Tibetan
ངས་ཉིད་དང༌། འགྲམ་པ་སེང་གེའི་འདྲ་བ་ཉིད་དང༌། ཚེམས་དཀར་བ་ཉིད་དང༌། ཚེམས་མཉམ་པ་ཉིད་དང༌། ཚེམས་ཐགས་བཟང་བ་ཉིད་དང༌། ཚེམས་མཉམ་ཞིང་བཞི་བཅུ་ཚང་བ་ཉིད་དང༌། སྤྱན་མཐོན་མཐིང་ཉིད་དང༌། རྫི་མ་བའི་ལྟ་བུ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་གསུངས་སོ། །འདི་ལ་བཅུའི་ཚད་ཀྱི་ཚོགས་མངའ་བས་ན་བཞི་བཅུ་ཐམ་པ་ཚང་བ་སྟེ། བཅུ་ཚན་བཞི་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཐམས་ཅད་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ན་འདི་དག་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཡིན་ནོ། །བ་མཆོག་ནི་བ་དང་གླང་ངོ༌། །ཡང་ན་བ་མཆོག་ནི་ཁྱུ་མཆོག་ལ་བྱའོ། །དེ་དག་བཤད་པ་དང་རྒྱུ་དང་སྔོན་གྱི་མཚན་མ་ནི་མདོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་ལ་སྟེ། འདི་ལ་མཚན་ནི་གང་གང་གིས། །སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་གང་ཡིན། །དེ་དང་དེ་ནི་རབ་རྫོགས་པས། །མཚན་ནི་འདི་དག་ཡང་དག་འགྲུབ། །འདིར་མཚན་གང་དང་རྒྱུ་གང་དང་གང་གིས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་དེ་རབ་ཏུ་རྫོགས་པས་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་འདིའི་མཚན་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པོ། །ཡང་ གང་གི་རྒྱུ་གང་ཞེ་ན། བླ་མ་སྐྱེལ་ལ་སོགས་པ་དང༌། །ཡང་དག་བླངས་ལ་བརྟན་པ་དང༌། །བསྡུ་བ་བསྟེན་དང་གྱ་ནོམ་པའི། །དངོས་པོ་སྦྱིན་དང་གསད་བྱ་བ། །ཐར་པར་བྱེད་དང་དགེ་བ་ནི། །ཡང་དག་བླངས་དང་སྤེལ་ལ་སོགས། །སྒྲུབ་བྱེད་རྒྱུ་ཡི་མཚན་ཉིད་དེ། །དེ་ལ་སོགས་པ་མདོ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། དེ་ལ་བླ་མ་དག་སྐྱེལ་བ་དང་བསུ་བ་དག་དང༌། ཆོས་ཉན་པ་དང༌། མེ་ཏོག་གིས་མཆོད་པ་དང༌། མཆོད་རྟེན་གྱི་ཐད་དུ་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་གཡོག་བྱས་པས་ཕྱག་དང་ཞབས་འཁོར་ལོའི་མཚན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །ཡི་དམ་ལ་ཤིན་ཏུ་བརྟན་པས་ཞབས་ཤིན་ཏུ་གནས་པ་དང༌། བཟའ་བ་དང་བཏུང་བ་ལ་སོགས་པ་གྱ་ནོམ་པ་བྱིན་ནས་ཕྱག་དང་ཞབས་འཇམ་ཞིང་གཞོན་ཤ་ཆགས་པ་ཉིད་དང༌། བདུན་མཐོ་བ་ཉིད་དོ། །གསད་པར་བྱ་བ་ཐར་པར་བྱ་བ་མང་པོའི་ཚིག་ནི་སོགས་པའི་དོན་ཏོ། །གསད་པ་ཐར་པར་བྱས་པ་དང༌། །སྲོག་རྗེས་སུ་གཟུང་བར་བྱས་པ་དང༌། སྲོག་གཅོད་པ་ལས་ལྡོག་པ་ཀུན་ནས་བསྟེན་པས་སོར་མོ་རིང་བ་ཉིད་དང༌། རྟིང་པ་ཡངས་པ་ཉིད་དང༌། སྐུ་ཆེ་ཞིང་དྲང་བ་ཉིད་དོ། །དགེ་བའི་ཆོས་ཡང་དག་པར་བླངས་པ་རྣམ་པར་སྤེལ་ཞིང་འགྲིབ་པར་མ་བྱས་པས་ཞབས་ཀྱི་ལོང་བུ་མི་མངོན་པ་ཉིད་དང༌། སྐུའི་སྦུ་གྱེན་དུ་ཕྱོགས་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་སོགས་པ་ནི་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའོ། །མདོ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་ཇི་སྐད་དུ་འཆད་པར་འགྱུར་བའོ། །སྐྱེས་བུ
Chinese
