Tibetan
་ནང་དུ་ཁ་བ་བབ་པ་ལྟར་གྲོལ་བ་ནི༔ བླ་མའི་གདམས་ངག་ཉམས་སུ་བླངས་པས་ཉོན་མོངས་པ་ཅི་སྐྱེས་ཆོས་ཉིད་དུ་རོ་གཅིག་པར་རང་གྲོལ་བའོ༔ རབ་ཀྱི་ཐ་མ་འཁྱགས་རོམ་ཆུར་ཞུ་བ་ལྟར་གྲོལ་བ་ནི༔ བླ་མའི་གདམས་ངག་ངོ་སྤྲོད་རྣམ་པ་ལྔས་ཉམས་སུ་བླངས་པས་རིམ་གྱིས་འཁྲུལ་པ་རང་སྣང་དུ་ངོ་ཤེས་ཏེ་གྲོལ་བའོ༔ དེ་ནས་འཆི་ཁ་བར་དོ་ལ་གསལ་བཏབ་པ་རྒྱལ་པོའི་བཀའ་ཐེམ་བསྐུར་བ་ལྟ་བུའི་གདམས་ངག་ནི༔ དཔེར་ན་མི་ཞིག་ལ་རྒྱལ་པོས་བཀའ་ཐེམ་བསྐུར་ན་ཆད་པའི་ལས་བྱུང་གིས་དོགས་པས་བརྗེད་པར་མི་ནུས་པ་ལྟར༔ འཆི་ཁའི་བར་དོ་ལ་གསལ་བཏབ་པས་རང་འཁོར་བར་ལྟུང་གིས་དོགས་པས་བརྗེད་མི་སྲིད་དོ༔ དེས་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་བར་དོ་ཟིན་པའོ༔ དེ་ལ་ཡང་གསུམ་སྟེ་འབྲིང་གི་རབ་སྙིང་སྡུག་མཛའ་མོ་མཐོང་བ་ལྟ་བུ་དང་༔ འབྲིང་གི་འབྲིང་མེ་ལོང་དུ་བྱད་གསལ་བ་ལྟ་བུ་དང་༔ འབྲིང་གི་ཐ་མ་ཁབ་མིག་ཏུ་སྐུད་པ་འཛུད་པ་ལྟ་བུའོ༔ དང་པོ་འབྲིང་གི་རབ་སྙིང་སྡུག་མཛའ་མོ་མཐོང་བ་ལྟ་བུ་ནི༔ འཆི་རྟགས་ཚང་བའི་དུས་སུ་ཚེ་འདིའི་ཞེན་འཛིན་མེད་པར༔ བླ་མའི་གདམས་ངག་རྣམས་ཡིད་ལ་གསལ་དུང་དུང་ཡོད་པ་ན་དེས་ཆོག་པའོ༔ འབྲིང་གི་འབྲིང་མེ་ལོང་དུ་བྱད་གསལ་བ་ལྟ་བུ་ནི༔ འཆི་ཁའི་དུས་དེར་བླ་མའམ་མཆེད་གྲོགས་དམ་ཚིག་དང་ལྡན་པས་རིགས་ཀྱི་བུ་ཅི་ལ་ཡང་མ་ཆགས་ཞིག༔ ཆོས་ཉིད་ཀྱི་བར་དོ་ལ་འདི་ལྟར་འཆར་གྱིས་དེ་ལྟར་རང་སྣང་དུ་ངོ་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག༔ ཅེས་གསལ་བཏབ་པས་གསལ་ལམ་གྱིས་འོང་སྟེ་གསལ་མི་ཐབས་མི་སྲིད་དོ༔ ཉི་ཟླ་ཁ་སྦྱོར་ལས༔ བླ་མ་མཆེད་དང་རྡོ་རྗེ་སྤུན༔ ཤེས་པའི་གསལ་ཡང་གདབ་པར་བྱ༔ ཞེས་གསུངས་སོ༔ འབྲིང་གི་ཐ་མ་ཁབ་མིག་དུ་སྐུད་པ་འཛུད་པ་ལྟ་བུ་ནི༔ འཆི་ཀར་བླ་མའི་གདམས་ངག་དེ་སྐད་ཅིག་ཀྱང་མ་ཡེངས་པར་ཡིད་ལ་འདུན་པ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བཟུང་བས་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་བར་དོ་མི་ཟིན་མི་སྲིད་དོ༔ དེ་ནས་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་བར་དོ་ལ་རང་སྣང་ལ་ཡིད་ཆེས་པ་ལམ་ཆོམ་གྲོགས་དང་ཕྲད་པ་ལྟ་བུ་ནི༔ དཔེར་ན་ལམ་དུ་དགྲ་བྱུང་ནས་བྲེད་སྔངས་སུ་འགྲོ་བ་ལས༔ དེ་རང་གི་གྲོགས་སུ་འདུག་ན་འཇིགས་པ་དང་བྲལ་ཏེ་ཡིད་ཆེས་པ་ལྟར་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་བར་དོ་ཤར་བའི་ཚེ༔ སྐད་ཅིག་མ་ལ་བྲེད་སྔངས་ཀྱང་བླ་མའི་གདམས་ངག་དྲན་པས་རང་སྣང་དུ་ངོ་ཤེས་ནས་འཇིགས་སྣང་གྲོལ་བའོ༔ དཀྱིལ་འཁོར་ཡང་གསུམ་སྟེ༔ ཐ་མའི་རབ་བུམ་པ་ཆག་པ་ལྟ་བུ་དང་༔ ཐ་མའི་འབྲིང་སེང་གེའི་གསོབ་མཐོང་བ་ལྟ་བུ་དང་༔ ཐ་མའི་ཐ་མ་འབྲས་ཀྱི་ལྗང་པ་ལྟ་བུ་དང་གསུམ་མོ༔ དང་པོ་
Chinese
