Tibetan
གས་རྗོད་ཀྱི་སྒྲའི་མཚན་ཉིད། རང་གིས་ཟིན་པར་བརྗོད་པའི་བརྗོད་བྱ་ཡིན་ན། རྡུལ་རྫས་བརྒྱད་འདུས་ཀྱི་གོང་བུ་ཡིན་པ། དཔེར་ན་རི་བོ་གངས་ཅན་ཞེས་པའི་སྒྲ་ལྟ་བུའོ། །བརྗོད་བྱ་ལ་བརྗོད་ཚུལ་གྱི་སྒོ་ནས་ དབྱེ་ན། ཆོས་བརྗོད་ཀྱི་སྒྲ་དང༌། ཆོས་ཅན་བརྗོད་པའི་སྒྲ་གཉིས། དང་པོའི་མཚན་ཉིད་རང་གིས་ཟིན་པར་བརྗོད་པའི་བརྗོད་བྱའི་ཁྱད་ཆོས་གཞན་རྣམས་རང་གི་བརྗོད་བྱར་སྤངས་པའི་སྒོ་ནས་བརྗོད་བྱ་གོ་བྱེད། དཔེར་ན་བ་གླང་རྟ་མིན་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཞེས་པའི་སྒྲ་ལྟ་བུའོ། །ཆོས་ཅན་བརྗོད་པའི་སྒྲའི་མཚན་ཉིད། རང་གིས་ཟིན་པར་བརྗོད་པའི་བརྗོད་བྱའི་ཁྱད་ཆོས་གཞན་རྣམས་རང་གི་བརྗོད་བྱར་མ་སྤངས་པའི་སྒོ་ནས་བརྗོད་བྱ་གོ་བྱེད། དཔེར་ན་བ་གླང་རྟ་མ་ཡིན་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་པའི་སྒྲ་ལྟ་བུའོ། །རྗོད་བྱེད་ལ་རྣམ་གཅོད་ཀྱི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན། མི་ལྡན་རྣམ་གཅོད་ཀྱི་སྒྲ་དང༌། གཞན་ལྡན་རྣམ་གཅོད་ཀྱི་སྒྲ་དང༌། མི་སྲིད་རྣམ་གཅོད་ཀྱི་སྒྲ་དང་གསུམ། མཚན་ཉིད་རིམ་པ་བཞིན། ཚིག་ཕྲད་ཁྱད་ཆོས་ཀྱི་འོག་དེ་མ་ཐག་པར་སྦྱར་ནས་རྗོད་བྱེད། ཁྱད་གཞིའི་འོག་དེ་མ་ཐག་པར་སྦྱར་ནས་རྗོད་བྱེད། བྱ་བ་སྲིད་པའི་འོག་དེ་མ་ཐག་པར་སྦྱར་ནས་བརྗོད་བྱེད། དཔེ་རིམ་བཞིན། ནག་པ་འཕོངས་སྐྱེན་པ་ཁོ་ན་ཞེས་བརྗོད་པའི་སྒྲ་དང༌། སྲིད་སྒྲུབ་ཁོ་ན་འཕོངས་སྐྱེན་ཞེས་བརྗོད་པའི་སྒྲ་དང༌། མཚོ་སྐྱེས་ལ་སྔོན་པོ་སྲིད་པ་ཁོ་ན་ཞེས་བརྗོད་པའི་སྒྲ་ལྟ་བུའོ། །རྗོད་བྱེད་ལ་འཆད་དུས་ཀྱི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན། ཞེན་པའི་རྗོད་བྱེད་དང༌། དེས་ཟླས་དྲངས་པའི་དངོས་ཀྱི་རྗོད་བྱེད་གཉིས། ཕྱི་མ་ནི་བུམ་པའི་སྒྲ་སྤྱི་ལྟ་བུ། ཞེན་པའི་རྗོད་བྱེད་ལ་དབྱེ་ན། དངོས་ཀྱི་ཞེན་པའི་རྗོད་བྱེད་དང༌། ཤུགས་ཀྱི་ཞེན་པའི་རྗོད་བྱེད་གཉིས། དཔེ་རིམ་བཞིན། བུམ་པ་མི་རྟག་པ་དང་བུམ་པ་རྟག་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་བལྟོས་ཏེ་བུམ་པ་མི་རྟག་ཅེས་པའི་སྒྲ་ལྟ་བུའོ། །ཞར་བྱུང་ཡི་གེ་དང་གང་ཟག་གཉིས་ ལས། ཡེ་གེའི་མཚན་ཉིད་རེ་རེ་བས་དོན་སྟོན་མི་ནུས་ཀྱང་ཕྱེད་དང་གཉིས་ཡན་ཆད་ཚོགས་ན་དོན་སྟོན་རུང་གི་སྐད་ཅིག་དུ་མ་ཅན་གྱི་སྒྲ། དབྱེ་ན། ཨ་ཨི་སོགས་དབྱངས་ཡིག་དང༌། ཀ་ཁ་སོགས་གསལ་བྱེད་གཉིས་སོ། །གང་ཟག་གི་མཚན་ཉིད། ཕུང་པོ་ལྔའམ་བཞིའི་ཚོགས་རྒྱུན་ལ་བཏགས་པའི་བཏགས་ཡོད། དཔེར་ན་ལྷ་སྦྱིན་ལྟ་བུའོ། །སངས་མ་རྒྱས་པའི་དབང་དུ་བྱས་སོ། །བློ་དང༌། རིག་པ། ཤེས་པ་རྣམས་དོན་གཅིག་ཡིན་ལ། མཚན་ཉིད་སྔར་བཤད་ཟིན་ཅི
Chinese
语词之声的定义：如果是自己所领会的能表达之义，就是由八种微尘组成的团块。例如，如同“雪山（冈仁波齐峰）”这个声音一样。从表达方式上对表达之义进行区分，有法之语词和有法之语词两种。第一种的定义是，自己所领会的能表达之义的各种特点，以舍弃其他作为自己表达之义的方式来理解表达之义。例如，如同“牛不是马”这个声音一样。有法之语词的定义是，自己所领会的能表达之义的各种特点，不舍弃其他作为自己表达之义的方式来理解表达之义。例如，如同“牛不是马”这个声音一样。从决定的角度对表达者进行区分，有非具足决定的语词、他具足决定的语词和不可能决定的语词三种。定义的顺序依次是：在词缀特点之后紧接着连接而表达；在特点的基础之后紧接着连接而表达；在行为存在的之后紧接着连接而表达。例子的顺序依次是：如同表达“黑色的臀部敏捷”的声音；如同表达“唯有存在才能成立，臀部敏捷”的声音；如同表达“莲花上唯有蓝色存在”的声音。从讲述时机的角度对表达者进行区分，有执著的表达者和由此引出的真实的表达者两种。后者如同瓶子的声音一般。对执著的表达者进行区分，有真实的执著的表达者和隐含的执著的表达者两种。例子的顺序依次是：相对于瓶子是无常的和瓶子不是常的，如同“瓶子是无常的”这个声音一样。顺便提及字母和补特伽罗（人）两种，其中字母的定义是，虽然单独一个不能表达意义，但两个以上聚集在一起就能表达意义的具有多个刹那的声音。分类有：阿、伊等元音字母和嘎、喀等辅音字母两种。补特伽罗的定义是，对五蕴或四蕴的聚合相续所假立的假有。例如，如同天授一样。这是在没有成佛的情况下说的。智慧、明智、知识等意义相同，定义前面已经说过了。
English