我自身，以及面颊如狮子，牙齿洁白，牙齿平整，牙齿排列良好，牙齿平整且四十颗具足，眼睛青蓝色，睫毛如牛王般，这被称为三十二相。因为具有十的倍数的集合，所以四十全部具足，意思是四个十。如果全部归纳起来，这些是三十二相。牛王是牛和公牛。或者，牛王是指牛群之王。这些解释、原因和先前的特征，如经中所说，是关于法的布施。对此，相是什么，凭借什么？是什么原因使之成就？凭借那个和那个完全圆满，这些相才能真实成就。在此，什么相，什么原因，凭借什么成就，那个和那个完全圆满，因此，圆满报身之相才能真实成就。又，什么的原因是什么呢？迎送上师等，以及如实受持且坚定，积累供养和丰盛的物品，施舍和应杀者，使之解脱和善法，如实受持和增长等，是成就的原因的特征。如是等等，如经中所说。也就是说，迎送上师们，听闻佛法，用鲜花供养，去往佛塔处等等，因为侍奉这些，所以具有手和脚的轮相。因为对本尊非常坚定，所以双足非常稳固。因为给予丰盛的食物和饮料等，所以手和脚柔软且年轻，并且七处隆满。应杀者，应解脱者，许多词语的意思是“等”。杀者被解脱，生命被救护，以及断除杀生，完全依止这些，所以手指细长，脚跟宽大，身体高大且正直。因为如实受持善法，并加以增长，不使之减少，所以足踝不显露，身体的脉络向上。如是等等，就是像这样等等。如经中所说，就是如实宣说法的布施。
English
Myself, as well as cheeks like a lion, teeth white, teeth even, teeth well-aligned, teeth even and complete with forty, eyes blue-green, eyelashes like a bull king, these are called the thirty-two marks. Because it possesses a collection of multiples of ten, it is fully complete with forty, meaning four tens. If all are gathered together, these are the thirty-two marks. A bull king is a cow and a bull. Or, a bull king refers to the king of the herd. These explanations, causes, and previous characteristics, as stated in the sutra, pertain to the giving of Dharma. Regarding this, what is a mark, by what means? What is the cause that accomplishes it? By that and that being completely perfected, these marks are truly accomplished. Here, what mark, what cause, by what means is it accomplished, that and that being completely perfected, therefore, the marks of this Sambhogakaya are truly accomplished. Again, what is the cause of what? Welcoming and sending off gurus, etc., as well as truly upholding and being steadfast, accumulating offerings and abundant objects, giving and those to be killed, liberating them and virtuous deeds, truly upholding and increasing, etc., are the characteristics of the cause of accomplishment. Such and so forth, as stated in the sutra. That is to say, welcoming and sending off gurus, listening to the Dharma, offering with flowers, going to stupas, etc., because of serving these, one possesses the wheel marks on hands and feet. Because of being very steadfast towards the yidam, the feet are very firm. Because of giving abundant food and drink, etc., the hands and feet are soft and youthful, and the seven places are full. Those to be killed, those to be liberated, the meaning of many words is "etc." Those who are killed are liberated, life is saved, and abstaining from killing, completely relying on these, therefore the fingers are long, the heels are broad, and the body is tall and upright. Because truly upholding virtuous Dharma and increasing it, without diminishing it, the ankles are not visible, and the veins of the body point upwards. Such and so forth, is like this and so forth. As stated in the sutra, it is to truly proclaim the giving of Dharma. A person
