Tibetan
་གོམས་པ་ཡིན་ཞུས་པས། དེ་ངོ་བོ་མཐའ་དག་མ་རྟོགས་པ་ཡིན། མ་གོམས་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། དོན་ལ་བསྒོམ་ཡུན་ཐུངས་པ་ཡིན་གསུང་། འོ་ན་རྣམ་སྨིན་གྱི་ལུས་པོ་འདི་ཡོད་ཀྱི་བར་དུ། མཉམ་བཞག་དང་རྗེས་ཐོབ་མེད་པར་མི་འགྲོ་བ་ཅང་ལགས་སམ་ཞུས་པས། དེ་མེན་རྣམ་སྨིན་གྱི་ལུས་ཡོད་ཀྱང་། ཡུན་རིང་དུ་བསྒོམས་པས་མཉམ་བཞག་དང་རྗེས་ཐོབ་མེད་པར་འཕྲལ་ལ་ཚེ་འདི་རང་ལ་འགྲོ་བ་ཡིན་གསུང་། འོ་ན་དྲན་པ་ཤོར་མ་ཐོག་ཏུ་བག་ཆགས་རང་ཀ་མར་འགྲོ་བ་འདི་ཅིས་ལན་ཞུས་པས། འདི་བཟུང་འཛིན་མ་ 1-10-35b དག་པས་ལན། ཡུན་རིང་དུ་བསྒོམས་པས་བཟུང་འཛིན་དག་ནས་དྲན་པས་བཟུང་རྒྱུ་མེད་པར་མཉམ་རྗེས་མེད་པར་འགྲོ་གསུང་། འོ་ན་ངོ་བོ་སྐྱེས་ནས་མཉམ་རྗེས་མ་འདྲེས་པར་ཤི་ན། བར་དོར་སྐྱེ་བ་འདག་གམ་མི་འདག་ཞུས་པས། དེ་འདག་པ་ཡིན་ཐེ་ཚོམ་མེད་པ་ཡིན་གསུང་། འོ་ན་ད་ལྟ་དྲན་པས་མ་ཟིན་པའི་རྣམ་རྟོག་དེ་སྒྲིབ་པར་མི་འགྱུར་རམ་ཞུས་པས། དེ་སྒྲིབ་པར་མི་འགྲོ། རྣམ་རྟོག་དེ་རྣམས་ཀྱིས་ལས་གསོག་པར་མི་ནུས་ཏེ། ནམ་མཁའ་ལ་ས་བོན་བཏབ་པ་དང་འདྲ། འབྲས་བུ་འབྱིན་པའི་གནས་མེད། ཐམས་ཅད་སྐྱེ་མེད་དུ་རྟོགས་པའི་གནད་ཀས་གསུང་། འོ་ན་གཉིད་མཐུག་པོའམ་རྨི་ལམ་གྱི་དུས་སུ་ངོ་བོ་མ་ཟིན་པར་འདུག་ན། བར་དོར་ངོ་བོ་ཟིན་ནམ་མི་ཟིན་ཞུས་པས། དེ་གཉིད་དང་རྨི་ལམ་གྱི་དུས་སུ་ངོ་བོ་མ་ཟིན་ཀྱང་། བར་དོ་ཟིན་པ་ཡིན། གཉིད་དང་རྨི་ལམ་དུས་སུ་ད་ལྟ་བས་མི་གསལ་དུ་འགྲོ་བ་ཡིན། བར་དོར་ད་ལྟ་བས་གསལ་དུ་འགྲོ་བ་ཡིན། ད་ལྟ་བས་བཟུང་སླ་བ་ཡིན་གསུང་། འོ་ན་དྲན་པས་མ་ཟིན་ན་ངོ་བོ་མི་འོང་བར་རྣམ་རྟོག་རང་ཀ་མ་དེ་དྲན་པས་ཟིན་པ་དང་། སྔར་གྱི་རྣམ་རྟོག་དེ་ཚོ་འདག་གམ་མི་འདག །དྲན་པས་ཤི་མ་ཤི་མེད་པར་འཛིན་དགོས་སམ་མི་དགོས་ཞུས་པས། དྲན་པས་མི་ཟིན་པའི་རྣམ་རྟོག་རང་ཀ་མ་རྣམས་དྲན་པས་ཟིན་མ་ཐོག་ཏུ་སངས་ལ་འདག །དྲན་པས་ཤི་མ་ཤི་མེད་པར་བཟུང་མི་དགོས། འོ་ན་ཡང་དྲན་པས་མ་ཡེངས་པར་བྱས་ན། མཉམ་རྗེས་འདྲེས་རྐྱེན་པ་ལ་ཕན། དྲན་པས་མ་ཟིན་ཀྱང་རྣམ་རྟོག་གིས་གནོད་པ་དང་། སྒྲིབ་པ་དང་བར་དུ་གཅོད་པ་གཏན་མེད་གསུང་། འོ་ན་དྲན་པས་བཟུང་ཞིང་མ་ཡེངས་པར་བྱ་བ་ལས། གཞན་ཉམས་སུ་བླང་རྒྱུ་མེད་དམ་ཞུས་པས། དྲན་པས་བསྐུལ་བ་ཙམ་ལས་གཞན་ཉམས་སུ་བླང་རྒྱུ་ཅང་ཡང་མེད་པ་ཡིན་གསུང་། ངོ་བོ་འབའ་ཞིག་ 1-10-36a བསྒོམ་པ་ལས་བསྐྱེད་རིམ་དང་བཟླས་པ་དགོས་སམ་མི་དགོས་ཞུས་པས། སྔགས་བག་རེ་བཟླས་ན། ངག་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་འབྱུང་བས། སྔགས་བཟླས། ལྷ་བསྒོམ་མི་དགོས། འོད་གསལ་གྱི་ངང་ནས་བཟློས་པ་ཡིན་གསུང་ངོ་། །ཞུས་ལན།། །།ཡང་བླ་མ་རིན་པོ་ཆེའི་ཞལ་ནས། ཆོས་ཆོས་སུ་འགྲོ་བ། ཆོས་ལམ་དུ་འགྲོ་བ། ལམ་འཁྲུལ་པ་སེལ་བ། འཁྲུལ་པ་ཡེ་ཤེས་སུ་འཆ
Chinese
