Tibetan
་བྱ་བ་དང་བྱེད་པ་གཉིས་སུ་གཞག་པ་དེ་དག་གིས་རབ་ཏུ་སྨྲས་པ་དེ་ཇི་ལྟར་ལེགས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། གང་ཡང་དོན་དམ་པ་ལ་ནི་ཁྱད་པར་མེད་པ་དེ་བཞིན་ན་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ལ་བརྟེན་ནས་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་གཞག་པའི་རྟོག་པ་ཉིད་བྱ་བ་དང་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པར་དབྱེ་བ་ཐམས་ཅད་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་གནས་ཀྱི་དོན་དམ་པ་ལ་ནི་བྱ་བ་དང་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གཉིས་སུ་དབྱེ་བ་རྣམས་འགའ་ཡང་མེད་དེ། བཀའ་ལས་བློ་ ༄། །གྲོས་ཆེན་པོ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་སྐྱེ་བ་མེད་པ་སྟེ་བདེན་པ་དང་བདེན་པ་མིན་པ་གཉིས་ཀར་མ་སྐྱེས་པའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་ན་བག་ཆགས་དང་རྣམ་པར་བྲལ་བ་ལས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་པ་ལ་ཡང་དག་པར་རིག་པའི་དེ་མ་ཐག་པར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལོས་ཀྱང་མོས་ཏེ་ས་བོན་དེས་དེ་བཞིན་དུ་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་བྱས་པ་ལ་བྱའོ། །དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ལས་འདྲངས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་གྲུབ་པ་དེའི་རབ་ཏུ་དགའ་བ་དང་འདྲངས་པ་དག་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གཞན་ན་འགའ་ཡང་མེད་ཀྱང་དེ་ལྟར་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་སྔོན་དུ་རྟོགས་པ་ཉིད་ཇི་ལྟར་སྐྱེ་ཞེ་ན། དེ་ལ་སྨྲས་པ། རང་རིག་པའི་རང་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན། མིན་ཏེ་རང་རིག་པ་འདི་གང་གིས་དགོས་པས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་གང་དེ་སྲིད་པ་འདིར་འདིའི་རང་བཞིན་སྟོན་ཅིག །རིག་པའི་རང་བཞིན་དེ་མི་ཤེས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཇི་ལྟར་བུམ་པའི་མགྲིན་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་མི་ཤེས་པར་བུམ་པ་ཤེས་སོ་ཞེས་བྱ་བར་མི་འགྱུར་བས་འདིའི་རང་བཞིན་དངོས་པོ་ཅན་ཞིག་ཏུ་དམིགས་པར་འགྱུར་བའམ། འོན་ཏེ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཅན་ཞིག་ཏུ་དམིགས་པར་འགྱུར་བ་སྟོན་ཅིག །དེ་ལ་དངོས་པོའི་ཕྱོགས་སུ་གནས་ན་ནི་གཅིག་དང་དུ་མའི་རང་བཞིན་དང་རྣམ་པར་བྲལ་བའི་སྦྱོར་བས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱང་རབ་ཏུ་མི་གནས་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །དངོས་པོ་མེད་པར་རྗེས་སུ་གནས་ན་ཡང་དངོས་པོ་མེད་པ་ནི་དངོས་པོ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན། དངོས་པོ་ཉིད་དེ་ལྟར་མེད་པས་དངོས་པོ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཇི་ལྟར་ཡོད་པར་སྟོན། དེ་ནས་གཉིས་ཀའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་བྲལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིན་པར་སྟོན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ན་ཡང་རིག་པ་དང་ལྡན་པའི་དངོས་པོ་དེས་ན་ཡེ་ཤེས་དེ་སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ན་དམིགས་པ་དང་བཅས་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་ན་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པས་ཐམས་ཅད་དུ་བྱ་བ་དང་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ཅན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་ཡང་ཡེ་ཤེས་འདི་ལ་སྐྱེ་བ་མེད་དེ་དེ་ཉིད་རང་རིག་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ན་དེ་ནི་ཡེ་ཤེས་འདི་བྱ་བ་རྣམས་ཅི་ཡང་མི་བསྐྱེད་ན་ནི་དེ་ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་མ་ ༄། །ཡིན་ཏེ། ནུས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་བཞིན་ན་རིག་པ་ཡིན་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཏེ། དེས་ན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དེ་ནུས་པ་ཐམས་ཅད་དང་རྣམ་པར་བྲལ་བ་ཁོ་ནའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་བཞིན་དུ་ཡང་དེ་ལ་རང་རིག་དེ་ངེས་པར་ཡོད་པ་ཡིན་ན་ནི་ཡེ་ཤེས་དེ་བྱ་བ་དང་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་ཅན་དུ་ཁས་བླངས་དགོས་སོ། །དེ་དག་དེ་ལྟར་གྱུར་ན་སྔར་གྱི་བཞིན་དུ་དངོས་པོར་དམིགས་པའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་ཏེ་དངོས་པོ་ནི་བྱ་བ་དང་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནས་དེ་བཞིན་དུ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་པ་དང་རྣམ་པར་བྲལ་བའི་རང་བཞིན་གྱི་ཕྱིར་ན། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དེ་ལ་དེ་བཞིན་པའི་རང་བཞིན་དུ་རིག་པ་ཡང་མེད་པ་དེས་ན་ཡེ་ཤེས་བྱ་བ་དང་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་ཅན་གྱི་དངོས་པོར་དམིགས་པའི་སྐྱོན་དུ་གནས་པ་ཇི་ཙམ་ཡོད་ཅེ་ན། དེ་ལྟར་ན་ཡང་དེ་བཞིན་པའི་རིག་པའི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་ན། དེ་དེའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡོད་དེ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ཡང་སོ་སོར་རིག་པ་མེད་པའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། མིན་ཏེ་སྟོན་ཅིང་བརྗོད་པ་མེད་ཅེས་ཏེ། དེ་མེད་པས་རང་རིག་པའི་རང་བཞིན་ཡང་ཞིག་སྟེ་མེད་དམ། ཇི་ལྟར་ལྐུགས་པ་ལ་སོགས་པས་རོ་མཆོག་མྱངས་པ་ན་སྟོན་པར་མི་ནུས་པའི་དངོས་པོ་ལས་རོ་མྱོང་བ་མེད་དམ་ཅི། ནུས་པ་རྣམ་པར་མང་གསུངས་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་རྒྱུད་གཞན་དག་ལས་རྒྱུད་འདི་ཉིད་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པར་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུད་འདིར་གང་གསུངས་པའི་སྔགས་ལ་སོགས་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ནི་ཐོས་པ་ཙམ་གྱིས་འགྲུབ་པར་བརྗོད་དེ། ལན་ཅིག་བརྗོད་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་གྲུབ་སྩོལ་པར་མཛད་པ་དང༌། འདིར་སྔོན་དུ་བསྙེན་པ་ཡང་མི་དགོས་ཤིང་དེ་བཞིན་དུ་བཟླས་པ་འབུམ་ལ་སོགས་པ་མེད་པར་ཡང་འགྲུབ་པོ། །སྐུ་གཟུགས་དག་ནི་དགས་པ་དང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་རྣལ་འབྱོར་པས་ནུས་མཐུ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པའི་རང་བཞིན་བརྗོད་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་གཞུག་པར་བྱ་བར་བརྗོད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་ན་སྐུ་གཟུགས་དགས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་དེ་ལས་གཞན་པ་ ༄། །ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་མཐོང་བས་གདུལ་དཀའ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་འདུལ་བར་འགྱུར་ལ། དེས་ཆོས་བསྟན་པའི་སྣོད་དུ་འགྱུར་རོ། །རང་གི་གཟུགས་
Chinese
如果将作业和作者分为两类，那么这些被高度赞扬的事物如何才是好的呢？因为在胜义谛中没有差别，但依赖于世俗，仅仅在世俗中安立的分别念，诸如作业和作者等一切差别，都仅仅存在于世俗中，而在胜义谛中，作业和作者等二分法根本不存在。经中说：‘智慧广大，一切法皆无生，即非生于真谛，亦非生于非真谛。’因此，从远离习气和分别中，如实证悟真如实相的智慧者，必定立即趋向于涅槃，因为那个种子就是这样在世俗中起作用的。那么，涅槃又是如何从极喜中产生的呢？虽然在涅槃之外没有任何极喜和产生，但它就是这样成立的。那么，在涅槃之前，觉悟是如何产生的呢？对此回答说：是自证的自性吗？不是的，因为自证需要什么呢？请在此世间显示智慧的自性。如果不知道觉性的自性，就像不知道瓶颈等，就不能说知道瓶子一样，所以请显示此自性是有实体的，还是无实体的？如果安住于有实体的方面，那么通过远离一和多的自性的结合，真如也只会变得无法安住。如果随顺于无实体，那么因为无实体是实体的前导，所以实体本身不存在，如何显示无实体的自性存在呢？如果说远离二者的自性就是真如，那么即使如此，因为具有觉性的事物，所以智慧是具有生起的，因为具有所缘的自性，所以变成了实体，因此一切都是作业和作者的实体之相。然后又是智
English
If the division into action and agent is made, how are these things that are highly praised good? Because in the ultimate truth there is no difference, but relying on the conventional, the very concept that is established only in the conventional, all the distinctions such as action and agent, exist only in the conventional, but in the ultimate truth, there is no division into action and agent, etc. The sutra says: 'Great wisdom, all dharmas are unborn, that is, not born in truth, nor born in non-truth.' Therefore, from being separated from habits and discriminations, the wise who truly realize the thusness of reality will surely immediately tend towards nirvana, because that seed acts in the conventional in that way. Then, how does nirvana arise from great joy? Although there is no great joy and arising outside of nirvana, it is established in this way. Then, how does awakening arise before nirvana? To this it is said: Is it the nature of self-awareness? No, because what is the need for self-awareness? Please