Tibetan
། སྣང་སྲིད་རྣམ་དག་ལྷ་དང་ལྷ་མོའི་དབྱིངས། །བྱུང་དང་འབྱུང་འགྱུར་ཡབ་ཡུམ་ལྷུན་རྫོགས་རྣམས། །ཞེས་པས་ཕྱིའི་དཀྱིལ་འཁོར་བསྟན་ཏེ། དེ་ཡང་རྒྱལ་བའི་ཁམས་ལ་སྣང་སྲིད་སྣོད་བཅུད་དུ་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་རང་ཚན་པ་མེད་ཅིང༌། མ་དག་པ་དང་ཅུང་ཟད་དག་པ་ལ་སོགས་ པའི་ཆ་ལས་འདས་པ་དག་པ་རབ་འབྱམས་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་དག་པས་ཞིང་ཁམས་རྒྱ་མཚོ་ལྷ་དང་ལྷ་་མོའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་ཡེ་ནས་སངས་རྒྱས་པའི་དབྱིངས། ཕུང་པོ་ལྔ་དང༌། འབྱུང་བ་ལྔ་ནི་གཤེགས་པ་གཤེགས་མ་དབང་པོ་དང་དབང་ཤེས། ཡུལ་དུས་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ནི་རྒྱལ་སྲས་སངས་རྒྱས་འཕགས་པའི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་གདོད་ནས་དག་པ་ལས་གནས་འགྱུར་གྱི་ཚུལ་དུ་མ་ཡིན་པས་ན་བྱུང་བ་དང༌། འཁོར་བའི་ཁམས་ཀྱང་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་པས་གདོད་ཀྱི་གདན་གསུམ་ཚང་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་གནས་འགྱུར་གྱི་ཚུལ་དུ་འཚང་རྒྱ་བའི་ཕྱིར་ན་འབྱུང་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྣང་སྟོང་ཐབས་ཤེས་ཟུང་དུ་འཇུག་པས་ཡབ་ཡུམ་གྱི་ཚུལ་ཏུ་ལྷུན་གྱིས་རྫོགས་པ་རྣམས་སོ། །གསང་ཆེན་རབ་དགྱེས་གཟུངས་ཆེན་བདག་ཉིད་མའི། །མཁའ་དབྱིངས་ཀློང་ཡངས་པདྨོར་འཁྱིལ་བ་ལ། །གཉིས་མེད་ཐིག་ལེ་ཆེན་པོར་འོད་གསལ་ཞིང༌། །ཞེས་པས་ནང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་བསྟན་ཏེ། གསང་བ་ཆེན་པོ་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་ཆེན་ལ་རབ་ཏུ་དགྱེས་ཤིང་དགའ་བ་བཞིའི་ཡེ་ཤེས་དམ་པའི་གཟུངས་ཅན་ཀུན་ཏུ་བཟང་མོའི་བདག་ཉིད་མའི། རྡོ་རྗེ་བཙུན་མོའི་མཁའ་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ལྟར་ཀློང་ཡངས་ཤིང༌། པདྨ་ལྟར་འཁོར་བའི་འདམ་རྫབ་ཀྱིས་མ་གོས་པར་རྣམ་ཐར་སུམ་ལྡན་གྱི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་འཁྱིལ་བ་ལ། དེ་ བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱང་བདེ་སྟོང་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་ཆེན་པོར་ཐར་པ་བརྟེན་པར་མཛད་ཅིང་ཆོས་ཉིད་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ངང་དུ་འོད་གསལ་ཞིང་ཞི་བ་ནི་ནང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་རོ། །མ་བཅོས་སྤྲོས་མེད་བྱང་ཆུབ་སྙིང་པོའི་སྐུ། །ཅིར་ཡང་སྣང་བ་བདེ་ཆེན་གཡུང་དྲུང་ལྷ། །ཞེས་པས་གསང་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་བསྟན་ཏེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན་རྟོག་གེའི་བློས་མ་བཅོས་ཤིང༌། རྟག་ཆད་ཀྱི་སྤྲོས་པ་དང་སྐྱེ་འགག་གཉིས་སུ་མེད་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སྙིང་པོའི་སྐུ་སྟེ། ནམ་མཁའ་སྟོངས་པ་ལས་ཆོ་འཕྲུལ་སྣ་ཚོགས་སུ་ཤར་བ་ལྟར། ཆོས་ཉིད་དེའི་རང་བཞིན་ཅིར་ཡང་སྣང་ཞིང་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་ཡང༌། ངོ་བོའི་ཆ་ནས་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བ་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་བདག་ཉིད་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པའི་མཆོག་ལྡན་ལ་གཡུང་དྲུང་གི་ལྷའི་སྒྲས་གཞོམ་གཞིག་འཕོ་འགྱུར་དང་བྲལ་བ་ནི་གསང་བ་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རོ། །འདི་ནས་མར་ཚིག་དོན་གོ་སླ་བས་གཞུང་འགྲེལ་སྟབས་གཅིག་ཏུ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