Tibetan
།ཕོངས་དུས་རྒྱབ་ཕྱོགས་མཛའ་བོ་དེས་ཅི་རུང༌། ། སྤྱད་དུ་མེད་པའི་ལོངས་སྤྱོད་དེས་ཅི་རུང༌། །འབངས་རྣམས་མི་སྐྱོང་རྒྱལ་པོ་དེས་ཅི་རུང༌། །རང་གཞན་མི་ཕན་རིག་པ་དེས་ཅི་རུང༌། །ནད་ལ་མི་ཕན་སྨན་པ་དེས་ཅི་རུང༌། །སྔོན་ཆད་མ་མཐོང་གྲོགས་མང་ཡོད་མིན་གྱིས། །འབྱོར་གནས་གྱུར་ན་ཀུན་ཀྱང་མཛའ་བོར་འགྱུར། །ནོར་དར་བྲལ་ཞིང་གནས་ལས་ཉམས་གྱུར་པའི། །དུས་སུ་རང་གི་མི་ཡང་དགྲ་བོར་འགྱུར། །གཡུལ་དུ་དཔའ་བོ་དབེན་གཙང་སྦྲ། །འབྱོར་བ་ཟད་ཚེ་ཆུང་མ་དང༌། །མུ་གེ་གློ་བུར་མགྲོན་དགའ་དང༌། །ཕོངས་ཚེ་མཛའ་བོར་ཤེས་པར་བྱ། །ཤིང་ནི་འབྲས་བུ་ལྷགས་ན་བྱ་རྣམས་སྤོང༌། །མཚོ་སྐམས་གྱུར་ན་བཞད་ནི་སྤོང་བར་བྱེད། །ནོར་མེད་སྐྱེས་བུ་བུད་མེད་སྤོང་བར་བྱེད། །རྒྱལ་སྲིད་ཉམས་ན་བློན་པོས་སྤོང་བར་བྱེད། །སྦྲང་མ་མེ་ཏོག་རྙིང་པ་སྤོང་བྱེད་ཅིང༌། །ནགས་ཚིག་གྱུར་པ་རི་དགས་སྤོང་བྱེད་དེ། །སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་བྱས་ལ་རག་ལས་པས། །རྗེས་སུ་འཇུག་ན་སུ་ཡིས་མཛའ་བོ་གང༌། །བརྐམ་ཆགས་ཅན་ནི་ནོར་གྱིས་བསྡུ། །ཁེངས་པ་ཐལ་མོ་སྦྱོར་བ་ཡིས། །བླུན་པོ་རྗེས་སུ་མཐུན་མགུ་བ་སྟེ། །མཁས་པ་བདེན་པས་མགུ་བར་བྱ། །ལྷ་དང་བྲམ་ཟེ་སྐྱེས་བུ་མཆོག །བདེན་པ་ཉིད་ཀྱིས་མགུ་བར་འགྱུར། །ཐ་མལ་པས་ནི་ཟས་སྐོམ་གྱིས། །ཚིག་རན་སྦྱིན་པས་མཁས་པ་དགའ། །དམ་པ་རྣམས་ལ་བཏུད་པ་ཡིས། །དཔའ་བོ་ལ་ནི་དབྱེ་བ་སྦྱར། །དམན་ལ་ཅུང་ཟད་སྦྱིན་པ་སྟེ། །མཉམ་ལ་ཕ་རོལ་གནོད་པ་སྦྱར། །གང་གི་བསམ་པ་གང་ཡིན་པ། །དེ་ལ་དེ་དང་མཐུན་པར་ནི། །བློ་དང་ལྡན་པས་རྗེས་ཞུགས་ལ། །མྱུར་དུ་རང་གི་དབང་དུ་བྱེ། །ཆུ་བོ་དང་ནི་སྡེར་མོ་ཅན། །རྭ་ཅན་ལག་ན་མཚོན་ཐོགས་དང༌། །བུད་མེད་རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་ལ། །ཡིད་བརྟན་པར་ནི་མི་བྱའོ། །ནོར་བརླག་ཡིད་ནི་གདུང་བ་དང༌། །ཁྱིམ་ན་ཉེས་པ་སྤྱོད་པ་དང༌། །བསླུས་དང་བརྙས་ཐབས་སྤྱོད་པ་དག །བློ་དང་ལྡན་པས་སྤང་བར་བྱ། །ཉེས་བྲལ་གང་གི་རིགས་ལ་ཡོད། །ནད་ཀྱིས་མ་གཟིར་སུ་ཞིག་ཡོད། །ཕོངས་པ་གང་གིས་མཐོང་མ་གྱུར། །འབྱོར་པ་རྟག་པ་སུ་ལ་ཡོད། །ས་སྟོང་ནོར་རྙེད་སུ་མི་དྲེགས། །དྲེགས་དང་བྲལ་བུ་སུ་ཞིག་ཡིན། །སུ་ཞིག་བུད་མེད་ཀྱིས་མ་སྨས། །རྒྱལ་ པོ་རྟག་ཏུ་ཡིད་འོང་སུ། །གཤིན་རྗེའི་ཡུལ་དུ་མ་གྱུར་གང༌། །སློང་བར་གྱུར་ན་སུ་ཞིག་བཙུན། །སྐྱེས་ངན་རྒུས་སུ་སུས་མ་ཆུད། །སྐྱེས་བུ་བདེ་བས་མཐར་བྱིན་སུ། །མཛའ་བོ་རང་མི་གཉེན་འདུན་གྱི། །བློ་ནི་བདག་ཉིད་གང་ཡི
Chinese
困窘之时背弃的朋友有何用？ 无法使用的财富有何用？ 不庇护百姓的国王有何用？ 自他不益的学识有何用？ 对疾病无益的医生有何用？ 以前未曾见过的朋友多也没有用， 境况富裕时，一切都会变成朋友。 财富衰败，地位丧失之时， 自己的亲人也会变成敌人。 战场上的勇士，远离的洁净， 财富耗尽之时的小妾， 饥荒突发时喜欢款待宾客， 困窘之时要认识朋友。 树木果实稀少时，鸟儿们会离去， 湖泊干涸时，水鸟也会离去。 没有钱财的男子，女人会离去。 王权衰落时，大臣会离去。 蜜蜂舍弃旧花， 森林焚毁时，野兽会离去， 一切众生都依赖于行为， 如果追随，谁会是朋友呢？ 贪婪之人用财富来聚集， 傲慢之人用合掌来对待， 愚笨之人用随顺来取悦， 贤者用真理来取悦。 天神和婆罗门，殊胜之人， 用真理本身来取悦。 普通人用饮食， 言辞恰当的布施使智者欢喜， 对圣者们以敬献， 对勇士则施予差别对待。 对卑劣者稍作布施， 对平等者则施加损害。 谁的想法是什么， 就以与之相应的方式， 有智慧的人对于追随者， 迅速地将其置于自己的掌控之下。 河流和有爪之物， 有角之物，手中持武器者， 女人，国王的宫殿， 不要信任。 失去财富，内心痛苦， 家中行不善之事， 欺骗和侮辱的行为， 有智慧的人应当舍弃。 谁的家族没有过错？ 谁没有被疾病折磨？ 谁没有见过贫穷？ 谁拥有永恒的财富？ 空地得到财宝，谁不骄傲？ 远离骄傲的人是谁？ 谁没有被女人欺骗？ 国王总是令人满意的是谁？ 谁没有去过阎罗王的境地？ 如果乞讨，谁是贞洁的？ 恶人被衰老所困扰，谁没有经历过？ 谁能以安乐而终？ 朋友、亲人和亲戚的， 心意是谁自己？
