Tibetan
་མ་མེད་པ་རྣམ་པར་རིག་པ་ཡིན་ནོ། །འགོག་པ་ལ་དམིགས་པའི་སེམས་སྐྱེ་བ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །སྡུག་བསྔལ་དང་ལྡན་པའི་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བའིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པའི་སེམས་སྐྱེ་བ་ནི་བདེ་བ་དང་མ་འདྲེས་པའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །ཚོར་བ་འདྲེན་མ་དང་ལྡན་པའི་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་དང་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་ཚོར་བ་འདྲེན་མའི་སེམས་སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་སྟེ། འདོད་པའི་ཁམས་ནི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་སྣ་ཚོགས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དགའ་བ་དང་ལྡན་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། བསམ་གཏན་དང་པོ་དང་བསམ་གཏན་གཉིས་པའིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསམ་གཏན་དང་པོ་དང་གཉིས་པ་གཉིས་ལ་ནི། དབེན་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་དགའ་བ་དང་ལྡན་པའི་སེམས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །བདེ་བ་དང་ལྡན་པའི་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། བསམ་གཏན་གསུམ་པའིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསམ་གཏན་གསུམ་པ་ལ་ནི་ནང་ཡོངས་སུ་དང་བ་ལས། སེམས་ལས་བྱུང་བ་བདེ་བ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྡུག་བསྔལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དང་ལྡན་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། བསམ་གཏན་བཞི་པ་དང༌། འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་ མེད་མིན་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་བར་གྱིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསམ་གཏན་བཞི་པ་ཡན་ཆད་ནི་སྐྱོན་རྣམ་པ་བརྒྱད་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར། བཏང་སྙོམས་དང་ལྡན་པའི་སེམས་སྐྱེའོ། །སྐྱོན་རྣམ་པ་བརྒྱད་ནི་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་དང༌། དབུགས་རྔུབ་པ་དང༌། དབུགས་འབྱུང་བ་དང༌། བདེ་བ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་དང༌། ཡིད་བདེ་བ་དང༌། ཡིད་མི་བདེ་བའོ། །ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དང་ལྡན་པའི་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་ལྡན་པའིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཉོན་མོངས་པ་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའོ། །ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ནི་ཁྲོ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དགེ་བ་དང་ལྡན་པའི་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ་དད་པ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཀོན་མཆོག་དང༌། བདེན་པ་དང༌། ལས་དང་འབྲས་བུ་ལ་མངོན་པར་ཡིད་ཆེས་པ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་སེམས་སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་དང་ལྡན་པའི་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། དེ་གཉི་ག་དང་མི་ལྡན་པའིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལས་སྐྱེས་པ་དང༌། སྤྱོད་ལམ་ལས་བྱུང་བ་དང༌། བཟོའི་གནས་ལས་བྱུང་བ་དང༌། སྤྲུལ་པ་བྱེད་པའི་སེམས་སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །དེ་ལྟར་སེམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་ལ་མཁས་པ་རྣམ་པར་བཤད་ནས་ཇི་ལྟར་གནས་པ་ལ་མཁས་པ་ཡིན་ཞེ་ན
Chinese
无有之识，即是识。以灭为对境之心生起亦是如此。与痛苦相应者，例如：名为有情地狱者，乃是有情地狱众生的心生起，因其不与安乐相杂，故与痛苦相应。与感受牵引相应者，例如：于欲界中行者，名为安乐、痛苦与舍受牵引之心生起，是为同义词。因欲界具有各种业之异熟。与喜乐相应者，例如：第一禅与第二禅者，乃是第一禅与第二禅二者，因生起由寂静所生之喜乐相应之心。与安乐相应者，例如：第三禅者，乃是第三禅，因由内完全清净而生起心所之安乐。与非痛苦亦非安乐相应者，例如：第四禅与无想无非想处之间者，乃是第四禅以上，因远离八种过患，故生起与舍受相应之心。八种过患即是：寻与伺、入息与出息、安乐与痛苦、悦意与不悦意。与烦恼相应者，例如：与烦恼及近烦恼相应者，乃是烦恼即贪欲等，近烦恼即忿怒等。与善法相应者，例如：与信心等相应者，乃是对于三宝、谛实、业及果报现前信受等相应之心生起，是为同义词。与无记相应者，例如：与彼二者不相应者，乃是异熟所生、威仪所生、工巧所生及变化所作之心生起，是为同义词。如是善巧解释心之生起后，如何善巧了知其安住耶？
English