ཐ་སྙད་གསུམ་དུ་བཞག་པའང་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ཀློང་ན་འདུ་འབྲལ་མེད་ཅིང་ཆོས་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱང་བསོད་ནམས་དམན་པ་རྣམས་ལ་གབ་པ་ལྟར་བཞུགས་པས་གསང་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་ནི་ཞེས་སྨོས་པ་སྟེ། སྤྲུལ་གཞི་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་ཀུན་བཟང་ཡབ་ཡུམ་དང༌། མཛད་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་རིགས་ལྔ་ཡབ་ཡུམ་དང༌། བྱང་ཆུབ་ལྕམ་དྲལ་ཏེ་རང་དོན་གྱི་མཛད་པ་བརྟུལ་ནས་གཞན་དོན་གྱི་མཛད་ པ་ལ་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡབ་ཡུམ་བརྒྱད་ཚན་གཉིས་དང༌། དེ་བཞིན་དུ་ཁྲོ་བོ་དང་ཁྲོ་མོ་ཡབ་ཡུམ་བཅུའི་ཚོགས། རྡོ་རྗེ་ལྷ་མོ་སྟེ་རིགས་མ་བཅུ་དྲུག་དང༌། ཚོགས་རྗེ་ཚོགས་ཀྱི་བདག་པོ་སྟེ་རིགས་ལྔ་དང་ལྡན་པའི་སྤྱི་དཔལ་ཆེན་པོ་དང༌། མི་དགེ་བཅུ་གནས་དག་པའི་ཁྲོ་རྒྱལ་ཡབ་ཡུམ་བཅུ། ཕྱི་ལྟར་དུ་གནས་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང༌། ཡུལ་ཉེར་བཞིའི་དཔའ་བོ་རྣམས་ལ་རང་རང་གི་རིགས་ཀྱི་ཡུམ། རྣལ་འབྱོར་མ་མིང་ཅན་རེ་ཡོད་པ་རྣམས་ནི་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱའི་བདག་ཉིད་ཅན་དང༌། དེ་ཡང་ནང་ལྟར་དུ་སྤྱི་བོ་ཛ་ལནྡྷ་ར་སོགས་རྡོ་རྗེ་ལུས་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོའི་རྩ་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ལས་དཔའ་བོ་དང༌། ཁམས་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ལས་རྣལ་འབྱོར་མ་སྟེ། སྣང་སྟོང་ཐབས་ཤེས་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བའི་སྟོང་གཟུགས་ནི་ལྟར་སྣང་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང༌། གསང་བ་ལྟར་ན་དེ་དག་ཀྱང་ཧེ་རུ་ཀའི་གནས་བཅུར་བསྡུས་ནས་ས་བཅུའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་མཚོན་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་དང༌། དཀྱིལ་འཁོར་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་ཐུགས་རྗེ་ཡུལ་ལ་འཇུག་པའི་སྒོ་ན་ཚད་མེད་བཞི་དང༌། དེའི་བདག་ཉིད་ཕྲིན་ལས་རྣམ་པ་བཞི་ཡིན་པས་ན་དམ་ཚིག་གི་ཕྱག་རྒྱ་ཅན་སྒོ་མ་བཞི། གཞན་ཡང་ཡེ་ཤེས་ལས་སྤྲུལ་པའི་ལྷ་ཚོགས་མང་པོ་ཀུན་ཀྱང་དམ་ཚིག་ཅན་དང་དམ་ཚིག་གི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་རྣམས་ལ་མ་ལྟར་བྱམས་ཤིང་སྲིང་ལྟར་དུང་བ་ལ་སོགས། ལེགས་ཉེས་བདེན་ཤན་གྱི་སྟངས་འཛིན་ཅིང་དམ་ཚིག་གི་རྗེས་གཅོད་པའི་ཕྱི་ གནས་ཡུལ་ཁྱད་པར་ཅན་ལ་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་གཉིས་མེད་དུ་སྤྱོད་ཅིང༌། ནང་རྡོ་རྗེ་ལུས་ཀྱི་རྩ་གནས་སོ་སོའི་ཁམས་དང་རོ་གཅིག་ཏུ་འདུ་བའི་དཔའ་བོ་དང་མཁའ་འགྲོ་རྣལ་འབྱོར་མའི་ཚོགས་ལ་སོགས། མདོར་ན་ཀུན་ཏུ་ཐོགས་མེད་ཀྱི་སྤྱན་དང་ལྡན་པས་དབང་གྱུར་ཚད་མ་རྡོ་རྗེའི་ད
Chinese
显有清净天与天女之界，已生与将生父母圆满尊。此为外之坛城，于胜者之界，显有乃器情，无有执着之分别，超越不净与稍净等分，清净广大之法性，清净刹土如海，本即是佛之界，五蕴与五大，乃逝者逝母，权能与权智，境时生处乃佛子，本初即是清净之圣者相，而非由处所转变，故云已生。轮回之界亦具如来藏之自性，故于本初圆满三座之坛城中，由处所转变而证菩提，故云将生。然彼一切皆是显空方便智慧双运，故为父母之相，自然圆满。大密极喜总持大本体，空界广阔莲中旋，无二明点大光明。此为内之坛城，大秘密无上不变大乐，极喜且具四喜之智慧，乃总持一切之普贤佛母本体，金刚空行母如虚空般，界广阔，如莲花般不为轮回之泥所染，于三解脱之自性中旋转。如来亦于乐空无二之智慧大明点中，安住解脱，法性于不可思议之状态中光明寂静，是为内之坛城。无为无整菩提心之身，显现一切大乐永恒天。此为秘密之坛城，实相之义不由分别念所造作，无有常断之戏论与生灭，是为菩提心之身。如虚空空性中显现种种神变，法性之自性显现一切且周遍，然本体不变乃大乐之自性，一切
English
