Tibetan
ཞེས་པ་ལྟར་བཤད་དོ། །གཉིས་པ་ནི། བཤད་སྦྱར་དུ། དགོངས་པ་ནི་ཡིད་ལ་བཞག་པ་ཙམ་ཡིན་གྱི་ཕ་རོལ་ལ་ལྟོས་པར་ནི་ཁས་མི་ལེན་ཏོ། །ལྡེམ་པོར་དགོངས་པ་ནི་དེ་ཉིད་ཕ་རོལ་གཟུང་བ་ལ་ལྟོས་པའོ་ཞེས་སོ། །འདི་ལ་སྔ་མ་རྣམས་དགོངས་གཞི་དང་དགོས་པ་གཙོ་བོར་སྟོན་པའོ་ཞེས་འཆད་པ་ནི་དགོངས་པ་མིན་ཏེ། དེ་ལྟ་ན་འདི་གཉིས་འགལ་དགོས་ཏེ་དགོས་པ་གཙོ་ལ་དགོངས་གཞི་མི་གཙོ་བ་དང༌། དེ་ལས་བཟློག་པའི་ཁྱད་པར་ཡོད་དགོས་པས་སོ། །མི་འགལ་བ་ནི་དགོངས་པ་དང་པོ་དང་ཐ་མ་གཉིས་གཉེན་པོ་ལ་ལྡེམ་དགོངས་སུ་བཤད་ཅིང༌། ཐེག་བསྡུས་སུ་བཤད་པའི་གཉིས་པ་ཡང་གཉེན་པོ་ལ་ལྡེམ་དགོངས་ ཡིན་པས་སོ། །གཞན་ཡང་ང་ཉིད་རྣམ་གཟིགས་སོ་ཞེས་པ་ཡང་གཙོ་བོར་སངས་རྒྱས་ལ་བརྙས་པ་ལྡོག་པའི་དོན་དུ་གསུངས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་སྐུ་འདྲ་བ་གཙོ་བོར་བྱས་ནས་གསུངས་པ་མིན་པས་སོ། །དེས་ན་དགོངས་གཞི་གཞན་དུ་བཙལ་དགོས་པའི་སྒྲ་ཇི་བཞིན་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ནི་དགོས་པ་འབའ་ཞིག་གི་ཕྱིར་མཛད་པ་ཡིན་གྱི་དགོངས་གཞིའི་ཕྱིར་མིན་ནོ། །འོ་ན་ལུང་དོན་གང་ཞེ་ན། སྒྲས་ཟིན་ཚོད་དེ་ཚིག་དེའི་དགོངས་པ་མིན་པར་ལོགས་སུ་བཤད་ནས་འདི་ལ་བསམས་ཏེ་གསུངས་སོ་ཞེས་སྨྲ་བ་པོའི་བསམ་པ་སྟོན་པའི་ཆ་ནས་དགོངས་པ་ཡིན་ལ། ཐད་ཀར་མི་སྟོན་པར་འཁྱོག་པོའི་ངག་གིས་བསྟན་པའི་དགོས་པ་འདིའོ་ཞེས་དགོས་པ་སྟོན་པའི་ཆ་ནས་ལྡེམ་པོར་དགོངས་པ་སྟེ་ལྡེམ་པོའམ་ལྡེའུའི་ངག་ནི་འཁྱོག་པོ་ཡིན་པས་སོ། །དེ་ལྟར་ན་ཤཱནྟིས་བསྟན་པའི་དོན་བརྗོད་པ་ནི་དགོངས་པ་ཅན་ཡིན་ལ། བསྟན་པའི་སྒྲའི་དགོས་པ་བཤད་པ་ནི་ལྡེམ་པོར་དགོངས་པ་དང་ཡང་མཐུན་ནོ། །དེས་ན་དགོངས་ལྡེམ་དགོངས་གཉིས་དྲང་དོན་གྱི་གཞུང་དང་གཅིག་ལ་འཇོག་ཚུལ་ཐ་དད་པས་བཞག་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་འདི་ལ་དགོངས་ནས་སོ་ཞེས་དང༌། འདིའི་ཆེད་དུ་གསུངས་སོ་ཞེས་པ་གཉིས་སོ། །དགོངས་པ་ལ་ཕ་རོལ་གཟུང་བ་ལ་མི་ལྟོས་ཞེས་པ་ནི་དེའི་ཆ་ནས་དགོངས་པར་མི་འཇོག་ཅེས་པ་ཡིན་ལ། ལྡེམ་དགོངས་ལ་དེ་ཉིད་ཅེས་པས་གཉིས་ཀ་གཞི་གཅིག་ལ་རྩི་བར་གསལ་ལོ། །ཊཱིཀ་བྱེད་དག་གིས་ནི་ཚུལ་འདི་ཙམ་ཡང་ལེགས་པར་མ་བརྟགས་ སོ། །གསུམ་པ་ནི། འདི་དག་ཐམས་ཅད་དྲང་དོན་ཡིན་ཏེ། དགོངས་པ་ནི་སྒྲས་ཟིན་ལས་དགོངས་པ་གཞན་དུ་བཙལ་དགོས་ལ། ལྡེམ་དགོངས་ནི་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པ་མིན་པའི་ངག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཀུན་བཏུས་ལས། ལྡེམ་པོར་དགོངས་པ་རྣམ་པར་ངེས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་མིང་གི་ཚོགས་དང་ཚིག་གི་ཚོགས་དང་ཡི་གེའི་ཚོགས་ཀྱི་དོན་གཞན་དུ་བརྗོད་ལ་དོན་གཞན་དུ་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་སྟེ། ཞེས་སོ། །འོ་ན་ཐམས་ཅད་བསྒྱུར་བ་ལྡེམ་དགོངས་སུ་འགྱུར་ཞེ་ན། འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་ཕྱེ་ཞེ་ན་ལྡོག་པ་ཙམ་གྱིས་ཡིན་ཏེ་དེ་ལྟར་མིན་ན་དགོངས་ལྡེམ་དགོངས་ཀྱང་འགལ་བར་འགྱུར་ལ། དགོངས་པ་དང་པོ་ཡང་དོན་གཞན་ལ་དགོངས་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ན་དེ་ཡང་མིན་ཏེ། རྒྱན་འགྲེལ་ལས། སྒྲ་ཇི་བཞིན་པ་མིན་པར་བཤད་པ་རྣམས་དེའི་དཔེར་མཛད