་པ་དང་བསྡུས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་གདུལ་བྱར་གོ་སླ་བའི་རིམ་པས་རྒྱ་ཆེར་བཤད་ལ་ཐེ་ཚོམ་བཅད་དོ། །འཆད་པའི་སྐྱོན་ཡང་སྐབས་འཆོལ་བ་དང་། བརྡ་མ་འཕྲོད་པ་དང་། ཚིག་དོན་ནོར་བ་དང་། ཉོན་མོངས་པས་ཀུན་ནས་བསླངས་པའི་སེམས་དང་ངག་སྤྲོ་བ་དང་། ཚིག་མི་གསལ་བ་དང་། ལྷག་ ཆད་དུ་གྱུར་པ་དང་། དམ་བཅས་པ་སྔ་མ་ཕྱི་མས་སུན་འབྱིན་པ་ལྟ་བུ་དང་། ཆོས་ཀྱི་གསེབ་ཏུ་ཟུར་གྱིས་རང་གི་འཁོར་དང་གཞན་ལ་འཕྱ་བ་དང་། ཡུལ་གྱི་བརྡའ་སྐད་ངན་པ་འདྲེས་པ་དང་། གདུལ་བྱའི་བློ་དང་མི་འཚམས་པ་སྟེ། སྐྱོན་དུ་གྱུར་པ་རྣམས་སྤངས་ལ། ཚིག་གི་སྦྱོར་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་བཤད་དེ། བརྡའ་གསལ་བས་འཁོར་གྱི་ཁམས་སུ་ཁྱབ་པ་དང་། རྣ་བར་སྙན་པས་ཀུན་གྱིས་ཉན་པར་སྤྲོ་བ་དང་། ཚིག་དོན་ངེས་པས་ཐེ་ཚོམ་གཅོད་པ་དང་། དཔེ་དོན་མཁས་པས་ཉན་པ་པོའི་ཡིད་དུ་འབབ་ཅིང་རྟོགས་པར་སླ་བ་དང་། བློ་དང་འཚམས་པས་དོན་དུ་འགྱུར་བ་དང་། སྐབས་སུ་གཏམ་རྒྱུད་ངོ་མཚར་ཅན་བསྟན་པས་ཉན་པ་ལ་མི་སྐྱོ་བ་དང་། ལུང་རིགས་ཀྱི་སྒྲོམ་ནས་བཏོན་པས་ནོར་འཁྲུལ་མེད་པ་དང་། ཕྱོགས་སྔ་དང་སྐྱོན་རྣམས་སློངས་པར་བརྗོད་པས་ཉེས་པ་ལས་བཟློག་པར་མཁས་པ་དང་། ཐེག་པ་ཐམས་ཅད་དང་མཐུན་པར་བཤད་པས་ཀུན་ལ་འཐད་པ་དང་། གོ་བདེ་ཞིང་ཡུལ་སྐད་ངན་པ་དང་མ་འདྲེས་པས་ཚིག་གཟུང་བར་འོས་པ་དང་། སྤྲོས་ཤིང་སྡུད་པ་ལ་མཁས་པས་བཤད་པ་རང་དབང་དུ་གྱུར་པ་དང་། སོས་དལ་ཞིང་ཁོང་ཡངས་པས་ཐོགས་རྡུགས་དང་ངལ་དུབ་མེད་པའི་ཚུལ་ནི་ཡོན་ཏན་འབྱོར་ལྡན་གྱི་བཤད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་ཆོས་སྨྲ་བ་ནི་སྟོན་པ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་སུ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། སྒྱུ་འཕྲུལ་གསང་སྙིང་ ལས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི། །ཕྱག་རྒྱ་གསང་ཆེན་སྙིང་པོ་འདི། །རྟོགས་ནས་སྨྲ་བར་གང་བྱེད་པ། །དེ་ཉིད་ང་ཡིན་དབང་ཡང་རྫོགས། །ཞེས་སོ། །སློབ་དཔོན་ལ་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཇི་ལྟར་རྫོགས་པའི་ཚུལ་བསྟན་པ་ནི། དེ་ཚེ་འཆད་པའི་ཕ་རོལ་ཕྱིན་དྲུག་ནི། །ཚིག་དོན་ལེགས་བཤད་ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་སྟེ། །ཉོན་མོངས་མེད་བཤད་ཚུལ་ཁྲིམས་ཕ་རོལ་ཕྱིན། །སྐྱོ་ངལ་བཟོད་པ་སྤྲོ་བས་བརྩོན་འགྲུས་ཏེ། །མ་ཡེངས་བསམ་གཏན་འབྱེད་པ་ཤེས་རབ་བོ། །ཆོས་ཀྱི་ཚིག་དོན་ལེགས་པར་བཤད་པ་ནི་སྦྱིན་པའོ། །ཉོན་མོངས་པ་དང་མ་འདྲེས་པར་འཆད་པས་ཚུལ་ཁྲིམས། འཆད་པ་ན་སྐྱོ་ངལ་དང་བཀྲེས་སྐོམ་ཚ་གྲང་ལ་སོགས་པ་བཟོད་པས་ན་བཟོད་པའོ། །འཆད་པ་ལ་མི་སྐྱོ་ཞིང་སྤྲོ་བས་བརྩོན
Chinese
摆设完毕。然后导师在座位上结跏趺坐，从生起次第和圆满次第的境界中开讲。说法者坐在法座上，结跏趺坐，发起希愿和进入菩提心的意念。愿一切众生都能获得法的眼睛，点燃智慧的明灯，愿佛法长久住世，心中如此忆念，从而清晰地阐述自身生起次第和圆满次第的意义。什么呢？对于化身的法，观想为释迦王；对于报身的密咒，观想为五部金刚持；对于法身如同虚空的法，观想为普贤和般若波罗蜜多佛母。或者观想为各自法的导师。在讲解化身之法，即律藏、经藏、论藏三藏时，观想为释迦牟尼佛；在讲解报身之法，即密咒内外时，观想为五部坛城的主尊；在讲解法身之法，即自性大圆满时，观想为普贤王如来和普贤王佛母，般若波罗蜜多佛母，然后进行讲解。总而言之，在讲解胜义谛的法，即不生不灭等时，观想为般若波罗蜜多佛母，身色金黄，手持说法印。此外，无论讲解经部还是续部，都应观想为该法的导师，然后进行讲解。 这些仪轨出自《妙法莲华经》：在清净悦意的处所，精美地铺设庄严的法座，披上美好悦意清净的衣物，铺设各种绸缎等，坐在带脚垫的法座上，在专注谛听的眷属众中，不贪图利养和名声，以慈悲之心，不懈怠地宣讲。如经中所说。如何讲授呢？对于佛法的词句和意义，没有错误和过失，以清晰的意义和悦耳的声音，如听众所愿地宣讲。愿此声音遍布一切世间，愿一切众生听闻，消除无明。愿佛法的声音具备六十支分，传遍一切世间，一切众生听闻后，消除无明的黑暗，愿一切众生获得法门的陀罗尼、辩才和禅定，并以清晰、纯正、悦耳的佛法词句加以修饰。