The realm of pure appearance and existence, gods and goddesses, Those who have come and will come, fathers and mothers, perfectly complete. This shows the outer mandala. In the realm of the Victorious Ones, appearance and existence, the container and its contents, have no inherently existing conceptualizations. Transcending the aspects of impurity and slight purity, it is completely pure in the nature of the great, all-encompassing purity. The ocean of realms is the realm of gods and goddesses, the very essence of enlightenment. The five aggregates and five elements are the departed ones and their consorts, the faculties and their wisdom. The objects, times, and sources of birth are the forms of the heirs of the Buddhas, the enlightened ones, the noble ones, pure from the beginning, not transformed from a state, hence "come." The realm of samsara is also of the nature of the Sugata-garbha, so in the mandala complete with the three primordial seats, it becomes enlightened through transformation of state, hence "will come." All of that is the union of appearance and emptiness, skillful means and wisdom, so they are the forms of fathers and mothers, spontaneously complete. Great secret, exceedingly joyful, great mantra, the very self of the mother, In the vast expanse of space, swirling in the lotus, In the great bindu of non-duality, radiant with light. This shows the inner mandala. The great secret, the supreme, unchanging great bliss, exceedingly joyful, possessing the wisdom of the four joys, is the very self of Samantabhadri. The vajra lady's space is vast like the expanse of the sky, swirling like a lotus, unstained by the mud of samsara, in the very nature of the three liberations. The Thus-Gone Ones also rely on liberation in the great bindu of non-dual bliss and emptiness, and the nature of reality is radiant and peaceful in an inconceivable state, which is the inner mandala. Unfabricated, free from elaboration, the body of the heart of enlightenment, Appearing in any way, the great bliss, the eternal god. This shows the secret mandala. The meaning of suchness is unfabricated by the intellect of speculation, free from the elaborations of permanence and annihilation, and without arising and ceasing, which is the body of the heart of enlightenment. Just as various miracles arise from the emptiness of space, the nature of that reality appears in any way and is all-pervading, but the essence is the unchanging nature of great bliss, all
Chinese
具足功德，以雍仲本尊之声，远离损毁、变迁，是秘密如是之坛城。从此处开始，因为词义容易理解，所以将经文和注释合在一起讲解。像这样，坛城的名称分为三种，也是因为在自性之界中没有聚集和分离，并且法性平等也像隐藏一样安住于福德浅薄者面前，所以才说是秘密的坛城。化身根本大尊普贤父母，事业圆满的五部父母，菩提姊妹，即为了自身利益而精进，进而为了他人利益而进入的菩萨父母八对。同样，忿怒尊和忿怒母十对。金刚亥母，即十六部母。集主，即集之主，具有五部的总主大尊。清净十不善处的忿怒明王父母十对。外在而言，三十二处圣地，以及二十四境的勇士们，各自有各自部的明妃，瑜伽母各有其名，这些是事业手印的自性。而且，内在而言，像顶髻扎兰达拉等金刚身的各大城市之脉完全转变而成的勇士，以及界完全转变而成的瑜伽母，显空方便智慧双运的空色是如幻大手印。秘密而言，这些也归纳为黑汝嘎的十地，象征十地的自性是法之手印。圆满坛城的大悲融入所化之门是四无量，其自性是四种事业，因此是具有誓言手印的四门母。此外，从智慧所化现的众多本尊众，所有具有誓言者和随誓言者，像母亲般慈爱，像姐妹般关怀等等。对于善恶真伪的把握，以及断绝誓言的外 境，在特殊的处所，以能依和所依二者无别的方式行持。内在金刚身的各个脉轮处，将界和味融为一体的勇士和空行瑜伽母众等等。总之，因为具有无碍之眼，所以是自在正量金刚之
