Tibetan
བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ནི་འདི་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་རྣམས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྟོང་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ལགས་པ་དེ་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་རྣམས་མ་ལགས། སྟོང་པ་ཉིད་ལས་གཞན་ན་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་རྣམས་མ་མཆིས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་རྣམས་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད། སྟོང་པ་ཉིད་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་རྣམས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམ་གྲངས་དེས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་རྣམས་ལ་གནས་པར་མི་བགྱིའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པས་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་པར་མི་བགྱི་སྟེ། དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟར་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་སྟོང་སྟེ། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ལགས་པ་དེ་ཡང་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མ་ལགས། སྟོང་པ་ཉིད་ལས་གཞན་ན་ཡང་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མ་མཆིས་ཏེ། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད། སྟོང་པ་ཉིད་ཉིད་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང༌། བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང༌། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང༌། བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང༌། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་པར་མི་བགྱི་སྟེ། དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་སྟོང་སྟེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ལགས་པ་དེ་ཡང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མ་ལགས། སྟོང་པ་ཉིད་ལས་གཞན་ན་ཡང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མ་མཆིས་ཏེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད། སྟོང་པ་ཉིད་ཉིད་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམ་གྲངས་དེས་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པས། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དུག་ལ་གནས་པར་མི་བགྱིའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམ་གྲངས་དེས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པས། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན
Chinese
世尊，是这样的，如来之不共法以如来之不共法空。如来之不共法之空性为何，彼亦非如来之不共法。空性之外亦无如来之不共法，如来之不共法即是空性，空性即是如来之不共法。世尊，因此之故，菩萨摩诃萨行般若波罗蜜多时，不住于如来之不共法。世尊，又，菩萨摩诃萨行般若波罗蜜多时，不住于布施波罗蜜多。何以故？世尊，是这样的，布施波罗蜜多以布施波罗蜜多空。布施波罗蜜多之空性为何，彼亦非布施波罗蜜多。空性之外亦无布施波罗蜜多，布施波罗蜜多即是空性，空性即是布施波罗蜜多。持戒波罗蜜多，忍辱波罗蜜多，精进波罗蜜多，静虑波罗蜜多，智慧波罗蜜多不住于此。何以故？世尊，是这样的，智慧波罗蜜多以智慧波罗蜜多空。智慧波罗蜜多之空性为何，彼亦非智慧波罗蜜多。空性之外亦无智慧波罗蜜多，智慧波罗蜜多即是空性，空性即是智慧波罗蜜多。世尊，因此之故，菩萨摩诃萨行般若波罗蜜多时，不住于波罗蜜多毒。世尊，因此之故，菩萨摩诃萨行般若波罗蜜多时，布施波罗蜜
English
Venerable One, thus, the Buddha's unmixed dharmas are empty of the Buddha's unmixed dharmas. That emptiness of the Buddha's unmixed dharmas, that is not the Buddha's unmixed dharmas. Other than emptiness, there are no Buddha's unmixed dharmas, the Buddha's unmixed dharmas are emptiness itself, emptiness itself is the Buddha's unmixed dharmas. Venerable One, therefore, Bodhisattva Mahasattva, practicing the Perfection of Wisdom, does not abide in the Buddha's unmixed dharmas. Venerable One, furthermore, Bodhisattva Mahasattva, practicing the Perfection of Wisdom, does not abide in the Perfection of Giving. Why is that? Venerable One, thus, the Perfection of Giving is empty of the Perfection of Giving. That emptiness of the Perfection of Giving, that is not the Perfection of Giving. Other than emptiness, there is no