Tibetan
ཅི་ལོག་ཅེས་པ་སྟེ། ཀུན་གསལ་ལས། འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་ནི་མ་རིག་པ། །ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་དང་ཀུན་ཏུ་བརྟགས། །ངོ་བོ་ངེས་ཚིག་དབྱེ་བ་དང༌། །མཐུན་དཔེ་ཚུལ་དང་བརྗོད་ཚིག་བསྟན། །རིགས་ཀྱི་བུ་མ་རིག་པའི་ངོ་བོ་ནི། །གཏི་མུག་དང༌། དེ་མ་ཡིན་པ་ལ་དེར་འཛིན་པའོ། །ངེས་ཚིག་ནི། དོན་ལ་རྨོངས་པའི་ཕྱིར་མ་རིག་པའོ། །དབྱེ་ན་གཉིས་ཏེ། ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་མ་རིག་པ་དང༌། ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པའི་མ་རིག་པའོ། །ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་མ་རིག་པ་དེ་གང་ལས་གང་དང༌། གང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་སྐྱེས་ན། གང་གིས་གང་མ་རིག་ཅེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་གང་ལས་ཞེ་ན། གཞི་འཛིན་པའི་རིག་པ་ལས་སོ། །གང་དང་ཞེ་ན། ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་མ་རིག་པ་གཉིས་སོ། །གང་ཞེ་ན། བཅོས་པས་མ་འཆོས་པའི་ཆོས་ཉིད་ཀློང་དུའོ། །གང་གིས་གང་མ་རིག་ཅེ་ན། རང་བཞིན་གྱི་འོད་བྱད་ལྟ་བུས། གཟུགས་བརྙན་གྱི་འོད་བྱད་ཀྱི་རྣམ་པ་མེ་ལོང་ལ་སྣང་བ་ལྟ་བུ་དེ་མ་རིག་གོ ། དོན་དེས་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་་མ་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པ་ནི་ཡུལ་ལ་རྟོགས་པ་རགས་སུ་སྐྱེས་ཏེ། སྐད་ཅིག་མ་སྔ་ཕྱིའི་ཚུལ་ལོ། །དཔེ་ནི་རྒན་མོ་ལོང་མ་དང་འདྲའོ། །ཀྱེ་མ་རིགས་ཀྱི་བུ་མ་རིག་པ་དེ་ཡང༌། ཡང་དག་པར་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འོ་ན་ཇི་ལྟ་བུར་ཞེ་ན། ཐོ་ཡོར་རམ། ཐག་པ་ལ་སྦྲུལ་དང༌། མི་མེད་ཡང་རྒྱུས་མེད་པ་དང༌། སྔར་སུན་པའི་མི་ལ་དགྲར་སྣང་བའམ། རྣམ་པ་ཐག་པ་སྦྲུལ་དུ་སྣང་བ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ནི་ཡང་དག་པར་མེད་བཞིན་དུ་སྣང་ལ། སྣང་བཞིན་དུ་སྟོང་པའོ། །རིག་ཀྱི་བུ་དཔེ་དེ་བཞིན་དུ། མ་རིག་པ་དངོས་སུ་མེད་ལ་ཉམས་ལ་ཡོད་པའོ། །དེ་ཅིས་བྱུང་ཞེ་ན། ལུས་ཀྱི་མཐའ་མ་རྫོགས་པས། ཤེས་རབ་ཀྱི་རྩལ་མ་རྫོགས། མཐོང་བའི་ཡུལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གདངས་འོད་ལྔ་ལ་ཤེས་པའི་དྲན་པ་མ་སད་དོ། །དེ་སད་མ་གཡོས་པའི་ངང་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ལས། དེའི་རང་བཞིན་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་འབྱུང་བ་ཡུལ་ལ་མ་འགགས་པར་སྣང་བ་ལ། སྔར་མཐོང་མ་མྱོང་བས་དེ་ལ་ང་ཡིས་ཡིད་འཕྲོགས་ཏེ། རང་སྣང་ཆེན་པོ་རྟོགས་པའི་མཐའ་མ་ཆོད་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་མ་རིག་པའི་གཏན་ཚིགས་སོ། །མ་རིག་པ་དང༌། གཏི་མུག་དང༌། མ་ཤེས་པ་དང༌། མ་རྟོག་པ་དང༌། དོན་མ་མཐོང་བ་དང༌། འཁྲུལ་པ་དང༌། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་སོགས་པ། གར་བྱུང་ཡང་མ་རིག་པ་ཉིད་དུ་བཤད་དོ། །ཞེས་སོ། །གསུམ་པ་འཁྲུལ་དུས་ནི། གཞི་སྣང་རང་བཞིན་གྱི་འོད་གསལ་ ལས། །རང་གདངས་གཟུགས་བརྙན་གྱི་འོད་ཤར་དུས། འཛིན་པ་སྐྱེས་ནས་འཁྲུལ་ཏེ།
Chinese
颠倒之义。如《俱舍论》云： 错乱之因是无明， 俱生以及遍计度， 体性定义差别等， 比喻方式与言词，当阐述。 种姓之子，无明的体性是， 愚痴，以及非彼执为彼。 定义是，于义愚昧故为无明。 分为二，俱生无明与， 遍计无明。 俱生无明从何与何， 何与何俱生， 何以何无明耶？ 种姓之子，何从耶？ 从执著之识。 与何耶？ 与俱生之智慧与无明二者。 何耶？ 于未以造作所改之法性界中。 何以何无明耶？ 如自性之光辉， 影像之光辉之相，如于镜中显现，彼无明也。 彼义故名俱生无明。 遍计度者，于境生起粗猛之觉受， 乃刹那先后之相。 比喻如盲老妪。 嗟乎！种姓之子，彼无明亦， 非为真实存在， 然则如何耶？ 如木桩耶？ 或绳索为蛇， 无人亦无熟识者， 或昔日恼怒之人显现为仇敌， 相状如绳索显现为蛇。 彼虽非真实存在而显现， 虽显现而为空性。 种姓之子，如彼比喻， 无明实无而于体验中有。 彼何以生耶？ 以身之边际未圆满故， 智慧之功用未圆满， 见境之智慧之光五者，未醒觉知之忆念。 彼醒觉未动摇之状态中，从普贤王如来， 彼之自性智慧之生起，于境未阻碍而显现时， 以往昔未见未经历故，我为彼所夺意， 未决断证悟自显现之边际。 种姓之子，无明之理也。 无明与， 愚痴与， 不知与， 不觉与， 未见义与， 错乱与， 颠倒等， 无论何处生起，皆说为无明也。 如是说。 第三、错乱之时： 基现自性之光明中， 自光影像之光显现时， 生起执著而错乱。