English
Endowed with qualities, the mandala of secret suchness is that which is free from destruction, disintegration, and change, through the sound of the Yungdrung deity. From here on, because the meaning of the words is easy to understand, the text and commentary will be explained together. Thus, the term "mandala" is divided into three types, also because there is no gathering or separation in the realm of self-nature, and the equality of Dharma also abides as if hidden from those with meager merit, hence it is said to be the secret mandala. The emanation base, the great master Samantabhadra and Samantabhadri, the five families of fully accomplished deeds, the Bodhi sisters, that is, the eight pairs of Bodhisattva fathers and mothers who strive for their own benefit and then enter into the benefit of others. Similarly, the assembly of ten pairs of wrathful deities and wrathful goddesses. Vajravarahi, that is, the sixteen lineage mothers. The Lord of the Assembly, that is, the master of the assembly, the great glorious one who possesses the five families. The ten pairs of wrathful kings and queens who purify the ten non-virtuous places. Outwardly, the thirty-two sacred places, and the heroes of the twenty-four lands, each with their own consort of their own lineage. Each Yogini has a name, and these are the nature of the action mudra. Moreover, inwardly, the heroes are those who have completely transformed the channels of the great cities of the Vajra body, such as the crown Jalanhara, and the Yoginis are those who have completely transformed the elements. The empty form of the union of appearance and emptiness, skillful means and wisdom, is the illusory Mahamudra. Secretly, these are also summarized into the ten places of Heruka, symbolizing the nature of the ten bhumis as the Dharma mudra. The door through which the great compassion of the complete mandala enters the field of beings is the four immeasurables, and its nature is the four kinds of activities, therefore it is the four gatekeepers with the samaya mudra. Furthermore, all the numerous deity assemblies emanated from wisdom, all those who have samaya and those who follow the samaya, cherish them like mothers and care for them like sisters, and so on. Grasping the distinction between good and bad, truth and falsehood, and severing the outer realm of vows, in special places, practicing in a way that the object and the subject are inseparable. Inwardly, in each of the chakras of the Vajra body, the assemblies of heroes and dakini yoginis who unite the elements and tastes into one. In short, because it possesses unobstructed eyes, it is the independent valid Vajra of