Back to the library

DTG134 0004.A Commentary on the Compendium of the Great Vehicle..g2.0f

Tibetan

མ་པ་གསུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བའི་སྒོ་ནས་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་ཕྱེ་ཟིན་ཏོ། །འདིར་ནི་སྦྱོར་བས་ཡང་ཀུན་གཞི་དང༌། འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དག་ཕན་ཚུན་དུ་རྒྱུ་དང༌། ཕུན་ཚུན་དུ་རྒྱུ་དང་ལྡན་པའི་དངོས་པོར་ཚིགས་སུ་བཅད་པས་སྟོན་ཏེ། །ཆོས་རྣམས་བརྗོད་པའི་བག་ཆགས་ལས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །རྒྱུ་མཚན་དང་ ལྟ་བ་དང་བཅས་པའི་རྣམ་པར་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་སྐད་དུ་སྔར་བཤད་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། རྒྱུ་མཚན་དང་བཅས་པའི་རྣམ་པར་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་པ་ལ་སོགས་པའོ། །ལྟ་བ་དང་བཅས་པའི་རྣམ་པར་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་མིག་གི་རྣམ་པར་རིག་པ་ལ་སོགས་པ་དང༌། མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་དག་ཀྱང་གནས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱི་དབང་གི་མཚན་ཉིད་དག་སྟེ། དེ་ནི་གཉི་གའི་གནས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཀུན་བརྟགས་པའི་མཚན་ཡིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དེ་དག་གཉིས་དེར་ཡོངས་སུ་བརྟག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་ཆར་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་དེ་ཉིད་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཕྱེད་ཀྱིས་སྟོན་ཏེ། །རྒྱུ་མཚན་ལྟ་དང་བཅས་པ་ལས། །དེ་དག་མཚན་ཉིད་གསུམ་ཤེས་བྱ། །ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཁོ་ན་མ་མཐོང་པ་དང༌། མཐོང་བས་དུས་གཅིག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཚེ་དེ་ཁོ་ན་མ་མཐོང་བས་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ནི་མེད་པར་མཐོང་ལ། ཀུན་བརྟགས་པ་ནི་ཡོད་པར་མཐོང་བ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ། དེ་ཁོ་ན་མཐོང་བས་ཀུན་བརྟགས་པ་ནི་མེད་པར་དམིགས་ལ། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ནི་ཡོད་པར་དམིགས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར། །གཞན་དབང་ལ་ནི་བརྟགས་པ་མེད། །ཅེས་བྱ་བའོ། །འོ་ན་དེ་ལ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། །ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་དེ་ནི་ཡོད། །ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །དེ་ལ་ཡང་དག་པ་མ་མཐོང་བ་ནི་བྱིས་པ་རྣམས་ཏེ། མེད་པ་ལ་ཡོད་པར་འཛིན་པ་དང༌། ཡོད་པ་ལ་མེད་པར་འཛིན་པས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་དམིགས་སོ། །དེ་ཁོ་ན་མཐོང་བ་ནི་ཡང་དག་པ་མཐོང་བ་སྟེ། གང་མེད་པ་དེ་ཡང་མེད་པ་དང༌། གང་ཡང་ཡོད་པ་དེ་ཡང་ཡོད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་དོ། །དོན་དེ་ཉིད་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཕྱེད་ཀྱིས་སྟོན་ཏེ། །དེ་ཕྱིར་དེ་ལ་གཉི་ག་ཡང༌། །མི་དམིགས་པ་མཉམ་པ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་ནི་རེ་ཞིག་འཆད་པར་བྱེད་པའི་བསམ་པ་ལ་མི་ལྟོས་པར་བཤད་པར་བྱའོ། །བཤད་ཟིན་པའི་དོན་བཤད་པ་ནི་འཆད་པར་བྱེད་པའི་བསམ་པའི་ངོར་བྱ་བའོ། །ཡོན་ཏན་གྱི་དབང་དུ་བྱ་བའམ་དོན་གྱི་དབང་དུ་བྱ་བས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོན་ཏན་གྱི་བསམ་པ་དང༌། དོན་གྱི་བསམ་པས་སོ། །བཟླས་ ཤིང་བྱ་བ་ཡིན་པ་ནི་ཡོན་ཏན་རྣམས་ཏེ། གང་བདག་ལ་ལེགས་སུ་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ལམ་བཞིན་དུ་གོམས་པར་བྱ་བའོ། །རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་དོན་དེ་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་གྱི་གདོན་མི་ཟ་བར་གོམས་པར་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་ཉིད་བཞིན་ནོ། །ཤིན་དུ་རྣམ་པར་དག་པའི་བློ་མངའ་བ། །ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་དང་པོ་འདི་ནི་ཚིག་ལྷག་མ་རྣམས་པར་དགྲོལ་བས་ཏེ། །གལ་ཏེ་ཡོན་ཏན་མང་པོས་ཡོན་ཏན་གཅིག་བཤད་ན། །དེ་ལྟ་ན་ལེགས་པར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་བྱ་ལ་ཤིན་དུ་སྒྲིབ་པ་མེད་པར་འཇུག་པའི་ཡོན་ཏན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་གཉིས་མི་མངའ་བ་ཞེས་བྱ་བ་འགྲེལ་ཏེ། དངོས་པོའི་བྱེ་བྲག་ཐམས་ཅད་ལ་ཆགས་པ་མེད་ཅིང་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་ཤིན་དུ་སྒྲིབ་པ་མེད་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་ཁ་ཅིག་ཏུ་ནི་སྒྲིབ་པ་དག་བཅས་པ་ལ། ཁ་ཅིག་ཏུ་ནི་སྒྲིབ་པ་མེད་པས་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་གཉིས་དང་ལྡན་པ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འདིའིའམ་འདི་ལ་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་གཉིས་མི་མངའ་བས་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་གཉིས་མི་མངའ་བའོ། །དེས་ན་ཤིན་དུ་རྣམ་པར་དག་པའི་བློ་མངའ་བའོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་ཏེ། ཡེ་ཤེས་དང་སྤངས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚིག་འོག་མ་རྣམས་ལ་ཡང་སྦྱར་བར་བྱའོ། །མཚན་ཉིད་མེད་པའི་ཆོས་ལ་མཆོག་ཏུ་གཞོལ་པར་མཛད་པ་ཞེས་གང་གསུངས་པ་དེའི་འགྲེལ་པ་ནི་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཡོད་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཀུན་བརྟགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །རིགས་པ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་མཚན་ཉིད་དང༌། ཡོད་པའི་ཕྱིར་མེད་པ་མ་ཡིན་པའི་མཚན་ཉིད་པས་གཉིས་སུ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །མཆོག་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་ཤེས་པར་མཛད་པའི་ཡོན་ཏན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་མཆོག་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་སྟེ། གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་མཆོག་ཏུ་དྲི་མ་མེད་པའོ། །དེ་རང་གིས་ཀྱང་ཐུགས་སུ་ཆུད་ལ། གཞན་དག་ལ་ཡང་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་མཛད་པས་མཆོག་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་ཞེས་པར་མཛད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཉིད་ཡོན་ཏན་ནོ། །དེས་ན་སྔ་མ་བཞིན་དུ་དེ་དང་སྦྱར་བར་བྱ་སྟེ། བདག་ཀྱང་རྣམ་པར་དག་ལ་གཞན་ཡང་རྣམ་པར་སྦྱོར་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །སངས་རྒྱས་ཀྱི་གནས་པས་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་རྣམ་པར་བཤད་པ་ནི། སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་རྒྱུན་མི་གཅོད་པར་གནས་པའི་ཡོན་ཏན་ཏེ། བསྒྲིམ་མི་དགོས་པར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་སོགས་པ་ལ་འཕགས་པ་དང་ལྷ་དང༌། ཚངས་པའི་གནས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་ཇི་ལྟར་མཐུན་མཐུན་དུ་གནས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉན་ཐོས་ལྟར་རབ་ཏུ་བསྒྲིམས་ཏེ་བསྒྲུབས་ནས་གནས་པ་ནི་མ་ཡིན་པས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་མཉམ་པ་ཉིད་བརྙེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་རྣམ་པར་འགྲེལ་པ་ནི། ཆོས་ཀྱི་སྐུལ་གནས་དང་དགོངས་པ་དང་ཕྲིན་ལས་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཡོན་ཏན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གནས་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པར་དག་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དགོངས་པ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སེམས་ཅན་ཐམས་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བ་མཛད་པར་དགོངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྲིན་ལས་ཐ་ཆོས་གཉིས་གཞན་དག་གིས་ཕྱིར་བཟློག་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་སྤྲུལ་པ་གཉིས་ཀྱིས་གཞན་གྱི་དོན་བསྒྲུབས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་ལྟར་བསམ་པ་ཙམ་འབའ་ཞིག་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །སྒྲིབ་པ་མི་