English
What use is a friend who turns away in times of need? What use is wealth that cannot be used? What use is a king who does not protect his subjects? What use is knowledge that does not benefit oneself or others? What use is a doctor who cannot cure illness? It is useless to have many friends whom one has never seen before, When circumstances are prosperous, everyone becomes a friend. When wealth declines and status is lost, even one's own people become enemies. A warrior in battle, cleanliness in solitude, A young wife when wealth is exhausted, Welcoming guests in a sudden famine, Know a friend in times of need. When trees lack fruit, birds abandon them, When lakes dry up, waterfowl abandon them. A woman abandons a man without wealth. When royal power declines, ministers abandon it. Bees abandon old flowers, Wild animals abandon a burnt forest, Since all beings depend on actions, Who would be a friend if one follows? A greedy person is gathered by wealth, an arrogant person by folded palms, a fool is pleased by agreement, a wise person is pleased by truth. The gods and Brahmins, supreme beings, are pleased by truth itself. Ordinary people are pleased by food and drink, A wise person is pleased by well-spoken generosity, To the holy ones, offer reverence, To the brave, offer distinctions. To the inferior, give a little, To equals, inflict harm. Whatever one's thoughts are, In accordance with that, A wise person quickly brings followers under their control. Rivers and creatures with claws, Creatures with horns, those who hold weapons in their hands, Women, the palace of a king, Do not trust them. Loss of wealth, mental anguish, Practicing evil in the home, Deceitful and contemptuous behavior, A wise person should abandon. Whose family is without fault? Who has not been afflicted by illness? Who has not seen poverty? Who possesses eternal wealth? Who is not arrogant upon finding treasure in an empty place? Who is free from arrogance? Who has not been deceived by a woman? Who is the king who is always pleasing? Who has not gone to the realm of Yama (the Lord of Death)? If begging, who is virtuous? Who has not been overcome by the decay of evil? Who has ended with happiness? Whose mind belongs to friends, relatives, and kin?