Definition of the sound of words: If it is the meaning that one understands and expresses, it is a lump composed of eight kinds of particles. For example, like the sound of "Snow Mountain (Mount Kailash)". Distinguishing the meaning to be expressed from the perspective of expression, there are two types: words expressing dharma and words expressing entities possessing dharma. The definition of the first type is that it enables understanding of the meaning to be expressed by abandoning other characteristics of the meaning to be expressed that one understands, as a way of expressing one's own meaning. For example, like the sound of "a cow is not a horse." The definition of words expressing entities possessing dharma is that it enables understanding of the meaning to be expressed without abandoning other characteristics of the meaning to be expressed that one understands, as a way of expressing one's own meaning. For example, like the sound of "a cow is not a horse." Distinguishing the expresser from the perspective of determination, there are three types: words of non-possessive determination, words of other-possessive determination, and words of impossible determination. The order of the definitions is as follows: expressing by connecting immediately after the characteristic of the suffix; expressing by connecting immediately after the basis of the characteristic; expressing by connecting immediately after the existence of the action. The order of the examples is as follows: like the sound of expressing "the black buttocks are agile"; like the sound of expressing "only existence can establish, the buttocks are agile"; like the sound of expressing "only blue exists on the lotus." Distinguishing the expresser from the perspective of the time of speaking, there are two types: the expresser of attachment and the actual expresser derived from it. The latter is like the general sound of a vase. Distinguishing the expresser of attachment, there are two types: the actual expresser of attachment and the implied expresser of attachment. The order of the examples is as follows: relative to the vase being impermanent and the vase not being permanent, like the sound of "the vase is impermanent." Incidentally mentioning letters and persons, the definition of a letter is that although a single one cannot express meaning, a sound with multiple moments that can express meaning when two or more gather together. The categories are: vowel letters such as a, i, etc., and consonant letters such as ka, kha, etc. The definition of a person is a designation imputed to the continuous aggregation of the five aggregates or four aggregates. For example, like Devadatta. This is said in the context of not having attained Buddhahood. Wisdom, intelligence, and knowledge are synonymous, and the definition has been explained earlier.