Perfection of Giving, the Perfection of Giving is emptiness itself, emptiness itself is the Perfection of Giving. The Perfection of Morality, the Perfection of Patience, the Perfection of Diligence, the Perfection of Meditation, and the Perfection of Wisdom, one does not abide in these. Why is that? Venerable One, thus, the Perfection of Wisdom is empty of the Perfection of Wisdom. That emptiness of the Perfection of Wisdom, that is not the Perfection of Wisdom. Other than emptiness, there is no Perfection of Wisdom, the Perfection of Wisdom is emptiness itself, emptiness itself is the Perfection of Wisdom. Venerable One, therefore, Bodhisattva Mahasattva, practicing the Perfection of Wisdom, does not abide in the poison of the perfections. Venerable One, therefore, Bodhisattva Mahasattva, practicing the Perfection of Wisdom, the Perfection of Giving
Tibetan
་པ་ལ་གནས་པར་མི་བགྱིའོ།། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང༌། བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང༌། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང༌། བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང༌། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་པར་མི་བགྱིའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པས་ཡི་གེ་རྣམས་ལ་གནས་པར་མི་བགྱི་སྟེ། ཡི་གེ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ལ་གནས་པར་མི་བགྱིའོ། །གཅིག་ཏུ་བརྗོད་པ་ལ་གནས་པར་མི་བགྱི། གཉིས་སུ་བརྗོད་པ་ལ་གནས་པར་མི་བགྱི། ཐ་དད་དུ་བརྗོད་པ་ལ་གནས་པར་མི་བགྱིའོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟར་ཡི་གེ་རྣམས་ཡི་གེ་རྣམས་ཀྱིས་སྟོང་སྟེ། ཡི་གེ་རྣམས་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ལགས་པ་དེ་ཡང་ཡི་གེ་རྣམས་མ་ལགས། སྟོང་པ་ཉིད་ལས་གཞན་ན་ཡང་ཡི་གེ་རྣམས་མ་མཆིས་ཏེ། ཡི་གེ་རྣམས་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད། སྟོང་པ་ཉིད་ཉིད་ཡི་གེ་རྣམས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམ་གྲངས་དེས་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པས་ཡི་གེ་རྣམས་ལ་གནས་པར་མི་བགྱིའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པས། མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ལ་གནས་པར་མི་བགྱི་སྟེ། དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ནི་འདི་ལྟར་མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམས་མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྟོང་སྟེ། མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ལགས་པ་དེ་ཡང་མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམས་མ་ལགས། སྟོང་པ་ཉིད་ལས་གཞན་ན་ཡང་མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམས་མ་མཆིས་ཏེ། མངོན་པར་ཤེས་པ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད། སྟོང་པ་ཉིད་ཉིད་མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམ་གྲངས་དེས་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པས་མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ལ་གནས་པར་མི་བགྱིའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པས། གཟུགས་མི་རྟག་གོ་ཞེས་བགྱི་བར་གནས་པར་མི་བགྱིའོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ནི་འདི་ལྟར་གཟུགས་མི་རྟག་པ་གཟུགས་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་སྟེ། གཟུགས་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ལགས་དེ་ཡང་གཟུགས་མི་རྟག་པ་ཉིད་མ་ལགས། སྟོང་པ་ཉིད་ལས་གཞན་ན་ཡང་གཟུགས་མི་རྟག་པ་ཉིད་མ་མཆིས་ཏེ། གཟུགས་མི་རྟག་པ
Chinese
不居于彼。不居于戒波罗蜜多，不居于忍辱波罗蜜多，不居于精进波罗蜜多，不居于静虑波罗蜜多，不居于智慧波罗蜜多。世尊，复次，菩萨摩诃萨行般若波罗蜜多时，不住于诸字，亦不住于字之显现。不住于一说，不住于二说，不住于异说。何以故？世尊，如是诸字以诸字性空，诸字之空性亦非诸字。空性之外亦无诸字，诸字即是空性，空性即是诸字。世尊，如是故，菩萨摩诃萨行般若波罗蜜多时，不住于诸字。世尊，复次，菩萨摩诃萨行般若波罗蜜多时，不住于诸神通。何以故？世尊，如是诸神通以诸神通性空，诸神通之空性亦非诸神通。空性之外亦无诸神通，诸神通即是空性，空性即是诸神通。世尊，如是故，菩萨摩诃萨行般若波罗蜜多时，不住于诸神通。世尊，复次，菩萨摩诃萨行般若波罗蜜多时，不住于“色无常”之说。何以故？世尊，如是色无常以色无常性空，色无常之空性亦非色无常。空性之外亦无色无常，色无常