如雪落入其中般解脱，是因修持上师的教诲，无论生起何种烦恼，皆于法性中成为一味而自解脱。下品之上如冰川融化般解脱，是因修持上师的五种引导，逐渐将错觉认知为自显而解脱。之后，在临终中阴时进行开示，如同国王颁布敕令般的教诲是：譬如国王向某人颁布敕令，此人因害怕遭受惩罚而不敢忘记；同样，在临终中阴时进行开示，因害怕堕入轮回而不可能忘记。由此就能把握法性中阴。这其中也有三种，即中品之上如见到心爱的恋人，中品之中如在镜中显现面容，中品之下如穿针引线。首先，中品之上如见到心爱的恋人，是指在死亡征兆全部显现之时，对今生没有任何执着，上师的教诲清晰地铭记于心，这样就足够了。中品之中如在镜中显现面容，是指在临终之时，上师或具足誓言的金刚道友开示说：善男子，不要执着于任何事物！法性中阴将如此显现，要如此认知其为自显！如此开示之后，就会变得清晰明了，不可能不清晰。在《日月和合经》中说：上师、道友和金刚兄弟，也要给予觉性的开示。中品之下如穿针引线，是指在临终时，对上师的教诲片刻也不散乱，一心专注于忆念，这样就不可能不把握法性中阴。之后，在法性中阴时，相信自显如同在路上与强盗朋友相遇，譬如在路上遇到敌人而惊慌失措，但如果那人是自己的朋友，就会摆脱恐惧而相信，同样，在法性中阴显现之时，即使在一刹那间感到惊慌，也会因忆起上师的教诲而认知其为自显，从而解脱恐惧。坛城也有三种：下品之上如花瓶破碎，下品之中如见到狮子的鬃毛，下品之下如稻穗的嫩芽。首先是
English
Liberation like snow falling into it means that by practicing the Guru's instructions, whatever afflictions arise are self-liberated into the same taste in Dharmata. The highest of the lowest is liberation like a glacier melting into water, which means that by practicing the Guru's instructions with five kinds of introductions, one gradually recognizes delusion as self-appearance and is liberated. Then, the instruction of clarifying the Bardo at the time of death, like the King issuing a decree, is: For example, if the King issues a decree to someone, that person cannot forget it for fear of being punished; similarly, clarifying the Bardo at the time of death makes one fear falling into Samsara and it is impossible to forget. This grasps the Dharmata Bardo. There are also three types: the highest of the middle is like seeing a beloved sweetheart; the middle of the middle is like seeing a face clearly in a mirror; and the lowest of the middle is like threading a needle. First, the highest of the middle is like seeing a beloved sweetheart: when all the signs of death are complete, without attachment to this life, it is enough to have the Guru's instructions clearly in mind. The middle of the middle is like seeing a face clearly in a mirror: at the time of death, the Guru or a Dharma brother or sister who has Samaya instructs: Noble son, do not be attached to anything! The Dharmata Bardo will appear like this, recognize it as your own appearance! After such clarification, it will become clear and there is no way it cannot be clear. In the "Union of Sun and Moon," it says: The Guru, Dharma brothers