Tibetan
་བར་སེམས་ན། རང་གྲུབ་པ་ན་ཡང་སྐྱེ་བ་ལ་དགོས་པ་མེད་པ་དང་། ཡང་སེམས་ལས་རྣམ་རྟོག་སྐྱེའོ་སྙམ་ནའང་མེ་དང་མེ་སྟག་བཞིན་བྱུང་ས་བྱུང་མཁན་གཉིས་དུས་གཅིག་ལ་ཡོད་དགོས། ཡོད་ན་དམིགས་པར་ཐལ་ཏེ། རྒྱུ་མཚན་རང་རྒྱུད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ད་ལྟར་ཐད་ཀར་གྱི་རྟོག་པའང་ཕྱིར་ཤར་ན་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཡུལ་རྡུལ་ཕྲན་ཆ་མེད་དུ་བསིལ། ནང་དུ་ཤར་ན་ཕུང་པོ་བསིལ་བས་བྱུང་ས་ཡུལ་མེད་དུ་མཐོང་ངོ་། སེམས་ཕ་མའི་རྒྱུ་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བར་འདོད་ན། ལས་དང་རྣམ་སྨིན་མི་འཐད་པ་དང་། འཇིག་ཅིང་མེད་པར་འགྱུར་བའོ། །དེ་དག་ཀྱང་རྩ་ཤེས་ལས། བདག་ལས་མ་ཡིན་གཞན་ལས་མིན། གཉིས་ལས་མ་ཡིན་རྒྱུ་མེད་མིན། །དངོས་པོ་གང་དང་གང་ལའང་། །སྐྱེ་བ་ནམ་ཡང་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་དང་། ཇོ་བོ་རྗེས། དངོས་པོ་རང་ལས་མི་སྐྱེ་ཞིང་། །གཞན་དང་གཉིས་ཀ་ལས་ཀྱང་མིན། །རྒྱུ་མེད་ལས་མིན་དེ་ཡིས་ཕྱིར། །ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་རང་བཞིན་མེད། །ཅེས་སོགས་སོ། ། གཉིས་པ་ནི། ཡོད་པ་ནི་མི་སྐྱེ་ཡོད་དུ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མེད་པ་ནི་མི་སྐྱེ་སྟེ་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་བཞིན། གཉིས་ཀ་དང་གཉིས་མིན་པ་ནི་ཕན་ཚུན་སྤོངས་འགལ་གྱི་ཆོས་མི་མཐུན་པ་ཡིན་པས་སྐྱེ་མི་སྲིད་དེ། དེ་དག་ལས་གཞན་པའི་འབྱུང་ཚུལ་ཤེས་བྱ་ལ་མི་སྲིད་དོ། །དེ་ཡང་སྟོང་ཉིད་བདུན་ཅུ་པ་ལས། ཡོད་ཕྱིར་ཡོད་པ་སྐྱེ་མིན་ཏེ། །མེད་ཕྱིར་མེད་པ་སྐྱེ་མ་ཡིན། །ཆོས་མི་མཐུན་ཕྱིར་ཡོད་མེད་མིན། །སྐྱེ་བ་མེད་པས་གནས་འགགས་མེད། །ཅེས་དང་། ཀུ་རུ་ཀུལླེའི་རྟོགས་པའི་རྒྱུད་ལས། གང་ཚེ་ཡོད་པ་སྐྱེ་འགྱུར་ན། །སྐྱེས་པ་སླར་ཡང་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །གལ་ཏེ་མེད་པ་སྐྱེ་ནའང་། །མོ་གཤམ་བུ་ཡང་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། ། གསུམ་པ་ནི། འདྲ་དཔེ༴ ནས། བཅུག་པས་བར་གྱི། གལ་ཏེ་ད་དུང་སེམས་བྱུང་བར་སེམས་ན། བྱུང་མཁན་ཁོ་རང་དཔེ་ཇི་ལྟ་བུར་མཆིས་དཔྱད་ན། རེས་མིག་དང་འདྲ་བར་ཡུལ་རིག་པ་པོ་ཞིག་ཏུ་མཐོང་ན། དེ་ནི་ཡུལ་སེམས་འཕྲད་མ་འཕྲད་གང་ལྟར་ཡང་མི་མཐོང་བས་བསལ་ལོ། །རེས་རང་རིག་རང་གསལ་མར་མེ་ལྟ་བུར་རྟོགས་ན། དེ་ཡང་སྐད་ཅིག་མ་ལ་རིག་བྱ་རིག་བྱེད་གཉིས་མི་འཐད་པས་སེལ་ལོ། ། རེས་རླུང་དང་འདྲ་བར་འགྱུ་འགྱུ་བོ་ཞིག་ཏུ་མཐོང་། དེ་ཡང་སེམས་འགྱུ་བ་དེ་སུས་ཤེས། རང་གིས་རང་མི་ཤེས་པ་སྔར་བཤད་གྲུབ་ལ། སྔ་ཕྱིའི་རྟོགས་པས་མི་ཤེས་པ་གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། ཤེས་བྱ་ཡོད་དུས་ཤེས་བྱེད་མེད་ལ། ཤེས་བྱེད་ཡོད་དུས་ཤེས་བྱ་མེད་པས་སོ། ། གྲོགས་དང་བཅ
Chinese
如果认为（心）是自生的，那么也不需要产生。又如果认为从心中产生分别念，就像火和火星一样，产生处和产生者两者必须同时存在。如果存在，则会陷入有对境的过失，因为是自续的缘故。现在直接的分别念，如果向外显现，智慧会将对境的微尘消解。如果向内显现，会消解五蕴，从而看到产生处是无有处所的。如果认为心是从父母的因缘中产生的，那么业和异熟是不合理的，并且会坏灭消失。这些也在《中论根本慧论》中说：非自非从他，亦非共非无因，是故知诸法，无生亦无灭。还有，至尊阿底峡说：事物非从自性生，亦非从他及俱生，不由无因而生故，自性无生即无性。等等。 第二，存在的事物不会产生，因为已经是存在的缘故。不存在的事物不会产生，就像石女的儿子一样。两者和非两者，因为是互相矛盾的、不相容的法，所以不可能产生。除了这些之外，在所知中不可能有其他的产生方式。这也在《七十空性论》中说：有故有者不生，无故无者不生，有无相违故，故无生无住灭。还有，《咕噜咕咧证悟续》中说：何时有者若生时，已生复当生，若时无者生，石女亦当生。 第三，譬如……（省略中间部分）。如果仍然认为有心生起，那么考察一下，产生者本身像什么呢？如果像眼睛一样，看到是能认知对境者，那么无论对境和心是否相遇，都无法看到，所以排除。如果像自知自明的灯一样认识，那么在一刹那间，能知和所知两者是不合理的，所以排除。如果像风一样，看到是流动者，那么心的流动由谁来知？自己不能知自己，前面已经成立了。前后的认知不能知，因为是其他的缘故。有能知的时候没有所知，有能知的时候没有所知。与朋友一起……