有人问：‘这是不是因为已经习惯了？’上师回答说：‘这是因为没有完全领悟自性的缘故。’也可以说是不习惯，实际上是因为禅修的时间不够长。’ 有人问：‘那么，在拥有这个由业力形成的身体期间，没有入定和出定是不行的吗？’上师回答说：‘不是这样的。即使拥有这个由业力形成的身体，如果长时间禅修，没有入定和出定，也能立即在此生中解脱。’ 有人问：‘那么，在失去正念的瞬间，习气自然而然地显现出来，这是什么原因呢？’上师回答说：‘这是因为执著没有清净的缘故。如果长时间禅修，执著清净了，正念就无法抓住，就会没有入定和出定地解脱。’ 有人问：‘如果自性显现后，没有与入定和出定混合就去世了，那么中阴身的产生会停止吗？’上师回答说：‘那会停止产生，毫无疑问。’ 有人问：‘那么，现在正念没有抓住的念头，不会成为障碍吗？’上师回答说：‘那不会成为障碍。那些念头无法积累业力，就像在虚空中播种一样，没有产生果实的地方。领悟一切皆是无生的要点。’ 有人问：‘如果在深度睡眠或做梦时，没有抓住自性，那么在中阴身中能抓住自性吗？’上师回答说：‘即使在睡眠和做梦时没有抓住自性，在中阴身中也能抓住。在睡眠和做梦时，自性比现在更不清晰；在中阴身中，自性比现在更清晰，比现在更容易抓住。’ 有人问：‘如果正念没有抓住，自性就不会显现，那么念头自然而然地显现出来，是被正念抓住，还是之前的念头会停止？是否需要不考虑正念是否存在地去执持？’上师回答说：‘正念没有抓住的念头，在正念抓住的瞬间就会消散。不需要不考虑正念是否存在的去执持。’ 有人问：‘如果能做到不散乱正念，对混合入定和出定有帮助吗？即使正念没有抓住，念头也不会造成损害、障碍或阻碍吗？’上师回答说：‘是的，有帮助。即使正念没有抓住，念头也绝对不会造成损害、障碍或阻碍。’ 有人问：‘除了抓住正念并保持不散乱之外，还有其他需要修持的吗？’上师回答说：‘除了正念的推动之外，没有任何其他需要修持的。’ 有人问：‘除了仅仅禅修自性之外，还需要生起次第和念诵吗？’上师回答说：‘如果念诵一些咒语，就能得到语的加持，所以要念诵咒语，不需要观想本尊。要在光明中念诵。’ 这是问答。 另外，至尊上师说：‘让佛法成为佛法，让佛法成为道路，消除道路上的迷惑，将迷惑转化为智慧。’
English
Someone asked: 'Is this because one is already accustomed to it?' The master replied: 'This is because one has not fully realized the essence. It can also be said that one is not accustomed to it, but in reality, it is because the meditation time is not long enough.' Someone asked: 'Then, as long as one has this body formed by karma, is it impossible to go without Samadhi (meditative absorption) and post-Samadhi?' The master replied: 'It is not like that. Even if one has this body formed by karma, if one meditates for a long time, one can be liberated in this very life without Samadhi and post-Samadhi.' Someone asked: 'Then, what is the reason that habits naturally arise the moment one loses mindfulness?' The master replied: 'This is because clinging is not purified. If one meditates for a long time, clinging is purified, and mindfulness cannot grasp, and one will be liberated without Samadhi and post-Samadhi.' Someone asked: 'If the essence manifests and one dies without mixing with Samadhi and post-Samadhi, will the arising of the Bardo (intermediate state) cease?' The master replied: 'It will cease to arise, without a doubt.' Someone asked: 'Then, won't the thoughts that mindfulness does not grasp now become obstacles?' The master replied: 'That will not become an obstacle. Those thoughts cannot accumulate karma, just like sowing seeds in the sky, there is no place to produce fruit. The key is to realize that everything is unborn.' Someone asked: 'If one does not grasp the essence during deep sleep or dreaming, will one be able to grasp the essence in the Bardo?' The master replied: 'Even if one does not grasp the essence during sleep and dreaming, one can grasp it in the Bardo. During sleep and dreaming, the essence becomes less clear than now; in the Bardo, the essence becomes clearer than now, and it is easier to grasp than now.' Someone asked: 'If mindfulness does not grasp, the essence will not come, so are the thoughts that arise naturally grasped by mindfulness, or will the previous thoughts cease? Is it necessary to hold on without considering whether mindfulness exists or not?' The master replied: 'The thoughts that mindfulness does not grasp will dissipate the moment mindfulness grasps them. It is not necessary to hold on without considering whether mindfulness exists or not.' Someone asked: 'If one can keep mindfulness without distraction, will it help to mix Samadhi and post-Samadhi? Even if mindfulness does not grasp, will thoughts not cause harm, obstacles, or hindrances?' The master replied: 'Yes, it will help. Even if mindfulness does not grasp, thoughts will absolutely not cause harm, obstacles, or hindrances.' Someone asked: 'Besides grasping mindfulness and keeping it without distraction, is there anything else to practice?' The master replied: 'Besides the prompting of mindfulness, there is nothing else to practice.' Someone asked: 'Besides simply meditating on the essence, is it necessary to have generation stage and recitation?' The master replied: 'If one recites some mantras, one will receive the blessing of speech, so one should recite mantras, and one does not need to visualize deities. One should recite in the state of clear light.' This is the question and answer. Also, the precious master said: 'Let Dharma be Dharma, let Dharma be the path, eliminate the confusion on the path, and transform confusion into wisdom.' --------------------------------------------------------------------------------