མངའ་བས་རྟག་པར་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་བཤད་པ་ནི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཉེན་པོ་བསྒོམས་པའི་ཡོན་ཏན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་དང༌། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཉེན་པོ་འཕགས་པའི་ལམ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དང༌། སངས་རྒྱས་ལ་དབང་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་གོམས་པར་མཛད་པས་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དྲི་མ་རྣམས་ཀྱིས་མ་བསྒྲིབས་པའི་རྟོགས་པ་བརྟན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་སྟེ། བརྙེས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །ཕྱིར་མི་བཟློག་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་འགྲེལ་པ་ནི། མུ་སྟེགས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་ཐུབ་པའི་ཡོན་ཏན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། བསྟན་པ་དང་ཐུགས་སུ་ཆུད་པའི་ཆོས་གཉིས་གཞན་དག་གིས་ཕྱིར་བཟློག་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལས་ཆེས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་ཆོས་མེད་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །སྤྱོད་ཡུལ་གྱིས་མི་འཕྲོགས་ པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་བཤད་པ་ནི། འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེས་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་ཀྱིས་མི་འཕྲོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གང་ལ་སུ་སྤྱོད་པ་དེ་དེའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡིན་པ་དང་འདྲ་བས་སྤྱོད་ཡུལ་ཡིན་པ་དང་འདྲ་བས་སྤྱོད་ཡུལ་ཏེ། རྗེས་སུ་ཆགས་པ་དང་ཁོང་ཁྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་རྙེད་པ་དང་མ་རྙེད་པ་ལ་སོགས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་བརྒྱད་ཀྱིས་འཕྲོགས་པར་མི་ནུས་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་གང་ཞིག་ས་ལ་འཇིག་རྟེན་ཆོས་བརྒྱད་རླུང་གི་སྟོབས་ཀྱིས་མི་བསྐྱོད་པ། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །རྣམ་པར་གཞག་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་རྣམ་པར་བཤད་པ་ནི། ཆོས་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཡོན་ཏན་ཞེས་བྱ་སྟེ། མདོ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་པོ་དེ་དང་དེའི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་བཤད་པ་རྣམ་པར་འཇོག་པའོ། །དེ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ནི་བརྟག་ཏུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བྱིས་པའི་བློའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པས་ན་རྣམ་པར་གཞག་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་སྟེ། དེ་ཉིད་ཡོན་ཏན་ནོ་ཞེས་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །དུས་གསུམ་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་རྣམ་པར་བཤད་པ་ནི། ལུང་སྟོན་པའི་ཡོན་ཏན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དུས་གསུམ་པོ་དག་ལ་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ཐུགས་སུ་ཆུད་པར་གྱུར་པའམ། དུས་གསུམ་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ཐུགས་སུ་ཆུད་ཅེས་བྱ་བའི་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་བའོ། །ད་ལྟར་གྱི་བཞིན་དུ་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པའི་དུས་ཀྱི་དོན་རྣམས་ཀྱང་འབྱུང་ངོ༌། །འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ལུང་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་ཞུགས་པའི་སྐུ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་བཤད་པ་ནི། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པ་དང༌། སྐུལ་པའི་སྐུ་སྟོན་པའི་ཡོན་ཏན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཕྱོགས་བཅུའི་ཞིང་ཐམས་ཅད་དུ་སྐུ་གཉིས་གདུལ་