English
If one thinks that (mind) is self-arisen, then there is no need for arising. Also, if one thinks that conceptual thoughts arise from the mind, like fire and sparks, the place of arising and the ariser must both exist simultaneously. If they exist, then it would lead to the fault of having an object, because it is Svātantrika. Now, direct conceptual thoughts, if they appear outwardly, wisdom will dissolve the object into partless atoms. If they appear inwardly, they will dissolve the aggregates, thus seeing that the place of arising is without a place. If one thinks that the mind arises from the causes and conditions of parents, then karma and its maturation are unreasonable, and it will perish and disappear. These are also stated in the Root Wisdom: Not from itself, not from another, not from both, not without a cause. Therefore, know that all phenomena have no arising and no cessation. Also, Lord Atiśa said: Things do not arise from themselves, nor from others, nor from both, nor from a causeless source; therefore, they are without inherent existence by nature. And so on. Second, what exists does not arise, because it is already existent. What does not exist does not arise, like the son of a barren woman. Both and neither, because they are mutually contradictory and incompatible dharmas, are impossible to arise. Other than these, there is no other way of arising in what is to be known. This is also stated in the Seventy Stanzas on Emptiness: Because it exists, the existent does not arise; because it does not exist, the non-existent does not arise; because existence and non-existence are contradictory, there is no arising, no abiding, and no cessation. Also, in the Empowerment Tantra of Kurukulle: When the existent arises, what is born will be born again. If the non-existent arises, then the son of a barren woman will also be born. Third, for example... (omitting the middle part). If one still thinks that mind arises, then examine what the ariser itself is like. If it is seen as one who cognizes objects, like the eye, then whether the object and mind meet or not, it cannot be seen, so it is eliminated. If it is understood as self-knowing and self-illuminating like a lamp, then in a single moment, the knowable and the knower are both unreasonable, so it is eliminated. If it is seen as flowing like the wind, then who knows the flow of the mind? It has already been established that one cannot know oneself. The previous and subsequent cognitions cannot know, because they are other. When there is the knowable, there is no knower, and when there is the knower, there is no knowable. With friends...
