Tibetan
་རྨོངས་པ་དང་ རིག་པའི་ངོ་བོ་ལ་བདག་མེད་བཞིན་དུ་རྣམ་པ་ལ་བདག་ཏུ་རྨོངས་པ་བདག་གི་ཁྱིམ་ཞེས་པ་ལྟ་བུའི་རྨོངས་པ་དང༌། ལམ་ལྟར་བཅོས་པ་དང༌། གཉེན་པོ་དུག་ཏུ་སོང་ནས་གྲོལ་དུ་མི་སྟེར་བའི་རྨོངས་པ་དང༌། རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བའི་དོན་མ་ཤེས་པས་རྟག་ཏུ་འཁོར་བ་ན་རྨོངས་པའོ། །གཉིས་པ་དེ་ལས་བྱུང་བའི་སེམས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ནི། རང་ཤར་ལས། སེམས་ཀྱི་དབྱེ་བ་འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཀྱི་དབྱེ་བ་འདི་ལྟ་སྟེ། སྣ་ཚོགས་སྡུད་པ་ཆུ་ལྟ་བུའི་སེམས་དང༌། གཙང་བཙོག་མེད་པ་ཕག་ལྟ་བུའི་སེམས་དང༌། དཔའ་རྟུལ་ཆེ་བ་སྟག་ལྟ་བུའི་སེམས་དང༌། ཡང་བ་སྒྲོ་ལྟ་བུའི་སེམས་དང༌། བསྐྱོད་པ་རླུང་ལྟ་བུའི་སེམས་དང༌། རབ་ཏུ་མྱོས་པ་འདམ་རྫབ་ལྟ་བུའི་སེམས་དང༌། མཆེད་པ་མེ་སྟག་ལྟ་བུའི་སེམས་དང༌། འདོད་པ་བྱ་ལྟ་བུའི་སེམས་དང༌། རྒྱས་པ་ཡལ་ག་ལྟ་བུའི་སེམས་དང༌། འགོག་པར་དཀའ་བ་གར་སྦྱིན་ལྟ་བུའི་སེམས་དང༌། གཟའ་གཏད་མེད་པ་སྨྱོན་པ་ལྟ་བུའི་སེམས་དང་བཅུ་གཅིག་གོ་ཞེས་སོ། །དེ་དག་ཀྱང་རིམ་པ་ལྟར་ཡུལ་དང་བག་ཆགས་སྣ་ཚོགས་བསྡུས་པས་ཆུ་དང༌། བླང་དོར་ལ་རྨོངས་པས་ཕག་དང༌། ཞེ་སྡང་དང་ང་རྒྱལ་རགས་པས་སྟག་དང༌། ཡུལ་དུ་མ་ལ་འཇུག་ལས་ཟིན་གཅིག་ཏུ་མ་ངེས་པ་བྱ་སྒྲོ་དང༌། འགྱུ་བ་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པ་རླུང་དང༌། ཡུལ་ལ་སྲེད་པས་མྱོས་པ་རྫབ་དང༌། གཅིག་ནས་དུ་མར་རྣམ་རྟོག་མཆེད་པ་མེད་དང༌། ཡུལ་དང་དུ་ལེན་པར་འདོད་པ་བྱ་དང༌། ཤེས་པའི་རྩལ་རྒྱས་པས་དོན་ལ་དཔྱོད་པ་ཡལ་ག་དང༌། ཡུལ་གྱིས་རིག་པ་བཟུང་ནས་དེའི་དབང་དུ་སོང་བ་གར་སྦྱིན་དང༌། ཡལ་མ་ཡུལ་གྱི་ཤེས་པ་གཏད་མེད་དུ་འཕྱོ་བ་སྨྱོན་པ་ལྟ་བུའི་སེམས་སོ། །འདི་དག་ཀྱང་ཡུལ་དང་རྐྱེན་གྱིས་དགེ་མི་དགེ་ལུང་མ་བསྟན་གྱི་སེམས་གསུམ་དུ་འདུས་སོ། །སེམས་ལས་ཡིད་བྱུང་སྟེ། ཀུན་ཏུ་ཚོལ་བའི་ཡིད་ལ་སོགས་པ་དྲུག་གོ །གསུམ་པ་དེ་ལས་བྱུང་བ་ཉོན་མོངས་པའི་དབྱེ་བ་ལ་གསུམ་སྟེ། དྲུག་རྩ་བའི་ཉོན་མོངས་པ། བཅུ་དྲུག་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ། ཕྲ་རྒྱས་གསལ་བ་མཐའ་ཡས་པའི་ཉོན་མོངས་པའོ། །དང་པོ་ནི་ཉི་ཟླ་ཁ་སྦྱོར་ལས། ཉོན་མོངས་པ་ནི་དྲུག་སྟེ། མ་རིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞི་འཁྲུལ་རྟོག་གི་ཆ་འཛིན་པའོ། །གཏི་མུག་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཆ་ལས་འཁྲུལ་པའོ། །ཞེ་སྡང་ནི་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་ལས་འཁྲུལ་པའོ། །ང་རྒྱལ་ནི་ལྟ་བའི་ཆ་ལས་འཁྲུལ་པའོ། །འདོད་ཆགས་ནི་སྣང་བའི་ཆ་ལས་འཁྲུལ་པའོ། །ཕྲག་དོག་ནི་མ་རྟོགས་པའི་ཆ་ལས་འཁྲུལ་པའོ་ཞེས་སོ། །
Chinese
对于无明，如同对智慧的自性无我一样，对现象执着为我的无明，比如“我的家”之类的无明。如同将道路视为改造一样。如同解药变成毒药，不再给予解脱的无明。由于不了解自性光明的意义，而总是迷惑于轮回之中。第二，从那之中产生的心的分类是，出自《自显》：心的分类是这样的，心的分类是这样的：积聚各种各样的，如水一般的心；没有干净和肮脏的，如猪一般的心；勇敢强大的，如虎一般的心；轻盈的，如羽毛一般的心；移动的，如风一般的心；极其沉醉的，如泥潭一般的心；蔓延的，如火星一般的心；贪求的，如鸟一般的心；扩展的，如树枝一般的心；难以阻挡的，如跳舞者一般的心；没有控制的，如疯子一般的心，共有十一种。这些也依次是，由于聚集了各种各样的境和习气，所以像水；由于对取舍无明，所以像猪；由于粗大的嗔恨和傲慢，所以像老虎；进入多个境，却不确定于一个目标，所以像鸟的羽毛；对于移动没有阻碍，所以像风；由于贪恋境而沉醉，所以像泥潭；从一到多，分别念蔓延，所以像火星；想要接受境，所以像鸟；由于智慧的才能扩展，所以对意义进行分析，像树枝；境抓住了觉知，并被其控制，所以像跳舞者；摇摆不定的境的觉知，没有控制地漂浮，所以像疯子一般的心。这些也由于境和因缘，而归纳为善、不善、无记三种心。从心产生意，即总是寻求的意等六种。第三，从那之中产生的烦恼的分类有三种：六种根本烦恼，十六种近烦恼，以及细微扩展明显无边的烦恼。第一种是出自《日月交合》：烦恼有六种，即无明，指的是执着于基础错乱分别的部分。愚痴是从智慧的部分错乱。嗔恨是从生起次第错乱。傲慢是从见的部分错乱。贪欲是从显现的部分错乱。嫉妒是从未证悟的部分错乱。
