Tibetan
ས་བརྗོད་དོ། །ཟད་པ་ཤེས་པ་གང་ཞེ་ན། བདག་གི་སྡུག་བསྔལ་ནི་ཡོངས་སུ་ཤེས་སོ། །ཀུན་འབྱུང་བ་ནི་སྤངས་སོ། །འགོག་པ་ནི་མངོན་དུ་བྱས་སོ། །ལམ་ནི་བསྒོམས་སོ། །ཞེས་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་ལ། ཉེ་བར་བརྟེན་པའི་ཤེས་པ་དང༌། མཐོང་བ་ དང༌། རིགས་པ་དང༌། བློ་དང༌། རྟོག་པ་དང༌། ཤེས་རབ་དང༌། སྣང་བ་དང༌། མངོན་པར་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཟད་པ་ཤེས་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་གང་ཞེ་ན། བདག་གིས་སྡུག་བསྔལ་ཡོངས་སུ་ཤེས་ཏེ་ཡང་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་བྱར་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དང༌། ཀུན་འབྱུང་བ་རབ་ཏུ་སྤངས་ཏེ་ཡང་སྤང་བར་བྱར་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དང༌། འགོག་པ་མངོན་དུ་བྱས་ཏེ་ཡང་མངོན་དུ་བྱར་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དང༌། ལམ་བསྒོམས་ཏེ་ཡང་བསྒོམ་པར་བྱར་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་པ་ལ་བརྟེན་པའི་ཤེས་པ་དང༌། མཐོང་བ་དང༌། རིགས་པ་དང། བློ་དང༌། རྟོག་པ་དང༌། ཤེས་རབ་དང༌། སྣང་བ་དང༌། མངོན་པར་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །བཟོད་པ་གང་ཞེ་ན། མངོན་པར་རྟོགས་པའི་བཟོད་པ་བརྒྱད་དེ། སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང༌། ཀུན་འབྱུང་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང༌། ཀུན་འབྱུང་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང༌། འགོག་པ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང༌། འགོག་པ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང༌། ལམ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང༌། ལམ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་བཟོད་པའོ། །མཚུངས་པར་ལྡན་པ་རྣམས་བཤད་ཟིན་ཏོ། །སེམས་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་རྣམས་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་ཐོབ་པ་གང་ཞེ་ན། རྙེད་པ་དང་ལྡན་པ་གཉིས་ཏེ། མ་ཐོབ་པ་དང༌། རྣམ་པར་ཉམས་པ་ལས་སོ་སོར་རྙེད་པ་དང༌། ཐོབ་ནས་ཀུན་ཏུ་ལྡན་པའོ། དེ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་འགྱུར་ཏེ། གྲིབ་མ་ལྟར་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་དང༌། ཁྱུ་མཆོག་ལྟར་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་དང༌། བེའུ་ལྟར་རྗེས་སུ་འབྲང་བའོ། །དེ་ལ་དང་པོ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་ལྟ་བའོ། །གཉིས་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ་གོང་མ་ནས་ཤི་འཕོས་ནས་འདོད་པའི་ཁམས་སུ་སྐྱེ་བའི་ཉིད་མཚམས་སྦྱོར་བའི་དུས་ཀྱི་དགེ་བ་དང༌། མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལྟ་བུའོ། །གསུམ་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་པ་ཐོས་པ་དང༌། བསམས་པ་དང༌། བསྒོམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ལྟ་བུའོ། །མ་ཐོབ་པ་ནི་དེ་ལས་བཟློག་པའོ། །ཐོབ་པ་དང་མ་ཐོབ་པ་ འདི་དག་ནི་རང་གི་རྒྱུད་དུ་གཏོགས་པ་རྣམས་དང༌། སོ་སོར་བརྟགས་པའི་འགོག་པ་དང༌། སོ་སོར་བརྟགས་པ་
Chinese
宣说地。什么是尽智？即，我之痛苦已完全了知，生起已断，灭已现证，道已修习。如是善为了知，依近之智，以及见、理、慧、智、分别、智慧、显现、现证，凡是这些，即称为尽智。什么是不生智？即，我已完全了知痛苦，不再需要完全了知，如是等；已断尽生起，不再需要断除，如是等；已现证灭，不再需要现证，如是等；已修习道，不再需要修习，如是等。于此等之了知所依之智，以及见、理、慧、智、分别、智慧、显现、现证，凡是这些，即称为不生智。什么是忍？即现证之八忍：于苦法智忍，于苦类智忍，于集法智忍，于集类智忍，于灭法智忍，于灭类智忍，于道法智忍，于道类智忍。相应法已说竟。当说非与心相应法，其中，什么是得？即具有获得之二者：未得及从已失坏中个别获得，以及获得后完全具有。此又成三种：如影随行，如牛王随行，如犊随行。其中，第一者，如未曾教示之见。第二者，如从上界死殁后，于欲界受生之有，于彼相续连接时之善与不善业。第三者，如非俱生，从听闻、思惟、修习所生者。未得者，即与此相违。此等得与未得，即属于自相续者，以及个别简择之灭，个别简择
English
The ground is declared. What is the knowledge of exhaustion? It is that I have fully known my suffering, the origin has been abandoned, the cessation has been realized, and the path has been cultivated. That which is thoroughly known, the knowledge that relies closely, and the seeing, reasoning, intelligence, wisdom, discernment, understanding, appearance, and realization, all of these are called the knowledge of exhaustion. What is the knowledge of non-arising? It is that I have fully known suffering and there is no need to fully know it again, and so forth; the