English
Having arranged the offerings, the teacher then sits in the lotus position on the seat and explains from the state of the generation and completion stages. The speaker sits on the Dharma throne in the lotus position, generating the mind of aspiration and entry into Bodhicitta. May all sentient beings find the eye of Dharma, ignite the lamp of wisdom, and may the Buddha's teachings remain for a long time. Remembering this in mind, one clearly elucidates the meaning of one's own generation and completion stages. What are they? For the Dharma of the Nirmanakaya, visualize the King Shakya; for the secret mantras of the Sambhogakaya, visualize the five families of Vajradhara; for the Dharmakaya, the Dharmas that are like the sky, visualize Kuntuzangpo and the Prajnaparamita Mother. Or visualize the teacher of each Dharma. When explaining the Dharma of the Nirmanakaya, namely the Vinaya, Sutra, and Abhidharma, visualize Shakyamuni Buddha. When explaining the Dharma of the Sambhogakaya, namely the outer and inner secret mantras, visualize the main deity of the mandala of the five families. When explaining the Dharma of the Dharmakaya, namely the Great Perfection of naturalness, visualize Kuntuzangpo and Kuntuzangmo, the Prajnaparamita Mother, and then explain. In short, when explaining the Dharma of ultimate truth, such as unborn and unceasing, visualize the Prajnaparamita Mother, golden in color, holding the mudra of teaching Dharma. Furthermore, whether explaining Sutra or Tantra, one should visualize the teacher of that Dharma and then explain. These methods are from the Holy Dharma White Lotus Sutra: In a clean and pleasing place, having beautifully arranged an exquisite Dharma seat, wearing fine, pleasing, and clean garments, spreading various silks and so on, sitting on a throne with footrests, among the assembly of attentive listeners, without thinking of material gain and fame, with a loving heart, teach without laziness. As it is said in the Sutra. How to teach? Without errors or faults in the words and meanings of the Dharma, explain with clear meaning and melodious voice, as the listeners desire. May that voice pervade all realms of the world, may all sentient beings hear it and dispel ignorance. May the sound of the Dharma, endowed with sixty qualities, resound throughout all worlds, and may all sentient beings, having heard it, dispel the darkness of ignorance. May all sentient beings obtain the dharani, eloquence, and samadhi of the Dharma gate, and adorn it with clear, pure, and melodious words of Dharma.