Tibetan
ས་པར་འོང་ངམ་གྲོགས་མེད་པར་འོང་། དང་པོ་ལྟར་ན་དེ་གང་ཞེས་བརྟགས་ན་ཚོགས་བརྒྱད་དང་སེམས་བྱུང་ལྔ་བཅུ་སོགས་ཡོད་པར་མཐོང་། དེ་ལྟ་ན་གང་ཟག་གཅིག་གི་རྒྱུད་ཀྱིས་མ་བསྡུས་པར་འགྱུར། རེས་གྲོགས་མེད་པར་མཐོང་དེ་ལའང་གནས་དོན་ལུས་གསུམ་གྱི་བག་ཆགས་ཡོད་དམ་མེད། འོ་ན་བག་ཆགས་ཡོད་དོ་སྙམ་ན་དེ་གྲོགས་ཡིན་ན་སེམས་ལ་མེད་པའི་ཟུར་བ་ཞིག་ཡོད་དགོས་པ་ཇི་ལྟར་འདུག་བརྟགས་སོ། །ད་དུང་བྱུང་མཁན་ཞིག་ཡོད་པར་བག་ཆགས་ན། དེ་དངོས་པོར་ཡོད་དམ་དངོས་མེད་དུ་ཡོད། དངོས་པོར་ཡོད་ན་ཁ་དོག་དཀར་སེར་དམར་ལྗང་མཐིང་ནག་ཁྲ་བོ་དང་། གཟུགས་མཛེས་མི་མཛེས་བར་མ་དང་། དབྱིབས་གྲུ་བཞི་ཟླ་གམ་ཟླུམ་པོ་གྲུ་གསུམ་དང་། ཡང་སྒྲ་སྙན་མི་སྙན་བར་མ། དྲི་ཞིམ་མི་ཞིམ་བར་མ། རོ་མངར་མི་མངར། རེག་བྱ་འཇམ་རྩུབ་སོགས་ཅི་འདྲ་ཡོད། དེ་བཞིན་དུ་སྟེང་འོག་མགོ་མཇུག་ཕྱི་ནང་བར་གསུམ་ཡོད་དམ་མེད། དེ་དག་མེད་པའི་དངོས་པོ་ནི་མི་སྲིད་དོ། །ཡང་གཟུགས་ཡོད་དམ་མེད་ཀྱང་རུང་སྟེ། སེམས་ཡོད་ན་དབང་པོ་གང་གི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར། ཡིད་ཀྱི་ཡུལ་དུ་གྱུར་ན། ཡིད་དང་སེམས་གཅིག་གམ་ཐ་དད་གང་གི་ཚུལ་གྱིས་དང་སེམས་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅི་འདྲ་བ་སྤྱོད་ཡུལ་གྱུར་བརྟགས་པས་སྔར་བཞིན་དཔྱད་བཟོད་མ་གྲུབ་ན། སུས་ཀྱང་མ་མཐོང་བཞིན་དུ་སེམས་ཡོད་པར་གང་གིས་ངེས་ནས་བཞག་དུ་མེད་དེ། འཇུག་པ་ལས། གཉིས་ཀྱི་སྟོང་བའི་གཞན་དབང་དངོས་ཡོད་ན། ། འདི་ཡི་ཡོད་པ་གང་གིས་ཤེས་པར་འགྱུར། །མ་བཟུང་བར་ཡང་ཡོད་ཅེས་བྱར་མི་རུང་། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་མྱོང་བར་གྲུབ་མ་ཡིན། །ཞེས་སོ། ། དེ་ལྟར་དཔྱད་པས་སེམས་ནི་དུས་གསུམ་དུ་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ཞིང་། གཟུགས་དབྱིབས་ཁ་དོག་གཅིག་དུ་མའི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བ་སྟེ། རྣམ་སྣང་མངོན་བྱང་ལས། སེམས་ནི་སྔོན་པོ་མ་ཡིན། སེར་པོ་མ་ཡིན། དམར་པོ་མ་ཡིན། དཀར་པོ་མ་ཡིན། ལེབ་བརྒན་དུ་མ་ཡིན། ཤེལ་གྱི་ཁ་དོག་ཏུ་མ་ཡིན། ཐུང་ངུ་མ་ཡིན། རིང་བོ་མ་ཡིན། ཟླུམ་པོ་མ་ཡིན། གྲུ་བཞིར་མ་ཡིན། ཞེས་དང་། གཟུངས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་རྒྱལ་པོའི་མདོ་ལས། །སེམས་དེ་ནི་བསྟན་དུ་མེད། ཐོགས་པ་མེད། གཟུགས་མེད་པ། རྣམ་པར་རིག་པར་བྱར་མེད་པ་སྟེ། སེམས་དེ་ནི་སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་བཙལ་ཡང་མི་རྙེད་དོ། །གང་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའི་སེམས་དེ་ཡང་མི་དམིགས་སོ། །ཞེས་དང་། ཡེ་ཤེས་སྙིང་པོ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་ལས། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དོན་དམ་དུ། །ཡོད་ཅེས་མཁས་རྣམས་མི་འདོད་དེ། ། གཅིག་དང་དུ་མའི་
Chinese
是与伴而来，还是无伴而来？如果如第一种情况，考察那是何物，则可见有八识和五十心所等。这样一来，就成了未被一个补特伽罗的相续所摄持。如果认为其是无伴而来，那么在那之中，是否有住、义、身三者的习气？如果认为有习气，那么如果那是伴，又怎能有心中没有的额外部分呢？应当考察。再者，如果习气是作为后来者而存在，那么它是以实物存在，还是以非实物存在？如果以实物存在，那么它有什么样的颜色，是白色、黄色、红色、绿色、蓝色、黑色、杂色？形状是美、不美、还是中等？形状是方形、半月形、圆形、三角形？声音是悦耳、不悦耳、还是中等？气味是香、不香？味道是甜、不甜？触感是柔软、粗糙等？同样，它有上有下、头尾、内外中间这三者吗？没有这些的实物是不可能的。又，无论有形无形，如果心存在，那么它成了哪个根的行境？如果成了意的行境，那么意和心是以一还是以异的方式存在？以及心的什么理由成了行境？经过考察，如果像以前一样，无法通过分析成立，在无人看见的情况下，又凭什么确定心存在，而无法安立呢？如《入行论》云： “二者空性的他性实有， 此之存在如何能知晓？ 未执持亦说有不应理， 彼自体性亦不成彼受用。” 如此考察，心不是存在于三时，并且远离了形状、颜色、一和多的自性。如《现观庄严论》云：心不是蓝色，不是黄色，不是红色，不是白色，不是扁平的，不是玻璃的颜色，不是短的，不是长的，不是圆的，不是方形的。以及《总持自在王经》云：心是不可指示的，无有阻碍的，无有形状的，不可识别的。心，即使以心的法性去寻找，也无法找到。所完全寻找的心，也是不可得的。以及《般若波罗蜜多心经总摄》云：从究竟的意义上来说，智者们不认为有识，因为一和多的……