Tibetan
ང༌། དབྱེ་ན། ཚད་མ། ཚད་མིན། རྟོག་པ། རྟོག་མེད། འཁྲུལ་མ་འཁྲུལ། རང་རིག །གཞན་རིག །སེམས་སེམས་བྱུང་རྣམས་སུ་ཡོད་པ་ལས། ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་རང་ཡུལ་གསར་དུ་རྟོགས་པའི་བློ། དེས་ན། ཚད་མ་སླུ་མེད་ཅན་ཤེས་པ། །ཞེས་པའི་དོན་མི་སླུ་བ་ཙམ་མིན་གྱི། གསར་དུ་རྟོགས་པ་འདི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེས་ཤེས་པའི་ཕྱིར་དུ། མ་ཤེས་དོན་གྱིས་གསལ་བྱེད་ཀྱང༌། །ཞེས་པས་གཞུང་སྔ་མའི་དོན་གསལ་དུ་བཏང་བ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཀྱང་གི་དོན་གང་ཞེ་ན། གཞུང་སྔ་མའི་དོན་ལ། སྒྲ་བྱུང་ཚད་མ་ལ་མ་ཁྱབ་པའི་སྐྱོན་མེད་པར་མ་ཟད། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ལ་ཁྱབ་ཆེས་པའི་སྐྱོན་ཡང་མེད། ཅེས་པའི་དོན་ནོ། །ཚད་མིན་བློའི་མཚན་ཉིད། རང་ཡུལ་གསར་དུ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པའི་བློ། དབྱེ་ན། བཅད་ཤེས་ལོག་ཤེས་ཐེ་ཚོམ་ཡིད་དཔྱོད་སྣང་ལ་མ་ངེས་ཀྱི་བློ་དང་ལྔ༌། བཅད་ཤེས་ཀྱི་མཚན་ཉིད། རང་འདྲེན་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་སྔ་མས་རྟོགས་ཟིན་བྱེད་པ་མ་ཉམས་པའི་ཡུལ་ལ་སྒྲོ་འདོག་གཅོད་ནུས་སུ་འཇུག་པའི་བློ། དབྱེ་ན། མངོན་སུམ་ཚད་མས་དྲངས་པའི་བཅད་ཤེས་དང༌། རྗེས་ དཔག་ཚད་མ་དྲངས་པའི་བཅད་ཤེས་གཉིས། དཔེ་རིམ་བཞིན། སྔོན་འཛིན་དབང་པོའི་མངོན་སུམ་གྱིས་དྲངས་པའི་སྔོན་པོ་ངེས་པའི་བློ་ལྟ་བུ་དང༌། སྒྲ་མི་རྟག་པར་རྟོགས་པའི་རྗེས་དཔག་ཚད་མས་དྲངས་པའི་སྒྲ་མི་རྟག་པར་ངེས་པའི་བློ་ལྟ་བུའོ། །མངོན་སུམ་ཚད་མས་དྲངས་པའི་མངོན་སུམ་ཕྱི་མ་རྣམས་ཀྱང་བཅད་ཤེས་ཡིན་ནོ། །ལོག་ཤེས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དེ་མ་ཡིན་པ་ལ་དེར་འཛིན་པའི་ཤེས་པ། དབྱེ་ན། སྒྲ་རྟག་འཛིན་གྱི་རྟོག་པ་ལྟ་བུ། རྟོག་པ་ལོག་ཤེས་དང་ཟླ་བ་གཉིས་སྣང་གི་དབང་ཤེས་ལྟ་བུ་རྟོག་མེད་ལོག་ཤེས་གཉིས། ཐེ་ཚོམ་གྱི་མཚན་ཉིད། ཡུལ་མ་ངེས་པར་ཞེན་པའི་བློ། དབྱེ་ན། ཐེ་ཚོམ་སྔོན་དུ་རྒྱུ་དང་བག་ལ་ཉལ་གཉིས། དང་པོ་ལ་དབྱེ་ན། ཆ་མཉམ་དུ་འཛིན་པ་དང་། ཤས་ཆེར་འཛིན་པ་གཉིས། དང་པོ་ནི་དཔེར་ན་སྒྲ་རྟག་གམ་མི་རྟག་སྙམ་པ། གཉིས་པ་ལ། དོན་འགྱུར་གྱི་ཐེ་ཚོམ་དང༌། དོན་མི་འགྱུར་གྱི་ཐེ་ཚོམ་གཉིས། དཔེ་རིམ་བཞིན། སྒྲ་ཕལ་ཆེར་མི་རྟག་སྙམ་པའི་བློ་ལྟ་བུ། ཐེ་ཚོམ་བག་ལ་ཉལ་ལ་དབྱེ་ན། རྟགས་ལ་མ་བརྟེན་པ་དང་བརྟེན་པ་གཉིས། དཔེ་རིམ་བཞིན། ཁྲོན་པ་ན་ཆུ་ཡོད་སྙམ་པའི་བློ་ལྟ་བུ་དང༌། མ་ངེས་པའི་རྟགས་ལ་བརྟེན་པའི་བློ་མཐའ་དག་གོ། སྣང་ལ་མ་རྟོགས་པའི་བློའི་མཚན་ཉིད། རང་མཚན་སྣང་ཞིང་དེ་ལ་སྒྲོ་འདོགས་གཅོད་མི་ནུས་པ། དབྱེ་ན། འཁྲུལ་བའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་སྣང་ལ་མ
Chinese
我。
English
I. Divisions: valid cognition (pramana), non-valid cognition, conceptual thought, non-conceptual thought, mistaken and not mistaken, self-awareness, other-awareness, mind and mental factors, etc. The definition of valid cognition is: a consciousness that newly cognizes its own object. Therefore, the meaning of "valid cognition is a non-deceptive consciousness" is not merely