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་ཐེག་བསྡུས་ལས། དགོངས་པ་བཞི་དང་ལྡེམ་པོར་དགོངས་པ་རྣམ་པ་བཞིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་ཐབས་ཅད་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ་ཞེས་དང༌། གཉེན་པོ་ལ་ལྡེམ་པོར་དགོངས་པ་ནི་གང་དུ་སྤྱོད་པ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གི་གཉེན་པོར་བསྟན་པའོ་ཞེས་གསུངས་པས་བཀའ་ཐམས་ཅད་དྲང་དོན་དུ་འགྱུར་ཞེ་ན། དང་པོ་ནི་ཆེས་མི་རིགས་ཏེ་གསུང་རབ་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཐབས་ཡིན་པས་གསུང་རབ་དེ་ཐབས་དེར་འགྱུར་ན་ཧ་ཅང་ཐལ་བས་སོ། །གཉིས་པ་ཡང་མི་འཐད་དེ་ལུང་དེའི་དོན་ནི་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དང་ང་རྒྱལ་དང་རྣམ་རྟོག་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་ རྣམས་རིམ་པ་ལྟར་མི་སྡུག་པ། བྱམས་པ། ཁམས་ཀྱི་རབ་དབྱེ། དབུགས་འབྱུང་རྔུབ་བགྲང་བ་སོགས་ཀྱི་གཉེན་པོས་རྫོགས་པར་སྤོང་བར་བསྟན་པ་རྣམས་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པ་མིན་ཏེ་དེ་དག་རེ་རེས་མ་ལུས་པར་སྤང་མི་ནུས་པས་སོ། །དེས་ན་དབང་པོ་གདུལ་དཀའ་བ་རྣམས་གཉེན་པོ་ཉི་ཚེ་བ་སྒོམ་པ་ལ་གཞུག་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་དགོངས་པ་ཡིན་གྱི་བཀའ་ཐམས་ཅད་གཉེན་པོ་ལ་ལྡེམ་དགོངས་སུ་འཆད་པ་མིན་ནོ། །གཉེན་པོ་ལ་ལྡེམ་དགོངས་མི་སྡུག་པ་སྒོམ་པ་སོགས་ལ་རྒྱན་གྱི་བཤད་སྦྱར་དང་དེའི་འགྲེལ་ཆེན་གཉིས་ཀྱིས་བཤད་དོ། །གཞན་དོན་རིམ་བཞིན་སྒྲུབ་པ་དེ་སྐྱེས་པའི་འོག་ཏུ་གདུལ་བྱའི་འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་པར་མངོན་པར་ཞེན་པའི་མཚན་མ་མེད་ཅིང་འབད་པ་ལ་མི་ལྟོས་པར་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་གདུལ་བྱ་གཞན་གྱི་དོན་སྒྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་བའམ་འཇུག་པའི་སྒྲུབ་པ་དེ་སྐྱེའོ། །གཞུང་འདིའི་མཇུག་གི་འབྱུང་ཞེས་པ་རྟོགས་པའི་ཆོས་རེ་རེའི་མཇུག་ཏུ་སྦྱོར་བ་ནི་མི་འཐད་དེ། འདི་ནི་རྩ་བར་འཇུག་པའི་ཞེས་པའི་འགྲེལ་པ་ཡིན་པས་སོ། །གཞན་དོན་གྱི་ཕྲིན་ལས་དེ་ལྟ་བུ་སངས་རྒྱས་ཁོ་ནའི་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། སྔོན་གྱི་འཕེན་པའི་དབང་དང་ནི། །རྣམ་རྟོག་ཐམས་ཅད་དྲལ་བའི་་ཕྱིར། །དེ་ནི་ལུས་ཅན་སྨིན་པ་ཡི། །དོན་དུ་འབད་པ་བྱེད་མ་ཡིན། ཞེས་ས་བཅུ་པ་ལ་གསུངས་པས་འབད་རྩོལ་ཆེན
Chinese
如是说。第二，在《释合》中说：“意趣只是心中所想，不承认依赖于他者。隐晦意趣则是指依赖于他者所执持。”对于此，先前的人解释说：“主要显示意趣的基础和必要。”这不是意趣，因为如果是这样，这两者必须相违，必须存在必要是主要的，意趣是不主要的，以及与此相反的差别。不相违的原因是，第一个和最后一个意趣被说成是对治的隐晦意趣，并且在《摄大乘论》中所说的第二个也是对治的隐晦意趣。此外，“我即是能见者”这句话，主要也是为了避免对佛的轻蔑而说的，而不是主要以诸佛的法身相同为目的而说的。因此，凡是需要寻找其他意趣的非字面意义，都是为了必要而作，而不是为了意趣的基础。那么，什么是经文的意义呢？经文所表达的范围不是那个词的意趣，而是另外解释说：“这是经过思考后说的。”从显示说话者的想法的方面来说，是意趣；从不直接显示，而是用隐晦的语言来表达的必要，这被称为隐晦意趣，因为隐晦或隐语是隐晦的。这样，香提所表达的意义陈述是有意趣的，而对所表达的词的必要进行解释，也与隐晦意趣相符。因此，意趣和隐晦意趣两者，是以直义的论典为基础，以不同的方式安立的，也就是“考虑到这个”和“为了这个而说”这两种方式。意趣不依赖于他者所执持，这意味着不从那个方面安立为意趣。而隐晦意趣中的“那个本身”清楚地表明两者都基于一个基础。注释者们甚至没有很好地考察这种方式。第三，这些全部都是直义，因为意趣是需要从经文所表达的之外寻找其他意趣，而隐晦意趣是非字面意义的语言。如《集论》中说：“什么是隐晦意趣的决断？凡是名称的集合、词语的集合和字母的集合……”