and sisters, and Vajra brothers and sisters, should also give the clarification of awareness. The lowest of the middle is like threading a needle: at the time of death, without being distracted from the Guru's instructions for even a moment, holding the mind with single-pointed devotion, it is impossible not to grasp the Dharmata Bardo. Then, in the Dharmata Bardo, believing in self-appearance is like meeting a robber friend on the road: for example, if an enemy appears on the road and one becomes frightened, but if that person is one's friend, one will be free from fear and believe. Similarly, when the Dharmata Bardo arises, even if one is frightened for a moment, remembering the Guru's instructions, one recognizes it as self-appearance and liberates from fear. There are also three kinds of Mandala: the highest of the lowest is like a vase breaking; the middle of the lowest is like seeing a lion's mane; and the lowest of the lowest is like a sprout of rice. The first is
Tibetan
ཐ་མའི་རབ་བུམ་པ་ཆག་པ་ལྟ་བུ་ནི༔ རླུང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཐིམ༔ ནང་དབུགས་ཆད༔ དེ་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནམ་མཁའ་ལ་ཐིམ༔ དབུགས་བར་སྣང་ལ་ཡལ༔ ལུས་སེམས་འབྲེལ་ཆད༔ རིག་པ་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་བར་དོ་ལ་སླེབས་པའི་དུས་ན་ནམ་མཁའ་འོད་གསལ་ལ་ཐིམ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ༔ དབྱར་མ་སྟོན་གྱི་ནམ་མཁའ་སྤྲིན་དང་བྲལ་བ་ལྟ་བུའི་ཞིག་འབྱུང་སྟེ་དེ་ངོས་ཟིན་པས་ཀ་དག་གིས་གཞི་ལ་རང་གྲོལ་ལོ༔ དེ་ནས་ཐ་མའི་འབྲིང་སེང་གེའི་གསོབ་མཐོང་བ་ལྟ་བུ་ནི༔ འོད་གསལ་ཟུང་འཇུག་སྐུ་ལ་ཐིམ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ༔ ཐལ་འགྱུར་ལས༔ ནམ་མཁའ་འོད་གསལ་ཐིམ་པའི་དུས༔ ཕྲ་རགས་རྟོག་པ་ཀུན་འགགས་ཏེ༔ དབང་པོ་ཀུན་ལྡན་འོད་ཀྱི་ལུས༔ ལུས་ལ་གྲིབ་མ་བཞིན་དུ་འགྱུར༔ ཅེས་པ་དང་༔ ཁ་དོག་ལྔ་ཡི་འོད་དང་ཟེར༔ མ་ངེས་འཇའ་ཚོན་རིས་སུ་སྣང་༔ ཞེས་སོ༔ ཀློང་གསལ་ལས༔ དེ་ཚེ་སྒྲ་འོད་ཟེར་དང་འཁྲིགས༔ སྐུ་ཡི་སྣང་བས་སྐྲག་པར་བྱེད༔ ཅེས་པས་སྐད་ཅིག་མ་དེ་ལ་ལུས་བོར་བའི་གནད་ཀྱིས༔ ལྷུན་གྲུབ་རང་གནས་ཀྱི་ཁྲོ་བོའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ལྷ་ཚོགས་ཐམས་ཅད་ཤར་ཏེ༔ ཆེ་བ་དང་ཆུང་བ་ཤིན་ཏུ་མང་པོ་ལ་མགོ་བརྙན་སྣ་ཚོགས་པས༔ མཚོན་ཆ་སྣ་ཚོགས་པ་བསྣམས་པ༔ རང་གར་འགྲོ་བའི་ཕྱོགས་སུ་རྒྱུག་པར་སྣང་བ་དང་༔ བརྡེག་པར་སྣང་བ་དང་༔ འོད་ཟེར་ཐམས་ཅད་མཚོན་ཆའི་རྣམ་པ་བརྡེག་པར་སྣང་བ་དང་༔ ཟུག་པར་སྣང་བ་དང་༔ ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རང་སྒྲ་འབྲུག་སྟོང་གི་སྒྲ་ཙམ་པ༔ རྒྱོབ་ཅིག་དང་སོད་ཅིག་པའི་སྒྲར་སྣང་བ་འབྱུང་ངོ་༔ གང་ཟག་ངན་སྣང་ཅན་ལ་དེར་སྣང་ཉིད་དུ་སྟོན་པ་ལྟར་འབྱུང་ངོ་༔ ཁྲག་འཐུང་གི་ལྷ་ཚོགས་དེ་དག་ཀྱང་འབྱུང་བཞིའི་ལུས་ཀྱི་དུང་ཁང་ན་ཉུང་འབྲུ་ཙམ་ལས་མེད་དེ༔ ཕྱིས་ལུས་བོར་བས་ལོ་ཀའི་ཁམས་གང་བར་སྣང་ངོ་༔ དེ་དག་བླ་མའི་གདམས་ངག་གིས་རང་སྣང་རིག་པའི་རྩལ་དུ་ངོ་ཤེས་པས་སེང་གེའི་གསོབ་མཐོང་བ་ལྟར་མཚང་ཕུགས་ནས་རིག་སྟེ་སྔར་གོམས་པའི་གདམས་པའི་འོད་གསལ་དང་༔ ཕྱིས་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་གཉིས་མ་བུ་འདྲེས་ཏེ་རང་གསལ་རང་ཤར་རང་གྲོལ་དུ་སྔར་འདྲིས་ཀྱི་མི་དང་འཕྲད་པ་ལྟར་རང་རིག་རང་གསལ་དུ་རང་གྲོལ་བའོ༔ འདི་ཡི་ངོ་སྤྲོད་མ་ཐོབ་ན་གང་ཟག་བཟང་པོ་རྣམས་ཀྱང་འདི་ནས་ལྡོག་གོ༔ དེ་ནས་ཐ་མའི་ཐ་མ་འབྲས་ཀྱི་ལྗང་པ་ལྟ་བུ་ནི༔ རིམ་གྱིས་འཆར་ཚུལ་རྣམས་འབྱུང་སྟེ༔ ཉི་ཟླ་ཁ་སྦྱོར་ལས༔ གདོས་བཅས་ལུས་ནི་མི་སྣང་སྟེ༔ འོད་ཀྱི་ལུས་སུ་གསལ་བའོ༔ ཞེས་པས༔ རང་ལུས་འོད་གསལ་གྱི་སྣང་བ༔ དབང་པོའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་ཚད་ཙམ་དུ
Chinese
最后的极好，就像瓶子破碎一样，是风融入到识中，内气断绝。之后，识融入到虚空中，气息消散在空中，身心联系断绝。当觉性到达法性的中阴时，被称为融入虚空光明中。就像夏末秋初的晴空一样，会出现一种景象，如果认识到它，就能以本来清净在基位上自然解脱。然后，最后的中等，就像看到狮子的鬃毛一样，被称为融入光明双运身中。在《彻底摧毁》中说：当虚空融入光明时，细微和粗大的念头全部止息，具备所有感官的光明身，会像身体的影子一样显现。又说：五种颜色的光和光芒，会显现为不确定的彩虹图案。在《空明》中说：那时，声音与光芒交织，身体的显现会让人恐惧。因此，在那一刹那，凭借舍弃身体的关键，自生本住的忿怒尊坛城的所有本尊都会显现，有大有小，极其众多，有着各种各样的头饰，手持各种各样的武器，显现为朝向各自想去的方向奔跑，显现为击打，所有的光芒都显现为武器的形状在击打，在刺，法性的自声如同千龙齐鸣，会显现为喊打喊杀的声音。对于有恶劣显现的人来说，会像显现本身那样显现。那些饮血尊众，原本在四大组成的身体的骨骼房屋中只有芥子那么大，后来因为舍弃了身体，会显现为充满整个世间。通过上师的窍诀，认识到那些是自显觉性的力量，就像“看到狮子的鬃毛一样”，从根本上认识到，先前串习的窍诀光明，与后来自然产生的智慧二者如母子般融合，在自明自显自解脱中，就像遇到先前熟悉的人一样，在自证自明中自然解脱。如果没有获得这个认识，即使是善良的人也会从这里退转。然后，最后的最后，就像果树的嫩芽一样，会次第出现各种显现。在《日月和合》中说：有质碍的身体不会显现，会显现为光的身。因此，自己的身体是光明的显现，仅仅是成为感官的对境的程度。
English
The ultimate best, like a broken vase, is when the wind merges into consciousness, and the inner breath ceases. Then, consciousness merges into space, breath dissipates into the air, and the connection between body and mind is severed. When awareness reaches the bardo of dharmata, it is called merging into the clear light of space. Just like the clear sky in late summer and early autumn, a sight will appear, and if you recognize it, you can naturally liberate