show the nature of wisdom in this world. If the nature of awareness is not known, just as not knowing the neck of a vase, etc., one cannot say that one knows the vase, so please show whether this nature is substantial or non-substantial? If one abides in the aspect of substantiality, then through the union that is separated from the nature of one and many, reality itself will only become unable to abide. If one follows after non-substantiality, then because non-substantiality is the precursor of substantiality, so the substance itself does not exist, how can one show that the nature of non-substantiality exists? If one says that the nature that is separated from both is reality, then even so, because of the thing that has awareness, so wisdom has arising, because of the nature that has an object of focus, it becomes a substance, therefore everything is the characteristic of the substance of action and agent. Then again, wisdom
Chinese
如果说，这个智慧没有生起，因为它本身就是自性的自明。如果是这样，如果这个智慧什么也不产生，那它怎么会存在呢？ ༄། །不是的。因为它与一切能力分离，就像石女的儿子一样，怎么会是明智呢？因此，涅槃将变成与一切能力完全分离的空性自性。即使是这样，如果它确实具有自明，那么就必须承认智慧具有作用和能动性等。如果这些是这样，那么就像以前一样，就会有执着于事物的过失，因为事物具有作用和能动性的特征。然后，同样地，由于二者的形式和分离的自性，那么，在真如中也没有如是的自性，因此，智慧存在于具有作用和能动性等的事物上的过失有多少呢？如果是这样，由于没有如是的明智事物，那么，它有什么样的涅槃呢？涅槃也会有各自没有明智的过失，如果这样说，不是的，因为它是不可显示和不可言说的。因为它不存在，自明的自性也会消失而不存在吗？就像哑巴等人品尝了最胜的味道，不能显示，难道就没有从事物中体验到味道吗？“宣说了多种能力。”等等，是从其他续部中宣说这个续部特别殊胜，因为这个续部中所说的咒语等的真如，据说仅仅听闻就能成就。仅仅念诵一次，就能赐予成就。并且，在这里也不需要事先的亲近，同样，没有念诵十万遍等也能成就。“身像等是坚固的。”等等，是瑜伽士通过宣说各种各样的能力自性，来引导众生。因此，身像坚固等，是因为看到了与此不同的 ༄། །不共之处，难以调伏的众生将被调伏，从而成为宣说佛法的法器。自己的形象
English
If it is said that this wisdom does not arise because it is itself the self-nature of self-awareness. If that is the case, if this wisdom does not produce anything, then how can it exist? ༄། །No. Because it is separated from all abilities, how can it be wise like the son of a barren woman? Therefore, Nirvana will become the nature of emptiness that is completely separated from all abilities. Even so, if it does have self-awareness, then it must be admitted that wisdom has actions and agency, etc. If these are the case, then, as before, there will be the fault of clinging to things, because things have the characteristics of action and agency. Then, similarly, because of the nature of the form and separation of the two, then, in Suchness, there is also no such nature, so how much does the fault of wisdom existing in things with actions and agency, etc., exist? If so, since there is no such wise thing, then what kind of Nirvana does it have? Nirvana will also have the fault of not having wisdom separately, if you say so, no, because it is unshowable and unspeakable. Because it does not exist, will the self-nature of self-awareness also disappear and not exist? Just like a mute person tastes the supreme taste, cannot show it, is there no taste experienced from things? "Many kinds of abilities are proclaimed." etc., it is said from other tantras that this tantra is particularly superior, because the Suchness of mantras etc. mentioned in this tantra is said to be accomplished by merely hearing it. Just reciting it once will grant accomplishment. And here, there is no need for prior approach, and similarly, it can be accomplished without reciting a hundred thousand times etc. "Body images etc. are firm." etc., is that yogis guide sentient beings by proclaiming the nature of various kinds of abilities. Therefore, body images are firm etc., because seeing the different ༄། །Uncommon places, difficult to tame beings will be tamed, thus becoming vessels for proclaiming the Dharma. One's own image