origin has been completely abandoned and there is no need to abandon it again, and so forth; cessation has been realized and there is no need to realize it again, and so forth; the path has been cultivated and there is no need to cultivate it again, and so forth. The knowledge that relies on the knowledge of these, and the seeing, reasoning, intelligence, wisdom, discernment, understanding, appearance, and realization, all of these are called the knowledge of non-arising. What is forbearance? It is the eight forbearances of realization: the forbearance of knowledge of the dharma of suffering, the forbearance of subsequent knowledge of suffering, the forbearance of knowledge of the dharma of origin, the forbearance of subsequent knowledge of origin, the forbearance of knowledge of the dharma of cessation, the forbearance of subsequent knowledge of cessation, the forbearance of knowledge of the dharma of the path, and the forbearance of subsequent knowledge of the path. The associated factors have been explained. The non-associated factors will be explained. Among these, what is attainment? It is the two that possess acquisition: non-attainment and individual acquisition from what has been lost, and complete possession after acquisition. This also becomes three types: following like a shadow, following like a chief of the herd, and following like a calf. The first is like an uninstructed view. The second is like the virtuous and non-virtuous actions at the time of the connection of continuity of a being who dies from a higher realm and is born in the desire realm. The third is like that which is not co-emergent, but arises from hearing, thinking, and meditating. Non-attainment is the opposite of that. These attainments and non-attainments are those that belong to one's own continuum, and the cessation of individual discrimination, individual discrimination.
Tibetan
མ་ཡིན་པའི་འགོག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདུ་ཤེས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན། དགེ་རྒྱས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་གོང་མའི་མ་ཡིན་པ་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་འདུ་ཤེས་སྔོན་དུ་བཏང་བའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་འགོག་པ་གང་ཡིན་པའོ། །འགོག་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན། ཅི་ཡང་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ལས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་གནས་པའི་འདུ་ཤེས་སྔོན་དུ་བཏང་བའི་ཡིན་ལ་བྱེད་པས་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་འགོག་པ་གང་ཡིན་པའོ། །འདུ་ཤེས་མེད་པ་གང་ཞེ་ན། འདུ་ཤེས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་སྐྱེས་པའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་རྣམས་འགོག་པ་གང་ཡིན་པའོ། །སྲོག་གི་དབང་པོ་གང་ཞེ་ན། ཁམས་གསུམ་པའི་ཚེའོ། །སྐལ་པ་མཉམ་པ་གང་ཞེ་ན། སེམས་ཅན་རྣམས་མཚུངས་པའོ། །དེ་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་འདྲ་བ་སྟེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་གཅིག་ཏུ་འདོད་པའི་རྒྱུའོ། །གནས་སོ་སོར་ཐོབ་པ་གང་ཞེ་ན། ཡུལ་སོ་སོར་ཐོབ་པའོ། །དངོས་པོ་སོ་སོར་ཐོབ་པ་གང་ཞེ་ན། ཕུང་པོ་སོ་སོར་ཐོབ་པའོ། །སྐྱེ་མཆེད་སོ་སོར་ཐོབ་པ་གང་ཞེ་ན། ནང་དང་ཕྱིའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་སྐྱེ་མཆེད་སོ་སོར་རྙེད་པའོ། །སྐྱེ་བ་གང་ཞེ་ན། ཕུང་པོ་མངོན་པར་འགྲུབ་པའོ། །རྒ་བ་གང་ཞེ་ན། ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའོ། གནས་པ་གང་ཞེ་ན། སྐྱེས་པའི་ཆོས་རྣམས་རྣམ་པར་མི་ཉམས་པའོ། །མི་རྟག་པ་གང་ཞེ་ན། འདུས་བྱས་སྐྱེས་པ་རྣམས་རྣམ་པར་འཇིག་པའོ། །མིང་གི་ཚོགས་གང་ཞེ་ན། མིང་འདོགས་པ་ཉིད་ནི་མིང་ངོ༌། །ཚིག་གི་ཚོགས་གང་ཞེ་ན། དོན་དག་གི་ཡི་གེ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའོ། །ཡི་གེའི་ཚོགས་གང་ཞེ་ན། ཡི་གེ་རྣམས་ཉིད་ཡི་གེའི་ཚོགས་ཞེས་བརྗོད་དོ། །རྐྱེན་མ་ཚོགས་པ་གང་ཞེ་ན། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་མ་ཚང་བའོ། །རྐྱེན་ཚོགས་པ་གང་ཞེ་ན། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་རྣམས་མ་ཚང་བ་ཉིད་མེད་དོ། །སེམས་དང་མི་ལྡན་པ་རྣམས་བཤད་ཟིན་ཏོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་དོན་ ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དང༌། དོན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་དང༌། དོན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང༌། དོན་ཀུན་དུ་རྟོགས་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ནོར་བུ་ཉེ་བར་གྱུར་པའི་ཚོན་གྱི་རྣམ་པ་བརྟེན་པར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་སྟེ། ཡུལ་ཉེ་བའི་རྣམ་པར་བྱུང་བས་ཡུལ་ཉེ་བར་གཅོད་པ་ཡིན་གྱི། ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཙམ་ཉིད་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡུལ་དེ་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ
Chinese
不是非有之灭。何为无想等至？谓于善增上之离欲，先以非有决定生起之作意，而灭心及心所法者。何为灭尽等至？谓于无所有处生起之离欲，先以住想之作意，而灭心及心所法者。何为无想？谓于无想有情天中生起，灭心及心所法者。何为命根？谓三界之寿。何为众同分？谓有情之平等。此乃有情之相似性，乃于有情视为一体之因。何为各别获得？谓各别获得处所。何为各别获得事物？谓各别获得蕴。何为各别获得处？谓各别获得内外自性之处。何为生？谓蕴之显现。何为老？谓蕴之成熟。何为住？谓已生之法不衰损。何为无常？谓有为生起之法坏灭。何为名之积聚？谓立名即是名。何为句之积聚？谓圆满义之文字。何为字之积聚？谓文字即名为字之积聚。何为缘不具足？谓因与缘不圆满。何为缘具足？谓因与缘不圆满即无。与心不相应者已说竟。何为识？如是，取境，决择境，了别境，通达境。如如近宝之彩绘现为所依，如是识亦决择境之相。由境近而生，故决择境近。然境之相仅为识者则不然，以境亦将成识故。识
English
It is not non-existent cessation. What is the attainment of non-perception? It is said that it is the cessation of mind and mental phenomena by the mental activity that precedes the determination of non-existence of the higher desirelessness of virtue increase. What is the attainment of cessation? It is said that it is the cessation of mind and mental phenomena by the mental activity that precedes the thought of dwelling in the desirelessness arising from the sphere of nothingness. What is non-perception? It is said that it is the cessation of mind and mental phenomena arising in the gods of non-perceptual beings. What is the faculty of life? It is the life of the three realms. What is common destiny? It is the equality of sentient beings. This is the similarity of sentient beings, which is the cause of considering sentient beings as one. What is separate attainment? It is separate attainment of places. What is separate attainment of things? It is separate attainment of aggregates. What is separate attainment of sense bases? It is separate attainment of the inner and outer self-nature sense bases. What is birth? It is the manifestation of aggregates. What is aging? It is the maturation of aggregates. What is abiding? It is the non-deterioration of arisen dharmas. What is impermanence? It is the destruction of conditioned arisen dharmas. What is the collection of names? It is the establishment of names that is the name. What is the collection of sentences? It is the complete letters of meaning. What is the collection of letters? It is said that letters themselves are the collection of letters. What is the absence of assembled conditions? It is the incompleteness of cause and conditions. What is the assembly of conditions? It is the absence of incompleteness of cause and conditions. Those not associated with mind have been explained. What is consciousness? Thus, grasping objects, discriminating objects, distinguishing objects, and comprehending objects. Just as the appearance of color near a jewel becomes the support, so too does consciousness discriminate the appearance of objects. Because it arises from the proximity of objects, it discriminates the proximity of objects. However, the mere appearance of objects is not consciousness, because the object would also become consciousness. Consciousness