Tibetan
་ཆེན་པོའི་བྱ་བ་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང༌། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོ་སྟེ། དེ་དག་གསལ་བར་བྱེད་པས་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་སོ། །དེ་དག་མཛེས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དཔེ་བྱེད་བཟང་པོ་བརྒྱད་ཅུ་སྟེ། དེ་དག་གི་དབང་དུ་བྱས་ནས། ཐུབ་པའི་སེན་མོ་ཟངས་མདོག་དང༌། །མདོག་སྣུམ་མཐོ་དང་སོར་མོ་རྣམས། །ཟླུམ་རྒྱས་བྱིན་གྱིས་ཕྲ་བ་དང༌། །རྩ་མི་མངོན་དང་མདུད་པ་མེད། །ཅེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་སེན་མོ་ཟངས་ཀྱི་མདོག་ཉིད་དང༌། སེན་མོ་མདོག་སྣུམ་པ་ཉིད་དང༌། སེན་མོ་མཐོ་བ་ཉིད་དང༌། སེན་མོ་ཟླུམ་པ་ཉིད་དང༌། སོར་མོ་རྒྱས་པ་ཉིད་དང༌། སོར་མོ་བྱིན་གྱིས་ཕྲ་བ་ཉིད་དང༌། རྩ་མི་མངོན་པ་ཉིད་དང༌། རྩ་མདུད་པ་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་ བ་དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་བརྒྱད་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ལོང་བུ་མི་མངོན་ཞབས་མཉམ་དང༌། །སེང་གེ་གླང་ཆེན་བྱ་དང་ནི། །ཁྱུ་མཆོག་སྟབས་གཤེགས་གཡས་ཕྱོགས་དང༌། །མཛེས་གཤེགས་དྲང་དང་འཁྲིལ་བག་ཆགས། །བྱི་དོར་བྱས་འདྲ་རིམ་པར་འཚམ། །ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་རྐང་པ་གཅིག་གིས་ལྷག་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པས་ནི་ལོང་བུ་མི་མངོན་པ་ཉིད་དང༌། ཞབས་མི་མཉམ་པ་མེད་པ་ཉིད་དང༌། སེང་གེའི་སྟབས་སུ་གཤེགས་པ་ཉིད་དང༌། གླང་པོ་ཆེའི་སྟབས་སུ་གཤེགས་པ་ཉིད་དང༌། ངང་པའི་སྟབས་སུ་གཤེགས་པ་ཉིད་དང༌། ཁྱུ་མཆོག་གི་སྟབས་སུ་གཤེགས་པ་ཉིད་དང༌། གཡས་ཕྱོགས་སུ་ལྡོག་ཅིང་གཤེགས་པ་ཉིད་དང༌། སྐུ་མཛེས་པར་གཤེགས་པ་ཉིད་དང༌། སྐུ་དྲང་བ་ཉིད་དང༌། སྐུ་འཁྲིལ་བག་ཆགས་པ་ཉིད་དང༌། སྐུ་བྱི་དོར་བྱིས་པ་ཉིད་དང༌། སྐུ་རིམ་པར་འཚམ་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་བཅུ་གཉིས་སོ། །གཙང་དང་འཇམ་དང་དག་པའི་སྐུ། །མཚན་ནི་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དང༌། །སྐུ་ཡི་ཁོ་ལག་ཡངས་ཤིང་བཟང༌། །ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་རྐང་གསུམ་གྱིས་ནི་སྐུ་གཙང་བ་ཉིད་དང༌། སྐུ་འཇམ་པ་ཉིད་དང༌། སྐུ་རྣམ་པར་དག་པ་ཉིད་དང༌། མཚན་རྫོགས་པ་ཉིད་དང༌། སྐུའི་ཁོ་ལག་ཡངས་ཤིང་མཛེས་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་ལྔ་ཡིན་ནོ། །གོམ་སྙོམས་སྤྱན་ནི་དག་པ་དང༌། །ཤིན་ཏུ་གཞོན་མདོག་ཅན་ཉིད་དང༌། །སྐུ་ཞུམ་མེད་དང་རྒྱས་པ་དང༌། །ཤིན་ཏུ་གྲིམ་པའི་སྐུ་ཉིད་དང༌། །ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་གོམ་པ་སྙོམས་པ་ཉིད་དང༌། སྤྱན་རྣམ་པར་དག་པ་ཉིད་དང༌། སྐུ་ཤིན་ཏུ་གཞོན་ཤ་ཆགས་པ་ཉིད་དང༌། སྐུ་ཞུམ་པ་མེད་པ་ཉིད་དང༌། སྐུ་རྒྱས་པ་ཉིད་དང༌། །སྐུ་ཤིན་ཏུ་གྲིམས་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་དྲུག་གོ །ཡན་ལག་ཤིན་ཏུ་རྣམ