English
The meaning of reversal. As it is said in "Kunsel": The cause of confusion is ignorance, Co-emergent and completely imputed, Essence, definition, differences, Examples, methods, and expressions, should be explained. Son of lineage, the essence of ignorance is, Bewilderment, and grasping what is not it as it. The definition is, because of being deluded about the meaning, it is ignorance. Divided into two, co-emergent ignorance and, completely imputed ignorance. From what and with what does co-emergent ignorance arise? What arises together with what? What is ignorant of what? Son of lineage, from what? From the consciousness that grasps the basis. With what? With the two, co-emergent wisdom and ignorance. What? In the realm of the Dharma nature that is not altered by fabrication. What is ignorant of what? Like the radiance of inherent nature, the appearance of the radiance of an image, like appearing in a mirror, that is ignorance. That meaning is called co-emergent ignorance. Completely imputed is when a coarse perception arises towards an object, it is the nature of past and future moments. The example is like a blind old woman. Alas! Son of lineage, that ignorance also, is not truly existent, then how is it? Like a post? Or a rope as a snake, no one is there and no one is familiar, or a person who was once angered appears as an enemy, the appearance is like a rope appearing as a snake. That appears even though it is not truly existent, and although it appears, it is emptiness. Son of lineage, like that example, ignorance is not actually there but is present in experience. How does that arise? Because the limit of the body is not complete, the power of wisdom is not complete, the memory of knowing is not awakened to the five lights of the radiance of the wisdom of seeing objects. In that awakened, unwavering state, from Samantabhadra, when the arising of the wisdom of its own nature appears unhindered in the object, because it has not been seen or experienced before, I am captivated by it, and the limit of realizing the great self-appearance is not decided. Son of lineage, the reason for ignorance. Ignorance and, bewilderment and, not knowing and, not perceiving and, not seeing the meaning and, confusion and, reversal, etc., wherever they arise, are all said to be ignorance. Thus it is said. Third, the time of confusion: In the clear light of the basis appearance of inherent nature, when the light of the image of self-radiance arises, confusion arises from the birth of grasping.