Tibetan
ན་པའི། །ཕོངས་པའི་བརྡར་ནི་རྟོགས་གྱུར་ནས། །མི་ཡིས་ངེས་པར་ཤེས་པར་འགྱུར། །ལས་གང་གྲུབ་པར་གྱུར་ན་ཡང༌། །ཕུན་ཚོགས་ཆེན་པོར་མི་འགྱུར་ལ། །ཕོངས་ཚེ་སྡུག་བསྔལ་ཆེར་འགྱུར་ལ། །དེ་ལ་མཁས་པ་ཇི་ལྟར་སྤྱོད། །ཡུལ་གང་དུ་ནི་མི་བཀུར་ཞིང༌། །མི་འཚོ་ཉེ་དུའང་མེད་པ་དང༌། །རིག་པ་འགའ་ཡང་མི་རྙེད་ན། །དེ་བཞིར་གནས་པར་མི་བྱའོ། །ནད་དང་འཕོངས་པར་གྱུར་པ་དང༌། །མུ་གེ་འཚེ་དང་དགྲ་དང་འཐབ། །རྒྱལ་པོའི་སྒོའམ་དུར་ཁྲོད་དུ། །གང་ཞིག་ཕན་འདོགས་དེ་གཉེན་ཡིན། །ནོར་གང་རྒྱལ་པོ་དག་དང་ནི། །རྐུན་པོའི་འཇིགས་པ་མི་འབྱུང་ཞིང༌། །གང་ཞིག་ཤི་ནའང་མི་འདོར་བའི། །ནོར་དེ་ལེགས་པར་བསགས་པར་བྱ། །གང་ཞིག་སྲོག་འཆད་ངལ་བས་བསགས། །ཤི་ན་སྐལ་པ་མི་མཉམ་འགྱུར། །ནོར་ལ་ཆགས་ཤིང་ཉེས་སྤྱོད་བྱས་གྱུར་པ། །དེ་ཉིད་ལྷ་ཡིས་ཉེར་བཅོམ་སྨད་བྱ་ཡིན། །རྫས་གང་བསགས་ཤིང་སྦས་གྱུར་ལ། །ཡང་དང་ཡང་དུ་རེག་གྱུར་པ། །འཇུངས་པའི་ནོར་ནི་བྱེ་བའི་ལྟར། །སྡུག་བསྔལ་སྐྱེད་པ་ཁོ་ནར་ཟད། །གཅེར་བུ་ཕོངས་ཤིང་ལུས་དུ་བ་ལ། །ལག་པ་ན་ནི་ཐོད་པ་ཐོགས། །འཇིག་རྟེན་ན་ནི་སྣང་གྱུར་པ། །སྦྱིན་མེད་འབྲས་བུ་འདི་འདྲ་བའོ། །བྲན་ནི་མངག་གཞུག་བྱས་ཚེ་དང༌། །ཉེ་དུ་ཕོངས་པར་གྱུར་བ་དང༌། །མཛའ་བོ་ཉམ་ཐག་དུས་ན་ནི། །ཆུང་མ་ཁ་ཟས་མེད་ཚེ་རྟོགས། །བུད་མེད་ཁ་ཟས་ཉིས་འགྱུར་ཏེ། །ངོ་ཚ་དག་ནི་བཞི་འགྱུར་ཡིན། །རྩོལ་བ་དག་ནི་དྲུག་འགྱུར་ཏེ། །འདོད་པ་བརྒྱད་འགྱུར་ཡིན་པར་བཤད། །ཤིང་རྣམས་ཀྱིས་ནི་མེ་དང་ནི། །ཆར་པས་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་དང༌། །འབྱུང་པོ་ཀུན་གྱིས་གཤིན་རྗེ་དང༌། །སྐྱེས་པས་བུད་མེད་ངོམས་མི་འགྱུར། །ཟས་ཞིམ་ཟ་བར་བྱེད་པ་དང༌། །མཛའ་བོ་སྙན་སྨྲ་དང་འགྲོགས་དང༌། །བདེ་བ་དང་ནི་བུ་དང་ནི། །འཚོ་དང་ནོར་གྱིས་ངོམས་པ་མེད། །རྒྱལ་པོ་ནོར་གྱིས་ངོམས་མེད་ཅིང༌། །ཕྱུག་པོ་ནོར་སོགས་ངོམས་པ་མེད། །རྒྱ་མཚོ་ཆུ་ཡིས་ངོམས་པ་མེད། །མཁས་ པ་ལེགས་བཤད་ཀྱིས་མི་ངོམས། །བལྟ་ན་སྡུག་པས་མིག་མི་ངོམས། །སྒྲ་སྙན་དྲི་ཞིམ་རོ་མཆོག་དང༌། །རེག་བྱ་ཡིད་འོང་ཆོས་རྣམས་ཀྱིས། །རྣ་བ་ལ་སོགས་ངོམས་མི་འགྱུར། །འཚོ་བ་རང་གི་ལས་དང་ཆོས་ཀྱིས་བསྔགས། །རང་རང་གི་ནི་ཆུང་མ་ལ་རྟག་དགའ། །དབང་པོ་དུལ་ཞིང་གློ་བུར་མགྲོན་ལ་དགའ། །སྐྱེས་བུ་དམ་པའི་ཁྱིམ་ན་ཐར་པ་ཡོད། །ཙ་ན་ཀའི་རྒྱལ་པོའི་ལུགས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ལས་ལེའུ་གཉིས་པའོ།། །།གང་ཞིག་བསྟན་བཅོས་ཡོངས་སྤངས་ནས། །མི་བརྟན་པ
Chinese