Chinese
通过摄略等方式，以易于调伏者理解的次第广泛阐述，断除疑惑。宣讲的过失有：时机错乱，词不达意，词义错误，被烦恼所驱使的心和语言放逸，言辞不清晰，增减，前后誓言互相矛盾，在佛法中暗中讽刺自己的眷属和他人，夹杂地方的粗俗语言，不符合调伏者的根器。应舍弃这些过失，以圆满的词句进行宣讲，即：用清晰的语言遍布眷属的根器，用悦耳的声音使大众乐于听闻，用确定的词义断除疑惑，用精通的比喻和意义使听者心悦诚服且易于理解，与根器相符而成为实义，适时讲述奇妙的故事使听者不厌倦，从教理的框架中引出而没有错谬，通过提起先前的观点和过失而善于从罪过中扭转，以与一切乘相符的方式宣讲而使大众信服，易于理解且不夹杂地方的粗俗语言而使言辞值得接受，善于展开和收摄而使宣讲变得自主，以悠闲和宽广的心态而没有阻碍和疲劳的方式，这被称为具有功德财富的宣讲。像这样的说法者，就是导师亲自加持的，如《幻化秘密藏》中所说：如来的一切，手印大秘密藏之此，通达后宣说者，彼即是我且权也圆。如何显示上师圆满福德和智慧资粮的方式呢？彼时宣讲的六度是：词义善说乃是法布施，无有烦恼宣说乃是戒律度，忍受疲厌乃是欢喜之精进，不散乱乃是禅定辨别乃是智慧。善说佛法的词义是布施，不与烦恼相杂而宣讲是戒律，宣讲时忍受疲劳饥渴寒热等是忍辱，不厌倦宣讲且欢喜是精进。
English
Through methods such as summarizing, extensively explain in a way that is easy for those to be tamed to understand, and cut off doubts. The faults of teaching include: being out of time, not conveying the meaning, errors in words and meaning, the mind and speech being driven by afflictions, unclear words, being excessive or deficient, previous and subsequent vows contradicting each other, secretly satirizing one's own retinue and others within the Dharma, mixing in vulgar local language, and not being suitable for the trainees' minds. These faults should be abandoned, and the teaching should be done with perfect wording, that is: using clear language to spread throughout the retinue's faculties, using pleasant sounds to make the audience happy to listen, using definite words and meanings to cut off doubts, using skillful metaphors and meanings to make the listeners convinced and easy to understand, being in accordance with the faculties to become meaningful, occasionally telling wonderful stories to prevent the listeners from getting tired, extracting from the framework of scriptures and reasoning to avoid errors, being skilled in reversing from faults by raising previous views and faults, teaching in a way that is in accordance with all vehicles to make the audience convinced, being easy to understand and not mixing in vulgar local language to make the words worthy of acceptance, being skilled in expanding and contracting to make the teaching autonomous, and having a relaxed and broad mind without obstacles and fatigue. This is called a teaching with virtuous wealth. Such a speaker of Dharma is directly blessed by the teacher himself, as it is said in the 《Secret Essence of Magical Manifestation》: All the Tathagatas, the heart essence of the great secret seal, whoever understands and speaks it, that is me and the power is also complete. How to show the way the master completes the accumulation of merit and wisdom? At that time, the six perfections of teaching are: well-spoken words and meanings are the giving of Dharma, teaching without afflictions is the perfection of discipline, enduring fatigue is the diligence of joy, not being distracted is meditation, and distinguishing is wisdom. Well-speaking the words and meanings of the Dharma is giving. Teaching without mixing with afflictions is discipline. Enduring fatigue, hunger, thirst, heat, cold, etc. while teaching is patience. Not being tired of teaching and being joyful is diligence.