Tibetan
དེ་ཉིད་ལས། ཀྱེ་གསང་བའི་བདག་པོ། འཁྲུལ་པའི་དུས་ནི་རང་རིག་ཡུལ་ལ་ཤར་ཏེ་འཛིན་པ་སྐྱེས་པའི་དུས་སོ། །ཞེས་སོ། །༈ བཞི་པ་འཁྲུལ་པའི་རྐྱེན་ལ་བཞི། རྒྱུ་ཡི་རྐྱེན་རིག་པ་རང་བཞིན་གྱི་འོད་ཅན། བདག་པོའི་རྐྱེན་གཟུགས་བརྙན་གྱི་འོད་རང་ལས་ཤར་བ། དམིགས་པའི་རྐྱེན་ལ་ཡུལ་དུ་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་སྐྱེས་པ། དེ་མ་ཐག་རྐྱེན་དེ་གསུམ་དུས་མཚུངས་པ་སྟེ། རང་བཞིན་གྱི་འོད་གསལ་མ་ནུས། གཟུགས་བརྙན་གྱིས་འོད་ལ་བག་ཆགས་པས་འཁྲུལ་ལོ། །༈ ལྔ་པ་འཁྲུལ་པ་དངོས་ནི། སེམས་ཅན་དུ་སྨིན་ནས་སྣོད་བཅུད་དུ་སྨིན་པ་སྟེ། གཟུགས་བརྙན་གྱི་འོད་ལྔ་ལ་བག་ཆགས་པས་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གླིང་བཞི་རི་རབ་ལ་སོགས་པ་འགྲོ་དྲུག་སོ་སོའི་ཡུལ་ཁམས་སུ་སྣང་བ་དང༌། ། འོད་ཀྱི་ཐིག་ལེ་སྒོ་ང་ལྟ་བུ་ལ་འཛིན་པ་སྐྱེས་པས་ལུས་སུ་འཁྲུལ་ཏེ། འོད་ལྔའི་ཐིག་ལེ་འབྱུང་བཞི་ནམ་མཁའ་དང་བཅས་པ་ལས་ཕུང་པོ་ལྔའི་བག་ཆགས་གྲུབ་བོ། །འདི་ལ་སྒོང་སྐྱེས་ཟེར་ཡང་བྱའི་སྒོ་ང་མ་ཡིན་ལ། ཤེད་བུ་ཤེད་གྲོགས་ཟེར་ཡང༌། འཛམ་གླིང་དུ་དང་པོ་བྱུང་བའི་ལྷ་གཉིས་ལ་མི་ཟེར། འོད་ཀྱི་སྒོ་ང་ལ་འཛིན་པ་སྐྱེས་ནས། སེམས་ཅན་ཕོ་མོ་ཤར་བའི་མིང་ངོ༌། །དེ་ཡང་རིག་པའི་ངང་ནས་འོད་དང་ཐིག་ལེ་ཤར་བ་ལ་བག་ཆགས་པས་ཡུལ་དང་ལུས་སུ་གྲུབ་པའོ། །དེ་ནས་སྐྱེ་བ་བཞི་དང༌། འགྲོ་བ་དྲུག་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་འཁྲུལ་པའི་ཆོས་སུ་སྣང་སྟེ། ཀུན་གསལ་ལས། དེ་དུས་གཟུང་འཛིན་རྣམ་རྟོག་གིས། །རང་བཞིན་འོད་ལྔ་གསལ་མ་ནུས། །གཟུགས་བརྙན་ལྔ་ལ་བག་ཆགས་པས། །མཚོ་དར་ཞོ་ལ་སྤྲིས་ཆགས་ལྟར། །གླིང་བཞིར་རི་རབ་གླིང་ཕྲན་ རྣམས། །དེ་ཡྀ་བཅུད་ལས་སྲིད་པའི་སྒོ་ང་དང༌། །རྩྭི་ཤིང་ནགས་ཚལ་སྨན་དང་མེ་ཏོག་འཁྲུངས། །རླན་དང་དྲོད་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན། །ཞེས་པ་དང༌། ནམ་མཁའ་སྟོང་ལ་རླུང་འགྱུ་བཞིན། །ཡིད་ཀྱི་རླུང་ཆེན་ཀུན་ཏུ་འགྱུ། །སྤྱན་གྱི་སྦྱོར་བས་སྲིད་པའི་སྒོ་ང་མཐོང༌། །ཐུགས་ཀྱི་སྦྱོར་བས་སྒོ་ང་ལེགས་པར་མཁྱེན། ། ཞལ་གྱི་སྦྱོར་བས་དེ་ལ་ཆགས་སེམས་སྐྱེས། །རིག་པ་ཡིད་དང་བཅས་པ་བཞུགས། །སེམས་ཅན་ཕོ་མོ་གཉིས་སུ་སྨིན། །སྐྱེ་བ་བཞི་ལས་སྒོང་སྐྱེས་ ཡིན། །ཆེན་པོ་ལྔ་ཡི་ཕུང་པོ་བརྟེན། །དེ་ལ་འབྱུང་བ་ལྔ་རྫོགས་པས། །ཕུང་པོ་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་གྲུབ། །ཤེད་བུ་ཤེད་ལ་གྲོགས་སུ་གྲགས། །དེ་ལས་མངལ་ལས་སྐྱེ་བ་བྱུང༌། །མི་མཇེད་འཇིག་རྟེན་རིམ་པར་ཆགས། །ཉོན་མོངས་རགས་ཤིང་འབྲས་བུ་ངན། །མཐའ་མ་མནར་མེད་གནས་
Chinese
彼处又说：秘密主啊！错乱之时，乃是自明于境显现，生起执著之时。如此说。第四，错乱之因有四。根本之因是觉性自性之光明。主宰之因是影像之光从自身显现。所缘之因是对境生起执著之分别念。紧接着，这三个因同时存在，自性之光未能显明，影像之光在光上留下习气，因此错乱。第五，错乱之果是成熟为有情，进而成熟为器情。由于影像之光在五光上留下习气，因此器世界显现为四大部洲、须弥山等六道各自的境界。由于对光之明点如卵生起执著，因此错乱为身体。五光之明点与四大以及虚空一起，形成了五蕴的习气。这被称为卵生，但并非鸟类的卵。虽说“谢布谢卓”，但并非指世间最初出现的两位神。是对光之卵生起执著后，显现为有情男女的名字。总之，从觉性的状态中，光和明点显现，并在其上留下习气，因此形成了境和身体。之后，四生和六道等显现为各异的错乱之法。如《普明》中所说：彼时能取所取之分别念，未能显明自性五光，由于在五影像上留下习气，如海面之沫、酸奶之皮，四大部洲、须弥山、小洲等，从其精华中生出世间之卵，以及草木、森林、药材和鲜花，都是从湿气和暖气中产生的。又如：虚空中风动一般，意之大风周遍流动，以眼之作用见到世间之卵，以心之作用了知卵之妙好，以口之作用对其生起贪恋之心，觉性与意一起安住，成熟为有情男女二者，从四生中产生卵生，依托五大之蕴，因此五大圆满，蕴、界、处得以成立，被称为“谢布谢卓”，由此产生胎生，弥勒世界次第形成，烦恼粗重，果报恶劣，最终堕入无间地狱。
English