on the ground of original purity. Then, the ultimate middle, like seeing a lion's mane, is called merging into the Sambhogakaya of clear light. In the 'Thorough Destruction' it says: When space merges into clear light, all subtle and gross thoughts cease, the luminous body with all senses complete, will appear like a shadow to the body. It also says: The light and rays of five colors, will appear as uncertain rainbow patterns. In 'Longsal' it says: At that time, sound intertwines with light and rays, the appearance of the body will cause fear. Therefore, at that moment, by the key point of abandoning the body, all the deities of the spontaneously present wrathful mandala will appear, large and small, extremely numerous, with various headdresses, holding various weapons, appearing to run in the direction they want to go, appearing to strike, all the rays appearing as weapons striking, stabbing, and the natural sound of dharmata like the roar of a thousand dragons, will appear as sounds of 'hit!' and 'kill!'. For those with bad appearances, it will appear as the appearance itself. Those blood-drinking deities, originally in the bone house of the four elements, were only as small as mustard seeds, but later, because they abandoned the body, they will appear to fill the entire world. Through the guru's instructions, recognizing those as the power of self-appearing awareness, just like 'seeing a lion's mane', recognizing from the root, the clear light of the previously practiced instructions, and the later spontaneously arising wisdom, the two merge like mother and child, in self-illuminating, self-arising, self-liberation, just like meeting a previously familiar person, naturally liberating in self-knowing, self-illumination. If this recognition is not obtained, even good people will retreat from here. Then, the ultimate last, like the sprout of a fruit tree, various appearances will appear in sequence. In 'Sun and Moon Union' it says: The corporeal body will not appear, it will appear as a body of light. Therefore, one's own body is the appearance of clear light, only to the extent that it becomes the object of the senses.