English
Ignorance, like the ignorance of clinging to phenomena as self, just as selflessness is the nature of awareness, such as the ignorance of "my home." Like treating the path as a modification. Like an antidote turning into poison, not granting liberation, is ignorance. Because the meaning of self-luminous nature is not understood, there is always confusion in samsara. Second, the divisions of mind arising from that are, from Rangshar: The divisions of mind are as follows, the divisions of mind are as follows: The mind that gathers various things, like water; the mind without clean or unclean, like a pig; the mind that is brave and strong, like a tiger; the mind that is light, like a feather; the mind that moves, like the wind; the mind that is extremely intoxicated, like a swamp; the mind that spreads, like a spark; the mind that desires, like a bird; the mind that expands, like a branch; the mind that is difficult to stop, like a dancer; the mind without control, like a madman, there are eleven in total. These also, in order, are like water because they gather various objects and imprints; like a pig because of ignorance about what to accept and reject; like a tiger because of coarse hatred and pride; like a bird's feather because it engages in multiple objects but is not fixed on one goal; like the wind because there is no obstruction to movement; like a swamp because it is intoxicated by craving for objects; like a spark because conceptual thoughts spread from one to many; like a bird because it desires to accept objects; like a branch because the ability of knowledge expands and analyzes meaning; like a dancer because the object seizes awareness and is controlled by it; like the mind of a madman because the knowledge of the wavering object floats without control. These are also gathered into the three minds of virtue, non-virtue, and neutrality due to objects and conditions. From mind arises intention, that is, the six intentions such as always seeking. Third, the divisions of afflictions arising from that are three: six root afflictions, sixteen secondary afflictions, and subtle, expansive, clear, and limitless afflictions. The first is from "Sun and Moon Union": Afflictions are six, namely ignorance, which refers to clinging to the part of the basis of delusion and conceptualization. Delusion is delusion from the part of wisdom. Hatred is delusion from the generation stage. Pride is delusion from the part of view. Desire is delusion from the part of appearance. Jealousy is delusion from the part of non-realization.