Chinese
为了行持伟大的事业，如来和菩萨是大丈夫。为了阐明这些，有大丈夫的三十二相。为了使这些更加庄严，有八十随好。就这些而言： “佛陀的指甲是铜色， 颜色润泽高隆且手指， 圆满丰盈纤细又匀称， 脉络不显且无有结节。” 这指的是指甲是铜色，指甲颜色润泽，指甲高隆，指甲圆润，手指丰盈，手指纤细匀称，脉络不显，脉络没有结节，这八种随好。 “隐没踝骨双足平， 如狮象鹅及牛王， 右旋优雅身端正， 洁净光润次第合。” 这一偈多出一句诗，指的是踝骨隐没，双足平整，如狮子般行走，如大象般行走，如鹅般行走，如牛王般行走，右旋而行，身姿优雅，身体端正，身体婀娜多姿，身体洁净光润，身体次第相合，这十二种随好。 “清净柔和及洁白身， 具足一切好相之身， 身之肢体宽广且妙好。” 这三句诗指的是身体清净，身体柔和，身体洁白，具足一切好相，身体的肢体宽广且妙好，这五种随好。 “步伐稳健眼清净， 身色极度年轻貌， 身不衰损且丰满， 身体极为紧致之身。” 这指的是步伐稳健，眼睛清净，身体呈现极度年轻的肤色，身体不衰损，身体丰满，身体极为紧致，这六种随好。 肢体极其
English
In order to perform great deeds, the Tathāgata and Bodhisattvas are great beings. To clarify these, there are the thirty-two marks of a great being. To make these even more magnificent, there are eighty minor marks. In terms of these: "The nails of the Buddha are copper-colored, The color is lustrous, high, and the fingers, Are round, full, slender, and even, The veins are invisible and without knots." This refers to the nails being copper-colored, the nails being lustrous in color, the nails being high, the nails being round, the fingers being full, the fingers being slender and even, the veins being invisible, and the veins having no knots, these eight minor marks. "Hidden ankles, equal feet, Like a lion, elephant, goose, and bull king, Walking to the right, graceful, upright, Clean, radiant, and in proper order." This verse, with one extra line of poetry, refers to the ankles being hidden, the feet being equal, walking like a lion, walking like an elephant, walking like a goose, walking like a bull king, walking turning to the right, having a graceful posture, the body being upright, the body being elegant, the body being clean and radiant, and the body being in proper order, these twelve minor marks. "A clean, gentle, and pure body, A body complete with all good marks, The limbs of the body are broad and excellent." These three lines of poetry refer to the body being clean, the body being gentle, the body being pure, being complete with all good marks, and the limbs of the body being broad and excellent, these five minor marks. "Steady steps, pure eyes, A body with an extremely youthful complexion, A body without decline and full, A body that is extremely firm." This refers to steady steps, pure eyes, the body having an extremely youthful complexion, the body being without decline, the body being full, and the body being extremely firm, these six minor marks. Limbs extremely