Furthermore, it says: O Lord of Secrets! The time of delusion is when self-awareness arises in the realm of objects, giving rise to grasping. Thus it is said. Fourth, the causes of delusion are four. The causal condition is the luminosity of the nature of awareness. The dominant condition is the light of the image arising from itself. The objective condition is the arising of conceptual thought that grasps at objects. Immediately, these three conditions are simultaneous: the light of the nature is not clear, and the image leaves imprints on the light, thus delusion occurs. Fifth, the result of delusion is maturing into sentient beings and then maturing into vessel and essence. Because the light of the image leaves imprints on the five lights, the vessel world appears as the four continents, Mount Meru, and the realms of the six classes of beings. Because grasping arises towards the light-bindu like an egg, it is deluded into a body. The light-bindus of the five lights, together with the four elements and space, form the imprints of the five aggregates. This is called egg-born, but it is not the egg of a bird. Although it is said "Shed Bu Shed Drog," it does not refer to the two gods who first appeared in the world. It is the name for the male and female sentient beings that appear after grasping arises towards the light-egg. In short, from the state of awareness, light and bindus arise and leave imprints, thus forming the environment and body. Then, the four births and six realms, etc., appear as different deluded phenomena. As it says in the 'All-Illuminating': At that time, grasping and apprehended thoughts, could not clarify the five lights of self-nature. Because imprints were left on the five images, like foam on the sea, or skin on yogurt, the four continents, Mount Meru, and minor continents, from their essence, the egg of existence arose, as well as grasses, forests, medicines, and flowers, which arise from moisture and warmth. And: Like wind moving in empty space, the great wind of mind moves everywhere. Through the action of the eyes, the egg of existence is seen. Through the action of the heart, the egg is well known. Through the action of the mouth, attachment arises towards it. Awareness, together with mind, abides. It matures into two, male and female sentient beings. From the four births comes egg-born. The aggregates of the five great elements are relied upon. Because the five elements are complete, the aggregates, elements, and sense bases are established. It is called "Shed Bu Shed la Drog." From this, womb-born arises. The world of this aeon is gradually formed. Afflictions become coarse and the fruit is bad. The final destination is the Avici hell.