Tibetan
དེའང་རིམ་པ་ལྟར་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་དུ་འཁྲུལ་རྟོག་གི་ཆའི་རྨོངས་པ་དང༌། ཤེས་རབ་རིག་པ་ལས་ལོག་ཙམ་གྱི་མི་ཤེས་པ་དང༌། ཡུལ་ལ་སྡང་བའི་ཆ་ཅན་དང༌། ངའོ་སྙམ་པའི་ཁེངས་པ་དང༌། ཡུལ་ལ་སྲེད་པ་དང༌། དོན་མ་རྟོགས་པས་གཞན་ལ་ཁྲོ་བ་རྣམས་སོ། །གཉིས་པ་བཅུ་དྲུག་པ་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ནི། རང་ཤར་ལས། བཅུ་དྲུག་པོ་གང་ཞེ་ན། མ་རིག་པ་དང༌། སེམས་དང༌། ཡིད་དང༌། འཛིན་པ་དང༌། རྟོག་པ་དང་ན། མ་ཤེས་པ་དང༌། མ་མཐོང་བ་དང༌། མ་རྟོགས་པ་དང༌། མ་གོ་བ་དང༌། རང་གི་དེ་མ་དག་པ་དང༌། ང་ཡིར་བཟུང་བ་དང༌། གཞན་ལ་སེར་སྣང་བྱེད་པ་དང༌། འདོད་པ་དང༌། ཆགས་པ་དང་ ཁེངས་པ་དང༌། འཕྲོ་བ་དང་བཅུ་དྲུག་གོ་ཞེས་སོ། །དེ་དག་ཀྱང་རིམ་པ་ལྟར། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མ་ཤེས་པའི་རྨོངས་པས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་བྱས་པ་དང༌། ཡུལ་ལ་སེམས་པ་བཟུང་བ་དང༌། ཡུལ་ཅན་ལ་འཛིན་པ་ཡིད་དང༌། གཉིས་ཀ་ལ་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་དང༌། ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་དང༌། དོན་མ་རིག་པ་དང༌། གནས་ལུགས་གཉེར་བྱ་མ་མཐོང་བ་དང༌། ཚིག་དོན་མ་རྟོགས་པ་དང༌། རྣམ་སྤྱི་མ་གོ་བ་དང༌། འཁྲུལ་པར་ཤེས་ནས་དམ་བཅས་པའི་དོན་སྔ་མ་ནོར་བའི་རྣམ་པ་དང༌། ཡུལ་ང་ཡིར་འཛིན་པ་དང༌། གཞན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལ་མི་དགའ་བ་དང༌། ཡུལ་དང་ལེན་པ་དང༌། ཡུལ་ལ་ལྷག་པར་སྲེད་པ་དང༌། ཅུང་ཟད་ཀྱིས་རློམ་ཞིང་ཁེངས་པ་དང༌། ཡུལ་ལ་འཕྲོ་ཞིང་ཁྲོ་བ་རྣམས་སོ། །གསུམ་པ་ཕྲ་རྒྱས་གསལ་བ་མཐའ་ཡས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ལ་གསུམ་སྟེ། ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ། ལྔ་བཅུ་རྩ་གཅིག སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞིའོ། །དང་པོ་ནི་རྩ་བའི་མ་རིག་པ་ཁྱབ་བྱེད་དུ་ཡོད་པས་ལོགས་སུ་མ་བགྲངས་པར། ཁྱབ་བྱ་དུག་ལྔ་ལ་ལྔར་བྱ་ཕྱེ་བས་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་སྟེ། རང་ཤར་ལས། གཏི་མུག་ལ་ལྔ་སྟེ། རབ་ཏུ་རྨུགས་པའི་གཏི་མུག་དང༌། མ་ཤེས་པའི་གཏི་མུག་དང༌། མ་མཐོང་བའི་གཏི་མུག་དང༌། ཤིན་ཏུ་འཐིབས་པའི་གཏི་མུག་དང༌། རབ་ཏུ་མྱོས་པའི་གཏི་མུག་དང་ལྔའོ། །འདོད་ཆགས་ལའང་ལྔ་སྟེ། ཞེ་ལ་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང༌། ཤིན་ཏུ་གདུང་བའི་འདོད་ཆགས་དང༌། སྲོག་ལ་མི་ལྟ་བའི་འདོད་ཆགས་དང༌། ཞེ་སྡང་དང་བཅས་པའི་འདོད་ཆགས་དང༌། མཁའ་ལ་སྤྱོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་ལྔའོ། །ཞེ་སྡང་ལ་ཡང་ལྔ་སྟེ། འདོད་པ་ཤས་ཆེ་བའི་ཞེ་སྡང་དང༌། ཁྲོ་བ་དང་བཅས་པའི་ཞེ་སྡང་དང༌། ཤིན་ཏུ་རགས་པའི་ཞེ་སྡང་དང༌། གཏི་མུག་དང་བཅས་པའི་ཞེ་སྡང་དང༌། དུས་ཀྱི་འབྲུག་ཆར་ལྟ་བུའི་ཞེ་སྡང་ལྔའོ། །ང་རྒྱལ་ལ་ཡང་ལྔ་སྟེ། ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་སེང་གེ་ལྟ་བུའི་ང་
Chinese
再者，依次是对境与有境的错觉部分的愚昧，以及稍微偏离智慧觉识的不了解，以及对境的憎恨部分，以及“我”之傲慢，以及对境的贪恋，以及因不理解意义而对他人愤怒等。第二，十六近烦恼是，自显中说：十六者为何？无明，心，意，执着，分别，不了解，不见，不理解，不明白，自己的不正确，执着于我，对他人吝啬，欲望，贪着，傲慢，愤怒，这十六个。这些也依次是，因不了解真如的愚昧而完全被烦恼所染污，对境生起心念，对有境执着的意，对二者执着为我，完全分别，不了解意义，不见实相所应追求，不理解词义，不明白总相，认识到错误后，先前承诺的意义错误的形态，执着境为我，不喜欢他人圆满，接受境，对境特别贪恋，稍微自负而傲慢，对境愤怒等。第三，微细增长明显无边的烦恼有三种：二十五，五十一，八万四千。第一种是，由于根本无明遍在，所以没有单独计数，而是将所遍的五毒各自分为五种，所以是二十五种。自显中说：痴有五种，极度昏昧的痴，不了解的痴，不见的痴，非常迟钝的痴，极度迷醉的痴这五种。贪欲也有五种，对欲望贪求的贪欲，非常痛苦的贪欲，不顾性命的贪欲，与嗔恨俱生的贪欲，于虚空行走的贪欲这五种。嗔恨也有五种，欲望强烈的嗔恨，与愤怒俱生的嗔恨，非常粗大的嗔恨，与愚痴俱生的嗔恨，如时节的龙卷雨般的嗔恨这五种。我慢也有五种，以威势压倒如狮子般的我
