Tibetan
་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་ནི་འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཁམས་དང༌། འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཁམས་དང༌། ཁམས་ཡོད་པ་དང༌། ཁམས་མེད་པ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་ནི་གཟུགས་ཡིད་ལ་མི་བྱ་བ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཚོར་བ་དང༌། འདུ་ཤེས་དང༌། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང༌། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡིད་ལ་མི་བྱ་བ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །སྐྱེ་མཆེད་དང༌། ཁམས་དང༌། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཡིད་ལ་མི་བྱ་བ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐམས་ཅད་དང༌། སྟོང་པ་ཉིད་ཐམས་ཅད་དང༌། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་ཡིད་ལ་མི་བྱ་བ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །འཕགས་པའི་བདེན་པ་དང༌། བསམ་གཏན་དང༌། ཚད་མེད་པ་དང༌། གཟུགས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང༌། རྣམ་པར་ཐར་པ་བརྒྱད་དང༌། མཐར་གྱིས་གནས་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དགུ་དང༌། སྟོང་པ་ཉིད་དང༌། མཚན་མ་མེད་པ་དང༌། སྨོན་པ་མེད་པ་དང༌། མངོན་པར་ཤེས་པ་དང༌། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང༌། གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་ཡིད་ལ་མི་བྱ་བ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་དང༌། མི་འཇིགས་པ་དང༌། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་ཡིད་ལ་མི་བྱ་བ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་བར་དུ་ཡིད་ལ་མི་བྱ་བ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །གཟུགས་གཟུགས་ཀྱིས་སྟོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཚོར་བ་དང༌། འདུ་ཤེས་དང། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང༌། རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པས་སྟོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །སྐྱེ་མཆེད་དང༌། ཁམས་དང༌། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བས་སྟོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐམས་ཅད་དང། སྟོང་པ་ཉིད་ཐམས་ཅད་དང༌། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱིས་སྟོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །འཕགས་པའི་བདེན་པ་དང༌། བསམ་གཏན་དང༌། ཚད་མེད་པ་དང༌། གཟུགས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང༌། སྟོང་པ་ ཉིད་དང༌། རྣམ་པར་ཐར་པ་དང༌། མཐར་གྱིས་གནས་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང༌། སྟོང་པ་ཉིད་དང༌། མཚན་མ་མེད་པ་དང༌། སྨོན་པ་མེད་པ་དང༌། མངོན་པར་ཤེས་པ་དང༌། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང༌། གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་རྣམས་གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་རྣམས་ཀྱིས་སྟོང་ངོ་ཞེས་པ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །སྟོབས་བཅུ་དང༌། མི་འཇིགས་པ་བཞི་དང༌། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི་དང༌། བྱམས་པ་ཆེན་པོ་དང༌། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅོ་བརྒྱད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱིས་སྟོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱིས་སྟོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པའི་ལམ་དང༌། ཤིན་ཏུ་མ་སྦྱངས་པའི་ལམ་དང། སྐྱེ་བ་དང༌། འགག་པ་དང༌། གནས་པ་ལས་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་དང༌། འདོད་ཆགས་དང༌། ཞེ་སྡང་དང༌། གཏི་མུག་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །འདོད་ཆགས་མེད་པ་དང༌། ཞེ་སྡང་མེད་པ་དང༌། གཏི་མུག་མེད་པ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ལྟ་བ་དང༌། ལྟ་བ་མེད་པ་དང༌། ལོག་པར་ལྟ་བ་དང༌། ལོག་པར་ལྟ་བ་མེད་པ་དང༌། ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བར་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །མིང་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །མིང་དང༌། གཟུགས་དང༌། དམིགས་པ་དང༌། བདག་པོ་དང༌། རྣམ་པ་དང༌། མཚན་ཉིད་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། སྡུག་བསྔལ་བ་དང༌། ཀུན་འབྱུང་བ་དང༌། འགོག་པ་དང༌། ལམ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང༌། སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་ལམ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །བྱོལ་སོང་གི་སྐྱེ་གནས་དང༌། བྱོལ་སོང་གི་སྐྱེ་གནས་ཀྱི་ལམ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །གཤིན་རྗེའི་འཇིག་རྟེན་དང༌། གཤིན་རྗེའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ལམ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །མི་དང་མིའི་ལམ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །མི་མ་ཡིན་པ་དང༌། མི་མ་ཡིན་པའི་ལམ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ལྷ་དང་ལྷའི་ལམ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། ། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུ་དང༌། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུའི་ལམ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བའི་འབྲས་བུ་དང༌། ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བའི་འབྲས་བུའི་ལམ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཕྱིར་མི་འོང་བའི་འབྲས་བུ་དང༌། ཕྱིར་མི་འོང་བའི་འབྲས་བུའི་ལམ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དགྲ་བཅོམ་པ་ཉིད་དང༌། དགྲ་བཅོམ་པའི་ལམ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །རང་བྱང་ཆུབ་དང༌། རང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ལམ་གྱི་རྣམ་པ་ཤེས་པ་ཉིད་དང༌། ལམ་གྱི་རྣམ་པ་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱི་ལམ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དང༌། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་ལམ་ལ་མཁས་པར་རིག་པ
Chinese
应善巧了知。菩萨摩诃萨应善巧了知无为界，无为界，有界，无界。菩萨摩诃萨应善巧了知不作意于色。应善巧了知不作意于受、想、行、识。应善巧了知不作意于处、界、缘起。应善巧了知不作意于一切波罗蜜多、一切空性、三十七菩提分法。应善巧了知不作意于圣谛、静虑、无量、无色定、八解脱、九次第住定、空性、无相、无愿、神通、等持、陀罗尼门。应善巧了知不作意于如来十力、四无畏、四无碍解、十八不共佛法。应善巧了知乃至一切种智。应善巧了知色以色空。应善巧了知受、想、行、识以识空。应善巧了知处、界、缘起以缘起空。应善巧了知一切波罗蜜多、一切空性、菩提分法以菩提分法空。应善巧了知圣谛、静虑、无量、无色定、空性、解脱、次第住定、空性、无相、无愿、神通、等持、陀罗尼门以陀罗尼门空。
English
Should be skillfully known. The Bodhisattva-Mahasattva should be skillfully know the unconditioned realm, the unconditioned realm, the realm of existence, and the realm of non-existence. The Bodhisattva-Mahasattva should be skillfully know not to focus on form. Should be skillfully know not to focus on feeling, perception, formation, and consciousness. Should be skillfully know not to focus on the sense bases, realms, and dependent origination. Should be skillfully know not to focus on all perfections, all emptinesses, and the thirty-seven factors of enlightenment. Should be skillfully know not to focus on the noble truths, meditative stabilizations, immeasurables, formless absorptions, the eight liberations, the nine sequential abidings, emptiness, signlessness, wishlessness, supernormal knowledges, samadhi, and the doors of dharani. Should be skillfully know not to focus on the ten powers of the Tathagata, the four fearlessnesses, the four analytical understandings, and the eighteen unshared qualities of the Buddha. Should be skillfully know up to the all-knowingness. Should be skillfully know that form is empty of form. Should be skillfully know that feeling, perception, formation, and consciousness are empty of consciousness. Should be skillfully know that the sense bases, realms, and dependent origination are empty of dependent origination. Should be skillfully know that all perfections, all emptinesses, and the factors of enlightenment are empty of the factors of enlightenment. Should be skillfully know that the noble truths, meditative stabilizations, immeasurables, formless absorptions, emptiness, liberations, sequential abidings, emptiness, signlessness, wishlessness, supernormal knowledges, samadhi, and the doors of dharani are empty of the doors of dharani.