English
Does it come with a companion or without one? If it's like the first case, examining what that is, one sees that there are eight consciousnesses and fifty mental factors, etc. If that's so, then it becomes not encompassed by the continuum of a single individual. If one thinks it comes without a companion, then in that, are there imprints of the three states, meanings, and bodies, or not? If one thinks there are imprints, then if that is a companion, how can there be an extra part that is not in the mind? One should examine. Furthermore, if the imprint exists as something that comes into being, then does it exist as a real thing or as a non-real thing? If it exists as a real thing, then what kind of color does it have, is it white, yellow, red, green, blue, black, or variegated? Is the shape beautiful, not beautiful, or in between? Is the shape square, crescent, round, or triangular? Also, is the sound pleasant, unpleasant, or in between? Is the smell fragrant or not fragrant? Is the taste sweet or not sweet? Is the touch soft or rough, etc.? Similarly, does it have above and below, head and tail, inside and outside, these three? A real thing without these is impossible. Also, whether it has form or not, if the mind exists, then it becomes the object of which sense faculty? If it becomes the object of the mind, then does the mind and the heart exist in the manner of one or different? And what reason of the mind becomes the object? After examining, if it cannot be established through analysis as before, without anyone seeing it, how can one determine that the mind exists and cannot be established? As it says in the "Entering the Middle Way": "If the other-powered, empty of two, is truly existent, How can one know that this exists? It is not proper to say it exists without being apprehended, Its own nature does not establish that it experiences it." Thus, through examination, the mind does not arise in the three times, and it is devoid of the nature of form, shape, color, one, and many. As it says in the "Ornament of Clear Realization": The mind is not blue, not yellow, not red, not white, not flat, not the color of glass, not short, not long, not round, not square. And as it says in the "King of Dharanis, the Lord of Power Sutra": The mind is not demonstrable, unobstructed, formless, and cannot be distinguished. The mind, even if one searches for the nature of the mind, cannot be found. The mind that is completely searched for is also not found. And as it says in the "Essence of Wisdom, Collected from All": From the ultimate meaning, the wise do not think that consciousness exists, because of one and many...