English
Furthermore, in sequence, there are the obscurations of delusional thoughts regarding objects and subjects, the lack of understanding that deviates slightly from wisdom and awareness, the aspect of hatred towards objects, the arrogance of thinking "I am," the craving for objects, and the anger towards others due to not understanding the meaning. Secondly, the sixteen secondary defilements are: From Rangshar: What are the sixteen? Ignorance, mind, intellect, grasping, conceptualization, not knowing, not seeing, not understanding, not comprehending, one's own incorrectness, grasping at "I," being stingy towards others, desire, attachment, arrogance, and anger, these are the sixteen. These also, in sequence, are: being completely defiled by the obscuration of not knowing suchness, holding the mind to objects, the intellect grasping at subjects, grasping at both as self, completely conceptualizing, not understanding the meaning, not seeing the reality to be sought, not understanding the meaning of words, not comprehending the general characteristics, recognizing the error and the form of the previous meaning of the commitment being mistaken, grasping the object as "I," disliking the perfection of others, accepting the object, being particularly attached to the object, being slightly conceited and arrogant, and being angry at the object. Thirdly, there are three types of subtle, increasing, clear, and limitless defilements: twenty-five, fifty-one, and eighty-four thousand. The first is that since the root ignorance is pervasive, it is not counted separately, but the five poisons that are pervaded are each divided into five, so there are twenty-five. From Rangshar: There are five types of delusion: extremely obscured delusion, unknowing delusion, unseeing delusion, extremely dull delusion, and extremely intoxicated delusion, these five. There are also five types of desire: desire that craves for desire, extremely painful desire, desire that disregards life, desire that is accompanied by hatred, and desire that travels in space, these five. There are also five types of hatred: hatred with strong desire, hatred accompanied by anger, extremely coarse hatred, hatred accompanied by delusion, and hatred like a seasonal dragon rain, these five. There are also five types of pride: pride that overwhelms with power like a lion