The non-existent consciousness is consciousness. The arising of mind focused on cessation is also the same. That which is associated with suffering, for example, that which is called the hell of sentient beings, is the arising of the mind of sentient beings in hell, because it is not mixed with happiness, it is associated with suffering. That which is associated with the leading of feelings, for example, those who act in the desire realm, is a synonym for the arising of mind that leads to feelings of happiness, suffering, and equanimity, because the desire realm is endowed with various karmic ripenings. That which is associated with joy, for example, the first dhyana and the second dhyana, is because in the first and second dhyanas, the mind arises associated with the joy born of solitude. That which is associated with happiness, for example, the third dhyana, is because in the third dhyana, happiness arises from the mind due to inner purity. That which is associated with neither suffering nor happiness, for example, the fourth dhyana and the space between the realm of neither perception nor non-perception, is because from the fourth dhyana upwards, it is free from the eight faults, therefore, the mind arises associated with equanimity. The eight faults are: investigation and analysis, inhalation and exhalation, happiness and suffering, pleasantness and unpleasantness. That which is associated with afflictions, for example, that which is associated with afflictions and near afflictions, is that afflictions are desire and so on, and near afflictions are anger and so on. That which is associated with virtue, for example, that which is associated with faith and so on, is a synonym for the arising of mind associated with faith in the Three Jewels, truth, karma and its results, and so on. That which is associated with the unspecified, for example, that which is not associated with either of those two, is a synonym for the arising of mind born of ripening, born of conduct, born of skill, and born of transformation. Having skillfully explained the arising of the mind in this way, how is one skilled in knowing how it abides?
Tibetan
་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས། སེམས་ཀྱི་གནས་པ་ལ་མཁས་པ་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་དེ། གལ་ཏེ་རྣམ་པར་རིག་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རབ་ཏུ་ཤེས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདུ་བྱེད་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་ནི་སེམས་ཀྱི་གནས་པ་ལ་མཁས་པ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཀྱི་གནས་པ་ལ་མཁས་པ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མཐུ་ཆེན་པོ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་སྟོན་ཏོ། །རྣམ་པར་རིག་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། རྣམ་པར་རིག་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་ཙམ་ཉིད་དེ། དོན་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པའི་སེམས་ཀྱི་གནས་པ་ནི་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་ཉིད་ཡིན་པར་རུང་ན། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རིག་པ་རྣམས་དང༌། མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རིག་པ་གཟུགས་ཅན་རྣམས་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དུ་རུང་ཞེ་ ན། རྣམ་པར་རིག་པ་མཚན་མ་དང་བཅས་པའི་ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་ནི། དོན་མེད་པར་ཡང་གཉིས་ཉིད་དུ་སྣང་སྟེ། མིག་གི་རྣམ་པར་རིག་པ་ལ་སོགས་པ་ནི། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་མཚན་མ་དང༌། དེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ལྟ་བ་དང་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་གྱི་ལྟ་བས་སོ། །ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་པ་ནི་མིག་ལ་སོགས་པ་ཆོས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པའི་རྣམ་པར་རིག་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཚན་མ་དང་བཅས་པ་དང༌། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྣམ་པར་རིག་པས་ལྟ་བ་དང་བཅས་པ་དག་ཡིན་ཏེ། མཚན་མ་དང་ལྟ་བ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་སོགས་པ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་གཞིའི་གནས་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ནི་དོན་མེད་པ་ལ་དོན་དུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མེད་པར་འགྱུར་བ་དང༌། དེ་མེད་ན་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་བ་དང༌། དེ་མེད་ན་རྣམ་པར་བྱང་བ་ཡང་མེད་པའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་ཏེ། རྣམ་པར་རིག་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད། དེ་ཙམ་ཉིད་ཡིན་པར་རིགས་པ་དང་ལུང་གིས་རིག་པར་བྱའོ། །སེམས་ཀྱི་གནས་པ་རྣམ་པར་བཤད་ནས། ཇི་ལྟར་ན་བསླང་བ་ལ་མཁས་པ་ཡིན་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སེམས་ཀྱི་བསླང་བ་སྟོན་ཏོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཀྱི་བསླང་བ་ལ་མཁས་པ་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཉོན་མོངས་པའི་མཚན་མའི་འཆིང་བ་དང༌། འཇིག་ཚོགས་ལ་སོགས་པ་ཉོན་མོངས་པའི་གནས་ངན་ལེན་གྱི་འཆིང་བ་ལས་སེམས་འདི་ནི་འདི་ལས་བསླང་བར་བྱའོ་ཞེས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རབ་ཏུ་ཤེས་པས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མཐུ་ཆེན་པོ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཀྱི་བསླང་བ་རྣམ་པར་བཤད་ནས། ཇི་ལྟར་འཕེལ་བ་ལ་མ
Chinese
等语，使之进入精通心的住处。如果说“彻底如实了知唯识之如是性”，是指菩萨彻底了知诸行唯识，即是精通心的住处。精通心的住处，就能现证菩萨的大威力，如是宣说。何为识之如是性？即是一切识的唯是如此，因为远离了义。如果梦等心的住处可以唯是识，那么眼识等识，以及眼等有色识，如何能唯是识呢？ 答：一切具相之识的见，即使无义，也显现为二。眼识等，是色等之相，以及彼之识的见，和身识之间的见。意识是眼等直至法之究竟的一切识的具相，以及意识之识的见。相和见，是颠倒等烦恼的根本处。如果不是这样，则于无义中，不会有颠倒为有义，若无此，则烦恼和所知障的遍计烦恼也不会有，若无此，则清净也没有了，会有这些过失。识之如是性，唯是如此，当以理和教证了知。宣说了心的住处后，以“如何精通策发”等语，宣说心的策发。菩萨精通心的策发，即是如实了知，此心当从此策发，从贪等烦恼之相的束缚，以及蕴聚等烦恼的恶趣之束缚中解脱。由此，能现证菩萨的大威力。宣说了心的策发后，如何增长
English
etc., makes one enter into being skilled in the abiding of the mind. If it is said, "To thoroughly and truly know the thusness of consciousness-only," it means that the bodhisattva thoroughly knows that all phenomena are only consciousness, which is being skilled in the abiding of the mind. When one is skilled in the abiding of the mind, one manifests the great power of the bodhisattva, as it is taught. What is the thusness of consciousness? It is only that of all consciousnesses, because it is devoid of meaning. If the abiding of the mind in dreams, etc., can be only consciousness, then how can eye consciousness, etc., and the forms of eye, etc., be only consciousness? Answer: All views with characteristics of consciousness appear as duality even without meaning. Eye consciousness, etc., are the characteristics of forms, etc., and the view of their consciousness, and the view between body consciousness. Mind consciousness is the characteristic of all consciousnesses from eye, etc., to the ultimate of dharma, and the view with the consciousness of mind consciousness. Characteristics and views are the basis of the foundation of defilements such as inversion. If it is not so, then there will be no inversion of meaning in meaningless things, and if there is no such thing, then there will be no pervasive defilements of afflictions and cognitive obscurations, and if there is no such thing, then there will be no fault of purification. The thusness of consciousness is only that, and it should be known by reason and scripture. After explaining the abiding of the mind, the arousal of the mind is taught by "How to be skilled in arousing," etc. The bodhisattva who is skilled in arousing the mind is one who truly knows that this mind should be aroused from the bondage of the characteristics of afflictions such as desire, and from the bondage of the bad rebirth of afflictions such as aggregates. Thus, the great power of the bodhisattva is manifested. After explaining the arousal of the mind, how to increase