English
Thus it is said. Secondly, in the Commentary on the Compendium, it says, "Intent is merely what is kept in mind, and it is not admitted to rely on others. Obscure intent is that which relies on grasping that very other." Regarding this, the former ones explain, "It mainly shows the basis and necessity of intent." This is not intent, because if it were, these two would have to contradict each other, and there would have to be a difference between necessity being primary and intent being secondary, and vice versa. The reason for not contradicting is that the first and last intents are said to be antidotal obscure intents, and the second one mentioned in the Compendium of Vehicles is also an antidotal obscure intent. Furthermore, the statement "I am the seer" is mainly spoken to avoid contempt for the Buddha, and not primarily with the aim of the Buddhas' Dharmakaya being the same. Therefore, all non-literal meanings that require searching for other intents are done for the sake of necessity, and not for the sake of the basis of intent. So, what is the meaning of the scripture? The extent to which the words express is not the intent of that word, but it is explained separately, "This was said after thinking about it." From the aspect of showing the speaker's thought, it is intent; from the aspect of showing the necessity that is not shown directly but expressed in obscure language, it is called obscure intent, because obscure or veiled language is obscure. Thus, the statement of meaning expressed by Śānti is intentional, and explaining the necessity of the expressed word is also in accordance with obscure intent. Therefore, the two, intent and obscure intent, are established on the basis of literal scriptures, established in different ways, namely, "considering this" and "said for the sake of this." The statement that intent does not rely on grasping by others means that it is not established as intent from that aspect. And the "that very itself" in obscure intent clearly shows that both are based on one basis. The commentators have not even properly examined this way. Thirdly, all of these are literal, because intent is to seek other intents beyond what is expressed by the words, and obscure intent is non-literal language. As the Compendium says, "What is the ascertainment of obscure intent? Whatever is the collection of names, the collection of words, and the collection of letters..."