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཀུན་དུ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཐེ་ཙོམ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་མངའ་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་རྣམ་པར་བཤད་པ་ནི་ཐེ་ཙོམ་གཅོད་པའི་ཡོན་ཏན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། བདག་ཉིད་ཀྱིས་གཏན་ལ་ཕེབས་པ་བཞིན་དུ་གཞན་ལ་ཡང་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། བདག་ཉིད་ལ་ངེས་པ་མེད་པར་གཞན་གྱི་ཐེ་ཚོམ་ངེས་པར་བྱེད་མི་ནུས་ཏེ། ངེས་པ་མེད་པར་ཐེ་ཚོམ་གཅོད་པ་མེད་དོ། །སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་བློ་མངའ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་པར་བཤད་པ་ནི་སྤྱོད་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་འཇུག་པར་མཛད་པའི་ཡོན་ཏན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། རིགས་དང་གནས་སྤྱོད་དང་ཡང་མཚན་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་དང་འདྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་སྐལ་པ་ཡོད་པ་རྣམས་འཛུད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྐལ་པ་མཉམ་པའི་གང་དུ་འགྲོ་བའི་མདོ་ལས་འབྱུང་བ་བཞིན་ནོ། །གཟུགས་ནི་གང་དང་གང་གིས་སུ། །ལུས་ཅན་དག་ནི་འདུལ་འགྱུར་བ། །ཐུགས་རྗེས་ནོན་ནས་དེ་དང་དེ། །ཐུགས་བརྩེ་བདག་ཉིད་སྟོན་པ་མཛད། །ཅེས་ཀྱང་བཤད་དོ། །ཆོས་མཁྱེན་པ་ལ་ནེམ་ནུར་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་བཤད་པ་ནི། ཕྱི་མ་ལ་ཆོས་འབྱུང་བ་མཁྱེན་པའི་ཡོན་ཏན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱིས་གང་ལ་འདི་ནི་དགེ་བའི་རྩ་བ་མེད་པའོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ལ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱིས་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་དགེ་བའི་ཆོས་འབྱུང་བ་མཁྱེན་ཏེ། ཚེ་རབས་གཞན་དང་འབྲེལ་བའི་དགེ་བ་ཕྲ་མོ་མངོན་སུམ་དུ་མཛད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་མ་བརྟགས་པའི་སྐུ་མངའ་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་བཤད་པ་ནི། མོས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྟོན་པའི་ཡོན་ཏན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། མོས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གསེར་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་སྣང་ཡང་སྐུལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་མངའ་བའི་ཕྱིར་ནོར་བུ་དང་སིལ་སྙན་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསང་བའི་མདོ་ལས་ཇི་སྐད་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །ཡེ་ཤེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་མནོས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་བཤད་པ་ནི། སྐུ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་སེམས་ཅན་འདུལ་བར་སྤྱོད་པའི་ཡོན་ཏན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པ་ཁྱད་པར་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལུས་དཔག་ཏུ་མེད་པས་སེམས་ཅན་འདུལ་བའི་དོན་དུ་སྦྱོར་བ་ཆོས་མཉན་པ་སྔོན་དུ་བཏང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དབང་གིས་ཕན་གདགས་པ་དང༌། ཡོངས་སུ་གཏད་པ་གཉིས་ཀྱིས་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་དེ་ འབྱུང་ངོ༌། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་མནོས་པ་ནི་བདག་ཉིད་དུ་བྱས་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་གནས་པ་གཉིས་སུ་མེད་པ་དམ་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་བཤད་པ་ནི། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་མཉམ་པ་ཉིད་ལ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་གྲུབ་པའི་ཡོན་ཏན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཕྱིར་མཉམ་པ་ཉིད་དོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་མཉམ་པ་ལ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་གྲུབ་པ་ནི་འབྲས་