当贫困的征兆显现时，人们才会真正明白。无论做什么事，都不会变得非常圆满。贫困时，痛苦会加剧。在这种情况下，智者应该如何行事？在哪个地方不被尊重，没有生计，没有亲戚，也找不到任何知识，这四种情况下都不应该停留。疾病和贫困，饥荒、迫害、与敌人战斗，在国王的宫廷或墓地里，谁能提供帮助，谁就是亲人。哪种财富不会受到国王和盗贼的威胁，即使死亡也不会被抛弃，那种财富应该好好积攒。通过牺牲生命和努力积累的财富，死后命运不会平等。贪恋财富并作恶的人，会被神灵摧毁和鄙视。积攒和隐藏的财物，反复触摸，吝啬的财富就像沙子一样，只会带来痛苦。赤身裸体，贫穷，身体像烟雾，手中拿着头盖骨。在世间显现的，就是这种没有布施的果报。奴仆在被指使时，亲戚在贫困时，朋友在困境时，妻子在没有食物时才能被真正认识。女人需要双倍的食物，羞耻心是四倍，努力是六倍，欲望据说是八倍。木柴无法满足火焰，雨水无法满足大海，一切众生无法满足阎罗王，男人无法满足女人。享受美味的食物，与善于甜言蜜语的朋友交往，快乐、儿子、生计和财富都无法使人满足。国王不会因财富而满足，富人不会因财富等而满足，大海不会因水而满足，智者
English
When the signs of poverty appear, people will truly understand. No matter what one does, it will not become very perfect. In times of poverty, suffering will intensify. In this situation, how should the wise act? In which place one is not respected, there is no livelihood, there are no relatives, and no knowledge can be found, one should not stay in these four situations. Sickness and poverty, famine, persecution, fighting with enemies, in the king's court or in the cemetery, whoever can provide help is a relative. Which wealth is not threatened by kings and thieves, and will not be abandoned even in death, that wealth should be accumulated well. Wealth accumulated through sacrificing life and effort, after death, fate will not be equal. Those who are greedy for wealth and do evil will be destroyed and despised by the gods. Possessions that are accumulated and hidden, repeatedly touched, miserly wealth is like sand, it only brings suffering. Naked, poor, the body like smoke, holding a skull in the hand. What appears in the world is the result of not giving alms. Servants are truly known when they are ordered, relatives when they are in poverty, friends when they are in distress, and wives when there is no food. Women need twice the food, shame is four times, effort is six times, and desire is said to be eight times. Fire cannot be satisfied by wood, the great ocean cannot be satisfied by rain, all beings cannot be satisfied by Yama, and men cannot be satisfied by women. Enjoying delicious food, associating with friends who are good at sweet talk, happiness, sons, livelihood, and wealth cannot satisfy people. Kings are not satisfied with wealth, the rich are not satisfied with wealth, etc., the ocean is not satisfied with water, the wise