Chinese
十力，四无畏，四无碍解，大慈，大悲，十八不共佛法，应善巧了知所谓以十八不共佛法为空性。乃至无上正等菩提，应善巧了知所谓以无上正等菩提为空性。菩萨摩诃萨应善巧了知甚深修习之道，甚深未修习之道，生，灭，住异，贪，嗔，痴。应善巧了知无贪，无嗔，无痴。应善巧了知见，无见，邪见，无邪见，一切见之间隔。应善巧了知名。应善巧了知名，色，所缘，主，相，体性。应善巧了知苦，集，灭，道。应善巧了知地狱有情，地狱有情之道。应善巧了知旁生生处，旁生生处之道。应善巧了知阎罗世界，阎罗世界之道。应善巧了知人与人之道。应善巧了知非人与非人之道。应善巧了知天与天之道。 应善巧了知入流果，入流果之道。应善巧了知一来果，一来果之道。应善巧了知不来果，不来果之道。应善巧了知阿罗汉，阿罗汉之道。应善巧了知独觉菩提，独觉菩提之道。应善巧了知道相智，道相智之道。应善巧了知一切相智，一切相智之道。
English
The ten powers, the four fearlessnesses, the four analytical knowledges, great love, great compassion, and the eighteen unshared qualities of a Buddha—one should skillfully understand that they are empty of the eighteen unshared qualities of a Buddha. Up to unsurpassed, perfect, complete enlightenment, one should skillfully understand that it is empty of unsurpassed, perfect, complete enlightenment. A bodhisattva mahasattva should skillfully understand the path of profound cultivation, the path of profound non-cultivation, birth, cessation, change from abiding, attachment, hatred, and delusion. One should skillfully understand non-attachment, non-hatred, and non-delusion. One should skillfully understand the interval between views, non-views, wrong views, non-wrong views, and all views. One should skillfully understand name. One should skillfully understand name, form, object of focus, lord, aspect, and characteristic. One should skillfully understand suffering, origin, cessation, and path. One should skillfully understand sentient beings in hell and the path of sentient beings in hell. One should skillfully understand the realm of animals and the path of the realm of animals. One should skillfully understand the world of Yama and the path of the world of Yama. One should skillfully understand humans and the path of humans. One should skillfully understand non-humans and the path of non-humans. One should skillfully understand gods and the path of gods. One should skillfully understand the fruit of stream-entry and the path of the fruit of stream-entry. One should skillfully understand the fruit of once-returning and the path of the fruit of once-returning. One should skillfully understand the fruit of non-returning and the path of the fruit of non-returning. One should skillfully understand arhatship and the path of arhatship. One should skillfully understand solitary enlightenment and the path of solitary enlightenment. One should skillfully understand knowledge of the aspects of the path and the path of knowledge of the aspects of the path. One should skillfully understand omniscience and the path of omniscience.
Tibetan
ར་བྱའོ། །དབང་པོ་རྣམས་ལ་མཁས་པ་དང༌། དབང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་རྫོགས་པར་བྱ་བ་ལ་མཁས་རིག་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཤེས་རབ་རྣོ་བ་དང༌། ཤེས་རབ་མགྱོགས་པ་དང༌། ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཤེས་རབ་དང་ཡང་དག་པའི་ཤེས་རབ་དང༌། མི་མཉམ་པ་དང་མཉམ་པའི་ཤེས་རབ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །འདས་པའི་དུས་དང༌། མ་འོངས་པའི་དུས་དང༌། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དུས་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཐབས་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །སེམས་ཅན་གྱི་སེམས་དང༌། བསམ་པ་དང༌། ལྷག་པའི་བསམ་པ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དོན་དང་ཡི་གེ་དང་ཐེག་པ་གསུམ་རྣམ་པར་དགོད་པ་ལ་མཁས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །རབ་འབྱོར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཚེ་ཕན་ཡོན་འདི་དག་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྦྱོར་བའི་ལམ་མེད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ནོ།། །།ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐོང་བའི་ལམ་མེད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྒོམ་པར་བྱེད་པ་དེ་ལ་ཕན་ཡོན་འདི་དག་ཡོད་པར་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒོམ་པའི་ལམ་མེད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ནོ། །གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཇི་ལྟར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱད་པར་བགྱི། ཇི་ལྟར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པར་བགྱི། ཇི་ལྟར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ ཕྱིན་པ་བསྒོམ་པར་བགྱི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། གཟུགས་བཞི་བ་དང༌། གཟུགས་རག་པ་དང༌། གཟུགས་རག་པ་ལས་དང༌། གཟུགས་གསོག་དང༌། གཟུགས་སྙིང་པོ་མེད་པས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱད་པར་བྱའོ། །ཚོར་བ་དང༌། འདུ་ཤེས་དང༌། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང༌། རྣམ་པ་ཤེས་པ་བཞི་བ་དང༌། རྣམ་པར་ཤེས་པ་རག་ལས་པ་དང༌། རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསོག་དང༌། རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྙིང་པོ་མེད་པས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྤྱོད་པར་བྱའོ། །སྐྱེ་མཆེད་དང༌། ཁམས་དང༌། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཞི་བ་དང༌། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་རག་ལས་པ་དང༌། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་གསོག་དང༌། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་སྙིང་པོ་མེད་པས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྦྱོར་བའི་ལམ་མི་ཤེས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ནོ།། །།གང་ཡང་འདི་སྐད་དུ་ཇི་ལྟར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་ཉིད་མངོ
Chinese
应知晓。对于诸根精通，对于诸根完全圆满精通，应知晓。对于智慧敏锐、智慧迅速、决择智慧、正确智慧、不平等与平等智慧精通，应知晓。对于过去时、未来时、现在时精通，应知晓。对于方便精通，应知晓。对于有情之心、意乐、增上意乐精通，应知晓。对于意义、文字、三乘分别安置精通，应知晓。 善现，菩萨摩诃萨在行般若波罗蜜多时，具有这些利益，这被称为无加行道之分别。 般若波罗蜜多现证，这被称为见道之分别。 修习般若波罗蜜多，应知晓具有这些利益，这被称为修道之分别。 祈请：世尊，应如何行般若波罗蜜多？应如何现证般若波罗蜜多？应如何 修习般若波罗蜜多？ 世尊开示： 以色寂静、色粗重、色粗重之因、色积聚、色无实，行般若波罗蜜多。 受、想、行、识寂静、识粗重之因、识积聚、识无实，行般若波罗蜜多。 处、界、缘起寂静、缘起粗重之因、缘起积聚、缘起无实，行般若波罗蜜多，这被称为不了解加行道之分别。 凡是如此说：应如何现证般若波罗蜜多？这是虚空空性现
English
It should be known. To be skilled in the senses, to be skilled in the complete perfection of the senses, it should be known. To be skilled in sharp wisdom, swift wisdom, decisive wisdom, correct wisdom, unequal and equal wisdom, it should be known. To be skilled in the past, future, and present times, it should be known. To be skilled in means, it should be known. To be skilled in the minds, thoughts, and higher thoughts of sentient beings, it should be known. To be skilled in the arrangement of meaning, letters, and the three vehicles, it should be known. Subhuti, when a Bodhisattva Mahasattva practices the Perfection of Wisdom, he has these benefits, which is called the discrimination of the path of no application. The actualization of the Perfection of Wisdom is called the discrimination of the path of seeing. It should be known that there are these benefits in practicing the Perfection of Wisdom, which is called the discrimination of the path of cultivation. Request: World Honored One, how should one practice the Perfection of Wisdom? How should one actualize the Perfection of Wisdom? How should one Cultivate the Perfection of Wisdom? The World Honored One taught: By the peace of form, the grossness of form, the cause of the grossness of form, the accumulation of form, and the emptiness of form, one should practice the Perfection of Wisdom. Feeling, perception, formations, and consciousness, the peace of consciousness, the cause of the grossness of consciousness, the accumulation of consciousness, and the emptiness of consciousness, one should practice the Perfection of Wisdom. The peace of the sense bases, elements, dependent origination, the cause of the grossness of dependent origination, the accumulation of dependent origination, and the emptiness of dependent origination, one should practice the Perfection of Wisdom, which is called the discrimination of not understanding the path of application. Whoever says, "How should one actualize the Perfection of Wisdom?" This is the actualization of the emptiness of space.