non-deceptive, but in order to know that it is like this new cognition, the phrase "it clarifies what was not known" clarifies the meaning of the previous text. So what is the meaning of "also"? Regarding the meaning of the previous text, not only is there no fault of not pervading nominal valid cognition, but there is also no fault of being too pervasive of conventional consciousness. That is its meaning. The definition of non-valid cognition: a consciousness that does not newly cognize its own object. Divisions: determinate cognition, mistaken cognition, doubt, attention, and unclear appearance, these five. The definition of determinate cognition: a consciousness that can cut off superimposition on an object that has already been cognized by the previous valid cognition that leads it, and whose function has not disappeared. Divisions: determinate cognition led by direct valid cognition and determinate cognition led by inferential valid cognition. Examples, in order: such as the consciousness that ascertains blue, led by the direct sense perception that initially apprehends, and the consciousness that ascertains sound is impermanent, led by the inferential valid cognition that knows sound is impermanent. Subsequent direct perceptions led by direct valid cognition are also determinate cognitions. The definition of mistaken cognition: a consciousness that apprehends what is not that as that. Divisions: such as the conceptual thought that apprehends sound as permanent. There are two types: conceptual mistaken cognition and non-conceptual mistaken cognition, such as sense perception with a double moon appearance. The definition of doubt: a consciousness that clings to an object without certainty. Divisions: doubt is divided into two types: prior cause and latent. The first is further divided into: equally divided clinging and predominantly divided clinging. The first is like: thinking whether sound is permanent or impermanent. The second is divided into: doubt with changing meaning and doubt with unchanging meaning. For example, in order: such as the consciousness that thinks sound is mostly impermanent. Latent doubt is divided into: not relying on a sign and relying on a sign. For example, in order: such as the consciousness that thinks there is water in the well, and all consciousnesses that rely on an uncertain sign. The definition of unclear appearance: the self-characteristic appears, but it cannot cut off superimposition on it. Divisions: appearing due to the cause of confusion.