བུའི་གནས་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་མཉམ་པ་ནི་ལྷག་ཆད་མེད་པ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐམས་ཅད་གྲུབ་པ་སྟེ། ས་དག་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ལྟར་དེ་ལ་ནི་ལྷག་ཆད་ཅི་ཡང་མེད་དོ། །ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མ་འདྲེས་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པར་མཛད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཐར་ཕྱིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་བཤད་པ་ནི། མོས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་མ་འདྲེས་པ་སྟོན་པའི་ཡོན་ཏན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དབྱེར་མེད་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གཅིག་ཡིན་ཡང་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་མོས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་མཁྱེན་བཞིན་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསེར་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་མོས་པར་མཛད་ནས་མ་འདྲེས་པར་ཀུན་དུ་སྟོན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་མ་འདྲེས་པའི་མོས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཐར་ཕྱིན་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་ཏེ། རྣམ་པར་ཐར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདིར་མོས་པར་བཤད་དོ། །མཐའ་དང་དབུས་མེད་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་བཤད་པ་ནི། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་གསུམ་གྱི་ཡུལ་ཡོངས་སུ་མ་ཆད་པའི་ཡོན་ཏན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཡུལ་ཡོངས་སུ་མ་ཆད་པའི་ཡོན་ཏན་གྱིས་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱིས་ཁམས་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་མཐའ་མེད་ཅིང་དབུས་མེད་པ་རྣམས་སུའམ། ཡང་ན་ས་ནི་འདིར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཏེ། དེ་ཉིད་ཡུལ་ལོ། །མཐའ་དང་དབུས་མེད་པའི་སྐུ་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མ་ལུས་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མཉམ་པར་གཤེགས་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལ་སེམས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི། གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ ཞེས་བྱ་བར་ཡོངས་སུ་ཆད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལ་སོགས་པ་མཐའ་དང་དབུས་མེད་པ་མངའ་བའི་སངས་རྒྱས་དག་པ་རྣམས་སུ་མཉམ་པར་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་བ་སྟེ། ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ཀུན་དུ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་དང། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས་མཐའ་དང་དབུས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱིས་ཀླས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་བཤད་པ་ནི། འཁོར་བའི་མཐའ་ཇི་ཙམ་པར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བ་ཉེ་བར་གནས་པའི་ཡོན་ཏན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་དོན་ནི་བཤད་ཟིན་ཏོ། །འདིའི་དེས་ཀླས་པ་ན་ཤིན་དུ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་རྒྱུ་མཐུན་པ་མདོ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་ནི་ད་ལྟར་དང༌། ཕྱི་མ་ལ་ཇི་ལྟར་མཐུན་མཐུན་དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་ཕྱིར་ཉེ་བར་གནས་སོ། །ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་མཐས་གཏུགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་བཤད་པ་ནི། མི་ཟད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ནམ་མཁའ་ནི་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ། ཐོགས་པ་དང་བཅས་པའི་རྫས་རྣམས་ལ་མི་སྒྲིབ་པའི་ལས་ཅན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཁམས་ཏེ། རང་གི་མཚན་ཉིད་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁུང་བུ་དང་སྣང་བ་དང་མུན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། མཐའ་ཡོད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་མུ་མེད་ཅིང་ཟད་པ་མེད་པ་ལ་འཇིག་པ་དང་སྐྱེ་བའི་འགྱུར་བ་མེད་ཅིང་རྟག་ཏུ་ལུས་ཅན་རྣམས་ལ་སྐབས་འབྱེད་པར་ཉེ་བར་གནས་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བ་ཉེ་བར་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་དེ། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཇི་སྲིད་པར་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་མཛད་པ་རྒྱུན་མི་གཅོད་དོ། །བློ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བའི་ཕྱིར་ཡོན་ཏན་དེས་ན་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པའི་བློ་མངའ་བ་ཞེས་བྱའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་ཉན་ཐོས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལས་བློ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་སོ། །ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་གཉིས་མི་མངའ་བ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་ནི་ཤེས་བྱ་ལ་གཉིས་ཀུན་དུ་འབྱུང་སྟེ། ཡེ་ཤེས་དང་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་མི་ཤེས་པའོ། །དེ་མེད་པའི་ ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་སོ། །སྤངས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། མཚན་ཉིད་མེད་པའི་ཆོས་ལ་མཆོག་ཏུ་གཞོལ་བར་མཛད་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མཚན་ཉིད་དང་མི་མཐུན་པའི་མཚན་ཉིད་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཐབས་གང་གིས་བརྙེས་ཤེས་ན། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་གནས་བག་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སྟོང་པ་ཉིད་དང་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་འཁོར་བ་ལ་ཡང་མི་གནས། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་ཡང་མི་གནས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་གནས་པ་འདི་ཅི་ཞིག་གཞན་དག་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་མཉམ་པ་ཉིད་བརྙེས་པ་ཞེས་སྨོས་པ་སྟེ། སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་ཕན་ཚུལ་འདྲེས་པར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ད་ལྟར་རང་གི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་གཞན་གྱི་དོན་མཛད་པ་ལ་གདུལ་བ་རྣམས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཉེན་པོའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་སྒྲིབ་པ་མི་མངའ་བར་རྟོགས་པར་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །དེ་ལ་བར་ཆད་བྱེད་པ་བདུད་ལ་སོགས་པས་དེ་ལས་ཕྱིར་མི་ཟློགས་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཕྱིར་མི་ཟློགས་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བས་སྨོས་སོ། །སེམས་ཅན་གང་དག་གི་དོན་མཛད་པ་ན་དེ་དག་གི་སྤྱོད་པས་མཐོན་དམན་དུ་འགྱུར་བ་མེད་པས་སྤྱོད་ཡུལ་གྱིས་མི་འཕྲོགས་པའོ། །ཐབས་གང་གིས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་པ་དེའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་རྣམ་པར་གཞག་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །ཅིང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སོ་སོའི་སྦྱོར་བ

Chinese

以三种自性的体性极其分别之门,已经以自性作了分别。此处以加行,又将阿赖耶和入之识相互作为因,以相互具有因之事物,以偈颂显示,即“诸法所说之习气”等。具有因和见之识之自性,如前所说一般,具有因之识之自性,是色之识等。具有见之识之自性,是眼之识等,以及眼等之识等。彼等也是“住之体性”等,是依他起的自性,因为那是二者之住处。遍计所执之体性,是因为彼等二者在那里被完全遍计。法性之体性,是因为在那之上作了种种安立。以半偈显示彼义,即“从因见与具,彼等三自性,应知”。“未见彼真实,与见同时”是指,何时未见彼真实,于依他起的自性,见到无有圆成实,而遍计所执则见为有。彼之时,见彼真实,则遍计所执被视为无有,而圆成实则被视为有。那是因为什么呢?如此,“于依他起则无有遍计”。那么,于彼有何者呢?说“圆成实彼则有”。于彼,未见真实者是孩童们,以于无有执为有,于有执为无有,而颠倒错乱地缘取。见彼真实者是见到真实,即于何者为无有,彼亦为无有,于何者为有,彼亦如实了知。以半偈显示彼义,即“是故于彼二者亦,不缘取是平等”。此是暂时不依赖于想要解释之意乐而说。已说之义的解说,是在想要解释之意乐的面前而作。