Chinese
说的是意义转到其他方面，并且意义完全转变。那么，如果一切都转变，是否会变成隐蔽意？是希望如此。那么，如何区分呢？仅仅通过相反的方式就可以，如果不是这样，那么意和隐蔽意也会相违背。而且，第一个意也不是指其他意义，如果那样也不行。在《庄严经论》的解释中说：不按照字面意思解释的那些，就是它的例子。那么，在《摄大乘论》中说：通过四种意和四种隐蔽意，应该掌握佛陀的一切言教。以及，对于对治的隐蔽意，是指在何处宣说了八万四千种对治。如果这样说，那么一切佛语都会变成直接意义吗？第一个是绝对不合理的，因为是掌握佛语的方法，如果佛语变成那个方法，那就太过分了。第二个也不合理，因为那个经文的意义是，对于贪欲、嗔恨、我慢和分别念等烦恼，依次用不净观、慈爱、界分别、出入息念等对治来彻底断除，这些不是按照字面意思，因为它们每一个都不能完全断除。因此，为了让那些难以调伏的根器进入修持暂时的对治，所以是对那个的意图，而不是把一切佛语都解释成对于对治的隐蔽意。对于对治的隐蔽意，修持不净观等，在《庄严经论》的释文中和它的两个大疏中都有解释。次第成办他利，在那之后，对于有情轮回有多久，就显现执着的相状，并且不依赖努力而任运成就，生起或者进入成办其他有情利益的智慧。这部论的结尾的“生起”这个词，加在每一个证悟的法之后是不合理的，因为这是“进入根本”的解释。那么，那样成办他利的事业，难道不是只有佛陀才能做到吗？在《宝性论》中说：往昔串习的力量，以及断除一切分别念的缘故，那不是为了有情成熟的缘故而努力。这是在十地菩萨时所说的，所以不需要很大的努力。
English
It means that the meaning is transferred to other aspects, and the meaning is completely transformed. So, if everything is transformed, will it become a hidden meaning? That is the wish. So, how to distinguish it? It is only through the opposite way, if not, then the meaning and the hidden meaning will also contradict each other. Moreover, the first meaning is not referring to other meanings, if that is the case, it will not work either. In the explanation of the Ornament of Realization, it says: Those that are not explained according to the literal meaning are examples of it. So, in the Compendium of Determinations, it says: Through the four meanings and the four hidden meanings, one should grasp all the teachings of the Buddha. And, the hidden meaning for the antidote is where the eighty-four thousand antidotes are taught. If you say that, then will all the Buddha's words become direct meanings? The first one is absolutely unreasonable, because it is the method of grasping the Buddha's words, if the Buddha's words become that method, then it is too much. The second one is also unreasonable, because the meaning of that scripture is that for afflictions such as attachment, hatred, pride, and conceptualization, one should completely abandon them by using antidotes such as ugliness meditation, loving-kindness, element differentiation, and mindfulness of breathing, etc. These are not according to the literal meaning, because each of them cannot completely abandon them. Therefore, in order to lead those with difficult-to-tame faculties to practice temporary antidotes, it is the intention for that, and not to explain all the Buddha's words as hidden meanings for the antidote. The hidden meaning for the antidote, practicing ugliness meditation, etc., is explained in the commentary of the Ornament of Realization and its two great commentaries. Gradually accomplishing the benefit of others, after that, for as long as the cycle of sentient beings exists, the signs of attachment appear, and without relying on effort, it is spontaneously accomplished, and the wisdom of accomplishing the benefit of other sentient beings arises or enters. The word "arise" at the end of this treatise, adding it after each realization of the Dharma is unreasonable, because this is the explanation of "entering the root." So, is such an activity of accomplishing the benefit of others only possible for the Buddha? In the Treatise on the Buddha-Nature, it says: Due to the power of past habituation, and because of cutting off all conceptualizations, that is not for the sake of sentient beings maturing. This is what is said at the tenth bhumi, so there is no need for great effort.