English
does not abide therein. He does not abide in the perfection of discipline, he does not abide in the perfection of patience, he does not abide in the perfection of diligence, he does not abide in the perfection of meditation, he does not abide in the perfection of wisdom. Blessed One, furthermore, when a Bodhisattva Mahasattva practices the Perfection of Wisdom, he does not abide in letters, nor does he abide in the manifestation of letters. He does not abide in saying one, he does not abide in saying two, he does not abide in saying different. Why is that? Blessed One, thus, letters are empty of letters, and the emptiness of letters is not letters. Apart from emptiness, there are no letters, letters themselves are emptiness, emptiness itself is letters. Blessed One, therefore, a Bodhisattva Mahasattva, practicing the Perfection of Wisdom, does not abide in letters. Blessed One, furthermore, when a Bodhisattva Mahasattva practices the Perfection of Wisdom, he does not abide in superknowledges. Why is that? Blessed One, thus, superknowledges are empty of superknowledges, and the emptiness of superknowledges is not superknowledges. Apart from emptiness, there are no superknowledges, superknowledges themselves are emptiness, emptiness itself is superknowledges. Blessed One, therefore, a Bodhisattva Mahasattva, practicing the Perfection of Wisdom, does not abide in superknowledges. Blessed One, furthermore, when a Bodhisattva Mahasattva practices the Perfection of Wisdom, he does not abide in saying, "Form is impermanent." Why is that? Blessed One, thus, form's impermanence is empty of form's impermanence, and the emptiness of form's impermanence is not form's impermanence. Apart from emptiness, there is no form's impermanence, form's impermanence
Tibetan
་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད། སྟོང་པ་ཉིད་ཉིད་གཟུགས་མི་རྟག་པ་ཉིད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམ་གྲངས་དེས་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པས་གཟུགས་མི་རྟག་གོ་ཞེས་བགྱི་བར་གནས་པར་མི་བགྱིའོ། །ཚོར་བ་དང༌། འདུ་ཤེས་དང༌། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང༌། རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་རྟག་གོ་ཞེས་བགྱི་བར་གནས་པར་མི་བགྱི་སྟེ། དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་རྟག་པ་ཉིད་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་སྟེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ལགས་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མ་རྟག་པ་ཉིད་མ་ལགས། སྟོང་པ་ཉིད་ལས་གཞན་ན་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་རྟག་པ་ཉིད་མ་མཆིས་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་རྟག་པ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད། སྟོང་པ་ཉིད་ཉིད་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམ་གྲངས་དེས་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་རྟག་གོ་ཞེས་བགྱི་བར་གནས་པར་མི་བགྱིའོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་སྡུག་བསྔལ་ལོ་ཞེས་བགྱི་བར་གནས་པར་མི་བགྱི་སྟེ། དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟར་གཟུགས་སྡུག་བསྔལ་བ་ཉིད་གཟུགས་སྡུག་བསྔལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་སྟེ། གཟུགས་སྡུག་བསྔལ་བ་ཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ལགས་པ་དེ་ཡང་གཟུགས་སྡུག་བསྔལ་བ་ཉིད་མ་ལགས་ཏེ། སྟོང་པ་ཉིད་ལས་གཞན་ན་ཡང་གཟུགས་སྡུག་བསྔལ་ བ་ཉིད་མ་མཆིས་ཏེ། གཟུགས་སྡུག་བསྔལ་བ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད། སྟོང་པ་ཉིད་ཉིད་གཟུགས་སྡུག་བསྔལ་བ་ཉིད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམ་གྲངས་དེས་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པས་གཟུགས་སྡུག་བསྔལ་ལོ་ཞེས་བགྱི་བར་གནས་པར་མི་བགྱིའོ། །ཚོར་བ་དང༌། འདུ་ཤེས་དང༌། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང༌། རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྡུག་བསྔལ་ལོ་ཞེས་བགྱི་བར་གནས་པར་མི་བགྱི་སྟེ། དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྡུག་བསྔལ་བ་ཉིད་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྡུག་བསྔལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་སྟེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྡུག་བསྔལ་བ་ཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ལགས་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྡུག་བསྔལ་བ་ཉིད་མ་ལགས། སྟོང་པ་ཉིད་ལས་གཞན་ན་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྡུག་བསྔལ་བ་ཉིད་མ་མཆིས་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྡུག་བསྔལ་བ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད། སྟོང་པ་ཉིད་ཉིད་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྡུག་བསྔལ་བ་ཉིད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འ
Chinese
即是空性。空性即是色无常性。世尊，由于这个缘故，菩萨摩诃萨修持般若波罗蜜多时，不应安住于说色是无常的。感受、思想、意志和意识也是无常的，不应安住于说它们是无常的。那是什么缘故呢？世尊，因为这样，意识的无常性以意识的无常性而空。意识的无常性的空性是什么，那也不是意识的无常性。空性之外也没有意识的无常性存在。意识的无常性即是空性。空性即是意识的无常性。世尊，由于这个缘故，菩萨摩诃萨修持般若波罗蜜多时，不应安住于说意识是无常的。同样，不应安住于说色是痛苦的。那是什么缘故呢？世尊，因为这样，色的痛苦性以色的痛苦性而空。色的痛苦性的空性是什么，那也不是色的痛苦性。空性之外也没有色的痛苦性存在。色的痛苦性即是空性。空性即是色的痛苦性。世尊，由于这个缘故，菩萨摩诃萨修持般若波罗蜜多时，不应安住于说色是痛苦的。感受、思想、意志和意识也是痛苦的，不应安住于说它们是痛苦的。那是什么缘故呢？世尊，因为这样，意识的痛苦性以意识的痛苦性而空。意识的痛苦性的空性是什么，那也不是意识的痛苦性。空性之外也没有意识的痛苦性存在。意识的痛苦性即是空性。空性即是意识的痛苦性。世尊，
English
is emptiness itself. Emptiness itself is the impermanence of form. O Blessed One, for that reason, a Bodhisattva Mahasattva, practicing the Perfection of Wisdom, should not abide in saying that form is impermanent. Feelings, perceptions, volitions, and consciousness are also impermanent, and one should not abide in saying that they are impermanent. Why is that? O Blessed One, because in this way, the impermanence of consciousness is empty of the impermanence of consciousness. The emptiness of the impermanence of consciousness, whatever that is, is not the impermanence of consciousness itself. And other than emptiness, there is no impermanence of consciousness. The impermanence of consciousness is emptiness itself. Emptiness itself is the impermanence of consciousness. O Blessed One, for that reason, a Bodhisattva Mahasattva, practicing the Perfection of Wisdom, should not abide in saying that consciousness is impermanent. Similarly, one should not abide in saying that form is suffering. Why is that? O Blessed One, because in this way, the suffering of form is empty of the suffering of form. The emptiness of the suffering of form, whatever that is, is not the suffering of form itself. And other than emptiness, there is no suffering of form. The suffering of form is emptiness itself. Emptiness itself is the suffering of form. O Blessed One, for that reason, a Bodhisattva Mahasattva, practicing the Perfection of Wisdom, should not abide in saying that form is suffering. Feelings, perceptions, volitions, and consciousness are also suffering, and one should not abide in saying that they are suffering. Why is that? O Blessed One, because in this way, the suffering of consciousness is empty of the suffering of consciousness. The emptiness of the suffering of consciousness, whatever that is, is not the suffering of consciousness itself. And other than emptiness, there is no suffering of consciousness. The suffering of consciousness is emptiness itself. Emptiness itself is the suffering of consciousness. O Blessed One,